Marxist Theory

IMG 0706

The Gen-Z Uprisings and the Crisis of Leadership: Permanent Revolution against ‘Leaderless’ movements and ‘Left Populism’ – Part 3

By Sanjaya Jayasekera. 

We publish here Part 3 of a series examining the global wave of Gen Z protests, the deepening crisis of revolutionary leadership, and the necessity of fighting for the program of socialist internationalism on the basis of Leon Trotsky’s Theory of Permanent Revolution. Part 1 was published on November 6, 2025 here. Part 2 was published on November 14, 2025 here

The Lineage of Gen-Z Revolts: Arab Spring, Occupy Wall Street and the Yellow Vests — Politics, Tactics, Programme and the Lessons for the Working Class

The Arab Spring — Historical Precursor and Political Object Lesson

The Arab Spring of 2010–2011 in the Middle East and North Africa (MENA) constitutes the decisive historical precursor to the successive waves of extra-parliamentary revolt examined here and its political lessons penetrate the entire subsequent history. It was not a single homogeneous movement but a global eruption of mass social unrest driven by the structural crisis of world capitalism—rising inequality, mass unemployment, and collapsing living standards—whose politics were shaped by the collision of profoundly antagonistic class forces: a radicalising working class and poor, large layers of youth and petty-bourgeois activists, sections of the middle class seeking political space and a greater share of the spoils, and competing fractions of the national ruling classes including military cliques and Islamist parties. What began as mass popular uprisings against dictatorial regimes rapidly became a battlefield where different class forces and bourgeois factions contended to shape outcomes in their own interests.

Image Not Found
Demonstrators celebrate in Cairo’s Tahrir Square after the announcement of President Hosni Mubarak’s resignation

In Egypt, the Muslim Brotherhood and the military-backed Tamarod campaign each sought to channel mass anger into their respective bourgeois projects rather than into an independent working-class overthrow of the capitalist state. As the World Socialist Web Site (WSWS) analysis of the Egyptian experience established, the so-called liberal and pseudo-left organisations played a decisive counterrevolutionary role, with Tamarod leaders standing at the side of coup commander General Abdel Fattah el-Sisi as he announced the military takeover—an outcome those organisations had materially prepared.[1] The political demands advanced spontaneously in the streets—bread, jobs, dignity, an end to corruption, democratic rights—expressed 

genuine and profound social need, but social and democratic demands do not automatically constitute a socialist programme. Where organised revolutionary working-class leadership was absent, liberal, Islamist, and petty-bourgeois currents filled the vacuum, offering alternative programmes that in every instance preserved capitalist property relations and imperialist domination.

A central feature of the Arab Spring was its spontaneity: sudden mass mobilisations, general strikes, and occupations that burst through the limits of existing organisations and terrified ruling classes globally. This spontaneity was simultaneously a strength—demonstrating the capacity of the masses to act independently and with enormous force—and a structural limitation that proved fatal to the revolutionary potential of the uprisings. Without a revolutionary working-class party and without organs of working-class power—factory committees, rank-and-file unions, neighbourhood councils—spontaneous movements remain vulnerable to appropriation by better-organised bourgeois factions or to demobilisation through absorption, exhaustion and repression. As Nick Beams argued in his contemporaneous analysis of the Egyptian upheaval in February 2011, the army and bourgeois forces were able to reassert control precisely where the working class lacked a political and organisational leadership capable of transforming mass revolutionary energy into state power.[2] Egypt possessed, in the strike waves that brought down Mubarak, the objective social power to make a socialist revolution; what it lacked was the subjective instrument—the revolutionary party anchored in the masses and fighting for the perspective of international socialism—without which that power could not be directed to its necessary conclusion. The result, confirmed by a decade of subsequent experience, was a military dictatorship under el-Sisi more brutal than the one the revolution had overthrown.

The Arab Spring exerted a direct ideological and tactical influence on Occupy Wall Street (2011), while simultaneously exposing the political pitfalls that Occupy would reproduce in the specific conditions of the imperialist center. The vivid demonstration that mass occupations of public space and horizontal assemblies could galvanise broad popular sympathy gave Occupy its tactical model and its initial political confidence. But the Arab Spring also disclosed, for those with eyes to see, the precise vulnerability that “leaderless” spontaneous movements carry within themselves: without a socialist programme and independent working-class organisation, mass insurgency is systematically channelled back into bourgeois institutions or reformist dead-ends. 

The WSWS identified this danger at the outset of Occupy’s emergence, documenting the efforts of ex-left figures and Democratic Party operatives to absorb the movement into the 2012 Obama electoral campaign—precisely the mechanism of bourgeois reabsorption that had disfigured the Arab Spring’s political outcomes in country after country.[3] The strategic question the Arab Spring posed, and which Occupy failed to resolve, was the same question that confronts the Gen-Z movements from 2022: whether mass protests aim at symbolic disruption and awareness-raising within the framework of bourgeois politics, or whether they are directed toward building independent working-class organisation—general strikes, rank-and-file committees, industrial coordination—capable of fighting the economic power of capital and posing the question of state power. From a revolutionary internationalist standpoint, only transforming spontaneous mass energy into a socialist political programme and durable proletarian (industrial) organisation—linking democratic struggles to the working class’s capacity to seize power—can convert the recurring insurgency of the oppressed into a force capable of overthrowing capitalist rule.

Common Roots: The Crisis of Capitalism and the Crisis of Political Legitimacy

Occupy Wall Street, the Yellow Vest movement (Gilets Jaunes, 2018–2020), and the Gen-Z uprisings constitute three successive and qualitatively escalating waves of mass extra-parliamentary revolt. To treat them as unrelated or merely sequential phenomena is to miss the most important truth they disclose in common: all three are expressions of the same underlying and deepening contradiction of world capitalism—the contradiction between social production organized on an ever more integrated and global scale, and its subordination to private ownership and profit that concentrates wealth in ever fewer hands while condemning the vast majority to insecurity, impoverishment, and precarity.

Each wave erupted from a specific conjuncture of that general crisis. Occupy responded to the 2007–2009 financial crash and the naked reassertion of Wall Street power through the Obama administration’s bank bailout program, which transferred trillions in public funds to the architects of financial ruin while working-class families lost their homes, their jobs, and their savings. The WSWS observed at the time that the Occupy movement expressed “the class struggle reemerging as the basic historical force,” and that it “foreshadows an explosive eruption of class struggle in the United States, the center of world capitalism.”[4]

The Yellow Vests erupted in November 2018 when Emmanuel Macron’s fuel tax—a levy deliberately designed to shift the costs of the energy transition (away from fossil fuels) from corporations onto workers and the provincial poor—rendered unmistakable the class character of the “En Marche” (the centrist, liberal party of Macron) project presented to the electorate as post-ideological (that the era of class politics and ideological conflict was over) technocratic modernization.

The Gen-Z wave erupted when the accumulated wreckage of forty years of neoliberal restructuring, the devastation of COVID-19, the economic warfare of the US-NATO proxy conflict in Ukraine, the IMF’s debt-peonage regime across the backward countries, and the accelerating climate crisis made survival itself a political question for tens of millions of young people across multiple continents simultaneously.

Their common political character follows directly from these shared material roots. All three registered a profound mass rupture with parliamentary politics, with the established parties of both nominal “left” and right perceived as equally complicit in exploitation, and with the trade union bureaucracies and institutional mediators that had long managed and dampened class struggle. The “We are the 99 percent” of Occupy, the Yellow Vests’ visceral contempt for the “Parisian elites” in their media chambers, the Gen-Z movements’ blanket dismissal of all established political formations as corrupt beyond reform—these slogans express not political immaturity but a genuine and deepening crisis of bourgeois political legitimacy that no cosmetic reform or change of government personnel can address.

Politics: Anti-Establishmentism, “No Politics,” and the Populist Trap

Despite their common anti-establishment character, the three waves exhibit significant differences in political composition that must be analyzed with precision rather than collapsed into an undifferentiated “new social movements” category.

  1. Occupy Wall Street: The Middle-Class Rehearsal

Occupy was dominated from its inception by a predominantly middle-class social milieu concentrated in metropolitan centers—New York’s Zuccotti Park, Oakland, Boston, and their counterparts in London and other imperialist cities. The Occupy movement explicitly drew inspiration from the Arab Spring, with organizers from Canadian magazine Adbusters declaring: “Like our brothers and sisters in Egypt, Greece, Spain, and Iceland, we plan to use the revolutionary Arab Spring tactic of mass occupation to restore democracy in America.”[ABC News] The movement’s imagery—the occupation of Zuccotti Park echoing Cairo’s Tahrir Square—and its timing, coming months after the Egyptian Revolution’s triumph, established a direct lineage. As the WSWS observed at the time, “From the revolutionary upheavals in Egypt, to mass demonstrations in Israel and social eruptions in Europe, the class struggle has reemerged as the basic historical force.”[5]

Image Not Found
Occupy protests in New York City (Image from wsws.org)

The movement emerged from anarchist organizations, in particular the Adbusters, which explicitly invoked “the revolutionary Arab Spring tactic” as its organizational model while stripping that model of its class content. The “99 percent” slogan, however appealing as an expression of popular anti-oligarchic sentiment, was politically designed to obscure rather than sharpen the fundamental class division between the working class and the affluent upper-middle strata from which Occupy’s leadership was drawn.[6]

The political consequences of this class foundation became visible in the role played by pseudo-left organizations, above all the International Socialist Organization (ISO). Despite its nominally socialist rhetoric, the ISO worked systematically to subordinate 

Occupy to the AFL-CIO trade union apparatus and channel its energy toward Barack Obama’s 2012 re-election campaign. As the WSWS documented in contemporaneous coverage, the ISO “is attempting to stifle the protest movement by helping to bring it under the control of the AFL-CIO and the rest of the trade union apparatus,” praising corrupt union officials—among them AFL-CIO President Richard Trumka and CWA’s Bob Master, both fresh from betraying the Verizon strike—while concealing their role in imposing concessions on workers.[7]

The ISO’s promotion of “no politics” and “no leadership” served to create precisely the political vacuum the Democratic Party rushed to fill. The WSWS warned with prophetic accuracy: “Many of the groups involved in Wall Street demonstrations have echoed the position of the indignados in Spain and Greece that there should be ‘no politics’ and no leadership. The call for ‘no politics’ amounts to a rejection of a principled and coherent political alternative to bourgeois politics and the capitalist two-party system—that is, to socialist politics. It plays directly into the hands of the Democratic Party, which will move to fill the political vacuum.”[8] This is precisely what occurred. The coordinated federal-local police crackdown that destroyed Occupy’s encampments in November 2011—documented by the WSWS as a nationally organized operation involving the FBI, the Department of Homeland Security, and local police forces across multiple cities[9]—revealed the ruling class’s settled determination to tolerate no sustained challenge to capitalist order, however embryonic. The ISO’s subsequent dissolution and absorption of its dominant faction into the Democratic Socialists of America merely formalized the political trajectory it had pursued within Occupy from the outset.

  1. The Yellow Vests: Broader Social Base, Sharper Edge, Same Political Ceiling

The Yellow Vest movement expressed a sharper social radicalism and a considerably broader working-class social base than Occupy. Its geographical and social centre of gravity lay in provincial France—among commuters, pensioners, small proprietors, precarious workers, and the rural and peri-urban poor hit by transport costs, the decline of local public services, and the accelerating erosion of wages under neoliberal restructuring. This diffuse, provincial social composition—rooted in layers of the working class and lower middle strata most directly exposed to the costs of the “modernization” celebrated by Macron’s metropolitan enthusiasts—gave the Yellow Vests a broader geographic reach and a more direct material confrontation with capitalist rule than Occupy’s metropolitan concentration had permitted.

Its tactics were correspondingly more disruptive. Weekly nationwide actions, roundabout and toll-road blockades, the occupation of commercial arteries, and confrontations with riot police in Paris and provincial cities created real costs for capitalist circulation and subjected the French ruling class to sustained political pressure of a kind Occupy’s symbolic square occupations had not achieved. At certain moments, the Yellow Vest movement intersected with strike waves—teachers, health workers, transport workers—creating the real possibility, if never the organizational reality, of a fusion between mass street protest and organized industrial action.

Image Not Found
FILE PHOTO: A view of the Place de la Republique as protesters wearing yellow vests gather during a national day of protest by the “yellow vests” movement in Paris, France, December 8, 2018. REUTERS/Stephane Mahe/File Photo

This possibility was systematically blocked. The French trade union confederations worked methodically to prevent any convergence between the Yellow Vests and the organized labor movement.[10] Left-populist tendencies within and around the movement framed demands in the idiom of “the people versus the elites”—calls for referenda, wealth redistribution, and stronger national welfare provisions—that avoided identifying the systemic enemy: the capitalist class and its state, not merely its more visibly corrupt or arrogant individual representatives.[11] Macron’s government survived. The Yellow Vests dissipated. The underlying social crisis intensified.

  1. The Gen-Z Wave: Global Scale, Revolutionary Intensity, Identical Political Deficit

The Gen-Z uprisings represent a qualitative escalation in both geographic scope and revolutionary intensity. Occurring simultaneously across multiple countries of the former colonial world, they combined militant student and youth vanguards with genuine proletarian intervention through strikes and industrial action. Sri Lanka’s two general strikes of April 28 and May 6, 2022, in which millions participated across ethnic lines, demonstrated the decisive power of the working class when it acts as an independent force.[12] Kenya witnessed successive waves of strikes by teachers, healthcare workers, civil servants, and transport workers erupting in the wake of the initial Gen-Z protests.[13] The scale of political disruption—heads of state driven from office, parliaments stormed, governments collapsed—surpassed anything Occupy or the Yellow Vests had produced.

Image Not Found
Nepal Gen-Z protests. Image Courtesy of Kathmandupost.com

Yet the political framework within which these movements operated reproduced in these countries of belated capitalist development the identical dynamics that had contained and betrayed Occupy and the Yellow Vests in the imperialist centers. Kenya’s Revolutionary Socialist League, justifying the absence of leadership on the grounds that “the government is actively looking for leaders,” created a political vacuum filled by Raila Odinga and the trade union bureaucracy.[14]  The Communist Party Marxist-Kenya promoted defense of the 2010 Constitution—drafted by the ruling class with British and US funding—thereby channeling mass anger into bourgeois-democratic illusions. BAYAN and Akbayan in the Philippines aligned with bourgeois anti-China factions, subordinating working-class politics to the strategic imperatives of US imperialism’s Indo-Pacific confrontation.[15]

The pseudo-left’s international character was not incidental: these organizations participate in the same international political current—representing affluent middle-class layers whose material interests require the preservation of capitalism while managing working-class discontent—that the ISO embodied in the United States. They celebrate spontaneity to avoid building revolutionary parties. They promote “people power” and “anti-corruption” to obscure class divisions. They align with bourgeois opposition forces presented as “progressive” alternatives. As the WSWS has consistently warned, these tendencies serve objectively as a reservoir for capitalist ideology within the “left.”[16]

To be continued….

References:

[1] World Socialist Web Site, ‘Revolution and counterrevolution in Egypt: The political lessons’ (7 September 2013) <https://www.wsws.org/en/articles/2013/09/07/egyr-s07.html

[2] World Socialist Web Site (Nick Beams), ‘Notes on the Egyptian Revolution’ (25 February 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/02/nbre-f25.html>  World Socialist Web Site, ‘Third National Congress of the SEP (Sri Lanka): Greetings from the French and German sections of the world Trotskyist movement’ (19 June 2022) <https://www.wsws.org/en/articles/2022/06/20/bnmf-j20.html

[3] World Socialist Web Site (Bill Van Auken), ‘Ex-SDS leader seeks to herd Wall Street protest behind Obama’ (12 October 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/10/gitl-o12.html

[4] World Socialist Web Site, ‘The way forward in the fight against Wall Street’ (15 October 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/10/pers-o15.html

[5] World Socialist Web Site, ‘Occupy Wall Street movement at a crossroads’ (26 October 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/10/pers-o26.html

[6] The WSWS analysis identified this with precision: “The social and political outlook of those at the core of the protests—including anarchist organizations around the Canadian magazine Adbusters, which initiated the call to occupy Wall Street—was fundamentally hostile to the working class. Contained in the ‘99 percent’ slogan itself was an effort to obscure the deep social divide between the working class and the more privileged sections of the upper-middle class, for which these groups spoke.”

World Socialist Web Site, ‘The 2011 Occupy Wall Street Protests’ (editorial overview) <https://www.wsws.org/en/topics/socialIssuesCategory/wallst> , drawing on ‘The way forward in the fight against Wall Street’ (15 October 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/10/pers-o15.html>

[7] World Socialist Web Site, ‘The Nation, ISO seek to channel Wall Street protests back to the Democratic Party’ (7 October 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/10/nati-o07.html

World Socialist Web Site, ‘The Occupy movement, identity politics and the International Socialist Organization’ (11 November 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/11/iden-n11.html>

[8] World Socialist Web Site, ‘How to fight Wall Street’ (4 October 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/10/pers-o04.html

[9] World Socialist Web Site, ‘The shutdown of Occupy Wall Street’ (17 November 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/11/pers-n17.html> ; see also ‘Mayors conspired to close Occupy Wall Street encampments’ (17 November 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/11/occu-n17.html> and ‘Police repression escalates against Occupy protests’ (19 November 2011) <https://www.wsws.org/en/articles/2011/11/occu-n19.html

[10] World Socialist Web Site, ‘Oppose French unions’ attempts to strangle the “yellow vest” protests!’ (26 January 2019) <https://www.wsws.org/en/articles/2019/01/26/yell-j26.html

[11] World Socialist Web Site, ‘France’s “yellow vest” protests and the resurgence of the international class struggle’ (3 July 2019) <https://www.wsws.org/en/articles/2019/07/03/yell-j03.html

World Socialist Web Site, ‘Recording reveals pseudo-left La France Insoumise collusion with Macron in 2016’ (14 December 2019) <https://www.wsws.org/en/articles/2019/12/14/ruff-d14.html

[12] Socialist Equality Party (Sri Lanka), ‘For a Democratic and Socialist Congress of Workers and Rural Masses!’ (20 July 2022) <https://www.wsws.org/en/articles/2022/07/21/pers-j21.html

[13] World Socialist Web Site, ‘Kenya’s Gen Z insurgency, the strike wave and the struggle for Permanent Revolution-Part 1’ (3 October 2024) <https://www.wsws.org/en/articles/2024/10/03/rhnr-o03.html

[14] World Socialist Web Site, ‘Kenya’s Gen Z insurgency, the strike wave and the struggle for Permanent Revolution — Part 3’ (6 October 2024) <https://www.wsws.org/en/articles/2024/10/06/xrfc-o06.html> ; see also ‘One year since the Gen-Z Uprising in Kenya: The need for a socialist and internationalist strategy’ (24 June 2025) <https://www.wsws.org/en/articles/2025/06/24/yvsc-j24.html

[15] World Socialist Web Site, ‘Washington’s war drive against China fuels political conflict in the Philippines’ (8 November 2023) <https://www.wsws.org/en/articles/2023/11/08/xjyz-n08.html> ; see also ‘Philippine Maoists support US war drive against China’ (5 June 2015) <https://www.wsws.org/en/articles/2015/06/05/phil-j05.html

[16] World Socialist Web Site, ‘The resurgence of the class struggle and the tasks of the Socialist Equality Party (UK)’ (5 December 2018) <https://www.wsws.org/en/articles/2018/12/05/con3-d05.html

The Gen-Z Uprisings and the Crisis of Leadership: Permanent Revolution against ‘Leaderless’ movements and ‘Left Populism’ – Part 3 Read More »

Maduro

වෙනිසියුලා ආක්‍රමණය: ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයේ අර්බුදයේ හැරවුම් ලක්ෂ්‍යයක්

සංජය ජයසේකර විසිනි.

මෙම ලිපිය 2026 ජනවාරි 10 දින ඉංග්‍රීසි බසින්The Venezuela Invasion: A Turning Point in the Crisis of American Imperialism’ සිරසින් thesocialist.lk හි පළ විය. 

Maduro
වෙනිසියුලානු ජනාධිපති නිකොලස් මධුරෝ. ඡායඡායාරූපය www.aa.com.trn අනුග්‍රහයෙනි.

2026 ජනවාරි 3 වන දින වෙනිසියුලාවට එල්ල කරන ලද එක්සත් ජනපද මිලිටරි ප්‍රහාරය සහ ජනාධිපති නිකොලස් මධුරෝ බලහත්කාරයෙන් අල්ලා ගැනීම, ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයේ පරිහානිය සහ 1945 න් පසු ස්ථාපිත නෛතික පිළිවෙළ (order) බිඳවැටීමේ සන්ධිස්ථානයකි. මෙය තක්කඩි “වැටලීමක්” හෝ නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීමේ මෙහෙයුමක් නොව මූලෝපායික සම්පත් සහ භූ-දේශපාලනික අවකාශය පාලනය කිරීම සඳහා සිදු කරන ලද ආක්‍රමණශීලී යුද්ධයකි. ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවිය (WSWS) අවධාරණය කළ පරිදි, මෙහෙයුම නියෝජනය කරන්නේ, “ට්‍රම්ප් පාලන තන්ත්‍රය විසින් නීත්‍යානුකූලභාවයේ සියලු ස්වරූපයක්ම සම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රතික්ෂේප කිරීමක්… ජාත්‍යන්තර නීතිය බරපතල ලෙස උල්ලංඝනය කරමින් දියත් කරන ලද ප්‍රකෝප නොකළ ආක්‍රමණශීලී යුද්ධයක්” බවයි. [1] බටහිර අර්ධගෝලය පුරා කඳවුරු 20 කින් දියත් කරන ලද ගුවන් යානා 150 කට අධික සංඛ්‍යාවක් යෙදවීම, කැරකස් සහ අවට ප්‍රාන්ත හරහා දැඩි බෝම්බ හෙලීම්, නාවික අවහිරයක් යෙදීම සහ කියුබානු හමුදා නිලධාරීන් 32 ක් ඇතුළුව අවම වශයෙන් 100 ක් ඝාතනය කිරීම, මෙහෙයුමේ ස්වභාවය මත්ද්‍රව්‍ය විරෝධී ක්‍රියාමාර්ගයකට වඩා මහා පරිමාණ මිලිටරි යටත් කිරීමක් බව අවධාරණය කරයි.

ද්‍රව්‍යමය පදනම්: තෙල්, මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනය සහ භූ දේශපාලනික එදිරිවාදිකම්

මෙම ප්‍රහාරය සමකාලීන අධිරාජ්‍යවාදය මෙහෙයවන ද්‍රව්‍යමය අවශ්‍යතා හරහා තේරුම් ගත යුතුය. රන්, බොක්සයිට්, දියමන්ති, තඹ, නිකල්, මැන්ගනීස්, කොල්ටන් සහ යුරේනියම් සැලකිය යුතු තැන්පතු සමඟ ලොව විශාලතම ප්‍රත්‍යක්ෂ කරන ලද තෙල් සංචිත වෙනිසියුලාව සන්තකව ඇත. මෙම සම්පත් පාලනය කිරීම එක්සත් ජනපද මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනයේ සහ තෙල් සංගත ප්‍රධානීන්ගේ මූලෝපායික අරමුණුවලට කේන්ද්‍රීය වේ. ට්‍රම්ප් කොල්ලකාරී චේතනාව පැහැදිලි කරමින් ප්‍රකාශ කළේ, “ලෝකයේ ඕනෑම තැනක වේවා විශාලතම එවා වූ එක්සත් ජනපද තෙල් සමාගම් රට තුලට ඇතුළු වී ඩොලර් බිලියන ගණනක් වියදම් කරනු ඇත” ලෙසය. [2] වාර්තා වන පරිදි, ට්‍රම්ප් ප්‍රහාරය සිදුවීමට පෙර තෙල් සංගත විධායකයින් ඒ පිළිබඳව දැනුවත් කළ අතර, කොංග්‍රසයෙන් සහ ඇමරිකානු ජනතාවගෙන් තොරතුරු හිතාමතාම සඟවා ගත්තේය.

මෙම මෙහෙයුමේ අරමුණ වන්නේ ලතින් ඇමරිකාව තුළට චීනයේ සහ රුසියාවේ ගැඹුරු වන ආර්ථික විනිවිදීම ආපසු හැරවීමයි. අන්තර්වාර ජනාධිපති ඩෙල්සි රොඩ්‍රිගස් වෙත එක්සත් ජනපදය කළ බලකිරිම් මගින් භූ දේශපාලනික අරමුණු හෙළි විය: වෙනිසියුලාව “චීනය, රුසියාව, ඉරානය සහ කියුබාව පන්නා දමා ආර්ථික සබඳතා බිඳ දැමිය යුතුය”, ඉන්පසු “තෙල් නිෂ්පාදනය සම්බන්ධයෙන් එක්සත් ජනපදය සමඟ පමණක් හවුල් වීමට සහ බර බොරතෙල් (heavy crude) අලෙවි කිරීමේදී ඇමරිකාවට අනුග්‍රහය දැක්වීමට එකඟ විය යුතුය.”[3] රාජ්‍ය ලේකම් මාර්කෝ රුබියෝ මෙය පැහැදිලිවම රාමුගත කළේය: “චීනයට ඔවුන්ගේ තෙල් අවශ්‍ය වන්නේ ඇයි? රුසියාවට ඔවුන්ගේ තෙල් අවශ්‍ය වන්නේ ඇයි? ඔවුන් මේ මහාද්වීපයේවත් නැහැ. මෙය බටහිර අර්ධගෝලයයි.”[4] එබැවින් ආක්‍රමණය සෘජු කොල්ලකෑම හරහා අතිරික්ත වටිනාකම් හඹා යෑම සහ එක්සත් ජනපද අධිරාජ්‍යවාදයේ පද්ධතිමය අර්බුදයෙන් ජනනය වන තියුණු වන භූ-දේශපාලනික එදිරිවාදිකම් යන දෙකම ප්‍රකාශ කරයි.

මෙම අර්බුදයට ගැඹුරු ඓතිහාසික මූලයන් ඇත. ලෙනින් විසින් අධිරාජ්‍යවාදය, ධනවාදයේ ඉහළම අවධිය තුළ විශ්ලේෂණය කළ පරිදි, අමුද්‍රව්‍ය ප්‍රභවයන් , ආයෝජන අවස්ථා සහ වෙළඳපොළවල් සුරක්ෂිත කර ගැනීමට ඒකාධිකාරී ප්‍රාග්ධනයේ (monopoly capital)  ධාවනය ප්‍රතිවාදී බලවතුන් අතර ලෝකය ප්‍රචණ්ඩ ලෙස නැවත බෙදා ගැන්මට හේතු වේ. වත්මන් කාල පරිච්ඡේදය මෙම ක්‍රියාවලිය උග්‍ර ස්වරූපයෙන් අත්දකී: දශක ගණනාවක මූල්‍යකරණය, ණය ප්‍රසාරණය සහ සීමාව ඉක්මවූ සමපේක්ෂනය, ධනවාදයේ මූලික ප්‍රතිවිරෝධතාව–ලාභ රේට්ටුව පහත වැටීමේ ප්‍රවණතාවය–විසඳීමට අසමත් වී ඇත. 1970 ගණන්වල අග භාගයේ සිට නිෂ්පාදනයේ භූගෝලීයකරණය, ලාභ ශ්‍රමය සහ මූලෝපායික භූමි ප්‍රදේශ වෙත ප්‍රවේශ වීම මත පදනම් වූ තාවකාලික ප්‍රතිචාරයක් නියෝජනය කළ නමුත්, ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදය ඛාදනය වන තම ආර්ථික ආධිපත්‍යයට සහ ප්‍රතිවාදී බලවතුන්ගෙන් තීව්‍ර වන තරඟකාරිත්වයට මුහුණපා සිටිද්දී එම රාමුව දැන් බිඳ වැටෙමින් පවතී.

නෛතිකභාවයේ මවාපෑමේ සිට බලය පිළිබඳ “අයෝමය නීතිය” දක්වා

මෙම ප්‍රහාරයෙන් සංකේතවත් වන්නේ, පැරණි යටත් විජිත, ඒවායේ සම්පත් සහ ලාභ ශ්‍රමය ආදියේ ‘සාමකාමී’ නව-යටත් විජිතමය කොල්ලය සඳහා අන්තර්-අධිරාජ්‍යවාදී සමථය වෙනුවෙන් සේවය කළ එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රඥප්ති සම්මතයන්, ස්වෛරීභාවයේ ආරක්ෂාවන්, රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික ක්‍රියාවලිය වැනි පශ්චාත්-යුධ නීතිමය සීමාවන් ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදය විසින් අතහැර දැමීමයි. ඓතිහාසිකව, එක්සත් ජනපද අධිරාජ්‍යවාදය කිසි විටෙකත් මෙම ජාත්‍යන්තර සීමාවන්ගෙන් සීමා වීමට කැමති වූයේ නැත. අද දින  එක්සත් ජනපද පරිපාලන නිලධාරීහු එවැනි සීමාවන් පෙර නොවූ විරූ විවෘතභාවයකින් බැහැර කරති. නියෝජ්‍ය මාණ්ඩලික ප්‍රධානී (Deputy Chief of Staff) ස්ටීවන් මිලර්, ජාත්‍යන්තර නීතිය හුදෙක් “ජාත්‍යන්තර ආචාරශලී චර්යාවන්” ලෙස බැහැර කරමින් ප්‍රකාශ කළේ: “අපි ජීවත් වන්නේ ශක්තියෙන් පාලනය වන, බලහත්කාරකම්න් පාලනය වන, බලයෙන් පාලනය වන ලෝකයකයි” ලෙසය. [5] මිලර් පැහැදිලිවම පැවසුවේ “ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය වෙනිසියුලාව පාලනය කරයි… අපි බලයේ සිටින්නේ, එක්සත් ජනපද හමුදාව රටින් පිටත රදවා ඇති බැවිනි. සීමාවන් සහ කොන්දේසි අපි පනවමු.” [6]

මෙය නියෝජනය කරන්නේ සීමාව ඉක්මවවූ වාචාල කියුම් නොව මිලිටරි මෙහෙයුම් හරහා පනවන ලද රජයේ මූලධර්මයි. මිලර්ගේ සූත්‍රගත කිරීම්, “ජන වර්ගයන් සහ ජන වාර්ගික-රාජ්‍ය ගැටුම් සම්බන්ධව ‘සොබාදහමේ යකඩ නීති’ පිළිබඳ හිට්ලර්ගේ මෙයින් කැම්ප් (Mein Kampf) කෘතියෙන්  උපුටා ගන්නා ලද නාසීන්ගේ භාෂාවයි” යනුවෙන් WSWS නිවැරදිව විස්තර කළේය.[7] දැනට සිටින රාජ්‍ය නායකයෙකු වන මධුරෝව–ඔහුගේ අනන්‍යතා ප්‍රකාශය සම්පූර්ණ කිරීමට පවා අවස්ථාව ප්‍රතික්ෂේප කර “යුද සිරකරුවෙකු” ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කර මාංචු දමා–ෆෙඩරල් අධිකරණය ඉදිරියට ප්‍රදර්ශනයේ ගෙනයාමේ මෑන්හැටන් සංදර්ශනය ස්වෛරී ජාතියක් අවමානයට ලක් කරන අතරම ව්‍යාජ නීතිමය රංගනයක් හරහා පැහැර ගැනීම නීත්‍යානුකූල කිරීම අරමුණු කරයි. [8]

අන්තර් අධිරාජ්‍යවාදී එදිරිවාදිකම් නියාමනය කිරීමට සහ නව යටත් විජිත සූරාකෑම සඳහා නීත්‍යානුකූලභාවයේ ආවරණයක් සැපයූ පශ්චාත්-යුධ ආයතන, උග්‍ර ධනේශ්වර අර්බුදයක තත්වයන් යටතේ, කොල්ලකෑමට බාධාවක් බවට පත්ව ඇත. එම පිළිවෙල බිඳ වැටී ඇත. මොන්රෝ මූලධර්මයේ රූස්වෙල්ට් අනුෂංගය විස්තාපනය කරන, “ඩොන්රෝ මූලධර්මය” ලෙස ට්‍රම්ප් හඳුන්වන දෙය ඔහු විසින් කැඳවුම් කිරීම සහ “මෙය අපගේ අර්ධගෝලය යි” යන ඔහුගේ ප්‍රකාශය වොෂින්ටනය ලතින් ඇමරිකාව යටත් විජිත දේපළක් ලෙස සලකන බව පැහැදිලි කරයි. ග්‍රීන්ලන්තය සම්බන්ධයෙන් නේටෝ මිත්‍ර රටක් වන ඩෙන්මාර්කයට පවා තර්ජනය කිරීමට ඇති කැමැත්ත සහ වෙනිසියුලාවෙන් විදේශීය ආර්ථික හවුල්කරුවන් නෙරපා හැරීමට පැහැදිලි ලෙස නියෝග කිරීම සමඟ, එක්සත් ජනපද කතිපයාධිකාරය දැන් නීතිමය සීමාවන් පසෙකට දැමිය යුතු බාධක ලෙස සලකන බව පෙන්නුම් කරයි. ඇමරිකානු ප්‍රතිපත්ති, නග්න අධිරාජ්‍යවාදී අවශ්‍යතා හැර වෙනත් මූලධර්ම මගින් හැඩගස්වා ඇති බවට දිගු කලක් තිස්සේ පැවති ප්‍රබන්ධය දැන් එළිපිටම පසෙකට දමා ඇත.

දිග් ගැස්සුණු ආක්‍රමණ මත ගොඩනැගූ ප්‍රහාරක උත්සන්න කිරීමක්

බටහිර අර්ධගෝලය “ඇමරිකානු බලපෑම් ක්ෂේත්‍රයක්” ලෙස පැහැදිලිව නම් කර, ඒ තුල “අර්ධගෝලයෙන් බාහිර බලවතුන්ගේ” ඕනෑම මැදිහත්වීමක් වොෂින්ටනය විසින්  ප්‍රතික්ෂේප කරනු ඇති බව ප්‍රකාශ කළ දෙසැම්බර් 2025 ජාතික ආරක්ෂක මූලෝපාය නිකුත් කිරීමෙන් කෙටි කලකට පසුව වෙනිසියුලාවට මෙම ප්‍රහාරය එල්ල විය. මෙම මූලෝපායික ලේඛනය චීනය ප්‍රධාන සතුරා ලෙස හඳුනා ගත් අතර, ලතින් ඇමරිකාව සහ මැද පෙරදිග පුරා මූලෝපායික සම්පත් තමන් සදහා සුරක්ෂිත කිරීමෙන් “බලශක්ති ආධිපත්‍යය” මත එක්සත් ජනපද මිලිටරි පාලනය තහවරු කිරීම අවධාරණය කළේය. වෙනිසියුලානු මැදිහත්වීම මෙම මූලධර්මයේ සමාරම්භක ක්‍රියාත්මක කිරීම නියෝජනය කරයි.

මධුරෝ පැහැර ගැනීම හමුදා පීඩනයේ සහ ආර්ථික ගෙල සිර කිරීමේ අඛණ්ඩ ව්‍යාපාරයක් සම්පූර්ණ කළේය. 2025 පුරාම, එක්සත් ජනපදය කැරිබියන් මුහුදේ දැවැන්ත නාවික හමුදාවක් එක්රැස් කර, වෙනිසියුලානු යාත්‍රාවලට නැවත නැවතත් මාරාන්තික ප්‍රහාර එල්ල කර, තෙල් ප්‍රවාහන නෞකා අල්ලා ගත් අතර, ක්‍රියාකාරී නාවික නිරෝධායනයක් පැනවීය–මේවා යුද ක්‍රියා වූවා මෙන්ම සැබෑ ලෙස ම වටලෑමක් (blockade) විය. 2025 දෙසැම්බර් අග දී, CIA සංවිධානය වෙනිසියුලානු භූමියට පළමු ප්‍රහාරය එල්ල කළේ වරාය පහසුකමක් ඉලක්ක කර ගනිමිනි. ජනවාරි මුල වන විට, හමුදා රැස්කිරීම කූටප්‍රාප්තියට පැමිණ තිබූ අතර, විශේෂ බලකායන් මධුරෝගේ වාස භූමියේ ආකෘති භාවිතා කරමින් ප්‍රහාරය පෙරහුරු කලහ; ට්‍රම්ප්  නත්තලට පෙර අවසන් මෙහෙයුම අනුමත කළේය.

මෙම ගමන් පථය හිතාමතාම සිදු කළ ප්‍රහාරාත්මක උත්සන්න කිරීමේ ඉණිමඟක් ඉහළට ගමන් කළේය: මදුරෝ විසින් කළමනාකරණය කිරීමට උදව් කළ  සහ මුදුනේ සිට මෙහෙයවන ලද  බවට රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව චෝදනා කළ  “සූර්යයන්ගේ කාටලය” විදේශ ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයක් ලෙස නම් කිරීම, මදුරෝගේ පවුල සහ තෙල් නැව්ගත කිරීම් ඉලක්ක කරගත් සම්බාධක පුළුල් කිරීම, 2007 දී එක්සත් ජනපද සමාගම් වලින් අත්පත් කරගත් ජනසතු කළ වත්කම් ආපසු ලබා දෙන ලෙස බල කිරීම සහ අවසානයේ සෘජු මිලිටරි ප්‍රහාරය. විපක්ෂයට මහජන සහයෝගයක් නොමැතිකම හේතුවෙන් දේශපාලන කුමන්ත්‍රණයක් මෙහෙය වීමට ගත් උත්සාහයන් අසාර්ථක වීමෙන් පසුව පමණක් සෘජු මිලිටරි මැදිහත්වීමක් මගින්  සිදු කරන ලද පාලන තන්ත්‍ර වෙනසක් සහ සම්පත් අත්පත් කර ගැනීම සඳහා ක්‍රමානුකූල සූදානම මෙම රටාවෙන් හෙළි වේ.

ධනේශ්වර ජාතිකවාදයේ බංකොලොත්භාවය සහ රෝස උදම් රැල්ල

මෙම වැටලීම මගින් ලතින් ඇමරිකාවේ ජාතික ධනේශ්වරයේ පන්ති ස්වභාවය සහ දේශපාලන බංකොලොත්භාවය ශල්‍යකර්ම නිරවද්‍යතාවයෙන් හෙළිදරව් විය. බ්‍රසීලයේ ලූලා ද සිල්වා, මෙක්සිකෝවේ ක්ලෝඩියා ෂයින්බෝම්, කොලොම්බියාවේ ගුස්ටාවෝ පෙට්‍රෝ සහ අනෙකුත් “රෝස උදම් රැල්ල” (“Pink Tide”) නායකයින්, අධිරාජ්‍යවාදයෙන් බිඳී යාමෙන් හෝ මහජන විරෝධය බලමුලු ගැන්වීමෙන් ප්‍රවේශමෙන් වැළකුණු ඇල්මැරුණු හෙලාදැකීම් ඉදිරිපත් කළහ. WSWS ලේඛනගත කළ පරිදි, “ඇමරිකාව වෙනිසියුලාව ආක්‍රමණය කිරීම කෙරෙහි ලතින් ඇමරිකානු ධනේශ්වරයේ සියලුම කොටස්වල කුණු වූ සහ ප්‍රතිගාමී ප්‍රතිචාරය, අධිරාජ්‍යවාදී යුගයේ සියලු ජාතිකවාදී ඉදිරිදර්ශනවල අප්‍රමාණවත් බව පිළිබඳ සාක්ෂියක් ලෙස කම්කරු පන්තිය විසින් ගත යුතුය.”[9]

දකුණු ආසියාව පුරාම ද බියගුලුකමේ සහ පාවාදීමේ මෙම එකම රටාව ඉස්මතු විය. ශ්‍රී ලංකාවේ, ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ (ජේවීපී) ජනවාරි 4 වන දින එක්සත් ජනපද ප්‍රහාරය හෙළා දකිමින් සහ ස්වෛරීභාවය පිළිබඳ “මෙම මූලධර්මය බලවත් රටවලට උල්ලංඝනය කිරීමට අයිතියක් නැත” යනුවෙන් ප්‍රකාශයක් නිකුත් කළ අතර, ජාතික ජන බලවේග (එන්පීපී) රජය කැපී පෙනෙන ලෙස වෙනස් ස්ථාවරයක් ගත්තේය. ජේවීපී දේශපාලන මණ්ඩල සභිකයෙකු වන විදේශ අමාත්‍ය විජිත හේරත්, පක්ෂය සහ එන්පීපී රජය අතර පැහැදිලිව  බෙදුම් කඩනයක් සිදු කරමින්, “දේශපාලන පක්ෂවලට තමන්ගේම මත තිබිය හැකි” අතර, රජය “සියලු පාර්ශවයන් නියෝජනය කරන” බවත් එක්සත් ජාතීන්ගේ යාන්ත්‍රණයන් හරහා ක්‍රියා කළ යුතු බවත් ප්‍රකාශ කළේය. විදේශ අමාත්‍යාංශ නිල ප්‍රකාශය, ආක්‍රමණිකයා නම් කිරීම හෝ මහජන විරෝධය බලමුලු ගැන්වීම ප්‍රතික්ෂේප කරන රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික මගහැරීමේ භාෂාවෙන්, “සංවාදය” සහ “සාමකාමී විසඳුමක්” ඉල්ලා සිටින අතර “ගැඹුරු කනස්සල්ලක්” ප්‍රකාශ කළේය. මෙම භේදය ධනේශ්වර ජාතිකවාදී පාලනයේ හදවතේ ඇති මූලික ප්‍රතිවිරෝධතාව හෙළි කරයි: වරක් අධිරාජ්‍ය විරෝධී ලෙස පෙනී සිටි පක්ෂය දැන්, අධිරාජ්‍යවාදී ආර්ථික හා මිලිටරි සැකසුම් වලට එහි ඒකාබද්ධතාවය අනතුරේ හෙළනු ඇතැයි යන  බිය දරා ගනිමින් වොෂින්ටනය සහ නවදිල්ලිය සමඟ ආරක්ෂක සහයෝගීතා ගිවිසුම් ආරක්ෂා කරයි.

ඉන්දියාවේ මෝදි රජය ඊටත් වඩා අන්ත වහල්භාවයක් පෙන්නුම් කළේය. ප්‍රහාරයෙන් පැය 24 කට වඩා පසු විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශය නිවේදනයක් නිකුත් කරමින් “ගැඹුරු කනස්සල්ල” ප්‍රකාශ කළ නමුත් එක්සත් ජනපදය නම් කිරීම හෝ හමුදා ප්‍රහාර හෙළා දැකීම කැපී පෙනෙන ලෙස මග හැරියේය. ජනවාරි 04 වන දින ඉන්දියාවේ ප්‍රතිචාරය වොෂින්ටනය නම් කිරීමෙන් ප්‍රවේශමෙන් වැළකී, ඒ වෙනුවට “සංවාදය හරහා සාමකාමීව ගැටළු විසඳා ගැනීමට අදාළ සියලු දෙනාටම” නොපැහැදිලි ලෙස ඉල්ලා සිටියේය. මෝදි රජයේ ගණනය කිරීම විනිවිද පෙනෙන සුළුය: ට්‍රම්ප් සමඟ වෙළඳ සාකච්ඡා, ONGC (ඉන්දීය රජය සතු විශාල තෙල් සමාගම) වෙත ගෙවිය යුතු වෙනිසියුලානු තෙල් ගෙවීම් සඳහා විභව ප්‍රවේශය සහ වොෂින්ටනය සමඟ මූලෝපායික හවුල්කාරිත්වය අධිරාජ්‍යවාදී ආක්‍රමණයට එරෙහි ඕනෑම ප්‍රතිපත්තිමය විරුද්ධත්වයකට වඩා ප්‍රමුඛත්වය ගනී.

පකිස්ථානයේ මිලිටරි ආධිපත්‍යය දරන තන්ත්‍රය සහ බංග්ලාදේශයේ එක්සත් ජනපදයේ සහාය ලත් අන්තර්කාලීන රජය, කිසිදු හෙළා දැකීමේ ප්‍රකාශයක් ඉදිරිපත් නොකර, පුරෝකථනය කළ හැකි නිහඬතාවයක් පවත්වා ගත්හ. දකුණු ආසියාව පුරා, ධනේශ්වර ජාතිකවාදී පක්ෂ සහ ආණ්ඩු–ඒවා වාම-ප්‍රගතිශීලී, හින්දු-ස්වෝත්තමවාදී හෝ ඉස්ලාම්වාදීන් ලෙස පෙනී සිටියත්–අධිරාජ්‍යවාදයේ නිරුවත් බලය ප්‍රකාශ කිරීමට මුහුණ දුන් විට එයට එරෙහි වීමට ඔවුන්ගේ ඓන්ද්‍රීය නොහැකියාව පෙන්නුම් කළහ.

මෙය ලියොන් ට්‍රොට්ස්කිගේ නොනවතින විප්ලවය පිළිබඳ න්‍යාය සහ පරායත්ත රටවල ජාතික ධනේශ්වර පන්තියට අධිරාජ්‍ය විරෝධී හෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී කාර්යයන් ඉදිරියට ගෙන යාමට ඇති නොහැකියාව පිළිබඳ ඔහුගේ විශ්ලේෂණය සනාථ කරයි. ප්‍රතිඵල සහ ශක්‍යතා (Results and Prospects -1906) සහ නොනවතින විප්ලවය (The Permanent Revolution-1928) යන කෘති තුළ, පසුගාමී රටවල ධනවාදයේ ප්‍රමාද වූ සංවර්ධනය, අධිරාජ්‍යවාදයට සහ ඉඩම් හිමි දේපළට ඓන්ද්‍රීයව බැඳී ඇති ධනේශ්වරයක් නිපදවන බවත්, එම පන්තිය ස්වාධීන කම්කරු පන්ති බලමුලු ගැන්වීමට බිය වන බවත්, එබැවින් විදේශ ආධිපත්‍යයට එරෙහිව අරගලයට නායකත්වය දීමට නොහැකි බවත් ට්‍රොට්ස්කි පෙන්නුම් කළේය. රෝස උදම් රැල්ල නියෝජනය කරන්නේ ලතින් ඇමරිකානු ධනේශ්වර ජාතිකවාදයේ ගැලපී ගැනීමේ (accommodation) සහ පාවාදීමේ ඉතිහාසයේ නවතම පරිච්ඡේදය පමණි.

දක්ෂිණාංශික සහ ෆැසිස්ට් ආන්ඩු තවත් ඉදිරියට ගොස්, ප්‍රහාරය විවෘතව සැමරූහ. 2023 ජනවාරි 8 වන දින බ්‍රසීලියාවේ කුමන්ත්‍රණ උත්සාහයේ නිර්මාපකයින් වූ බ්‍රසීලියානු අන්ත දක්ෂිණාංශිකයෝ, අලුතින් වාසිදායක ජාත්‍යන්තර තත්වයන් යටතේ තමන්ගේම ඒකාධිපති අරමුණු ඉදිරියට ගෙන යාම සඳහා මෙහෙයුම අල්ලා ගත්හ. කොලොම්බියානු ජනාධිපති පෙට්‍රෝට එරෙහිව ට්‍රම්ප්ගේ තර්ජන–”ඔහු තම පශ්චාත් භාගය ප්‍රවේශම් කරගත යුතුය” –සහ කියුබාව සහ නිකරගුවාව ඔහුගේ පරිපාලනය ඉදිරියේ “නොනැසී පවතිනු නැත” යන ප්‍රකාශයන් සංඥා කරන්නේ වෙනිසියුලානු මෙහෙයුම අර්ධගෝලය පුරා අසීමිත ප්‍රචණ්ඩත්වය සඳහා පූර්වාදර්ශයක් ස්ථාපිත කරන බවයි.[10]

ව්‍යාජ-වමේ ප්‍රති-විප්ලවවාදී භූමිකාව

ජාත්‍යන්තර නීතිය, රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික ආයතන හෝ ප්‍රතිවාදී ධනේශ්වර බලවතුන් සමඟ සන්ධාන තුළ අධිරාජ්‍යවාදයට එරෙහි විරෝධය ස්ථානගත කරන ව්‍යාජ-වාම ප්‍රවාහයන්, ප්‍රතිසංස්කරණවාදී පක්ෂ සහ රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන වෛෂයිකව ප්‍රති-විප්ලවවාදී කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. ඔවුහු මහජන කෝපය ධනේශ්වර දේපළ සබඳතා සහ අධිරාජ්‍යවාදී ආධිපත්‍යයට මූලික වශයෙන් අත නොතබන බෙලහීන ආයාචනා සහ ජාතික මූලෝපායන් වෙතට තල්ලු කරති.

ජර්මනියේ වාම පක්ෂය (Left Party) මෙම ප්‍රවණතාවය නිදර්ශනය කළේය. ට්‍රම්ප්ගේ ක්‍රියා “රාජ්‍ය ත්‍රස්තවාදය” ලෙස රූපිකව හෙළා දකින අතරම, තම විවේචනය යොමු කළේ අධිරාජ්‍යවාදයට එරෙහිව නොව, යුරෝපය තමන්ගේම මහා-බලවත් අභිලාෂයන් වඩාත් ආක්‍රමණශීලී ලෙස ප්‍රකාශ කරන ලෙස ඉල්ලා සිටීම දෙසට ය. WSWS විශ්ලේෂණය කළ පරිදි, වාම පක්ෂය “චාන්සලර් මර්ස් විවේචනය කරන්නේ වමේ සිට නොව දකුණේ සිට” ය. එය, එක්සත් ජනපදයට එරෙහිව සම්බාධක පැනවීමට සහ ඇමරිකානු ක්‍රියාමාර්ගවලට එරෙහිව “සංයුක්ත යුරෝපීය සැලැස්මක්” කැඳවුම් කරමින්, එමඟින් “ජර්මානු සහ යුරෝපීය අධිරාජ්‍යවාදය සඳහා ආක්‍රමණශීලී ක්ෂමාලාපකයින්” ලෙස ක්‍රියා කළේය. [11] ජාත්‍යන්තරව ව්‍යාජ-වාම සංවිධාන හරහා සමාන ‍රටා පෙන්නුම් කළ අතර, ඒ සෑම එකක්ම තමන්ගේ ජාතික ධනේශ්වරයේ භූ දේශපාලනික අවශ්‍යතාවලට කම්කරු පන්තියේ විරෝධය යටත් කළේය.

ධනේශ්වර ආයතනවලට ආයාචනා කිරීම හරහා අධිරාජ්‍යවාදය මැඩපැවැත්විය හැකි බවත්, “බහු ධ්‍රැවීය” ධනවාදී තරඟය ප්‍රගතිශීලී විකල්ප ඉදිරිපත් කරන බවත්, අනන්‍යතා දේශපාලනය හෝ ප්‍රතිසංස්කරණවාදී පාර්ලිමේන්තුවාදය ස්වාධීන පන්ති අරගලය වෙනුවට ආදේශ කළ හැකි බවත් ලෙස මෙම ප්‍රවනතා මාරාන්තික මිත්‍යාවන් ප්‍රචාරය කරයි. ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවිය අවධාරණය කළ පරිදි, “යුද්ධයට එරෙහි අරගලය එහි හේතුවට–එනම් ධනවාදය–එරෙහි අරගලයට වෙන් කළ නොහැකි ලෙස බැඳී ඇත. පෞද්ගලික ලාභයට නොව සමාජ අවශ්‍යතා මත සමාජය ප්‍රතිසංවිධානය කිරීමට ධනවාදය ජය ගැනීම සඳහා ස්වාධීන දේශපාලන ව්‍යාපාරයක් ගොඩනැගීමේ අරමුණින් කම්කරු පන්තිය විසින් එය මෙහෙයවිය යුතුය.”[12]

දේශීය මානය: විදේශයන්හි යුද්ධය, රට තුල ඒකාධිපතිත්වය

විදේශයන්හි මිලිටරිවාදයට හැරීම දේශීය වශයෙන් ඒකාධිපතිත්වය තහවුරුකිරීම හා වෙන් කළ නොහැකි ලෙස සමගාමී වේ. WSWS මෙම අත්‍යවශ්‍ය සම්බන්ධතාවය හඳුනා ගත්තේය: “මධුරෝ පැහැරගැනීමේදී ප්‍රකාශිත වන එම අනීතික බව, එම අනුකම්පා විරහිත බව, එම අපරාධකාරී බව, රට තුල ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අයිතිවාසිකම්වලට පහර දීම්–සමූහ පිටුවහල් කිරීම්, මාධ්‍යයට පහරදීම්, සිවිල් සේවයෙන් පහ කිරීම්, ජනගහනයට එරෙහිව හමුදාව යෙදවීම–මගින් ප්‍රකාශ වේ.”[13] අනවරත යුද්ධයන්ට මුදල් සපයන අතර ඒවා පොලිස් රාජ්‍ය ක්‍රියාමාර්ග නීත්‍යානුකූල කිරීමට යොදා ගන්නා අතරම සමාජ කෝපය පාලක පන්තියට එරෙහිව නොව පිටතට යොමු කරයි.

මෙම රටාව කතිපයාධිකාරයේ වෛෂයික අවශ්‍යතාවය පිළිබිඹු කරයි. මාක්ස් පෙන්නුම් කළ පරිදි ධනවාදයේ අභ්‍යන්තර ප්‍රතිවිරෝධතා, බාහිර ප්‍රසාරණය සහ අභ්‍යන්තර මර්දනය යන දෙකම ජනනය කරයි. “වංචාව, සමපේක්ෂනය සහ කොල්ලකෑම හරහා තම ධනය රැස් කරගත් සාපරාධී කතිපයාධිකාරයක් ට්‍රම්ප් නියෝජනය කරයි…ඇමරිකානු පාලක පන්තියේ මෙම තෝරාගත්  මෙවලම, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී හෝ නීතිමය ක්‍රම මගින් තවදුරටත් ක්‍රියාත්මක කළ නොහැකි ප්‍රතිපත්ති ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා කතිපයාධිකාරිය විසින් වමනය කරන ලද මැරයෙකි.”[14] එකවර වෙනිසියුලාවට පහර දීම සහ දේශීය වශයෙන් ඒකාධිපති පියවර වේගවත් කිරීම, ගැඹුරු වන අර්බුදයට මුහුණ දෙන මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනයේ ඒකාබද්ධ වූ පන්ති අවශ්‍යතා  ප්‍රකාශ කරයි.

විප්ලවීය කර්තව්‍යයන් සහ ඉදිරි මාවත

වෙනිසියුලාවට එල්ල කරන ප්‍රහාරයෙන් පෙන්නුම් කරන්නේ අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධයට එරෙහි සටන ධනවාදයට එරෙහි සටනෙන් වෙන් කළ නොහැකි බවයි. ආරක්ෂක පියවරයන් ගැනීම හදිසි වේ: මහා යුද විරෝධී ක්‍රියාමාර්ග බලමුලු ගැන්වීම, මිලිටරි සූදානමට විරුද්ධ වීම සඳහා සේවා ස්ථානවල ක්‍රියාකාරී කමිටු ගොඩනැගීම, විශේෂයෙන් එක්සත් ජනපද කම්කරුවන් සහ ඔවුන්ගේ ලතින් ඇමරිකානු පන්ති සහෝදර සහෝදරියන් අතර කම්කරුවන්ගේ සහයෝගීතාවයේ ජාත්‍යන්තර සබඳතා ඇති කිරීම ආදී ක්‍රියාමාර්ග ඒ අතර වේ.

නමුත් ආරක්ෂක පියවර විප්ලවවාදී ඉදිරිදර්ශනයට සම්බන්ධ විය යුතුය. බැංකු සහ බහුජාතික සමාගම් අත්පත් කර ගැනීම, කම්කරු කවුන්සිල සහ කම්කරු ආණ්ඩු පිහිටුවීම, ජාත්‍යන්තර සමාජවාදී විකල්පයක් මෙහෙයවීම සඳහා හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ (හජාජාක) ශාඛා ගොඩනැගීම–මේවා සෑම තැනකම පීඩිත ජාතීන් සහ වැඩ කරන ජනතාවගේ එකම යථාර්ථවාදී ආරක්ෂාවයි. WSWS සඳහන් කළ පරිදි: “පිළිතුර විය යුත්තේ 2026 පන්ති අරගලයේ සහ සමාජවාදය සඳහා මහජන ව්‍යාපාරයක වර්ධනයේ වසරක් බවට පත් කිරීමයි. යුද්ධයට එරෙහි සටන එය උත්පාදනය කරන ධනේශ්වර ක්‍රමයට එරෙහි සටනකි.” [15]

විප්ලවවාදී අරගලය සඳහා වෛෂයික කොන්දේසි අසාමාන්‍ය වේගයකින් පරිණත වෙමින් පවතී. එක්සත් ජනපදය පුරා, මධුරෝ පැහැර ගැනීම කර්මාන්තශාලා සහ සේවා ස්ථානවල කම්කරුවන් අතර පුළුල් කෝපයක් සහ සැලකිල්ලක් ඇති කර තිබේ. මෙම විරුද්ධත්වය ස්වාධීන පන්ති පදනම් මත සංවිධානය කළ යුතු අතර, ධනවාදයේ පාලනය සුරක්ෂිත කරන ධනේශ්වරයේ සහ ව්‍යාජ-වමේ සියලු කොටස් ප්‍රතික්ෂේප කළ යුතුය. ලතින් ඇමරිකානු කම්කරුවන් “තමන්ගේම” ජාතික ධනේශ්වරය දෙසට නොව අධිරාජ්‍යවාදය පෙරලා දැමීමේ ඒකාබද්ධ අරගලයකදී ජාත්‍යන්තරව ඔවුන්ගේ පන්ති සහෝදර සහෝදරියන් දෙසට නැඹුරු විය යුතුය.

මාක්ස්වාදී වැඩපිළිවෙලකින් සහ ජාත්‍යන්තර කමිටුව තුළ මූර්තිමත් වන ඓතිහාසික පාඩම් වලින් සන්නද්ධ වූ ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ සහ පීඩිත ජනතාවගේ ස්වාධීන දේශපාලන බලමුලු ගැන්වීම හරහා පමණක්, ම්ලේච්ඡත්වයට හා සමූලඝාතනයට ඇද වැටීම නැවැත්විය හැකි අතර ලෝක සමාජවාදී විප්ලවය හරහා සැබෑ මානව විමුක්තිය සඳහා කොන්දේසි නිර්මානය කළ හැකිය.

යොමුව:

[1] “Oppose Trump’s criminal invasion of Venezuela! Release Maduro!” WSWS, 4 January 2026, <https://www.wsws.org/en/articles/2026/01/04/avdu-j04.html>

[2] “US imperialist bandits parade kidnapped Maduro in show trial,” WSWS, 6 January 2026

[3] “Trump and Miller’s ‘iron law’ of imperialist barbarism,” WSWS, 7 January 2026, <https://www.wsws.org/en/articles/2026/01/07/erjx-j07.html>

[4] “After Venezuela attack: White House threatens Venezuelan acting president, Cuba and Greenland,” WSWS, 5 January 2026, <https://www.wsws.org/en/articles/2026/01/05/crzb-j05.html>

[5] “Trump and Miller’s ‘iron law’ of imperialist barbarism,” WSWS, 7 January 2026

[6] Ibid.

[7] Ibid.

[8] “US imperialist bandits parade kidnapped Maduro in show trial,” WSWS, 6 January 2026 , <https://www.wsws.org/en/articles/2026/01/06/zyve-j06.html>

[9] “Latin America’s bourgeois governments bow to US attack on Venezuela,” WSWS, 6 January 2026, <https://www.wsws.org/en/articles/2026/01/06/slwp-j06.html>

[10] “Oppose Trump’s criminal invasion of Venezuela!” WSWS, 4 January 2026

[11] “After Trump’s attack on Venezuela: Germany’s Left Party supports European imperialism,” WSWS, 7 January 2026, <https://www.wsws.org/en/articles/2026/01/07/sfqt-j07.html>

[12] Ibid.

[13] “Trump and Miller’s ‘iron law’ of imperialist barbarism,” WSWS, 7 January 2026

[14] Ibid.

[15] “Oppose Trump’s criminal invasion of Venezuela!” WSWS, 4 January 2026

වෙනිසියුලා ආක්‍රමණය: ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයේ අර්බුදයේ හැරවුම් ලක්ෂ්‍යයක් Read More »

218FACE1 64C4 404F A2AE 5C40178B21E8

The Socialist සඟරාව දියත් කිරීමේ දේශපාලනික හා ඓතිහාසික අර්ථභාරය

ශ්‍රී ලංකාවේ සමාජවාදී සමානතා පක්ෂයේ (සසප) විප්ලවවාදී වාම කණ්ඩායම වන ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ සමාජවාදී නායකත්වයේ (SLLA) ප්‍රකාශය.

මෙම ප්‍රකාශය 2025 දෙසැම්බර් 21 දින ඉංග්‍රීසි බසින් thesocialist.lk හි පළ විය. 

ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ සමාජවාදී නායකත්වය (SLLA) විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන මාසික ඩිජිටල් සඟරාව වන “The Socialist”, දකුණු ආසියාවේ විප්ලවවාදී මාක්ස්වාදී ව්‍යාපාරයේ ඉතිහාසයේ දේශපාලනික වශයෙන් වැදගත් වර්ධනයක් නියෝජනය කරයි. එය හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ (හජජාක/ICFI) ජාත්‍යන්තර විප්ලවවාදී ඉදිරිදර්ශනය පිළිබඳ සවිඥානික ප්‍රකාශයක් වන අතර ශ්‍රී ලංකාවේ ට්‍රොට්ස්කිවාදී ව්‍යාපාරයේ වර්ධනයට වල කපමින් පැවති ජාතිකවාදී සහ අවස්ථාවාදී භාවිතයන්ගෙන් තීරණාත්මක ලෙස බිඳී යාමක් සනිටුහන් කරයි.

SLLA මුහුණ දෙන කේන්ද්‍රීය කර්තව්‍යය වන්නේ ICFI හි ගෝලීය සටනේ කොටසක් ලෙස ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ කම්කරු පන්තියේ විප්ලවවාදී නායකත්වයේ අර්බුදය විසඳීම සඳහා අරගල කිරීමයි. 2023 මාර්තු 11 වන දින thesocialist.lk දියත් කිරීම, දේශපාලන, ආර්ථික සහ සංස්කෘතික වර්ධනයන් පිළිබඳ සංගත මාක්ස්වාදී විශ්ලේෂණයන් වර්ධනය කිරීමේ සහ ලෝක සමාජවාදී විප්ලවයේ මූලධර්ම හා වැඩ පිළිවෙළ (program) පිළිබඳව කම්කරුවන් සහ තරුණයින් උගන්වා ගැනීමේ ආරම්භක පියවරක් විය. 2024 ජූලි මාසයේදී සසප-වාම කණ්ඩායමේ භේදයෙන් සහ ට්‍රොට්ස්කිවාදී මූලධර්ම සහ සමාජවාදී ජාත්‍යන්තරවාදය ආරක්ෂා කිරීම අතහැර දැමූ ජාතිකවාදී කන්ඩායම නෙරපා හැරීමෙන් පසුව, thesocialist.lk, SLLA හි න්‍යායික හඬ බවට පත්විය. 2025 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී The Socialist සඟරාව එළි දැක්වීම මෙම කාර්යයේ වැඩිදුර දේශපාලනික හා න්‍යායික පරිණාමය නියෝජනය කරයි. වෙබ් අඩවියෙන් ඔබ්බට ගිය වර්ධනයක් ලෙස, සඟරාව ICFI හි ඉදිරිදර්ශන විස්තාරණය කිරීම සඳහා ව්‍යුහගත හා මාසිකව සකස් කෙරෙන වේදිකාවක් සපයන අතර නාගරික කම්කරු පන්තිය, ග්‍රාමීය තරුණයින් සහ පීඩිත ජනතාව අතර ඒවායේ ප්‍රවේශය පුළුල් කරයි. එය හුදෙක් ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ විප්ලවවාදී සමාජවාදී නායකත්වය ගොඩනැගීමේ සටනේ අඛණ්ඩතාවය පමණක් නොව, එහි ගැඹුරු වීමක් පෙන්නුම් කරන අතර, එය ලෝක සමාජවාදී විප්ලවය සඳහා වූ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ ජාත්‍යන්තර අරගලයට වෙන් කළ නොහැකි ලෙස බැඳී ඇත.

The Socialist යනු හුදෙක් නව ප්‍රකාශනයක් නොවේ. ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ සමාජවාදය සඳහා වන සටන ජාත්‍යන්තර කමිටුව විසින් විස්තාරණය කරන ලද ගෝලීය විප්ලවවාදී මූලෝපාය (strategy) තුළ පදනම් විය යුතු බවට පිළිගැනීම තුළ මුල් බැසගත් ජාත්‍යන්තරවාදී මාක්ස්වාදී දිශානතියක ස්ඵටිකීකරණය එය නියෝජනය කරයි. පැබ්ලෝවාදයට සහ සියලු ආකාරයේ ජාතිකවාදී අවස්ථාවාදයට එරෙහි අරගලයේ ඓතිහාසික පාඩම් මත පදනම්ව, ට්‍රොට්ස්කිවාදී දේශපාලන වැඩ පිළිවෙළ නැවත ස්ථාපිත කිරීම සහ න්‍යායික පැහැදිලිකම, පන්ති ස්වාධීනත්වය සහ විප්ලවවාදී ශුභවාදී බව සමඟ පන්ති අරගලයට මැදිහත් වීම SLLA හි සවිඥානික උත්සාහය යි.

ඓතිහාසික අඛණ්ඩතාව: ලෝසවෙඅ සිට The Socialist දක්වා

The Socialist දියත් කිරීම ඓතිහාසිකව හා දේශපාලනිකව 1998 පෙබරවාරි මාසයේදී ජාත්‍යන්තර කමිටුව විසින් ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවිය (ලෝසවෙඅ/WSWS) ආරම්භ කිරීම හා සම්බන්ධ වේ. ඒ අවස්ථාවේ ඩේවිඩ් නෝර්ත් පැහැදිලි කළ පරිදි, ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවිය හුදෙක් නව ප්‍රකාශනයක් නොව, බ්‍රිතාන්‍යයේ කම්කරු විප්ලවවාදී පක්ෂයේ (කවිප/WRP) අවස්ථාවාදයට එරෙහිව ජාත්‍යන්තර කමිටුව ගෙන ගිය අරගලයෙන් මතුවූ ගැඹුරු න්‍යායික හා දේශපාලනික පැහැදිලි කිරීමක ප්‍රතිඵලයකි.

ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවිය බිහි වූයේ ධනේශ්වර නිෂ්පාදනයේ භූගෝලීයකරණය–ලෝක ආර්ථිකය තනි නිෂ්පාදන පද්ධතියකට ඒකාබද්ධ කිරීම–සියලු ජාතික වශයෙන් සීමිත දේශපාලන වැඩ පිළිවෙළවල් ප්‍රතිගාමී හා යල් පැන ගිය බවට හඳුනා ගැනීමෙනි. ගෝලීයකරණය වූ ධනවාදයේ යුගයට, සියලු ජාතික සීමාවන් හරහා කම්කරුවන්ගේ අරගල මෙහෙයවීමට හැකියාව ඇති, තනි ජාත්‍යන්තර ඉදිරිදර්ශනයකින් සහ වැඩ පිළිවෙළකින් එක්සත් වූ සමාජවාදී විප්ලවයේ ලෝක පක්ෂයක් ගොඩනැගීම අවශ්‍ය විය. ජාතික බෙදාහැරීමේ සීමාවන් මගින් සීමා කරන ලද පක්ෂ මුද්‍රණාලයේ මුද්‍රිත සාම්ප්‍රදායික ආකාර, මෙම නව ඓතිහාසික අවධියට ප්‍රමාණවත් නොවීය. ගෝලීය සන්නිවේදනයේ වඩාත්ම දියුණු මාධ්‍යය ලෙස අන්තර්ජාලය, ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තිය වෙත ළඟා වීමට, අධ්‍යාපනය ලබා දීමට සහ දේශපාලනිකව එක්සත් කිරීමට බලගතු මෙවලමක් ICFI වෙත ලබා දුන්නේය.

The Socialist ඩිජිටල් සඟරාවක් ලෙස දියත් කිරීමට SLLA ගත් තීරණය මෙම ජාත්‍යන්තරවාදී දිශානතිය තුල පිහිටා සිටීමක් වන අතර එය පුළුල් කරයි. මාක්ස්වාදී න්‍යාය, ඓතිහාසික විශ්ලේෂණය සහ විප්ලවවාදී මූලෝපාය කම්කරුවන්ගේ සහ තරුණයින්ගේ පුළුල්ම ස්ථර–විශේෂයෙන් ද්‍රව්‍යමය සම්පත් අහිමි වීම, භාෂාමය බාධක සහ ස්ටැලින්වාදය, මාඕවාදය සහ වෘත්තීය සමිති නිලධරයන්ගේ දශක ගණනාවක් තිස්සේ පාවාදීම් හේතුවෙන් දේශපාලන අධ්‍යාපනයෙන් හුදකලා වූ අය–වෙත ගෙන යාම සඳහා වඩාත්ම දියුණු සන්නිවේදන ක්‍රම භාවිතා කිරීමේ අධිෂ්ඨානය එය ප්‍රකාශ කරයි.

ඩිජිටල් ආකෘතියේ දේශපාලන අර්ථය

The Socialist හි ඩිජිටල් PDF (portable document format) හෝ වෙනත් විද්‍යුත් පොත් (e-book) ආකෘතියක් හුදෙක් තාක්ෂණික පහසුවක් පමණක් නොව ගැඹුරු සමාජ හා තාක්ෂණික පරිවර්තනයන්ට අනුරූප වීමක් වේ. එය මුල් බැස ඇත්තේ සන්නිවේදනයේ සහ පන්ති අරගලයේ ද්‍රව්‍යමය තත්වයන්හි වෛෂයික වෙනස්කම් පිළිබඳ අවබෝධයක් තුළ ය.

පසුගිය දශකය තුළ, ජංගම අන්තර්ජාල තාක්ෂණය සහ ස්මාර්ට්ෆෝන් පැතිරීම ශ්‍රී ලාංකික සහ දකුණු ආසියානු සමාජය තුළ ගැඹුරින් සිදුවී තිබේ. දුරස්ථ ග්‍රාමීය ප්‍රදේශවල පවා, කම්කරු පන්තියේ මව්වරු, සිසුහු සහ ග්‍රාමීය තරුණයෝ ඇතුළු මිලියන ගණනක් නිතිපතා WhatsApp සහ අනෙකුත් සමාජ මාධ්‍ය වේදිකා හරහා ඩිජිටල් ලේඛන වෙත ප්‍රවේශ වී බෙදා ගනිති. අධ්‍යාපනික ද්‍රව්‍ය, රජයේ ලේඛන, පුවත්පත් සහ ක්ෂණික ප්‍රවෘත්ති වැඩි වැඩියෙන් ඩිජිටල් ආකාරයෙන් සංසරණය වේ. මෙය හුදෙක් තාක්ෂණික වෙනසක් නොව, තොරතුරු සහ අදහස් බෙදා හැරීමේ සහ විඥානය ගොඩනඟන මාධ්‍යවල පරිවර්තනයක් නියෝජනය කරයි.

මෙම වර්ධනය, ICFI වැඩපිළිවෙළ සෘජුවම කම්කරුවන්, ග්‍රාමීය තරුණයින් සහ පීඩිත ජනතාව වෙත ගෙන යාම සඳහා SLLA වෙත ද්‍රව්‍යමය පදනම සපයයි. භූගෝලීය බාධක, දරිද්‍රතාවය, සේවා ස්ථාන සීමාවන් සහ සාම්ප්‍රදායික මුද්‍රිත බෙදාහැරීමේ ජාලවල සීමාවන් සහ ඉහළ පිරිවැය ජය ගනිමින්, දහස් ගණනකට The Socialist ක්ෂණිකව කියවා බෙදා ගත හැකිය. ධනේශ්වර ජාතිකවාදය, ස්ටැලින්වාදී සහ මාඕවාදී පක්ෂ, වෘත්තීය සමිති නිලධරයන් සහ වාර්ගික දේශපාලනය විසින් දශක ගණනාවක් තිස්සේ දේශපාලනිකව ආධිපත්‍යය දරන සමාජ ස්ථර වෙත ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ විප්ලවවාදී වැඩ පිළිවෙළ ළඟා කිරීමේ හැකියාව එය නිර්මාණය කරයි.

කෙසේ වෙතත්,  එය ධනේශ්වරයේ පාලනය යටතේ පවතින තුරු තාක්‍ෂණයම දේශපාලනික වශයෙන් මධ්‍යස්ථ නොවන බව අවධාරණය කළ යුතුය. ඩිජිටල් සන්නිවේදනයේ ව්‍යාප්තිය ධනේශ්වර වර්ධනයේ නිෂ්පාදනයකි– එය, ධනවාදය යටතේ මිනිස් ශ්‍රමය විසින් නිර්මාණය කරන ලද අසාමාන්‍ය නිෂ්පාදන බලවේගවල ප්‍රකාශනයකි. නමුත් අතිමහත් ප්‍රගතිශීලී විභවයක් දරන මෙම බලවේගම ධනේශ්වර ක්‍රමය තුළ සිරගතව සිටින අතර එහි අවශ්‍යතා සඳහා සේවය කරයි. තාක්‍ෂණයේ විප්ලවීය භාවිතය සඳහා මාක්ස්වාදී න්‍යාය සහ කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන අවශ්‍යතා සඳහා වන අරගලය මත පදනම් වූ සවිඥානික දේශපාලන හැසිරවීමක් අවශ්‍ය වේ.

මේ සම්බන්ධයෙන් The Socialist පුවත්පත දැවැන්ත දේශපාලන අර්ථභාරයක් දරයි: එය ට්‍රොට්ස්කිවාදී වැඩ පිළිවෙළේ මඟ පෙන්වීම යටතේ නවීන තාක්‍ෂණය උපයෝගී කරගනිමින් සමාජයේ සමාජවාදී පරිවර්තනය සඳහා කම්කරු පන්තිය සහ පීඩිත ජනතාව දැනුවත් කිරීම සහ බලමුලු ගැන්වීම සිදු කරයි. එසේ කිරීමෙන්, එය SLLA හි කේන්ද්‍රීය මූලෝපායික කර්තව්‍යය–විප්ලවවාදී නායකත්වයේ අර්බුදය විසඳීම සඳහා සමාජවාදී සමානතා පක්ෂය (සසප/SEP) ගොඩනැගීම–නාගරික කම්කරු පන්තිය සහ ග්‍රාමීය තරුණයින්, ගොවි ජනතාව සහ පීඩිත මධ්‍යම පන්තික ස්ථර1 අතර නිර්ධන පන්තියේ නායකත්වය යටතේ සවිඥානික විප්ලවවාදී සන්ධානයක් (alliance) ඇති කිරීම මගින් සෘජුවම ඉදිරියට ගෙන යයි.

නායකත්වයේ අර්බුදය සහ විකොස/සසප අසාර්ථකත්වය

The Socialist දියත් කිරීම සමාජවාදී සමානතා පක්ෂයේ සහ එහි පූර්වගාමියා වූ විප්ලවවාදී කොමියුනිස්ට් සංගමයේ (විකොස/RCL) ඓතිහාසික අත්දැකීම් තුළ—සියල්ලටත් වඩා, කම්කරු පන්තිය තුළ මුල් බැසගත් සහ ග්‍රාමීය තරුණයින් සහ පීඩිත ජනතාව ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ විප්ලවවාදී සමාජවාදී වැඩසටහනට දිනා ගැනීමට සමත් සැබෑ මහජන විප්ලවවාදී පක්ෂයක් ගොඩනැගීමට ඔවුන් අසමත් වීම තුළ–ස්ථානගත කළ යුතුය. දේශපාලන පසුබැසීම් (retreats) සහ අවස්ථාවාදී අනුගතවීම් (adaptations) තුළ මුල් බැසගත් මෙම ඓතිහාසික ඌනතාව, ව්‍යාපාරයේ මාක්ස්වාදී පදනම් නැවත ස්ථාපිත කිරීම සහ විප්ලවවාදී නායකත්වයේ කාර්යයන් සඳහා නව පරම්පරාවක් සූදානම් කිරීම පිණිස මෙවලමක් ලෙස The Socialist හි තීරණාත්මක වැදගත්කම අවධාරණය කරයි.

දකුණේ මහජන තරුණ නැගිටීම්, උතුරු හා නැගෙනහිර සිවිල් යුද්ධය සහ රාජ්‍ය භීෂණය මගින් සලකුණු කරන ලද 1987-1990 තීරනාත්මක කාල පරිච්ඡේදයේදී, විකොස තීරණාත්මක පරීක්ෂණයකට මුහුණ දුන්නේය. ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ ජාත්‍යන්තර වැඩපිළිවෙල නිළ වශයෙන් ආරක්ෂා කළද, රැඩිකලීකරණය වූ  සිංහල හා දෙමළ ග්‍රාමීය තරුණයින් සහ පීඩිත ස්ථර ට්‍රොට්ස්කිවාදී වැඩ පිළිවෙලට දිනා ගැනීම සඳහා අවශ්‍ය දේශපාලන හා සංවිධානාත්මක මූලෝපාය වර්ධනය කිරීමට පක්ෂය අසමත් විය.

මෙම අසමත් වීම ප්‍රධාන වශයෙන් උපායමාර්ගික (tactical) දෝෂ හෝ ප්‍රමාණවත් නොවන සම්පත් පිළිබඳ ප්‍රශ්නයක් නොවීය. එය ජාතික දේශපාලනයේ රාමුවට ගැඹුරු තත්ත්කාර්‍යවාදී අනුගත වීමකින් සහ පසුගාමී රටවලින් සමන්විත  කලාපයක් ලෙස ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ කම්කරු පන්තියේ සහ ග්‍රාමීය ජනතාවගේ විප්ලවවාදී ධාරිතාව පිළිබඳ මූලික සංශයකින් ගලා ආ, ලියොන් ට්‍රොට්ස්කිගේ නොනවතින විප්ලව න්‍යාය මගින් ඒවාට එරෙහිව විස්තාරණය කරන ලද පැරණි මෙන්ෂෙවික් සංකල්ප දෙසට ආපසු යාමකි. පක්ෂ නායකත්වයේ භාවිතයන් පෙන්නුම් කළේ, ශ්‍රී ලංකාව වැනි පසුගාමී, ධනේශ්වර සංවර්ධනය  ප්‍රමාද වූ රටක කම්කරු පන්තියට ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සහ සමාජවාදී විප්ලවයට නායකත්වය දිය හැකි බවට වූ ඉදිරිදර්ශනය සඑල ලෙස අතහැර දමා, ශ්‍රී ලංකාවේ, ඉන්දියාවේ හෝ බංග්ලාදේශයේ හෝ වැනි රටක කම්කරුවන් බලය අල්ලා ගැනීමට පෙර දියුණු ධනේශ්වර මධ්‍යස්ථානවල සමාජවාදී විප්ලවය ප්‍රථමයෙන් ජයග්‍රහණය කළ යුතු බවට වන උදාසීන අපේක්ෂාවකින් එය ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමය–එනම් අධිරාජ්‍යවාදය යටතේ ඒකාබද්ධ හා අසමාන සංවර්ධනය පිළිබඳ ඔහුගේ විශ්ලේෂණය හරහා ට්‍රොට්ස්කි තීරණාත්මකව නිෂ්ප්‍රභා කළ පූර්ව-1905  සැලැස්ම කරා පසුබෑමකි.

රුසියානු විප්ලවයේ අත්දැකීම් සහ යටත් විජිත සහ අර්ධ යටත් විජිත රටවල අරගල මගින් සත්‍යාපනය කරන ලද නොනවතින  විප්ලවයේ න්‍යාය, ධනේශ්වර සංවර්ධනය ප්‍රමාද වූ රටවල, ජාතික ධනේශ්වරයේ නායකත්වය යටතේ, ඓතිහාසිකව ධනේශ්වර විප්ලවයන් සමඟ සම්බන්ධ වූ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සහ ජාතික කාර්යයන් සාක්ෂාත් කරගත නොහැකි බව තහවුරු කරයි. එවැනි රටවල ධනේශ්වරය ඓතිහාසික වේදිකාවට පැමිණෙන්නේ ප්‍රමාද වී, අධිරාජ්‍යවාදයට හුය පට දහසකින් බැඳී, කම්කරු පන්තියේ සහ ගොවීන්ගේ විප්ලවීය බලමුලු ගැන්වීමට බියෙනි. ග්‍රාමීය දුප්පතුන් සහ පීඩිත ජනතාව මෙහෙයවමින්, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අයිතිවාසිකම් සඳහා වන අරගලය ජාත්‍යන්තර පරිමාණයෙන් සමාජවාදය සඳහා වන සටනට සම්බන්ධ කරන කම්කරු පන්තියට පමණක් සමාජය මුහුණ දෙන මූලික ගැටලු විසඳිය හැකිය.

රැඩිකලීකරණය වූ සිංහල හා දෙමළ ග්‍රාමීය තරුණයින් කෙරෙහි විධිමත්ව නැඹුරු වීමට විකොස අසමත් වීම, දකුණේ ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ (ජේවීපෙ/JVP) සහ උතුරේ දෙමළ ඊලාම් විමුක්ති කොටි (LTTE)2 සංවිධානය වැනි සුලු ධනේශ්වර ව්‍යාපාර විසින් ආධිපත්‍යය දරන ජාතිකවාදී දේශපාලන වාතාවරණයට ප්‍රතිපත්ති විරහිතව අනුගත වීමෙන් ගලා ආවේය. සිංහල ස්වෝත්තමවාදය කම්කරු පන්තිය කෙරෙහි ප්‍රචණ්ඩ සතුරුකම සමඟ ඒකාබද්ධ කරමින්, ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ, දිශානතිහරිත සහ රැඩිකලීකෘත ග්‍රාමීය සිංහල තරුණයින් අතර මහජන පදනමක් ගොඩනගා ගැනීමට සමත් වූයේම, නිශ්චිතවම, මෙම ස්ථර වෙත විකොසට තිරසාර දිශානතියක් හෝ ප්‍රවේශයක් නොතිබූ බැවිනි3. 1983 සිට4, උතුරේත්, දකුණේත් ශ්‍රී ලංකා දේශපාලනය සහ පන්ති අරගලය මත–කම්කරු පන්තිය බෙදීමට, සමාජය මිලිටරිකරණය කිරීමට සහ ස්වාධීන නිර්ධන පන්ති අරගලය මර්දනය කිරීමට ධනේශ්වරය ගසා කන ලද–නොවිසඳුනු දෙමළ ජාතික ප්‍රශ්නය වැඩි වැඩියෙන් ආධිපත්‍යය දරන ලද අතර මැදිහත් වීම සිදු විය. ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ ශාඛා ධනේශ්වර-ජාතිකවාදී ව්‍යාපාරවලට අනුගත වීමට බලපෑම් කළ කම්කරු විප්ලවවාදී පක්ෂයේ (කවිප/WRP) අවස්ථාවාදී අනුග්‍රහය යටතේ, උතුරු සහ නැගෙනහිර පළාත්වල LTTE සංවිධානය කෙරෙහි RCL මුලින් අනුවේදතාවයෙන්  (Sympathy) කටයුතු කිරීම දෙමළ තරුණයින්ව දේශපාලනිකව පාවාදීමක් විය. දෙමළ ජනතාවගේ ජාතික ස්වයං නිර්ණය සඳහා ‘විමුක්ති ව්‍යාපාරයක්’ නියෝජනය කරන බවට වූ LTTE සංවිධානයේ කියාපෑම අනුමත කිරීමෙන් සහ වෙනම දෙමළ ඊලමකට සහාය දීමෙන්, RCL පීඩිත දෙමළ තරුණයින්ට දිය යුතුව තිබූ නායකත්වය ධනේශ්වර වැඩ පිළිවෙළක් සඳහා සටන් කළ සුලු ධනේශ්වර-ජාතිකවාදී සංවිධානයක් අතට භාර දුන්නේය. WRP විසින් LTTE ට දැක්වූ අවිවේචනාත්මක සහයෝගය, LTTE සහ අනෙකුත් දෙමළ සන්නද්ධ කණ්ඩායම්වල දේශපාලනය පිළිබඳව කිසිදු විශ්ලේශනයෙන් සිදු කිරීමෙන් RCL වලක්වන ලද අතර එය දෙමළ තරුණයින් අතර LTTE බලපෑම ශක්තිමත් කිරීමට උපකාරී විය. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, මෙම දේශපාලන ආස්ථානයන් උතුරේ දෙමළ තරුණයින් විප්ලවවාදී පක්ෂයට දිනා ගැනීමට RCL අසමත් වීමට හේතු වූ අතර, අනෙක් අතට, ජවිපෙට සම්බන්ධ වූ දකුණේ සිංහල ග්‍රාමීය තරුණයින්ගේ කෝපයට නතු වීමට හේතු විය. 1990 දශකයේ මුල් භාගයේදී, සසප නායකත්වය–1986 ට පෙර ස්ථාවරයෙන් අංශක 180 ක හැරීමක් වූ–බෙදුම්වාදයට සහාය දීම ජාත්‍යන්තර කමිටුව ප්‍රතික්ෂේප කිරීම, ජාතීන්ගේ ‘ස්වයං නිර්ණ අයිතිය’ ආරක්ෂා කිරීම අතහැර දැමීමක් ලෙස නොමඟ යවන සුළු ලෙස ප්‍රකාශ කළ අතර, එමඟින් පීඩිත දෙමළ ජනතාවගේ මෙම ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අයිතියේ අත්‍යවශ්‍ය අන්තර්ගතය ක්‍රියාකාරී ලෙස ප්‍රතික්ෂේප කළේය. මෙය, ජාතික ප්‍රශ්නය විසඳීමට නායකත්වය දිය හැකි විප්ලවවාදී පක්ෂයක් ලෙස, දෙමළ තරුණයින්, දුප්පතුන් සහ වැඩ කරන ජනතාව සසප කෙරෙහි ඇති විශ්වාසය අහිමි කිරීම තවදුරටත් තහවුරු කළේය.

මෙම ද්විත්ව අසාර්ථකත්වය–ග්‍රාමීය සිංහල තරුණයන් තුළට විනිවිද යාමට නොහැකිවීම සහ දෙමළ ධනේශ්වර ජාතිකවාදයට යටත් වීම–නිසා ජනතා විමුක්ති පෙරමුණට හෝ LTTE ට එරෙහිව දේශපාලනිකව සටන් කිරීමට විකොසට නොහැකි වූ අතර, එමඟින්, ව්‍යාපාර දෙකටම විකොස එහි විප්ලවවාදී කර්තව්‍යයන්ගෙන් පසුබැසීමෙන් ඇති වූ රික්තය පිරවීමට ඉඩ හ්ප්‍රස්ථාව සැලසුණි. එහි ප්‍රතිවිපාක ලේ වැකි සහ ආපසු හැරවිය නොහැකි ඒවා විය. 1990 දශකයේ මුල් භාගයේ සිට, කම්කරු පන්තියේ නාගරික කොටස් මත පටු ලෙස සංකේන්ද්‍රණය වූ සසප සීමිත මැදිහත්වීම් කම්කරු පන්තිය තුළ මහජන පදනමක් ඒකරාශි කිරීමට බොහෝ දුරට ප්‍රමාණවත් නොවූ බැවින්, මෙම අර්බුදය ගැඹුරු විය. ජවිපෙ ෆැසිස්ට්වාදයේ සහ රාජ්‍ය භීෂණයේ කම්පන සහගත උරුමය, සෝවියට් සංගමයේ ධනේශ්වර පුනස්ථාපනයේ දැවැන්ත ගෝලීය බලපෑම, කම්කරු පන්තිය වාර්ගික රේඛා මත ධ්‍රැවීකරණය කිරීමට ධනේශ්වරය භාවිතා කළ දිග්ගැස්සුනු සිවිල් යුද්ධය, තරුණ පරම්පරාවක් අවමංගත කළ පශ්චාත්-නූතන සහ මාක්ස්වාද-විරෝධී ප්‍රවනතා ශාස්ත්‍රාලීය ක්ෂේත්‍රය තුළ නැගීම, සුලු ධනේශ්වර ව්‍යාජ-වාම ප්‍රවණතා වල මතුවීම සහ වැඩි වර්ධනය වන බලපෑම සහ, මැතිවරණ සහ පාර්ලිමේන්තු උපාමාරු හරහා ග්‍රාමීය ජනතාව සහ පීඩිත මධ්‍යම පන්තිකයින් මත ධනේශ්වර ජාතිකවාදී සහ වාර්ගික පක්ෂ තහවුරු වීම යන මේ සියලු ක්‍රියාවලීන් සසප නායකත්වය තවදුරටත් හුදකලා කර අධෛර්යමත් කළ අතර, කම්කරු පන්තිය සහ පීඩිත මධ්‍යම පාන්තික තරුණයින් මාක්ස්වාදයේ වැඩසටහනට දිනා ගැනීමේ හැකියාව පිළිබඳ දේශපාලන විශ්වාසයක් අහිමි වීමට හේතු විය. එමඟින් කම්කරු පන්තියේ සහ පීඩිතයින්ගේ මහජන ව්‍යාපාරයෙන් එය ඈත් වීම වේගවත් විය.5

සුලු ධනේශ්වර රැඩිකල්වාදයේ ඓතිහාසික උරුමය සහ FI තුළ එහි පීඩනය

විකොස හි සහ පසුව සසප හි මෙම පසුබැසීම, හතරවන ජාත්‍යන්තරය (FI) තුළම සංශෝධනවාදය (revisionism) සඳහා පදනම සකස් කළ පුළුල් ලෝක ඓතිහාසික ක්‍රියාවලිය තුළ විශ්ලේෂණය කළ යුතුය.

විසිවන සියවසේ තුන්වන දශකයේ සිට, ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තිය, සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ සහ ස්ටැලින්වාදයේ පාවාදීම්වලින් පැන නැඟුණු ව්‍යසනකාරී පරාජයන් මාලාවකට මුහුණ දුන්නේය: 1914 අගෝස්තුවේ යුද වියදම් සඳහා ඡන්දය දීමෙන් ආරම්භ වී 1918-1919 ජර්මානු නොවැම්බර් විප්ලවය රුධිරයෙන් ගිල්වා දැමීමෙන් කූටප්‍රාප්තියට පත් වූ සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පාවාදීම; 1923 ජර්මානු විප්ලවයේ අසාර්ථකත්වය; 1926 බ්‍රිතාන්‍ය මහා වැඩ වර්ජනයේ පරාජය; 1927 චීන විප්ලවයේ විනාශකාරී පාවාදීම; සහ සියල්ලටත් වඩා–ස්ටැලින්වාදය ප්‍රතිවිප්ලවවාදී බලවේගයක් බවට නියත පරිවර්තනයක් සනිටුහන් කළ සහ 1938 දී හතරවන ජාත්‍යන්තරය පිහිටුවීමේ අවශ්‍යතාව උත්ගත කළ පරාජයක් වූ–1933 ජනවාරි මාසයේදී හිට්ලර් බලයට පත්වීම. 

දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු කාල පරිච්ඡේදය තුළ, යොල්ටා සහ පොට්ස්ඩෑම් හි ඇති කරගත් ගිවිසුම්, මාෂල් සැලැස්ම සහ බ්‍රෙටන් වුඩ්ස් ක්‍රමය හරහා ලෝක ධනවාදය තාවකාලිකව නැවත ස්ථාවර වීමක් දක්නට ලැබුණි. මෙය යටත් විජිත ලෝකය පුරා ධනේශ්වර ජාතිකවාදී ව්‍යාපාර සහ සුලු ධනේශ්වර රැඩිකල් ප්‍රවණතා සඳහා මෙහෙයුම් ක්ෂේත්‍රය බෙහෙවින් පුළුල් කළේය.  නාගරික නිර්ධන පන්තිය නොව ගොවීන් මත පදනම් වූ බලවේග හරහා 1949 දී චීනයේ මාඕ සේතුංගේ ජයග්‍රහණය; නේරු, නසාර්, සුකර්නෝ සහ න්කෲමා වැනි පුද්ගලයින් බලයට ගෙන ආ යටත්විජිතහරණයේ රළ;  ට්‍රොට්ස්කිවාදී පක්ෂයක් නොමැතිව හෝ කම්කරු පන්තියේ සවිඥානික බලමුලු ගැන්වීමකින් තොරව, කැස්ත්‍රෝගේ ගරිල්ලා ව්‍යාපාරය හරහා කර්මාන්ත ජනසතු කළ 1959 කියුබානු විප්ලවය; ස්ටැලින්වාදී නායකත්වය යටතේ වියට්නාමයේ දී ප්‍රංශ සහ ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයේ පරාජය; සහ ලතින් ඇමරිකාව, අප්‍රිකාව සහ ආසියාව පුරා ගරිල්ලා ව්‍යාපාරවල ව්‍යාප්තිය–මේ සියල්ල රැඩිකල්කරණය වූ කම්කරුවන්, තරුණයින් සහ බුද්ධිමතුන් අතර දැවැන්ත අධිකාරියක් අත්පත් කරගත්තේ, නිර්ධන පන්ති නොවන බලවේග හරහා සමාජවාදය සාක්ෂාත් කරගත හැකි බවට මිත්‍යාවක් නිර්මාණය කරමින් සහ විප්ලවවාදී පක්ෂ ගොඩනැගීමේ හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ඉවසිලිවන්ත කාර්යය දෘශ්‍යමාන ලෙස කට්ටිවාදී හා යල් පැන ගිය එකක් බවට පත් කරවමිනි.

හතරවන ජාත්‍යන්තරය තුළ පැබ්ලෝවාදයෙන් කූඨප්‍රාප්තියට පත් සංශෝධනවාදී පීඩනයන් ජනනය කළේ හරියටම මෙම දේශපාලන වාතාවරණයයි. ඩේවිඩ් නෝර්ත් “අපි රක්නා උරුමය” තුළ පැහැදිලි කරන පරිදි, එය “මුල සිට අග දක්වාම දියකරහැරීමේවාදය” නියෝජනය කළේය. එනම්, නිර්ධන පන්තියේ ආධිපත්‍යය ප්‍රතික්ෂේප කිරීම සහ හතරවන ජාත්‍යන්තරය ස්ටැලින්වාදී, සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සහ ධනේශ්වර ජාතිකවාදී සංවිධාන තුළ–මෙම බලවේග වෛෂයික තත්වයන් මගින් විප්ලවවාදී කාර්යභාරයක් ඉටු කිරීමට බල කෙරෙනු ඇතැයි ප්‍රකාශ කරමින්–පීඩන කණ්ඩායමකට පහත හෙලීමයි. 1953 භේදය, සම්භාව්‍ය (orthodox) ට්‍රොට්ස්කිවාදය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ජේම්ස් පී. කැනන්ගේ නායකත්වය යටතේ හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව පිහිටුවීමට හේතු විය.

Lenin Trotsky
ව්ලැඩිමීර් ලෙනින් මොස්කව්හිදී කතාවක් පවත්වමින් සිටියදී, ලියොන් ට්‍රොට්ස්කි පසුබිමේ සිටී (1920)

ජාත්‍යන්තර කමිටුව ට්‍රොට්ස්කිවාදයේ න්‍යායික හා වැඩ පිළිවෙළ පිළිබඳ පදනම් ආරක්ෂා කරමින් සහ කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන විප්ලවවාදී පක්ෂ ගොඩනැගීමේ අවශ්‍යතාවය අවධාරනය කරමින්, පැබ්ලෝවාදී දියකරහැරීමේවාදයට එරෙහිව ප්‍රතිපත්තිගරුක හා ඓතිහාසිකව සනාථ කෙරුනු අරගලයක් දියත් කළද, ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ ශාඛා කාලයත් සමඟ ජාතිකවාදී පීඩනයන්ට සහ කම්කරු පන්තියේ සහ සුලු ධනේශ්වරයේ ජාතික විඥානයට ගොදුරු විය හැකි බව ඔප්පු වූ අතර, ධනේශ්වර සහ සුලු ධනේශ්වර බලවේග විසින් ආධිපත්‍යය දරන පවතින දේශපාලන රාමුවට ප්‍රායෝගිකව අනුගතවීම් වලට යොමු විය: පැබ්ලෝවාදයට එරෙහිව අරගලයෙන් දශකයකට පසු එයට යටත් වූ එක්සත් ජනපදයේ සමාජවාදී කම්කරු පක්ෂය (SWP), 1963 දී කැස්ත්‍රෝවාදය උත්කර්ෂයට නැංවීමේ පදනම මත පැබ්ලෝවාදීන් සමඟ නැවත එක් වී, එමඟින්, මාක්ස්, ලෙනින් සහ ට්‍රොට්ස්කි විසින් වර්ධනය කරන ලද සමාජවාදී විප්ලවය පිළිබඳ සමස්ත ඓතිහාසික හා න්‍යායික සංකල්පය ප්‍රතික්ෂේප කළේය; 1980 ගණන්වල අගභාගයේදී බ්‍රිතාන්‍යයේ කම්කරු විප්ලවවාදී පක්ෂයේ (කවිප/WRP) අවස්ථාවාදී නායකත්වයේ පාවාදීම්වලට එරෙහිව අනවරත හා ප්‍රතිපත්තිගරුක අරගලයකින් ජාත්‍යන්තර කමිටුව දේශපාලනික ඉදිරි පිම්මක් අත්කර ගත්තේ  වී නමුදු, විප්ලවවාදී කොමියුනිස්ට් සංගමය (විකොස) සහ පසුව ශ්‍රී ලංකාවේ සමාජවාදී සමානතා පක්ෂය (සසප) ජාතික පීඩනයන්ට යටත් විය. මෙම ගොදුරුවීමේ අවදානම් සහගත බව විකොස/සසප තුළ ප්‍රකාශ වූයේ පැහැදිලිව පෙනෙන වැඩ පිළිවෙළ  පිළිඹඳ සංශෝධනවාදය හරහා නොව–පක්ෂය නොනවතින විප්ලව න්‍යාය සහ සංක්‍රමණ වැඩ පිළිවෙළ (Transitional Program) විධිමත් ලෙස ආරක්ෂා කරන බව කියා සිටියේය–ඒ වෙනුවට, නිල ලේඛනවල අන්තර්ගත විප්ලවවාදී මූලධර්ම සහ පක්ෂයේ සංයුක්ත දේශපාලන භාවිතය සහ දිශානතිය අතර වැඩෙන විභේදනයක් හරහා ය.

සසප නායකත්වය කවිප හි ජාතික-අවස්ථාවාදී (national opportunist) පරිහානියට එරෙහි තම දිගුකාලීන අරගලයෙන් ජාත්‍යන්තර කමිටුව ලබාගත් අත්‍යවශ්‍ය පාඩම් ගැඹුරින් විකෘති කළේය. එම අරගලය තහවුරු කළේ කම්කරු පන්තියේ දේශපාලන ස්වාධීනත්වය—පැබ්ලෝවාදී දියකරහැරීම්වාදයට එරෙහි සටන් හරහා නැවත තහවුරු කරන ලද විප්ලවවාදී මාක්ස්වාදයේ මූලික මූලධර්මය—ඉල්ලා සිටින්නේ පන්ති අරගලය තුළ ක්‍රියාකාරී මැදිහත්වීමක් හරහා නිර්ධන පන්තියේ සවිඥානක දේශපාලන නායකත්වය ලෙස විප්ලවවාදී පක්ෂය ක්‍රමානුකූලව ගොඩනැගීම මිස, එම පක්ෂය ස්ටාලින්වාදී, සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී, හෝ ධනේශ්වර ජාතිකවාදී සංවිධානයන් තුළ විසුරුවා හැරීම නොවන බවයි. WRP හි පාවාදීම නිශ්චිතවම සමන්විත වූයේ ස්වාධීන විප්ලවවාදී ඉදිරිදර්ශනය පිටස්තර පන්ති බලවේගවලට අනුගතවීම සඳහා දියකර හැරීමයි: එය හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ශාඛා මැද පෙරදිග ධනේශ්වර ජාතිකවාදී පාලන තන්ත්‍රයන්ට යටත් කළ අතර යටත් විජිත සහ අර්ධ යටත් විජිත ලෝකයේ ට්‍රොට්ස්කිවාදී පක්ෂ ගොඩනැගීම සඳහා උපායමාර්ගික පදනම ලෙස නොනවතින විප්ලවයේ න්‍යාය ප්‍රතික්ෂේප කළේය. කෙසේ උවත්, සසප නායකත්වය දේශපාලන ස්වාධීනත්වයේ අර්ථය උඩු යටිකුරු කළේය. කම්කරු පන්ති නොවන බලවේග සමඟ අවස්ථාවාදී සන්ධාන හරහා කවිප පක්ෂය දියකර හරින විට, පක්ෂ ගොඩනැගීමේ සංයුක්ත වැඩවලින් කට්ටිවාදීව (sectarian) බැහැරව සිටීම හරහා සසප පක්ෂය කම්කරු පන්තියෙන් සහ පීඩිත ජනතාවගෙන් හුදකලා කළේය. ඔවුහු, දේශපාලන ස්වාධීනත්වය යන්න, කම්කරු අරගලවලදී නිර්භීත නායකත්වයක් ඉල්ලා සිටින ඉදිරිදර්ශනයකින්—එනම්, කම්කරුවන්, ග්‍රාමීය තරුණයින්, වතු කම්කරුවන් සහ නාගරික පීඩිත මධ්‍යම පන්තිය අතර පන්ති අරගලයේ ප්‍රායෝගික මුලපිරීම සමඟ න්‍යායික අධ්‍යාපනය බද්ධ කිරීම හරහා පක්ෂයේ අධිකාරිය ස්ථාපිත කිරීම සඳහා ක්‍රමානුකූල අරගලයක් අවශ්‍ය කරන ඉදිරිදර්ශනයකින්–ගලවා ක්‍රමානුකූල විප්ලවවාදී වැඩවලින් වෙන් වූ නිෂ්ක්‍රීය (passive) ප්‍රචාරණවාදයක් (propagandism) සඳහා තාර්කිකකරණයක් බවට එය පරිවර්තනය කළහ.

වැඩ පිළිවෙළේ සම්භාව්‍යතාවය (orthodoxy) සහ විප්ලවවාදී භාවිතය (practice) අතර මෙම පරතරය කම්කරු ව්‍යාපාරය තුළ සිංහල ස්වෝත්තමවාදය, දෙමළ ජාතිකවාදය සහ නිලධාරිවාදී වෘත්තීය සමිතිවාදයට එරෙහි සම්මුති විරහිත අරගලයෙන් පසුබැසීම; කර්මාන්තශාලා, වතුකරය, කම්කරු පන්තික නිවහන් ප්‍රදේශ සහ උතුරේ සහ දකුණේ රැඩිකල්කරණය වූ ග්‍රාමීය සහ රැකියා විරහිත තරුණයින් අතර මුල් බැසගත් සැබෑ මහජන සංවිධානයක් ලෙස පක්ෂය ගොඩනැගීමට අපොහොසත් වීම; සහ ශ්‍රී ලාංකික නිර්ධන පන්තිය සහ පීඩිත ජනතාව මුහුණ දෙන සංයුක්ත තත්වයන්ට සංක්‍රමණ වැඩ පිළිවෙළ ක්‍රමානුකූලව යෙදුම අතහැර දැමීම යනාදිය තුළ ප්‍රකාශයට පත් විය. මෙම කටිවාදී අපගමනය–කම්කරු හා පීඩිත මහ ජනතාව තුළ ක්‍රියාකාරී නායකත්වයක් සඳහා සටන් කිරීමට වඩා සිදුවීම් පිළිබඳ නිෂ්ක්‍රීය විවරණ සිදු කිරීම ලෙස ප්‍රකාශ වීම–ශ්‍රී ලාංකික ජනතාව කෙරෙහි දශක ගණනාවක් තිස්සේ ධනේශ්වර ජාතිකවාදී ආධිපත්‍යය සහ සුලු ධනේශ්වර රැඩිකල් ව්‍යාපාර සහ වෘත්තීය සමිතිවල මතුපිටින් පෙනෙන අධිකාරිය විසින් ඇති කරන ලද දැවැන්ත පීඩනයට අවස්ථාවාදී අනුගතවීමක් නියෝජනය කළේය. පන්ති ස්වාධීනතාවය පිළිඹඳ පාඩම් විකෘති කිරීම මගින් ජාත්‍යන්තර සමාජවාදයේ ධජය යටතේ සිංහල හා දෙමළ කම්කරු පන්තියේ සහ ග්‍රාමීය දුප්පතුන්ගේ දේශපාලන සන්ධානයක් ගොඩනැගීමේ ඓතිහාසික වගකීමෙන් පක්ෂය පසුබැසීම තාර්කිකකරණය කරන ලද අතර, එමඟින් ධනේශ්වර සහ සුලු ධනේශ්වර ජාතිකවාදයේ සියලු ප්‍රභේදවල බලපෑමෙන් ශ්‍රී ලාංකික නිර්ධන පන්තියේ දේශපාලන ස්වාධීනත්වය ස්ථාපිත කිරීමේ අරගලය අතහැර දමා, කම්කරු පන්තියේ සහ පීඩිත ග්‍රාමීය වැඩ කරන ජනතාවගේ විප්ලවවාදී අරගලවලට නායකත්වය දීමට නොහැකි ප්‍රචාරක කවයක් බවට පක්ෂය පරිවර්තනය වීමට කොන්දේසි සකස් කරන ලදී.

විකොස/සසප ජාතික අවස්ථාවාදයේ ප්‍රතිලෝම ස්වරූපය

ග්‍රාමීය තරුණයින් සහ පීඩිත ජනතාව අතර මහජන විප්ලවවාදී පක්ෂයක් ගොඩනැගීම සඳහා වූ ක්‍රමානුකූල වැඩවලින් පසුබැසීම, එහි හරය තුළ, ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ තත්වයන්ට නොනවතින විප්ලව න්‍යායේ වලංගුභාවය සහ අදාළත්වය පිළිබඳ සංශය ප්‍රකාශ කළේය. මෙම ඉදිරිදර්ශන ඛාදනය හුදෙක් උපායමාර්ගික දෝෂවලට පමණක් නොව ගැඹුරු මූලෝපායික පසුබෑමකට හේතු විය. පීඩිත ග්‍රාමීය හා මධ්‍යම පන්තික ස්ථර සමඟ කම්කරු පන්තියේ දේශපාලන එක්සත්කම තනි ජාත්‍යන්තරවාදී වැඩ පිළිවෙළක් යටතේ ගොඩනගා ගැනීමේ ක්‍රියාකාරී අරගලයක් වෙනුවට, නායකත්වය නිෂ්ක්‍රීය ප්‍රචාරකවාදයට ඇද වැටිණි: සංයුක්ත විප්ලවවාදී භාවිතය වෙනුවට වියුක්ත සූත්‍රකරණ ආදේශ කරන, වැඩපිළිවෙළ සම්බන්ධ සම්භාව්‍ය ප්‍රකාශන චාරිත්‍රානුකූල ආකාරයෙන් නිකුත් කෙරුණු අතර, එමගින් මූලික වශයෙන් කට්ටිවාදී ස්වභාවයක් හෙළි කරමින්, මාක්ස්වාදී න්‍යාය සහ ආස්ථානයන් පන්ති අරගලය තුළ ක්‍රමානුකූල මැදිහත්වීම මගින් සාක්ශාත් කළ යුතු ඒවායේ අවශ්‍ය මූර්තිමත් කිරීමෙන් වෙන් කළේය. ප්‍රායෝගිකව න්‍යායික මූලධර්ම අතහැර දැමූ අවස්ථාවාදී නායකත්වය, මහජනතාව අතර පක්ෂය ගොඩනැගීමේ සංයුක්ත කාර්යයේ නිරත වීම ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, න්‍යායික සම්භාව්‍යතාව පිටුපස සැඟවීමෙන් තම කට්ටිවාදී ස්වභාවය හෙළිදරව් කළේය.​​​

එවැනි පසුබෑමක් ධනේශ්වර සහ සුළු-ධනේශ්වර බලවේග විසින් ආධිපත්‍යය දරන දේශපාලන පරිසරයට අවස්ථාවාදී අනුගතවීමක් වූ අතර, එයට දොර විවර කළේය—එය, ධනපති සංවර්ධනය පසුගාමී වූ රටක විප්ලවවාදී පක්ෂයක නායකත්වයට විශේෂ වූ නිෂ්ක්‍රීය අවස්ථාවාදයේ ප්‍රවර්ගයක් වන ජාතික අවස්ථාවාදයේ ප්‍රතිලෝම (inverse) ස්වරූපය6 ලෙස හැඳින්විය හැකි ප්‍රවණතාවකි. ප්‍රායෝගිකව, එයින් අදහස් වූයේ ජාත්‍යන්තරව විප්ලවවාදී ව්‍යාපාරය මංමුලා කර කැබලි කළ–ස්ටාලින්වාදී, මාඕවාදී, පැබ්ලෝවාදී, සහ සුළු-ධනේශ්වර රැඩිකල් පාවාදීම්වල දශක ගණනක් විසින් හැඩගස්වන ලද–සංශෝධනවාදී සහ ජාතිකවාදී ප්‍රවණතාවන්ට නායකත්වය අත්හැරීමයි. නොනවතින විප්ලව න්‍යාය ශ්‍රී ලංකාවේ සංයුක්ත තත්ත්වයන්ට යෙදීමේ අධිෂ්ඨානශීලී සහ සම්මුති විරහිත අරගලයක් අතහැර දැමීමෙන්, සසප නායකත්වය ක්‍රමයෙන් කම්කරු පන්තියෙන් සහ පීඩිත ජනතාවගෙන් හුදකලා වූ අතර, ඔවුන්ගේ දේශපාලන විශ්වාසය අහිමි කර ගනිමින්, එමගින් තමන්ගේම එකතැන පල්වීම සදාකාලිකව පවත්වාගෙන ගොස් තම දේශපාලන පරිහානිය සහ අභ්‍යන්තර කුණුවීම උග්‍ර කළේය.​​​​​​​​​​​​​​​​

ජාත්‍යන්තර සංසිද්ධියක කොටසක් ලෙස ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ පන්ති අරගල තීව්‍ර වෙමින් පවතින පසුබිමක, කම්කරු පන්ති අරගලවලට සසප ප්‍රමාණවත් ලෙස මැදිහත් නොවීම, කර්මාන්තශාලා, වතු සහ සේවා ස්ථානවල ස්වාධීන විප්ලවවාදී සංවිධාන ගොඩනැගීම සඳහා අවශ්‍ය ක්‍රමානුකූල අරගලයෙන් පසුබැසීමෙන් ගලා ආවේය. ජාතිකවාදී දේශපාලනයට කම්කරුවන් යටත් කරන ධනේශ්වර සහ ප්‍රතිසංස්කරණවාදී පක්ෂ විසින් පාලනය කරනු ලබන වෘත්තීය සමිති නිලධරය, ජාතිකවාදී දේශපාලන වාතාවරණයට කම්කරු පන්තිය යටත් කරන සංවිධානාත්මක මෙවලම ලෙස ක්‍රියා කරයි. සේවා ස්ථානවල විප්ලවවාදී විකල්ප–ස්වාධීන කම්කරු ක්‍රියාකාරී කමිටු–ගොඩනැගීමට සසප ඓතිහාසිකව අසමත් වීමේ අර්ථය වූයේ, ඒකාබද්ධ, ස්වාධීන පන්ති ක්‍රියාමාර්ග ක්‍රමානුකූලව අවහිර කරන සහ ප්‍රතිසංස්කරණවාදී මිත්‍යාවන් සහ වාර්ගික බෙදීම් ශක්තිමත් කරන මෙම නිලධාරිවාදී උපකරණවල දෘෂ්ටිවාදාත්මක හා සංවිධානාත්මක ග්‍රහණය යටතේ කම්කරුවන් රැඳී සිටීමයි. මෙය ප්‍රතිලෝම අවස්ථාවාදයේ තවත් ප්‍රකාශනයකි: එනම්, සහයෝගීතාවයෙන් (collaboration) නිලධාරිවාදයට අනුගතවීම නොව, කම්කරුවන් අතර ඉවසිලිවන්ත, ක්‍රමානුකූල විප්ලවවාදී ක්‍රියාවන්හි නිරත වීමට අපොහොසත් වීමෙන් එහි ආධිපත්‍යයට  අවස්ථා සම්පාදනය (accommodation) කිරීමයි.

SLLA හි න්‍යායික සහ දේශපාලනික පදනම්

SLLA පිහිටුවන ලද්දේ ජාතිකවාදී අවස්ථාවාදයේ සහ දේශපාලනික නිෂ්ක්‍රීයභාවයේ/අකර්මන්‍යතාවයේ මෙම උරුමය නිශ්චිතවම ජය ගැනීම සඳහාය. එහි කාර්යය පදනම් වී ඇත්තේ ට්‍රොට්ස්කිවාදයේ මූලික මූලධර්ම–නොනවතින විප්ලව න්‍යාය, නිර්ධන පන්ති ජාත්‍යන්තරවාදය සහ කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන විප්ලවවාදී පක්ෂය ගොඩනැගීමේ අවශ්‍යතාවය–වෙත නැවත පැමිණීම මත ය.

මෙම කර්තව්‍යයේ කේන්ද්‍රයේ පවතින්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ සමාජවාදී විප්ලවය ජාතික රාමුවක් තුළ සම්පූර්ණ කළ නොහැකි බවට වන අවබෝධයයි. අධිරාජ්‍යවාදී යුගයේ සියලුම ආර්ථිකයන් මෙන් ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකය ද ලෝක ධනේශ්වර ක්‍රමයට ඒකාබද්ධ වී ඇත. කම්කරුවන් සහ පීඩිත ජනතාව මුහුණ දෙන අර්බුද–ආර්ථික බිඳවැටීම, සමාජ අසමානතාවය, ඒකාධිපති පාලනය–ධනවාදයේ ගෝලීය අර්බුදයේ ප්‍රකාශනයන් වේ. මේවායේ විසඳුම සඳහා කම්කරු පන්තියේ ජාත්‍යන්තර එකමුතුව සහ ලෝක පරිමාණයෙන් ධනවාදය පෙරලා දැමීම අවශ්‍ය වේ.

මෙහි තේරුම නම් ශ්‍රී ලංකාවේ සමාජවාදය සඳහා වන සටන ඉන්දියාවේ, දකුණු ආසියාව පුරා සහ ජාත්‍යන්තරව කම්කරුවන්ගේ අරගලවලින් වෙන් කළ නොහැකි බවයි. එයට කම්කරු පන්තිය, සිංහල, දෙමළ හෝ වෙනත් ඕනෑම වාර්ගික අනන්‍යතාවයකින් යුතු, සියලු ආකාරයේ ජාතිකවාදයන්ගෙන් බිඳ වෙන් කිරීම සහ පොදු පන්ති අවශ්‍යතා මත පදනම්ව වාර්ගික, ආගමික සහ ජාතික රේඛා හරහා කම්කරුවන් එක්සත් කිරීම අවශ්‍ය වේ.

ඒ සඳහා නාගරික කම්කරු පන්තිය සහ ග්‍රාමීය දුප්පතුන්, කෘෂිකාර්මික කම්කරුවන්, දුගී ගොවීන් සහ පීඩිත මධ්‍යම පන්තික ස්ථර අතර විප්ලවවාදී සන්ධානයක් ගොඩනැගීම ද අවශ්‍ය වේ. මෙය මෙම ස්ථරවල අගතීන් හෝ සීමිත දෘෂ්ටියට ඉඩ සැලසෙන පරිදි සමාජවාදී වැඩසටහන සකස් කිරීමේ ප්‍රශ්නයක් නොව, කම්කරු පන්තිය විසින් මෙහෙයවනු ලබන සමාජවාදී විප්ලවය තුළින් පමණක් ඔවුන්ගේ මූලික අවශ්‍යතා සාක්ෂාත් කරගත හැකි ආකාරය ක්‍රමානුකූලව පැහැදිලි කිරීමේ ප්‍රශ්නයකි.

ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ ග්‍රාමීය ජනතාව ගැඹුරු වන දරිද්‍රතාවයට මුහුණ දෙති: ඉඩම් නොමැතිකම, ණයගැතිභාවය, සාම්ප්‍රදායික ජීවනෝපායන් විනාශ කිරීම සහ ග්‍රාමීය විරැකියාව ඒ අතර වේ. මේවා හුදකලා “ග්‍රාමීය ගැටලු” නොව, ලෝක ධනවාදයේ අර්බුදයේ සහ කෘෂිකර්මාන්තය කෘෂි ව්‍යාපාර ඒකාධිකාරයන්ගේ සහ අධිරාජ්‍යවාදයේ ලාභ අවශ්‍යතා සඳහා යටත් කිරීමේ ප්‍රකාශන වේ. විසඳුම ඇත්තේ ධනවාදය තුළ ඉඩම් ප්‍රතිසංස්කරණය හෝ ග්‍රාමීය සංවර්ධනය පිළිබඳ ජාතිකවාදී හෝ ජනතාවාදී (populist) වැඩසටහන් තුළ නොව, කම්කරුවන්ගේ පාලනය යටතේ තාර්කිකව සැලසුම් කළ ආර්ථිකයක කොටසක් ලෙස කෘෂිකර්මාන්තය සමාජවාදී ලෙස ප්‍රතිසංවිධානය කිරීම තුළ ය.

ඒ හා සමානව, ග්‍රාමීය හා කුඩා නගර පසුබිම්වල, විරැකියාව, දරිද්‍රතා වැටුප් සහ සමාජ ආවෘත අන්තවලට මුහුණ දෙන පොදු අධ්‍යාපනය ව්‍යාප්තියේ නිෂ්පාදන වන උගත් තරුණයින් විභව විප්ලවීය බලවේගයක් නියෝජනය කරයි. මෑත කාලීන Gen-Z විරෝධතා ව්‍යාපාර ඔවුන්ගේ විප්ලවීය විභවයට සාක්ෂි දරයි. මාක්ස්වාදී න්‍යායෙන් සන්නද්ධ විප්ලවවාදී පක්ෂයක මැදිහත්වීමකින් තොරව, මෙම අතෘප්තිය සහ රැඩිකල්වාදය ප්‍රතිගාමී ජාතිකවාදී, ආගමික මූලධර්මවාදී හෝ ෆැසිස්ට්වාදී ව්‍යාපාර වෙත යොමු කරනු ලබන බව ඉතිහාසය නැවත නැවතත් පෙන්නුම් කර ඇත.

මෙම ස්ථර කෙරෙහි SLLA හි දිශානතිය පදනම් වී ඇත්තේ ගොවි ජනතාව හෝ සුලු ධනේශ්වරය රෝමාන්තිකව උත්කර්ෂයට නැංවීම මත නොවේ–එසේ කිරීම මාඕවාදී, ජනතාවාදී සහ පැබ්ලෝවාදී සංශෝධනවාදයේ ලක්ෂණයයි. එය පදනම් වී ඇත්තේ ප්‍රවේසම් සහගත මාක්ස්වාදී විශ්ලේෂණයක් මත ය: ධනවාදයෙන් වෛෂයිකව විනාශ වූ සහ ස්වාධීන දේශපාලන ක්‍රියාමාර්ග ගැනීමට නොහැකි මෙම ස්ථරවලට ප්‍රගතිශීලී ඓතිහාසික කාර්යභාරයක් ඉටු කළ හැක්කේ සමාජවාදී වැඩපිළිවෙලක් සඳහා සටන් කරන කම්කරු පන්තියේ සහ එහි විප්ලවවාදී පක්ෂයේ නායකත්වය යටතේ පමණි.

විප්ලවවාදී අධ්‍යාපනයේ මෙවලමක් ලෙස The Socialist

The Socialist මෙම දේශපාලනික පුනර්-දිශානගත වීමේ කේන්ද්‍රීය මෙවලමක් වෙයි. ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ ඉදිරිදර්ශන, අතීත අරගල පිළිබඳ ඓතිහාසික විශ්ලේෂණ සහ සමකාලීන දේශපාලන හා ආර්ථික වර්ධනයන් පිළිබඳ මාක්ස්වාදී විශ්ලේෂණයන් ක්‍රමානුකූලව ප්‍රචාරය කිරීමෙන්, එය නව පරම්පරාවේ විප්ලවවාදී කේඩරයක් අධ්‍යාපන ගත කිරීම සහ කම්කරුවන්ගේ සහ තරුණයින්ගේ පුළුල් ස්ථරයන්ගේ දේශපාලන විඥානය ඉහළ නැංවීම අරමුණු කරයි.

සඟරාවේ ඩිජිටල් ආකෘතිය මඟින් මෙම ලේඛන විකොස සහ සසප ක්‍රමානුකූලව ළඟා වීමට අපොහොසත් වූ එම ස්ථර වෙත–ග්‍රාමීය තරුණයින්, පීඩිත මධ්‍යම පන්තික ස්ථර සහ සාම්ප්‍රදායික දේශපාලන සංවිධානයේ මධ්‍යස්ථානවලින් හුදකලා වූ කම්කරුවන් වෙත–හරියටම ළඟා වන බව සහතික කරයි. The Socialist සහ theSocialist.lk හරහා SLLA පහත දේ සිදු කරයි:

  • මහජනතාව මුහුණ දෙන ආර්ථික හා සමාජීය අර්බුදවල පන්ති ස්වභාවය පැහැදිලි කර සියලු ජාතිකවාදී, ජනතාවාදී සහ ප්‍රතිසංස්කරණවාදී විසඳුම්වල බංකොලොත්භාවය හෙළිදරව්  කිරීම;
  • ට්‍රොට්ස්කිවාදය සඳහා අරගලයේ ඓතිහාසික පාඩම්–විශේෂයෙන් පැබ්ලෝවාදයට එරෙහි සටන සහ නොනවතින විප්ලවය න්‍යාය ආරක්ෂා කිරීම–පිළිබඳ කම්කරුවන්ට සහ තරුණයින්ට අධ්‍යාපනය ලබා දීම;
  • ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ අවශ්‍යතා පිළිබඳ දෘෂ්ටි කෝණයෙන්, ප්‍රධාන වශයෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ අනෙකුත් රටවල සමකාලීන දේශපාලන වර්ධනයන් විශ්ලේෂණය කිරීම;
  • ධනේශ්වර, ස්ටැලින්වාදී සහ සුලු ධනේශ්වර ව්‍යාජ-වාම මතවාදයන්ගේ බලපෑමට එරෙහිව සටන් කිරීම;
  • විප්ලවවාදී පක්ෂය (සසප) සහ පීඩිත පන්තිවල පුළුල් ජනතාව අතර දේශපාලන පාලම් ගොඩනැගීම.

මෙය වියුක්ත අර්ථයෙන් ගත්, ජීවමාන පන්ති අරගලයෙන් වෙන් වූ න්‍යායික-ප්‍රචාරණයක් (propaganda) නොවේ. එය විප්ලවවාදී මැදිහත්වීම සමඟ ඒකාබද්ධ වූ අධ්‍යාපනයකි–එනම්, විප්ලවවාදී පක්ෂය ගොඩනැගීමේ සහ බලය අල්ලා ගැනීම සඳහා කම්කරු පන්තිය සූදානම් කිරීමේ අත්‍යවශ්‍ය අංගයක් ලෙස මාක්ස්වාදී විඥානය වර්ධනය කිරීමයි.

තාක්ෂණය, කෘතිම බුද්ධිය සහ විප්ලවීය අධ්‍යාපනය

අන්තර්ජාල තාක්ෂණයේ සහ කෘතිම බුද්ධියේ (AI)–වඩාත් නිවැරදිව වර්ධිත බුද්ධිය ලෙස තේරුම් ගත් තක්ක්ෂණයේ–වේගවත් වර්ධනය විප්ලවවාදී ව්‍යාපාරය සඳහා අවස්ථා සහ අභියෝග යන දෙකම මුන ගස්වයි. සාමූහික මිනිස් ශ්‍රමයේ සහ පරම්පරා ගණනාවක් පුරා රැස් කරගත් විද්‍යාත්මක දැනුමේ නිෂ්පාදන වන AI පද්ධති ධනවාදය යටතේ වර්ධනය වූ දැවැන්ත නිෂ්පාදන හැකියාවන් ප්‍රකාශ කරයි. කෙසේ වෙතත්, ධනවාදය යටතේ ඇති සියලුම නිෂ්පාදන බලවේග මෙන්, ධනපති පන්තියේ අතේ පැවතෙන විට, ඒවා පෞද්ගලික දේපළවල සමාජ සම්බන්ධතාවලට පරස්පර විරෝධීව පවතින අතර ප්‍රධාන වශයෙන් ලාභ නිස්සාරණය සඳහා, සේවාවන් ස්වයංක්‍රීය කිරීමෙන් විරැකියාව වැඩි කිරීම සහ වැටුප් පහත දැමීම් සඳහා, මහා සෝදිසි කිරීම්/ඔත්තු බැලීම් සඳහා, මහා සංහාරක අවි වර්ධනය කිරීම සඳහා සහ නවීන පන්නයේ ධනපති ප්‍රචාරණන් ජනනය සඳහා යොදා ගැනෙයි. AI වර්ධනය පාලනය කරන තාක්ෂණික ඒකාධිකාරයන් ඔවුන්ගේ පද්ධති පුද්ගලික දේපළ ලෙස ආරක්ෂා කරන අතර, දත්ත නිෂ්පාදනය කරන සහ AI සාර්ථක කිරීමේ ශ්‍රමය සපයන කම්කරුවන් දරිද්‍රතාවයට තල්ලු කරනු ලැබේ.

විප්ලවවාදී ව්‍යාපාරය සඳහා, AI තාක්ෂණයේ දියුණුව විප්ලවීය අධ්‍යාපනය, පරිවර්තනය, ලේඛනාගාරය, ජාත්‍යන්තර සන්නිවේදනය සහ සංවිධානයේ නව යුගයක් විවෘත කර ඇත. මෙම මෙවලම් ICFI ලේඛන බහු භාෂාවලට වේගයෙන් පරිවර්තනය කිරීමේ හැකියාව සපයයි; ගැඹුරු ඓතිහාසික පර්යේෂණ සහ දැඩි විශ්ලේෂණයට සහාය වෙයි; සහ ලොව පුරා සිටින කම්කරුවන්ට සහ තරුණයින්ට මාක්ස්වාදී සාහිත්‍යය බෙදා හැරීමේ ධාරිතාව විශාල ලෙස පුළුල් කරයි. 

කෙසේ වෙතත්, AI තාක්‍ෂණය භාවිතය, ධනවාදී තාක්‍ෂණ සමාගම්වල තර්කනයට යටත් කිරීම හෝ තාක්‍ෂණික-යුතෝපියානු මායාවන් මත පදනම් නොකළ යුතු අතර, මාක්ස්වාදී න්‍යායෙන් මෙහෙයවනු ලබන, විප්ලවවාදී පක්ෂයේ සවිඥානික මඟ පෙන්වීම සහ මැදිහත්වීම යටතේ සිදුවිය යුතුය. තීරණාත්මක සාධකය වන්නේ තාක්‍ෂණයම නොව, එහි භාවිතය මෙහෙයවන දේශපාලන වැඩ පිළිවෙළ සහ පන්ති ඉදිරිදර්ශනයයි.

මේ අනුව, SLLA විසින් The Socialist සඳහා ඩිජිටල් ප්‍රකාශන ක්‍රමය භාවිතා කිරීම පුළුල් මාක්ස්වාදී ප්‍රවේශයක කොටසකි: එනම්, සමාජයේ විප්ලවීය පරිවර්තනය සඳහා කම්කරු පන්තියේ විඥානය සහ සංවිධානය ඉදිරියට ගෙන යාම සඳහා මිනිස් ශ්‍රමය විසින් වර්ධනය කරන ලද දියුණු නිෂ්පාදන බලවේග භාවිතා කිරීමයි. 

ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ දේශපාලන අධ්‍යාපනය සහ බුද්ධිමය සන්නද්ධ කිරීමේ තීරණාත්මක හා දැවැන්ත දියුණුවක් ලෙස ICFI විසින් සංවර්ධනය කරන ලද කෘතිම බුද්ධි වේදිකාව වන “Socialism AI” දියත් කිරීම SLLA විසින් පිළිගන්නේ මෙම ඉදිරිදර්ශනය මත පිහිටාය7.

Image Not Found

ලෝක පක්ෂය ගොඩනැගීම: ජාත්‍යන්තරවාදය ප්‍රායෝගිකත්වයට

The Socialist හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ ලෝක මාධ්‍යයේ කොටසක් ලෙස තේරුම් ගත යුතුය. සිංහල භාෂාවෙන් පළවන එහි ආරම්භක ප්‍රකාශනය ජාතික හා භාෂාමය බෙදීම් ඉක්මවා යන විප්ලවවාදී මාධ්‍ය ගොඩනැගීමේ තවත් වැදගත් පියවරකි. දෙමළ සහ ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් කෙරෙන අනාගත සංස්කරණ දකුණු ආසියාව පුරා එහි ප්‍රවේශය පුළුල් කරනු ඇති අතර, වාර්ගික හා ජාතික රේඛා හරහා කම්කරු පන්තියේ දේශපාලන එකමුතුව ශක්තිමත් කරනු ඇත.

ට්‍රොට්ස්කි විසින් ‘හතරවන ජාත්‍යන්තරය සඳහා විවෘත ලිපිය: සියලුම විප්ලවවාදී කම්කරු පන්ති සංවිධාන සහ කණ්ඩායම් වෙත‘ (1935) හි ප්‍රකාශ කරන ලද මූලික මූලධර්මය තවමත් අදාලය: 

“සියලු තත්වයන් යටතේ, විශේෂයෙන් විප්ලවයක් අතරතුර, ධනේශ්වරය සමඟ සන්ධානයක් වෙනුවෙන්, වැඩ කරන ජනතාවට පිටුපා සිටීම පිළිගත නොහැකිය. රැවටුණු සහ කලකිරුණු ජනතාව, තමන්ගේ විශ්වාසය අහිමි කර ගත් පක්ෂයක ප්‍රමාදිත ඉල්ලීම මත ආයුධ අතට ගැනීමට පියාඹා එනු ඇතැයි අපේක්ෂා කිරීම සහ එසේ කිරීමට ඉල්ලීම කළ නොහැකිය. බංකොලොත් නායකත්වයක නියෝග මගින් නිර්ධන පන්ති විප්ලවය හිටිගමන් නිර්මාණය නොවේ. නායකත්වය වෙත පක්ෂයේ නොසැලෙන විශ්වාසය දිනා දෙනු ලබන, පෙරටුගාමීන් සමස්ත පන්තිය සමඟ බද්ධ කරන සහ නගරයේ සහ ගම්බද ප්‍රදේශවල සූරාකෑමට ලක්වන සියලු දෙනාගේ නායකයා බවට නිර්ධන පන්තිය පරිවර්තනය කරන අඛණ්ඩ සහ නොපෑහිය හැකි පන්ති අරගලයක් හරහා විප්ලවය සූදානම් කළ යුතුය.”

නොනවතින විප්ලව න්‍යායට සහ ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාව පුරා පවතින තත්වයන්ට එහි යෙදුමට අනුකූලව මෙහි තේරුම පහත පරිදිය:

  • ශ්‍රී ලංකාව වැනි ධනේශ්වර සංවර්ධනය ප්‍රමාද වූ රටවල, ජාතික ප්‍රශ්නය, කෘෂිකාර්මික/ගොවි/ඉඩම් ප්‍රශ්නය සහ සැබෑ සමාජීය සහ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අයිතිවාසිකම් ස්ථාපිත කිරීම යන මූලික ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී කාර්යයන් විසඳීමට ධනේශ්වරය තම පරම නොහැකියාව පෙන්නුම් කර ඇති බව හඳුනා ගැනීම. පීඩිත ග්‍රාමීය ජනතාවට නායකත්වය දෙන කම්කරු පන්තියට පමණක් මෙම ඓතිහාසික වශයෙන් අවශ්‍ය පරිවර්තනයන් සාක්ෂාත් කරගත හැකි අතර, ඒවා අනිවාර්යයෙන්ම සමාජවාදී විප්ලවය දක්වා වර්ධනය විය යුතුය.
  • ධනේශ්වර පාලනය සහ නිර්ධන පංතියේ ආඥාදායකත්වය අතර අතරමැදි අවධීන් පිළිබඳ සියලු සංකල්ප නිශ්චිතවම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම. රාජපක්ෂ-වික්‍රමසිංහ තන්ත්‍රය සහ කම්කරු බලය අතර, ජනතා විමුක්ති පෙරමුණේ, පෙරටුගාමී සමාජවාදී පක්ෂයේ (FSP) සහ ව්‍යාජ-වම්මුන්ගේ බංකොලොත් වැඩපිළිවෙළවල් සහ ICFI හි විප්ලවවාදී මාක්ස්වාදී වැඩපිළිවෙළ අතර, මැද මාවතක් නොමැත. ගොවි ජනතාව, ග්‍රාමීය වැඩ කරන ජනතාව සහ පීඩිත මධ්‍යම පන්තිකයින් සමඟ කම්කරු පන්තියේ සන්ධානය සාක්ෂාත් කරගත හැක්කේ ජාතික ධනේශ්වරයේ බලපෑමට සහ සියලු ආකාරයේ සුලු ධනේශ්වර ජාතිකවාදයට එරෙහිව නොපෑහිය හැකි (irreconcilable) අරගලයක් හරහා පමණි.
  • සිංහල බෞද්ධ ස්වෝත්තමවාදය, දෙමළ ජාතිකවාදය සහ සෑම ආකාරයකම වර්ගවාදී සහ අනන්‍යතා දේශපාලනය යන සියලු ජාතිකවාදී දෘෂ්ටිවාදයන්ගේ ප්‍රතිගාමී සහ ඓතිහාසිකව වියැකී ගිය ස්වභාවය හෙලිදරව් කිරීම සහ, කම්කරු පන්තිය ධනේශ්වර පන්තියේ සහ අධිරාජ්‍යවාදයේ ප්‍රතිවාදී කණ්ඩායම්වලට යටත් කර එමඟින් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සහ සමාජවාදී කාර්යයන් දෙකම විසඳීමට ඇති මාර්ගය අවහිර කරන වැඩ පිළිවෙළවල් ලෙස ඒවා හෙලිදරව් කිරීම.
  • ජාතික සමානාත්මතාවය, ඉඩම් ප්‍රතිසංස්කරණය, ඒකාධිපති පාලනය අවසන් කිරීම සහ සමාජ සාධාරණත්වය සඳහා වන ජනතාවගේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ඉල්ලීම් සමාජවාදී විප්ලවය සඳහා වන අරගලයෙන් වෙන් කළ නොහැකි බව තේරුම් ගැනීම. ධනේශ්වර පරිහානියේ යුගයේ දී, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සටන් පාඨ, සංක්‍රමණ ඉල්ලීම් සහ සමාජවාදී විප්ලවයේ ගැටළු වෙනම ඓතිහාසික යුගවලට බෙදී නොයන අතර එකිනෙකින් සෘජුවම පැන නගී. ජනතාවගේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අභිලාෂයන් සඳහා වන සටන් පාඨ, කම්කරු බලය සඳහා වන අරගලයට සහ ධනේශ්වර දේපළ අත්පත් කර ගැනීම සමඟ වෙන් කළ නොහැකි ලෙස සම්බන්ධ විය යුතුය.
  • පොදු විප්ලවවාදී වැඩපිළිවෙලක පදනම මත, දකුණු ආසියාව පුරා සහ ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තිය සහ ඉන්දියානු කම්කරුවන් සමඟ ශ්‍රී ලාංකික කම්කරුවන්ගේ එකමුතුව ගොඩනැගීම. IMF කප්පාදුවට එරෙහි වීමේ සිට ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂා කිරීම දක්වා ශ්‍රී ලාංකික කම්කරු පන්තිය මුහුණ දෙන කර්තව්‍යයන්, තමන්ගේම සූරාකන්නන් සහ ගෝලීය අධිරාජ්‍යවාදී පද්ධතියට එරෙහිව කලාපය පුරා කම්කරුවන්ගේ අරගලවලින් වෙන් කළ නොහැකි ය.
  • ගැඹුරු වන අධිරාජ්‍යවාදී අර්බුදයේ සහ තීව්‍ර වන පන්ති අරගලයේ කොන්දේසි යටතේ, ඉදිරි විප්ලවවාදී අරගල ජයග්‍රහණය කරා මෙහෙයවීමට සමත්, කම්කරු පන්තිය තුළ මුල් බැසගත්, ග්‍රාමීය ජනතාව සහ පීඩිත මධ්‍යම පන්තිවලට නායකත්වය දෙන, නොනවතින විප්ලව න්‍යායෙන් සහ සංක්‍රමණ වැඩපිළිවෙළෙන් සන්නද්ධ වූ, සැබෑ මහජන විප්ලවවාදී පක්ෂ ලෙස සමාජවාදී සමානතා පක්ෂය (ශ්‍රී ලංකාව) සහ දකුණු ආසියාව පුරා ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ ශාඛා ගොඩනැගීම.

මෑතකදී, ශ්‍රී ලංකාවේ අරගලය සහ බංග්ලාදේශය, නේපාලය සහ වෙනත් තැන්වල ඒ හා සමාන මහජන ව්‍යාපාර හරහා දූෂිත පාලන තන්ත්‍රයන්ට අභියෝග කිරීමට ඇති සූදානම පෙන්නුම් කළ දස දහස් සංඛ්‍යාත තරුණ තරුණියන්, ඔවුන්ගේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සහ සමාජීය අභිලාෂයන් සාක්ෂාත් කරගත හැක්කේ කම්කරු පන්තිය විසින් මෙහෙයවනු ලබන සමාජවාදී විප්ලවය තුළින් පමණක් බවට වන අවභෝධයට දිනා ගත යුතුය. මේ සඳහා අවශ්‍ය වන්නේ ස්වයංසිද්ධතාවයට (spontaneity), සුලු ධනේශ්වර රැඩිකල්වාදයට හෝ ධනවාදය පෙරලා දමා නිර්ධන පංතියේ ආඥාදායකත්වය ස්ථාපිත නොකර ජනතාවට තම අරමුණු සාක්ෂාත් කරගත හැකි බවට ඇති මිත්‍යාවට යටත් වීම නොව, ක්‍රමානුකූල දේශපාලන අධ්‍යාපනය, න්‍යායාත්මක පැහැදිලි කිරීම සහ විප්ලවවාදී සංවිධානය ගොඩනැගීම තුළින් සමාජවාදී විඥානය ඉවසිලිවන්තව වර්ධනය කිරීමයි.

නොනවතින විප්ලවයට ආපසු පැමිණීමක්

The Socialist සඟරාව දියත් කිරීම, විකොස සහ සසපයේ වැඩ කටයුතුවලට වලකැපූ ජාතිකවාදී අපගමනයන් වලට එරෙහිව සවිඥානික දේශපාලනික නිවැරදි කිරීමක් සනිටුහන් කරයි. එය මෙම රටවල කම්කරු පන්තියේ සහ පීඩිත ජනතාවගේ විප්ලවවාදී ශක්‍යතාවය කෙරෙහි නැවුම් විශ්වාසය ප්‍රකාශ කරයි; එය පදනම් වී ඇත්තේ අපේක්ෂාමය සිතුවිලි මත නොව ලෝක ධනවාදයේ වෛෂයික අර්බුදය සහ සමාජවාදී විප්ලවයේ අවශ්‍යතාවය පිළිබඳ මාක්ස්වාදී විශ්ලේෂණය මතය.​​​​​​​​​​​​​​​​ ජාතික අවස්ථාවාදයේ ප්‍රතිලෝම ස්වරූපයට එරෙහි සටනට අවශ්‍ය වන්නේ පන්ති අරගලයේ තීව්‍ර දෛනික කටයුතු සඳහා සංවිධානාත්මක හැරීමක් පමණක් නොව, ප්‍රථමයෙන් සහ ප්‍රධාන වශයෙන් නොනවතින විප්ලවයේ වැඩසටහනට සහ හතරවන ජාත්‍යන්තරය පදනම් වූ මූලධර්මවලට නිශ්චිත හා සවිඥානික ආපසු පැමිණීමකි.

නාගරික හා ග්‍රාමීය ප්‍රදේශ අතර, විවිධ භාෂාමය ප්‍රජාවන් අතර, කම්කරු පන්තිය සහ පීඩිත මධ්‍යම පන්තික ස්ථර අතර බාධක ජය ගැනීම සඳහා ඩිජිටල් තාක්ෂණය යොදා ගනිමින්, සමාජවාදී විප්ලවය යනු නිර්ධන පන්තියේ සහ එහි විප්ලවවාදී පක්ෂයේ නායකත්වය යටතේ සියලු පීඩිත ස්ථර එක්සත් කරන ජාත්‍යන්තර ක්‍රියාවලියක්ය යන මාක්ස්වාදී සංකල්පය ප්‍රායෝගිකව සාක්ෂාත් කර ගැනීමට SLLA කටයුතු කරයි.

දකුණු ආසියාවේ ICFI ශාඛා ගොඩනැගීමේ, ට්‍රොට්ස්කිවාදී කේඩරයේ නව පරම්පරාවක් උගන්වා ගැනීමේ සහ මානව වර්ගයාගේ අනාගතය තීරණය කරන විප්ලවවාදී අරගල සඳහා කම්කරු පන්තිය සූදානම් කිරීමේ සටනේදී, theSocialist.lk වෙබ් අඩවිය සමඟ එක්ව, The Socialist න්‍යායාත්මක හා ප්‍රායෝගික මෙවලමක් ලෙස නැගී සිටියි. එය, විසිඑක්වන සියවසේ ට්‍රොට්ස්කිවාදයේ ජීවමාන අඛණ්ඩතාව නැවත තහවුරු කරන අතර, ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාවේ විප්ලවවාදී නායකත්වයේ අර්බුදය විසඳීමේ තීරණාත්මක ඉදිරි පියවරක් නියෝජනය කරයි.

SLLA සමඟ එකතු වෙන්න! සසප ගොඩනඟන්න!

    1. හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ දේශපාලන කාලවේදය:1982-1991, 1987 සැප්තැම්බර් 25 වන දින ඩේවිඩ් නෝර්ත් ගෙන් කීර්ති බාලසූරියට ලිපියක්.  ↩︎
    2. “ලසසපයේ පරිහානිය ගැඹුරු දේශපාලන ප්‍රතිවිපාක ඇති කළේය. සමාජවාදී ඉදිරිදර්ශනයක් මත කම්කරුවන් එක්සත් කිරීමේ අරගලය අතහැර දැමීමෙන්, ලසසප කම්කරු පන්තියට සහ පීඩිත ජනතාවට වාර්ගික දේශපාලනයට එරෙහි විකල්පයක් අහිමි කළ අතර, වාර්ගිකව පදනම් වූ සංවිධාන–LTTE සහ දකුණේ සිංහල ස්වෝත්තමවාදී ජවිපෙ වැනි සුළු ධනේශ්වර සංවිධාන–නැගීමට සෘජුවම දායක විය.” විජේ ඩයස්, ‘ශ්‍රී ලංකාවේ සමාජවාදී සමානතා පක්ෂය දෙමළ ඊලාම් විමුක්ති කොටි සංවිධානයේ ආධාරකරුවෙකුට පිළිතුරු දෙයි’, ලෝසවෙඅ (2000 සැප්තැම්බර් 29) https://www.wsws.org/en/articles/2000/09/ltte-s29.html  ↩︎
    3. හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ දේශපාලන කාලවේදය:1982-1991, 1990 නොවැම්බර් 6-9 දිනවල විකොස සැසිසේදී ඩේවිඩ් නෝර්ත් විසින් කරන ලද ප්‍රතිපදානය.  ↩︎
    4. රාජ්‍ය අනුග්‍රහය ලත් දෙමළ විරෝධී සංහාරය 1983 ජූලි මස අග දී සිදු වූ අතර, එය 2009 මැයි දක්වා පැවති වර්ගවාදී සිවිල් යුද්ධය තීව්‍ර කිරීමට හේතු වූ ආසන්නම උත්තෙජකය විය.  ↩︎
    5. SLLA විසින් ඉදිරියේදී ඉදිරිපත් කරනු ලබන රචනා මාලාවක් මෙම ඓතිහාසික සත්‍යයන් වඩාත් විස්තරාත්මකව විදාරණය කරනු ඇත.  ↩︎
    6. මහජනතාවගේ ස්වාධීන විප්ලවවාදී නායකත්වය ගොඩනැගීම වෙනුවට ජාතික දේශපාලන වාතාවරණයට අනුගත වීමේ මෙම පසුබැසීම, අවස්ථාවාදයේ ප්‍රතිලෝම ආකාරයක් නියෝජනය කරයි; මන්ද මෙම සුවිශේෂී ප්‍රවණතාවය විශේෂයෙන් පසුගාමී රටවල–ධනේශ්වර සංවර්ධනය ප්‍රමාද වූ රටවල–විප්ලවවාදී නායකත්වය තුළ ප්‍රකාශයට පත් වේ. මෙම රටවල ධනේශ්වරය, අධිරාජ්‍යවාදී ආධිපත්‍යය යටතේ ඓතිහාසික අවධියට ප්‍රමාද වී පැමිණෙන අතර, සම්භාව්‍ය ධනේශ්වර විප්ලවයන්හි දී එය ඉටු කළ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී කාර්යයන් (ජාතික නිදහස, ගොවිජන විප්ලවය, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අයිතිවාසිකම්, ජාතික පරපීඩනය අවසන් කිරීම) විසඳීමට ඓන්ද්‍රීයව නොහැකි බව ඔප්පු කර ඇත. ට්‍රොට්ස්කිවාදී න්‍යායික අර්ථයෙන් ශ්‍රී ලංකාව එවැනි පසුගාමී රටක් නිරූපණය කරයි: ධනේශ්වර සංවර්ධනය යටත්-විජිත පාලනය යටතේ සිදු වූ අතර, එය දිගටම අධිරාජ්‍යවාදයට සහ ලෝක වෙළඳපොළට නව යටත්-විජිත යට කිරීම (subjugation) තුළ සිදුවෙයි; අධිරාජ්‍යවාදයට බැඳී සිටින සහ පීඩිත මහජනතාවට බියෙන් සිටින ජාතික ධනේශ්වරයට දෙමළ ජාතික ප්‍රශ්නය, කෘෂිකාර්මික/ගොවි/ඉඩම් ප්‍රශ්නය විසඳීමට හෝ අව්‍යාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය සහ නිදහස ස්ථාපිත කිරීමට නොහැකිය. ප්‍රථිඵල වශයෙන්, මෙම නොවිසඳුණු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ප්‍රශ්න දේශපාලන භූමිය ආධිපත්‍යය දරන අතර, ට්‍රොට්ස්කි පෙන්නුම් කළ පරිදි, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සහ සමාජවාදී කාර්යයන් ඓතිහාසික අවධීන්ට වෙන්වීමට වඩා අන්තර් විනිවිද යන තත්වයන් නිර්මාණය කරයි. දකුණු ආසියාව පුරා නිදර්ශනය කර ඇති මෙම නිශ්චිත තත්වයන් යටතේ, ප්‍රතිලෝම අවස්ථාවාදය ක්‍රමානුකූල රටාවක් ලෙස මතු වේ: විප්ලවවාදී පක්ෂය රැඩිකල්කරණය වූ ග්‍රාමීය තරුණයින් අතර ක්‍රමානුකූල සංවිධානයක් ගොඩනැගීමෙන් පසුබසියි (ජේවීපී සහ එල්ටීටීඊයට ආධිපත්‍යය දැරීමට ඉඩ සලසයි); කම්කරු පන්ති අරගලවලට ක්‍රමානුකූල මැදිහත්වීමෙන් පසුබසියි (ජනවාර්ගික බෙදීම් සහ ප්‍රතිසංස්කරණවාදී මායාවන් බල ගන්වන ධනේශ්වර සහ ප්‍රතිසංස්කරණවාදී පක්ෂ විසින් පාලනය කරනු ලබන වෘත්තීය සමිති නිලධරයන්ට කම්කරුවන්ගේ ගෙල සිරකරීමට අවස්ථාව සලසයි); සහ සුලු ධනේශ්වර ජාතිකවාදී ව්‍යාපාරවලට අවස්ථාවාදීව අනුගත වීම සහ ජනතාවගේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අරගලවලින් කට්ටිවාදීව හුදකලා වීම අතර දෝලනය වේ. ඒ සෑම ප්‍රකාශනයකම, පොදු හුය වන්නේ ස්වාධීන නිර්ධන පන්ති නායකත්වයක් ගොඩනැගීම සඳහා ඉවසිලිවන්ත, ක්‍රමානුකූල විප්ලවවාදී කාර්යයක් කිරීමට අපොහොසත් වීමයි: එය, අවස්ථාවාදී බලවේග සමඟ ක්‍රියාකාරී සහයෝගීතාවයෙන් නොව, ධනේශ්වර සහ සුලු ධනේශ්වර ප්‍රවණතාවන්ට කම්කරු පන්තිය සහ පීඩිත මහජනතාව අතර ආධිපත්‍යය දැරීමට ඉඩ සලසන සංවිධානාත්මක නිෂ්ක්‍රීයතාවය හරහා ජාතිකවාදී දේශපාලන වාතාවරණයට අනුගතවන පසුබැසීමකි (retreat). ජාතික අවස්ථාවාදය යනු දී ඇති රටක් හෝ කලාපයක් තුළ ධනේශ්වර, සුලු ධනේශ්වර හෝ ජාතිකවාදී බලවේග සමග සන්ධානවලට එළඹීමට හා ඒ මත දේශපාලනිකව යැපීමට පක්ෂව නිර්ධන පන්තික ජාත්‍යන්තර මූලෝපාය අත්හැරීමයි. හීලි, බන්ඩා සහ පසුව ස්ලෝටර් යටතේ කම්කරු විප්ලවවාදී පක්ෂය (WRP) සම්බන්ධයෙන් ගත් කළ, ධනේශ්වර පාලන තන්ත්‍රයන්, ජාතිකවාදීන් සහ ප්‍රතිගාමී රාජ්‍ය ක්‍රියාකාරීන් සමඟ පවා සහයෝගීතාවය මගින් නිර්ධන පන්ති ස්වාධීනත්වය ස්ථාවර ලෙස එයට ආදේශ කිරීමක් ලෙස අවස්ථාවාදයට පරිහානිගත වීම සංයුක්ත ස්වරූපයක් ගත්තේය. ↩︎
    7. විකොස/සසප දේශපාලන කටයුතු පිළිබඳ සම්පූර්ණ ඓතිහාසික වාර්තාව සමඟ Socialism AI වැඩිදියුණු කිරීම සඳහා, 1972 සිට 1998 දක්වා ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද විකොස/සසප න්‍යායික ප්‍රචාරණ පුවත්පත වන කම්කරු මාවතේ (Kamkaru Mawatha) සම්පූර්ණ වෙළුම්වල ඩිජිටල් පිටපත් සමඟ පද්ධතිය පෝෂණය කිරීමට SLLA යෝජනා කරයි. ↩︎

    The Socialist සඟරාව දියත් කිරීමේ දේශපාලනික හා ඓතිහාසික අර්ථභාරය Read More »

    Maduin

    ‘කොමියුනිස්ට්’ විරෝධී ඉන්දුනීසියානු මහා ජන සංහාරයෙන් 60 වසරක් – 2  කොටස

    මිගාර මල්වත්ත විසිනි.

    මෙම ලිපි මාලාවේ 01 කොටස 2025 නොවැම්බර් 29 දින පළ විය.

    East India Islands
    මැලේසියාව, මෙලනීසියාව, නැගෙනහිර ඉන්දියානු දූපත්, පැපුවා නිව් ගිනියාව–එන්සයික්ලොපීඩියා බ්‍රිටනිකා, 10 වන සංස්කරණය, 1902

    ජපන් ආක්‍රමණය සමග ලන්දේසි පාලනය බිද වැටෙයි

    1914 පළමු ලෝක යුද්ධය පුපුරා යාම මගින් සනිටුහන් වූයේ, සමාජ ආර්ථික ක්‍රමයක් ලෙස ධනපති ක්‍රමයටත්, එය මෙහෙය වන ධනපති පන්තියටත්, තවදුරටත් ප්‍රගතිශීලී ඓතිහාසික කාර්යභාරයක් ඉතිරිව නොමැති බවයි. එහෙයින්, වැඩි දියුණු ධනපති අධිරාජ්‍යවාදී රටවල නිෂ්පාදිතයක් වූ විජිත, අර්ධ විජිත රටවල ධනපති පන්තීන්ට සිය උපතෙන්ම හිමි වූ බෙලහීන බව ජය ගනිමින් සිය පැවැත්ම තහවුරු කර ගැනීම සදහා, ඒ හෝ මේ අධිරාජ්‍ය බලයක පිහිට පැතීම අනිවාර්ය වූ අතර, ඔවුන්ට තම රටවල දී ක්‍රියා කිරීමට සිදු වූයේ, කම්කරු පීඩිත මහජනතාවගේ විමුක්තිදායකයන් ලෙස නොව අධිරාජ්‍යවාදයේම දේශීය කොම්ප්‍රොදෝරු ධනපති පන්තියක් ලෙසිනි. එහෙයින්, මෙම ඊනියා “නිදහස්” රාජ්‍යයන් පාලනය කිරීමේ අධිරාජ්‍යවාදයේ නව නියෝජිතයන් පිරිසක් හැටියට මෙම දේශීය ධනේශ්වරය ඉස්මතු විය. මෙසේ, පශ්චාත් දෙවන ලෝක යුද සමයෙහි පිහිටුවනු ලැබූ ඊනියා “නිදහස්” ජාතික රාජ්‍යයන්ට අධිරාජ්‍යවාදයෙන් මිදී සැබෑ ජාතික විමුක්තියක් අත්කර දීමට නොහැකි වන ලෙස, ඒවා දේශීය කොම්ප්‍රොදෝරු ධනපති පන්තිය මගින් අධිරාජ්‍යවාදයට බැද දමා තිබුණි.

    ජාතික ධනේශ්වරය, ලන්දේසී අධිරාජ්‍යවාදය සමඟ මෙන්ම ජපන් අධිරාජ්‍යවාදය සමග ද ප්‍රතිගාමී ගනුදෙනු මාලාවකට එළඹුණු ඉන්දුනීසියානු ඉතිහාසය තුළ මෙම සත්‍යය පැහැදිලිවම දැකිය හැකිය.

    1942 මුල් භාගයේදී ජපනුන් ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව් ප්‍රදේශ අල්ලා ගැනීමත් සමඟ වසර 300 ක ලන්දේසි යටත් විජිත පරිපාලනය එක්වරම අවසන්වූ බව සඳහන් කළෙමු. මිලිටරිමය වශයෙන්, ජපානය ලන්දේසි අධිරාජ්‍ය උපකරණ බිඳ දැමූ අතර බොහෝ යටත් විජිත ආයතන විසුරුවා හැරියේය; දේශපාලනිකව සහ සමාජීය වශයෙන්, ජපන් අත්පත් කර ගැනීම මගින් මර්දනය සහ නව අවස්ථාවන් විවෘත කිරීම් යන දෙකම ඇති කළේය. ජපන් පාලනය ලන්දේසි සිවිල් පරිපාලනයේ සමහර අංග අහෝසි කළේය; සුකර්නෝගේ අනුග්‍රහය සහිතව බලහත්කාරයෙන් බඳවා ගත් ශ්‍රමය බලමුලු ගැන්වූහ; ඔවුන්ගේ යුද ප්‍රයත්නය සඳහා සහල් සහ අනෙකුත් සම්පත් ඉල්ලා සිටියහ; ඉන්දුනීසියානු සමාජ ක්‍රියාකාරීන් සහයෝගයෙන් තෝරාගෙන රැඩිකල්කරණය කළ දේශීය ව්‍යුහයන් (උදා: ජපන් පාලිත “සහායක” සංවිධාන) නිර්මාණය කළහ. මෙම පියවරයන් මහ ජනයාට පුළුල් දුෂ්කරතා ඇති කළේය. ජාවාහි සමහර කොටස්වල සාගතය සහ අනෙකුත් ප්‍රදේශවල බලහත්කාර ශ්‍රමය (රොමුෂා) ඇති කරන ලදී. එම නිසා ජපන් වාඩිලා ගැනීම ලන්දේසි අධිකාරියට වල කපන අතරතුර පවා ජපන් විරෝධී සමාජ අතෘප්තිය ජනනය කළේය.

    ජපානයේ මෙම වාඩිලෑමේ ප්‍රචණ්ඩත්වය සහ ආර්ථික පැහැරගැනීම් මගින් පන්ති ප්‍රතිවිරෝධතා තියුණු කළේය: මෙලෙස බලපෑමට ලක් වූ ප්‍රදේශවල ගොවි කැරලි සහ කම්කරු නොසන්සුන්තාව තීව්‍ර විය. අනෙක් අතට, ජපානය උපායමාර්ගික හේතූන් මත ඉන්දුනීසියානු දේශපාලන ජීවිතයේ සමහර අංග සකස් කළේය: ඒ, පැරාමිලිටරි සංයුතීන් (PETA වැනි) පුහුණු කිරීම, ජාතිකවාදී ප්‍රචාරක ආයතනවල වර්ධනයට ඉඩ දීම සහ ජාතිකවාදී නායකයින්ට සීමිත පරිපාලන භූමිකාවන් ලබා දීම ආදියයි. මෙම උපායශීලී ක්‍රියාමාර්ග මගින් අනික් අතට මහජන දේශපාලනීකරණයක් ඇති විය: බුද්ධිමතුන්, තරුණ ජාල සහ නව මහජන සංවිධාන පසුව විප්ලවවාදී කාල පරිච්ඡේදයේ මූලික බලවේග බවට පත්විය. මේ අනුව, වාඩිලෑම යටත් විජිත විරෝධී අරගලයේ සමාජ පදනම ප්‍රතිව්‍යුහගත කළේය: දේශපාලනීකරණය වූ ජාතිකවාදී සුළු ධනේශ්වර නායකත්වයක් අරගලයේ මෑත කාලීන යුද අත්දැකීම් සහිත සන්නද්ධ හිටපු හමුදා නිලධාරීන් සහ නාගරික සේවකයින්ගේ වර්ධනය වන කණ්ඩායමක් සමඟ පෙළ ගැසී සිටියේය.

    ජාතික ධනේශ්වරය අධිරාජ්‍යවාදීන් සමඟ කේවල් කරයි 

    දෙවන ලෝක යුද්ධ සමයේදී සුකර්නෝ සහ ජාතික ධනේශ්වරය ජාතික ස්වයං පාලනයක් ලබා ගැනීමේ අපේක්ෂාවෙන් වාඩිලාගෙන සිටි ජපන් හමුදා සමඟ වැඩ කළහ. 1945 අගෝස්තු මාසයේදී ජපානයේ හදිසි යටත් වීම, මෙම දූපත් සමූහය පුරා දේශපාලන රික්තයක් නිර්මාණය කළේය. ජාතිකවාදී නායකයින් වන සුකර්නෝ සහ මොහොමඩ් හට්ටා එම රික්තය පිරවීමට ඉක්මනින් පියවර ගත්හ: 1945 අගෝස්තු 17 වන දින ඔවුහු ඒකපාර්ශිකව ඉන්දුනීසියානු ජනරජය (Republic of Indonesia) ප්‍රකාශයට පත් කළහ. 

    එහෙත් 1945 අවසානයේ හා 1946 මුල් වකවානුව තුළ නැවත වරක් යුද්ධයෙන් හෙම්බත්ව සිටි ලන්දේසීන්, මිත්‍ර හමුදාවල සහායද සහිතව, තම පැරණි යටත්විජිතය අල්ලා ගැනීමේ මිලිටරි  ආක්‍රමණය සිදු කළ අතර, ඉන් පසු වසර හතරක කාලය ජාතික නිදහස් ව්‍යාපාරයට එරෙහිව ලේවැකි යුද්ධයක් දියත් කළේය. 1945 සහ 1949 අතර කාලය තුළ, සුකර්නෝ ඇතුලු ජාතික ධනේශ්වරය ලන්දේසීන් සමග සමතයක් සඳහා කේවල් කරන අතර, ඉන්දුනීසියානු සමාජය දැවැන්ත සමාජ බලමුලු ගැන්වීමක් අත් දුටුවේය. නාගරික මධ්‍යස්ථානවල කම්කරුවන් ජීවන තත්වයන් සඳහා වැඩ වර්ජනය කළහ; ගොවීන් සමහර ප්‍රදේශවල ඉඩම් අත්පත් කර ගත් අතර, යටත් විජිත හමුදා ඉවත් වූ විට හෝ දුර්වල වූ පසු බොහෝ මිලීෂියා භටයන්–සමහරක් සංවිධානාත්මක හා බොහෝ ඒවා ස්වයංසිද්ධව–නගර සහ ගම්බද ප්‍රදේශ පාලනය කළහ. හිටපු ජපන්-පුහුණු ඒකක සහ තරුණ කණ්ඩායම් සන්නද්ධ ප්‍රතිරෝධයේ හරය සැපයීය; හිටපු PETA නායකයින් සහ ජනරජ මිලීෂියා භටයන් බොහෝ විට මධ්‍යම ජනරජ ආණ්ඩුවෙන් ස්වාධීනව ක්‍රියාකාරී විය.

    ජාතික ධනේශ්වර නායකයින්ගේ ඉදිරිදර්ශනය වූයේ අධිරාජ්‍යවාදයට එරෙහිව නිර්ධන පන්ති නැගිටීමකට නායකත්වය දීම නොව, තම පරිපාලනයක් ස්ථාපිත කිරීම සහ ලන්දේසීන් සමඟ සාකච්ඡා පැවැත්වීම සඳහා ඔවුන්ගේ අත ශක්තිමත් කර ගැනීමයි. ඊට ලන්දේසි අධිරාජ්‍යවාදයේ ප්‍රතිචාරය වූයේ නව ඉන්දුනීසියානු තන්ත්‍රය මර්දනය කිරීම සඳහා කුරිරු යුද්ධයක් දියත් කිරීමයි.

    ලින්ගඩ්ජාටි හා රෙන්විල් ගිවිසුම් හෙවත් සුකර්නෝ, ලන්දේසි හා එක්සත් ජනපද සම්මුතිය 

    ලන්දේසි හමුදාවන්ට එරෙහිව ඉන්දුනීසියාව පුරා සන්නද්ධ විරෝධයක් පුපුරා ගිය විට, PKI නායකත්වයේ සහාය ඇතිව සුකර්නෝ, ලන්දේසීන් සමඟ සම්මුති ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කළ අතර 1947 මාර්තු මාසයේදී ලින්ගඩ්ජාටි ගිවිසුම (Linggadjati Agreement) අත්සන් කළේය. මෙම ගිවිසුම මගින් ෆෙඩරල් ව්‍යුහයක් නිර්මාණය කරන ලද අතර එහිදී ඉන්දුනීසියානු ජනරජය ඉන්දුනීසියානු ෆෙඩරල් එක්සත් ජනපදයේ සංඝටක රාජ්‍ය තුනෙන් එකක් බවට පත් විය. අනෙක් රාජ්‍ය දෙක වූයේ බෝර්නියෝ ප්‍රාන්තය (බටහිර බෝර්නියෝ/කලිමන්තන්)  සහ නැගෙනහිර ඉන්දුනීසියානු ප්‍රාන්තය (1946 දෙසැම්බර් මස පිහිටුවන ලද සුලවෙසි, මලුකු සහ සුන්ඩා දූපත් සහිත Great Eastern State) යන ඒවාය.  ලන්දේසීන් ජාවා, මදුර සහ සුමාත්‍රා මත ඉන්දුනීසියානු ජනරජ පාලනය නාමිකව පිළිගත් අතර ඔවුන්ගේ හමුදා ඉවත් කර ගැනීමට එකඟ විය. සැබැවින්ම, ලන්දේසීන් මෙය තම හමුදා ගොඩනඟා ගැනීමට සහ 1947 ජූලි මස  දියත් කළ (පළමු පොලිස් ක්‍රියාමාර්ගය–police action–ලෙස හැඳින්වූ) අසමසම ම්ලේච්ඡත්වයේ නව ප්‍රහාරයකට සූදානම් වීමට හුස්ම ගැනීමේ ඉඩක් ලෙස භාවිතා කළහ. ගිවිසුම අනුව ලන්දේසි අධිරාජ්‍යයා රාජ්‍ය නායකයා ලෙස පිළිගැනීම හා නෙදර්ලන්ත-ඉන්දුනීසියානු සංගමයක් පිහිටුවීම සඳහා රජයන් දෙකම සහයෝගයෙන් කටයුතු කළ යුතු විය. ලින්ගඩ්ජාටි ගිවිසුම අත්සන් කිරීමෙන් පසු ලන්දේසීන් ෆෙඩරල් ව්‍යුහයක් තුළ තමන්ගේ රූකඩ තන්ත්‍ර දෙක–බෝර්නියෝ රාජ්‍යය සහ නැගෙනහිර ඉන්දුනීසියානු රාජ්‍යය–ජනරජයට සමාන පාලන බලයක් ලබන පරිදි පිහිටුවා ගැනීමට කටයුතු කළහ. ඒ, බෙදා දුර්වල කොට පාලනය කිරීමේ උපායේ කොටසක් ලෙසය. ගිවිසුම ක්‍රියාත්මක කිරීම සම්බන්ධයෙන් ලන්දේසීන් විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද ඒකාබද්ධ පොලිස් බලකායක් පිහිටුවීම ඇතුළු යෝජනා ඉන්දුනීසියානු ජනරජය විසින් ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී. 1947 ජූලි මස 20 දින ලන්දේසීන් විසින් ලින්ගඩ්ජාටි ගිවිසුම අවලංගු කර ඉන්දුනීසියානු ජනරජය පෙරළා දැමීම සඳහා යුද මෙහෙයුමක් (පළමු පොලිස් ක්‍රියාමාර්ගය) දියත් කරන ලදී.

    මෙම කාල පරිච්ඡේදය තුළ, චීනයේ මාවෝවාදීන් විසින් චීනයේ චියැං කායි ශෙයික් පාලනයට එරෙහිව ගෙන ගිය සාර්ථක යුද්ධය නිසා කලාපය තුළ මාවෝවාදයේ අනුහස වැඩිවිය. චීන කොමියුනිස්ට් පක්ෂය ද, PKI මෙන් නිර්ධන පාන්තික පක්ෂයක් ලෙස හැදින්වූ බැවින්, චීන කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ මෙම “සාර්ථකත්වයෙන්” ආශ්වාදය ලැබූ ලක්ෂ සංඛ්‍යාත කම්කරුවන් හා ගොවීන් PKI වටා රැලි විය. මුලින් ලන්දේසි අධිරාජ්‍යයේ ද, දෙවනුව ජපන් අධිරාජ්‍යවාදයේ ද දැඩි මර්ධනකාරී පාලනයෙන් හෙම්බත් වීම, එමෙන්ම දේශීය ධනේශ්වර පාලක පන්තිය කෙරෙහි වූ  ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාවගේ විශ්වාසය බිද වැටීම මෙලෙස කම්කරු පීඩිත මහජනතාව PKI වටා රැලි වීමට හේතුවිය. ලන්දේසීන්ට එරෙහි යුද්ධයේදී, කම්කරුවන් සහ ගොවීන් නැවත නැවතත් දේපළ අත්පත් කරගනිමින් මහා වෘත්තීය සමිති පිහිටුවන ලදී.

    PKI හි මෙම විශාල වර්ධනයෙන් තැති ගත් බෙලහීන කොම්ප්‍රොදෝරු ධනපති පන්තියක් වූ ඉන්දුනීසියානු දේශීය ධනපති පාලක පන්තිය ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාවට එරෙහිව දැන් අධිරාජ්‍යවාදය සමග පෙළ ගැසුණි. මෙම වර්ධනයන් අභියෝග වීමෙන් අමීර් ස්ජාරිෆුදින් අගමැති ලෙස කටයුතු කරන ලද, සුකර්නෝගේ  රිපබ්ලිකන් (ජනරජ) ආණ්ඩුව 1948 ජනවාරි මාස 09 දින රෙන්විල් ගිවිසුම (Renville Agreement) අත්සන් කළේය. මෙම  ගිවිසුම නෙදර්ලන්තය සහ ඉන්දුනීසියානු ජනරජය අතර එක්සත් ජාතීන්ගේ යහපත් කාර්යාල කමිටුව (Good Offices Committee ) විසින් මැදිහත් වීමෙන් ඇති කළ එකකි. යහපත් කාර්යාල කමිටුව ජාතීන් තුනකින් සමන්විත විය. ඉන්දුනීසියාව එහි නියෝජිතයා ලෙස ඕස්ට්‍රේලියාව ද, නෙදර්ලන්තය බෙල්ජියම ද නම් කළ අතර දෙපාර්ෂවයම තුන්වන “අපක්ෂපාතී සාමාජිකයා” සඳහා ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය එක් කර ගැනුණි.

    Renville Agreement Negotiations
    1947 දෙසැම්බර් 8 වන දින USS රෙන්විල් නෞකාව තුළ සාකඡ්චා පැවැත්වෙමින්. වීකිපීඩියා වෙතින්

    එහෙයින් සැබැවින්ම මෙය, ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාවට එරෙහිව අධිරාජ්‍යවාදය විසින් පටවන ලද ගිවිසුමක් වූ අතර,  එමගින්, ඉන්දුනීසියාවේ කර්මාන්ත හා සම්පත් වල අති මහත් වූ වැඩි කොටස  ලන්දේසීන්ට හිමිවිය. එපමණක් නොව මෙම ගිවිසුමෙහි “අපක්ෂපාතී සමාජිකයා” වූ එක්සත් ජනපදය ඉදිරිපත් කරන ලද එක් විසදුමක් වූයේ ලන්දේසින් අත්පත් කර ගත් භූමියේ වාඩි ලාගෙන සිටි PKI නායකත්වයෙන් යුත් “මහජන සන්නද්ධ ඒකක” විසිරුවා හැර, ඒ වෙනුවට සුකර්නෝ සහ ඔහුගේ ජෙනරාල්වරුන් විසින් පාලනය කරනු ලබන ධනේශ්වර “ඉන්දුනීසියානු ජාතික සන්නද්ධ හමුදා” ස්ථාපිත කිරීමයි. 

    සුකර්නෝ රජය PKI මර්දනය දිගේලි කරයි

    1926-27 කැරැල්ලෙන් පසු ලන්දේසීන් විසින් තහනම් කරන ලද PKI නැවත සක්‍රීය ප්‍රසිද්ධ ක්‍රියාකාරීත්වයට එළඹියේ 1945 ඔක්තෝම්බර් 21 එය නැවත නිළ වශයෙන් පිහිටුවීමෙනි. 1948 සැප්තැම්බර් මාසයේදී, නැගෙනහිර ජාවාහි මඩුයින් නගරයේදී PKI විසින් හට්ටා-සුකර්නෝ රජයට එරෙහිව කැරැල්ලක් ඇති කරන ලදී. මෙය “මඩුයින් කැරැල්ල” (Madiun Affair/1948 PKI Rebellion) ලෙස හැඳින්වේ. 1948 ජනවාරි මාසයේදී අගමැති ධුරයට පත් වූ මොහොමඩ් හට්ටාගේ රජය, කොමියුනිස්ට් පාලනය යටතේ පැවති ගරිල්ලා ඒකක විසුරුවා හැරීමට  සැලසුම් කළ අතර, PKI මෙයට විරුද්ධ වූයේ කොමියුනිස්ට් ජාතික ඉදිරිපෙළක් (communist-led national front) සඳහා ආයාචනා කරමිනි. එසේම PKI විසින් රෙන්විල් ගිවිසුමේ ලන්දේසීන්ට සපයන ලද සහන විවේචනය කරන ලදී. 1948 සැප්තැම්බර් 18 වන දින, මඩුයින් හි ප්‍රාදේශීය කොමියුනිස්ට් අණදෙන නිලධාරියෙකු විසින් බලය අල්ලා ගැනීමත් සමඟ කැරැල්ල ආරම්භ විය. PKI සහ එහි පෙරමුණු සංවිධානය වන මහජන ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පෙරමුණ (FDR) විසින් මෙහෙයවන ලද වාමාංශික බලවේග එයට සම්බන්ධ විය. සුකර්නෝ-හට්ටා රජය දැඩි ක්‍රියාමාර්ග ගත් අතර, මාස තුනක් තුළ කැරැල්ල මර්දනය කරන ලදී. බොහෝ PKI නායකයින් ඝාතනය කරන ලද අතර අනෙක් අය සිරගත කෙරුණි.

    Maduin
    1948 සැප්තැම්බර් මාසයේදී මැඩියුන්හිදී ඉන්දුනීසියානු හමුදාව විසින් මාංචු දැමූ කොමියුනිස්ට්වාදීන් පිරිසක් රඳවා ගනු ලැබේ. Wikipedia Commons

    රෙන්විල් සහ ලින්ගඩ්ජාටි ගිවිසුම් මගින් ඉන්දුනීසියානු භූමි ප්‍රදේශ තුළ විදේශිකයන්ට දේපළ තබා ගැනීමට සහ ආර්ථික යටිතල පහසුකම් පාලනය කිරීමට ඇති අයිතිය එලෙසම පිළිගත්තේය. රෙන්විල් ගිවිසුම මගින් ජාවා හි සීනි කම්හල්වලින් අඩක්, ඉන්දුනීසියාවේ රබර්වලින් සියයට 75 ක්, කෝපිවලින් සියයට 65 ක්, තේවලින් සියයට 95 ක් සහ සුමාත්‍රා තෙල් පාලනය කිරීමේ අයිතිය ලන්‍දේසීන්ට ලබා දෙන ලදී. 

    ප්‍රතිගාමී රෙනෙවිල් ගිවිසුම ක්‍රියාත්මක කිරීමට කටයුතු කරන ලද සුකර්නෝ-හට්ටා රජයට එරෙහිව වැඩ වර්ජන මාලාවක් PKI කැදවුම යටතේ පිපිරී ගිය අතර, ඒවා “ජාතික සමගිය” ආරක්ෂා කිරීමේ නාමයෙන් මර්දනය කරන ලදී. 

    PKI ට එරෙහිව පියවර ලෙස සුකර්නෝ-හට්ටා රජය විසින් ලන්දේසීන්ට එරෙහි සටනේ පෙරමුණේ සිටි PKI/FDR පාක්ෂික හමුදා භට කණ්ඩායම් මර්දනය ආරම්භ කරන ලදී. මැඩියුන් නැගිටීමට ආසන්නයේදී, PKI/FDR ට පක්ෂපාතී කර්නල් සුතාර්ටෝ ඇතුළු තවත් හමුදා නිලධාරීන් පිරිසක් අභිරහස් ලෙස ඝාතනය වීමත්, තවත් PKI/FDR පාක්ෂික හමුදා නිලධාරීන් පිරිසක් අතුරුදහන් වීමත් සිදු විය.

    මඩුයින් හි ලේ වැකි මර්දනය තුළ දී මුසෝ ප්‍රමුඛ PKI නායකයින් අවම වශයෙන් 11 ක් ඇතුළු විප්ලවවාදීන් 36,000 කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් ඝාතනය කෙරුණි.

    ඊනියා නිදහස හෙවත් ජාතික විමුක්ති අරගලය පාවා දෙනු ලැබෙයි

    රෙන්විල් ගිවිසුම යටතේ ලන්දේසි පාලන ප්‍රදේශ හා ජනරජ/රිපබ්ලිකන් පාලනයේ සීමා මායිම් නීර්ණය කරන ලද, වැන් මූක් රේඛාව (Van Mook Line) හරහා භෞමික පාලනය වෙන් කිරීම හුදෙක් මිලිටරිමය පමණක් නොව දැඩි ආර්ථිකමය කාරණාවක් ද විය. ලන්දේසි පාලනය යටතේ පැවති ප්‍රදේශවලට වරායන්, අපනයන සැකසුම් කලාප සහ වතු පිටි වෙත ප්‍රවේශය ඇතුළත් විය. රිපබ්ලිකන් පාලනය යටතේ පැවති ප්‍රදේශ හුදකලා විය. එම පෙදෙස ආර්ථික වශයෙන් සීමා කරන ලද අතර බාහිර වෙළඳපොළවල් හෝ තීරණාත්මක යටිතල පහසුකම් සඳහා සෘජු ප්‍රවේශයක් නොතිබුණි. 

    මෙවැනි තත්ත්වයක් මත, 1948 අග භාගය වන විට, ලන්දේසි පාලනය හා රිපබ්ලිකන් පාලනය අතර ආතතීන් උත්සන්න විය. සාකච්ඡා බිඳ වැටීමෙන් සහ රෙන්විල් ගිවිසුමේ සටන් විරාමය බිඳවැටීමෙන් පසුව, ලන්දේසීන් ඉන්දුනීසියානු ජනරජය සහ එහි සන්නද්ධ හමුදා තීරණාත්මක ලෙස විනාශ කිරීමට ඉලක්ක කළහ. 1948 දෙසැම්බර් මාසයේදී ලන්දේසීන් නව හමුදා ප්‍රහාරයක් (ක්‍රායි මෙහෙයුම–Operation Kraai) දියත් කළ අතර, යෝග්‍යකර්තා හි දී සුකර්නෝ  ඇතුළු රිපබ්ලිකන් නායකයින් අල්ලා ගත්හ.

    සාම්ප්‍රදායික යටත් විජිත ආකෘතිය (සෘජු භෞමික පාලනය) දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු නැගී එන ලෝකය තුළ නව යටත් විජිත ආකෘති වලට මග පාදමින් තිබුණි. මිලිටරිමය වශයෙන් සහ දේශපාලනික වශයෙන් දුර්වල වූ යටත් විජිත බලවතුන්ට තවදුරටත් විශාල අධිරාජ්‍යයන් හරහා සෘජු පාලනය පවත්වා ගැනීමට නොහැකි විය. එහෙත්, බටහිර ප්‍රාග්ධනයට තවමත් පශ්චාත් යුද ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණයට ඉන්ධන සැපයීම සඳහා අමුද්‍රව්‍ය, ශ්‍රමය සහ වෙළඳපොළවල් වෙත ප්‍රවේශය අවශ්‍ය විය. යුරෝපය තුළ, දෙවන ලෝක යුද්ධයට ගොදුරු වීමෙන් විනාශයට පත්ව බෙලහීනත්වයට පත් නෙදර්ලන්තය, තෙල්, රබර්, ටින් සහ උපායමාර්ගික සමුද්‍රීය ස්ථානගත කිරීමෙන් පොහොසත් තම පැරණි යටත් විජිතය නැවතත් අත්පත් කර ගැනීමේ උත්සාහය පිටුපස පැවතියේ මෙයයි.

    1948 දෙසැම්බරයේ නව ලන්දේසි ප්‍රහාරයෙන් පසු සාකච්ඡා නැවත ආරම්භ නොකළහොත්, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය විසින් නෙදර්ලන්තයට මාෂල් සැලැස්ම (Marshall Plan, 1948-1951 යුරෝපය ගොඩනැගීමේ වැඩසටහන) යටතේ සපයන ආධාර අත්හිටුවන බවට තර්ජනය කළේය.  මෙසේ එක්සත් ජනපදයෙන් එල්ල වූ පීඩනය යටතේ මාස 06 ක් ඇතුලත ලන්දේසින්ට යටත් වීමට සිදු වූ අතර, 1949 නෙදර්ලන්තයේ හේග් හි පැවති ලන්දේසි-ඉන්දුනීසියානු වට මේස සමුළුවේදී (Round Table Conference) ඉන්දුනීසියානු ස්වෛරීභාවය (sovereignty) පිළිගත්තේය.

    1949 අගෝස්තු 23 සිට නොවැම්බර් 2 දක්වා හේග් හි පැවති මෙම සමුළුවට නෙදර්ලන්තය, ඉන්දුනීසියානු ජනරජය සහ ලන්දේසි විසින් නිර්මාණය කරන ලද රිපබ්ලිකන් රජයට අයත් නොවන “ස්වාධීන රාජ්‍යයන්” නියෝජනය කරන ෆෙඩරල් උපදේශක සභාවෙන් නියෝජිතයින් සහභාගී විය. මෙම හේග් ගිවිසුමෙහි ප්‍රධාන ප්‍රතිඵලය වූයේ 1949 දෙසැම්බර් අග වන විට ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව්වලින් වැඩි කොටසක් සමුළුවෙන් පසු අලුතින් පිහිටුවන ලද ඉන්දුනීසියානු එක්සත් ජනපදයට (United States of Indonesia) නීත්‍යානුකූලවම අයත් වීමයි. 1949 හේග් හි වට මේස සමුළුවේදී, ලන්දේසීන්ගේ එකල ගිල්ඩර් බිලියන 2 ක පමණ යටත්විජිත ණය කන්දරාව–1942ට පෙර ඉන්දුනීසියානු ජනතාවට එරෙහිව කළ යුද්ධවල වියදම– අත් හැරීමෙන් පසුව, ලන්දේසින් ඉල්ලා සිටි ඉතිරි ගිල්ඩර් බිලියන 4.5 ක ණය(එවකට ඇ.ඩොලර් බිලියන 1.18 ක්)—එනම්, ලන්දේසීන් ඉන්දුනීසියානු ජනතාවට එරෙහිව මහා ලේවැකි ‘පොලිස් ක්‍රියාමාර්ග’ යන නමින් සිදු කළ යටත් විජිත යුද්ධයේ වියදම පමණක්–ගෙවා දැමීමටත්, ලන්දේසි ආයෝජන ආරක්ෂා කිරීමටත් සුකර්නෝ රජය එකඟ විය. 2003 දී ගෙවා නිම කළ මෙම ණය ඉන්දුනීසියානු ආර්ථිකය ලන්දේසි මූල්‍ය අවශ්‍යතා සමඟ සඵල ලෙස හිර කර තැබූ දැවැන්ත මූල්‍යමය බරකි. 

    1949 දී හේග්හි පැවති මෙම වට මේස සමුළුව දී, ඉන්දුනීසියානු ධනේශ්වරය, අධිරාජ්‍යවාදයේ සපත්තු අඩි ලෙවකමින්, තම ධනපති පාලනය ආරක්ෂා කරගැනීම සඳහා අධිරාජ්‍යවාදයේ අවශ්‍යතාවයන්ට ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාව පවා දුන්නේ මෙසේය.      

    විශාල ලන්දේසි බැංකුවක් වන Nederlandsche Handel Maatschappij, 1950 ගණන් වල දී ඉන්දුනීසියානු මූල්‍ය පද්ධතිය ආධිපත්‍යය දැරූ ප්‍රධාන බැංකු තුනෙන් එකක් විය. අන්තර් දූපත් මුහුදු ගමනාගමනය ආධිපත්‍යය දැරූ ලන්දේසි සමාගමක් වන KPM, 1949 වට මේස සමුළුවේ ගිවිසුමෙන් පසුව අන්තර් දූපත් නාවික මාර්ග මත ඒකාධිකාර අයිතිවාසිකම් නැවත ලබා ගත්තේය. 1950 ගණන්වල දී, රට තුළ ලන්දේසි පුද්ගලික ආයෝජන ගිල්ඩර් බිලියන 2.7-3.0 ක් (ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 700-800 ක්) පමණ විය. 

    1949 දී බටහිර පැපුවා නිව්ගිනියාවේ තත්ත්වය විසඳීමට අපොහොසත් වීම අඛණ්ඩ ගැටුම් වලට හේතු විය. ගිවිසුමට අනුව, ලන්දේසීන් බටහිර පැපුවා පාලනය තබා ගත යුතු අතර සුකර්නෝ තන්ත්‍රය ලන්දේසි අධිරාජ්‍යවාදීන් සමඟ සහයෝගයෙන් කටයුතු කිරීම දිගටම කරගෙන යා යුතු විය.  එම භූමිය ඉන්දුනීසියාවට මාරු කිරීමට 1962 දක්වා වූ කලක් ගත විය.

    ලන්දේසි ප්‍රදේශවල සිටි ගරිල්ලා බටයන් නැවත කැඳවීමත්, PKI නායකත්වයෙන් යුත් “මහජන සන්නද්ධ ඒකක” (people’s armed units) විසිරුවා හැර ඒවා “ජාතික සන්නද්ධ හමුදාවන්ට” (Indonesian National Armed Forces) ඇතුළත් කිරීමෙන් නව හමුදාවක් පිහිටුවීමටත් රෙන්විල් ගිවිසුම යටතේ වූ යෝජනාව හේග් ගිවිසුම මගින් ක්‍රියාත්මක කරන ලදී.

    සුකර්නෝ රජය සියලු යටත් විජිත නීති නොවෙනස්ව තබා ගත්තේය. වෙනත් වචන වලින් කිවහොත්, පැරණි යටත් විජිත රාජ්‍ය උපකරණ සහ නීති, “ස්වෛරී” නව ජනරජයේ පාර්ලිමේන්තුව යටතේ සුරක්ෂිත කරන ලදී.

    1955 දී පැවති මහා මැතිවරණයේදී PKI කැපී පෙනෙන මැතිවරණ ජයග්‍රහණයක් අත්කර ගනිමින් සිව්වන ස්ථානයට පත් විය. ඒ, දශක දෙකක කාලයක් තුළ සිදු කරන ලද සන්නද්ධ කැරලි දෙකෙහිම (1926-27 සහ 1948) විනාශකාරී පරාජයන්ගෙන් PKI සාමාජිකත්වයට අතිමහත් හානි සිදුවූ පසුබිමකය. පක්ෂය ඡන්දවලින් සියයට 16.4ක් (ඡන්ද 6,176,914) ලබා ගනිමින් පාර්ලිමේන්තු ආසන 39ක් දිනා ගත්තේය. මෙම සාර්ථකත්වය සනාථ වූයේ කම්කරුවන් සහ ගොවීන් අතර PKI විසින් සිදු කරන ලද ඵලදායී භූමිමට්ටමේ සංවිධාන කටයුතු, දරිද්‍රතාවයට හා අධිරාජ්‍යවාදයට එරෙහි සීමිත ප්‍රතිපත්ති වැඩපිළිවෙල සහ ග්‍රාමීය ප්‍රදේශවල ඇති කර ගත් පුළුල් පදනම හේතුවෙනි. නැගෙනහිර ජාවාහි PKI විසින් ඡන්දවලින් සියයට 30ක් පමණ ප්‍රමාණයක් ලබා ගත්තේය. ඉන්පසු 1957 දී පැවති කලාපීය මැතිවරණවලදී (අඛණ්ඩව පැවති කලාපීය කැරලි හේතුවෙන් මැතිවරණ පවත්වන ලද්දේ ජාවා, දකුණු සුමාත්‍රා, රියාවු සහ පසුව 1958දී කලිමන්තාන්හි පමණි), 1955 දී ලැබූ ඡන්ද ප්‍රතිශතයට සාපේක්ෂව PKI හි ඡන්ද ප්‍රතිශතය සැලකිය යුතු ලෙස වැඩි විය. මෙමගින් සලකුණු වූයේ ඉන්දුනීසියානු ධනපති පන්තිය කෙරෙහි ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාවගේ විශ්වාසය ක්‍රමයෙන් බිඳ වැටීමයි.

    1949 වට මේස සමුළුව සිදු වූයේ ස්ටැලින්වාදී සෝවියට් රුසියාවට එරෙහි නැගී එන සීතල යුද්ධයේ සහ අධිරාජ්‍යවාදී බල තුලනයේ වෙනස්වන පසුබිමක ය යන්න මේ වර්ධනයන් වටහා ගැනීමේ අක්ෂයෙහි පවතී. 

    1949 වන විට, එක්සත් ජනපදය ප්‍රමුඛතම ධනවාදී අධිරාජ්‍යවාදී බලවතා බවට පත්ව සිටි අතර, සෝවියට් බලපෑම සීමා කිරීම අරමුණු කරගත් උපාය මාර්ගයන් සකස් කරමින් සිටියේය. දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු ආසන්නතම වසරවලදී, එක්සත් ජනපද රජය යුරෝපීය සහචරයින් මත යටත් විජිත ගැටුම් සමථයකට පත් කිරීම සඳහා රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික හා ආර්ථික පීඩනයක් එල්ල කළේය. එහි පදනමේ වූයේ, ඍජු අධිරාජ්‍යවාදී මර්දනයන් මගින්  අධිරාජ්‍ය විරෝධී හැඟීම් අවුලුවා අලුතින් ස්වාධීනත්වය අපේක්ෂා කළ ජාතීන් කොමියුනිස්ට් කඳවුරට තල්ලු කිරීමට හේතු විය හැකි වූ බවට වූ ගණන් බැලීමකි.

    වටමේස සමුළුව සම්භාව්‍ය යටත් විජිතවාදයේ සිට නව යටත් විජිතවාදය දක්වා සංක්‍රමණය වීමේ ආරම්භක ලක්ෂයක් සනිටුහන් කරයි: මතුපිටින් ස්වෛරීභාවය පිළිගනු ලැබූ නමුත්, මූල්‍ය, වෙළඳ සහ ආයතනික යාන්ත්‍රණයන් හරහා ආර්ථික ආධිපත්‍යය පවත්වා ගෙන යන ලදී. මෙය, අධිරාජ්‍යවාදයේ නව අවධියයි: එනම්, හිටපු යටත් විජිත බලවතුන් සහ ඔවුන්ගේ යටහත් දේශීය ධනපති ප්‍රභූන් විසින් ආධිපත්‍යය දරන ලෝක ධනවාදී පද්ධතියක් තුළ සීමා කරන ලද නව යටත් විජිත රාජ්‍ය පද්ධතිය ගොඩනැගීමයි.

    ස්ටැලින්වාදී “අවධි දෙකේ විප්ලව න්‍යාය” හා මාවෝවාදයේ “ප්‍රගතිශීලී පන්ති හතර”

    1920 ගනන් වල මැද භාගය පමණ විට, සෝවියට් නිර්ධන පන්තියෙන් දේශපාලන බලය පැහැර ගත් සෝවියට් සංගමය තුළ වරප්‍රසාදිත තට්ටුවක් පක්ෂ නායකත්වය ලෙස රුසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂය තුලින් මතුවිය. “තනි රටක සමාජවාදය” සඳහා “අවධි දෙකේ විප්ලවයක්” යෝජනා කරන ලද මෙම කණ්ඩායම,  එවකට ලොව පුරා පැවති 3 වන ජාත්‍යන්තරයේ ශාඛා දෘෂ්ටිමය වශයෙන් විනාශ කර තිබුණි. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙසට, එහි ශාඛා වන කොමියුනිස්ට් පක්ෂ කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන අරගල මර්දනය කරමින් ප්‍රති-විප්ලවවාදී සංවිධාන බවට පරිවර්තනය විය.

    යටත් විජිත රටවල PKI ඇතුළු ස්ටැලින්වාදී පක්ෂ, ධනේශ්වර පාලනය පවත්වා ගැනීම සඳහා යටත් විජිත බලවතුන් සමඟ ගිවිසුම්වලට එළඹීමට උත්සාහ කළ ඉන්දියාවේ ගාන්ධි සහ ඉන්දුනීසියාවේ සුකර්නෝ වැනි පුද්ගලයින්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් ජාතික ධනේශ්වරයට ජනතාව ක්‍රමානුකූලව යටත් කළේය.

    රුසියානු බොල්ෂෙවික් පක්ෂය විසින් 1917 ඔක්තෝබර් විප්ලවයේ දී, අතහැර දමන ලද පැරණි “කම්කරුවන්ගේ හා ගොවීන්ගේ ආඥාදායකත්වය” නම්, පන්ති දෙකක ආධිපත්‍යයක් ගැන කියැවෙන ප්‍රතිගාමී න්‍යාය ද, ස්ටැලින්වාදීන් විසින් සෑම විටම, පසුගාමී රටවල ධනපති පන්තිය සතුව ඇතැයි සැළකූ “ප්‍රගතිශීලී” බවද, පදනම් කර ගත් “අවධි දෙකේ විප්ලව න්‍යාය” හා මීට අමතරව, ස්ටැලින්වාදයේම ප්‍රභේදයක් වන මාඕවාදයේ “ප්‍රගතිශීලී පන්ති හතරේ” න්‍යාය මත පදනම් වෙමින් ගොඩනගන ලද ප්‍රතිගාමී න්‍යායක් මගින් ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාව දේශපාලනිකව නිරායුධ කිරීම PKI නායකත්වය විසින් ආරම්භ කරන ලදී. තමන් ට්‍රොට්කිවාදී යැයි කියා ගත් නමුත් නොනවතින විප්ලව න්‍යාය අතහැර දමන ලද,1948 දී PKI වෙතින් බිඳී යාමක් මගින් ආරම්භ වූ පැබ්ලෝවෝවාදී පාර්ටයි අකෝමා (Partai Acoma) පක්ෂය ද මෙම මහා පවාදීම උදෙසා පෙළ ගැසුණි.

    සිනෝ-සෝවියට් භේදයට පෙර, 1950 ගණන් වල මුල් භාගයේදී, රුසියාවේ ස්ටැලින්වාදී නිලධාරී තන්ත්‍රය හා චීන මාඕවාදී නිලධාරී තන්ත්‍රය සමග PKI නායකත්වය යහමින් ගනුදෙනු කරමින් සිටි අවධියේ දී, PKI නායක ඒඩිට් (Aidit) ප්‍රකාශ කළේ කම්කරු පන්තිය, ගොවීන්, සුළු ධනේශ්වරය සහ ජාතික ධනේශ්වරය එක් ජාතික පෙරමුණක එක්සත් විය යුතු බවයි. එහෙයින්, මෙහිදී කම්කරු පන්තියට ස්වාධීන කාර්යභාරයක් නොවීය.

    1917 ඔක්තෝබර් විප්ලවයට පෙර පසුගාමී රුසියාවෙහි මෙන් කම්කරු පන්තියට සාපේක්ෂව අතිමහත් ගොවි ජනතාවක් හා ගම්බද සුළු ධනේශ්වරයක් සිටි ආසියාව, අප්‍රිකාව හා ලතින් ඇමරිකානු කලාප තුළ, විජිත පාලකයන්ට එරෙහිව ග්‍රාමීය ගරිල්ලා ගොවි යුද්ධයක් යෝජනා කරන ලද මාඕවාදී අදහස් වලට සැලකිය යුතු ආනුභාවක් දිනා ගත හැකි විය. 1917 ඔක්තෝම්බර් විප්ලවයෙන් පසු තුන්වන ජාත්‍යන්තරයේ ශාඛා ලෙස පිහිටුවන ලද, කොමියුනිස්ට් පක්ෂ සියල්ලක්ම පාහේ ස්ටැලින්වාදී නිලධාරීවාදය මත පදනම්ව “අවධි දෙකේ විප්ලව න්‍යාය” හා මාඕවාදී “පන්ති හතරේ සන්ධානය” යන න්‍යාය හා ගොවි ජන යුද්ධය කරපින්නා ගත්, ඒ අනුව සිය ක්‍රියා මාර්ගය සකස් කර ගත්, නමින් “කොමියුනිස්ට්” ලෙස නම් කරනු ලැබුවද, කම්කරු පන්තික බොල්ෂෙවික් සම්ප්‍රදායන්ගෙන් වියෝ වූ පක්ෂ විය. එහෙයින් මේවා සමාජවාදී විප්ලවය සදහා කම්කරු පන්තිය ඇතුළු පීඩිත මහජනතාව කම්කරු පන්තිය යටතේ සමාජවාදී වැඩපිළිවෙළකට බලමුලු ගැන්වීම නොව, අධිරාජ්‍යවාදයට හා දේශීය කොම්ප්‍රොදෝරු ධනපති පාලනයට එරෙහිව පැන නගින මහජන අරගල ගබ්සා කර දැමීමේ කර්තව්‍ය සිය පිලිවෙත බවට පත් කර ගත් පක්ෂ විය. ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂය, මේ සදහා හොදම නිදර්ශනය සපයයි.

    මෙසේ, දේශීය ධනපති පන්තියේ අධිකාරිය අවිවාධාත්මකව පිළිගත්, එම පන්තිය විසින් පූර්ණ කිරීමට නියමිත යැයි කී ධනපති ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ අවධිය පසුකිරීමෙන් පසු ඒ හරහා සමාජවාදී විප්ලවයට පාර කැපෙතියි යන සාවධ්‍ය ඉදිරිදර්ශනයට යටත්ව සිටි PKI නායකයෝ, 1965-66 කාලය වන විට, අරගලයට පිවිස තිබුණු ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාවගේ අරගල යටපත් කරමින් හා නොමග යවමින්, ඔවුනට එරෙහිව ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදය සැලසුම් කළ සමූලඝාතනය ක්‍රියාත්මක  කිරීමට අධිරාජ්‍යවාදයට හා ඔවුන් සමඟ පෙළ ගැසී සිටි, දේශීය කොම්ප්‍රොදෝරු ධනපති පාලනයට අවශ්‍ය දේශපාලන අවකාශය සකසා දුන්නෝය. 

    ලෝක යුද්ධ දෙකක අතර කාල පරිච්චේදයේ පැරණි කම්කරු පන්තික පක්ෂ මගින් මහජන අරගල පාවාදෙනු ලැබූ අවස්ථාවන් අතර 1927 අප්‍රේල් ෂැංහයි හී දී,  කුඕමින්ටෑං හමුදාව මගින් චීන කම්කරු පන්තිය ලේ වැකි සමූලඝාතනයකට ලක් කිරීම හරහා කම්කරු පන්තියට අත් කර දුන් දෙවන චීන විප්ලවයේ පරාජය මගින්, ඛෙදනීය ලෙස සනාථ වූයේ, ඉහත න්‍යායන්ගේ සාවද්‍ය බවයි.  ඊට විරුද්ධව ඉදිරිපත් කරන ලද, ට්‍රොට්ස්කිවාදී නොනවතින විප්ලව න්‍යාය මගින් පෙන්වා දෙනු ලැබුවේ, ඊනියා “අවධි දෙකේ විප්ලවවාදී” න්‍යායක් නොමැති බවත්, එහෙයින් පසුගාමී රටවල සිටින ධනපති පන්තියට කිසිදු ප්‍රගතිශීලී කාර්යභාරයක් ඉටු කිරීමට නොමැති බවත්, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී විප්ලවයේ නොවිසඳුණු කර්තව්‍යයන් ඉටු කිරීම ද කම්කරු පන්තිය මතම පැවරී ඇති සමාජවාදී විප්ලවයේ කර්තව්‍යයක්ම බවත් ය.  පන්ති අරගලය මගින් යළි යළිත් තහවුරු කර ඇති ආකාරයට කම්කරු පන්තික ස්වාධීන දේශපාලන අස්ථානය උදෙසා සටන් වැදීමට පටහැනි ලෙස සූත්‍රගත කරන ලද පන්ති සම්මුතිවාදී වැඩ පිළිවෙලම සිය පිළිවෙත කර ගත් ස්ටැලින්වාදයට, අතීතයෙන් ඉගනීමට කිසිදු පාඩමක් නොවීය. 

    මෙසේ, ට්‍රොට්ස්කිවාදී නොනවතින විප්ලව න්‍යායට පටහැනිව, ස්ටැලින්වාදයේ “අවධි දෙකේ විප්ලවවාදී න්‍යාය” මගින් පසුගාමී රටවල ධනපති පන්තියට ප්‍රගතිශීලී කාර්යභාරයක් ඇතැයි යන මිථ්‍යාව වගා දිගා කර, ඒ අනුව පක්ෂ සාමාජිකත්වය නොමග යවා මෙහෙය වීමට PKI නායකත්වය ද්‍රෝහී ක්‍රියාකලාපකයක් ඉටු කළේය. ඒ අනුව, ධනේශ්වර “ප්‍රගතිශීලී” සුකර්නෝ තන්ත්‍රයේ පාලනය මගින් ඇති කරනු ලබන ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ප්‍රතිසංස්කරණ හරහා ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පන්තිය ගමන් කළ යුතු වූ අතර, ඒ සඳහා ස්වාධීන කම්කරු වැඩ පිළිවෙළකින් ධනේශ්වරයට එරෙහිව සිදුකළ යුතු විප්ලවය ප්‍රමාද කිරීමත්, පාගා දැමීමත් PKI හි වැඩපිළිවෙළ බවට පත් විය. 

    කොමින්ටනය සූත්‍රගත කළ දේශපාලනික මංමුළාව මත PKI  වැඩ ඇරඹීම: වාර්තාවක්

    1965 දී ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාව ලේ වැකි සමූලඝාතනයකට ගොදුරු කර දීම, ඊට දශක හතරකට පමණ පෙර, ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂය 3 වන ජාත්‍යන්තරයේ (කොමින්ටනයේ) සාමාජිකත්වය ලබා ගැනීමේ සිට එයින් මෙහෙයවනු ලැබීමේ ඓතිහාසික වාර්තාවට අනුලංගනීය ලෙස බද්ධව පවතී.  1920 දී, ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ (PKI) පූර්වගාමියා වූ ඉන්දීය කොමියුනිස්ට් සංගමය ( PKH) ලෙස, එය කොමියුනිස්ට් ජාත්‍යන්තරයේ (කොමින්ටර්න්) සමාජිකත්වය හිමිකර ගනු ලැබුණි.

    PKI හි මුල් කාලීන කේඩර්වරුන්–සෙමවුන්, ඩාර්සෝනෝ, අලිමින්–විප්ලවවාදී කොමින්ටර්න් සංවිධානයේ බලපෑමට ලක් විය. පන්ති අරගලය, කම්කරු-ගොවි සන්ධාන සහ ධනේශ්වර විරෝධී සංවිධානය කෙරෙහි පක්ෂයේ අවධාරණය ලෙනින්වාදී ජාත්‍යන්තරවාදය පිළිබිඹු කළේය. මෙම කාල පරිච්ඡේදයේදී, PKI නිවැරදිව අවධාරනය කළේ ඉන්දුනීසියානු විමුක්තිය කම්කරු පන්තියේ ගෝලීය අරගලයෙන් වෙන් කළ නොහැකි බවයි.

    1924-1926 අතර කාල පරිච්ඡේදය වන විට, “තනි රටක සමාජවාදය” නමින් බොල්ෂෙවික් විරෝධී ප්‍රතිගාමී “න්‍යාය” හදුන්වා දුන් ස්ටැලින්වාදීන් විසින් කොමින්ටර්නය තුළ බලය ඩැහැ ගෙන තිබූ අතර, විප්ලවය වෙනුවට ඉන්දුනීසියානු ධනපති පන්තිය ද ඇතුළත් වූ අධිරාජ්‍ය විරෝධී පුළුල් පෙරමුණක් ගොඩ නැගීමට මොස්කව් වෙතින් උපදෙස් ලැබී තිබුණි. එහෙයින්, මේ වන විට, PKI නායකත්වයේ බහුතරයක් “තනි රටක සමාජවාදය” ගොඩ නැගීමත්, පන්ති සහයෝගීතාවාදී වැඩපිළිවෙළත්, පිළිගෙන තිබූ අතර, එමගින් බොල්ෂෙවික් පක්ෂයක් වීමට සුදුසුකම් ලබන–කම්කරු පන්තියේ පන්ති ස්වාධීනතාවය මත පිහිටා සිටීම හා කම්කරු පන්තික ජාත්‍යන්තරවාදය සඳහා සටන් කිරීම යන–අත්‍යාවශ්‍ය මූලධර්මයන් දෙකෙන්ම PKI වියෝවී තිබුණි. මෙලෙස, PKI විප්ලවවාදී පක්ෂයක සිට පිරිහුණු ප්‍රතිසංස්කරණවාදී පක්ෂයක් බවට පත්වීම, එම පක්ෂයේ ළදරු වියේදීම සිදු වූවකි.

    මතු සම්බන්ධයි…

    ආශ්‍රිත ලිපි හා ග්‍රන්ථ: 

    1. Lessons of the 1965 Indonesian Coup – Chapter One: The historical background, World Socialist Web Site <https://www.wsws.org/en/articles/2009/05/ind1-m16.html
    2. Lessons of the 1965 Indonesian Coup – Chapter Two: Stalinists betray the mass movement, World Socialist Web Site <https://www.wsws.org/en/articles/2009/05/ind2-m16.html
    3. Lessons of the 1965 Indonesian Coup – Chapter Three: 1965—Stalinism’s bloody legacy, World Socialist Web Site <https://www.wsws.org/en/articles/2009/05/ind3-m16.html
    4.  Tan Malaka, ‘The Partisan and his Struggle: Military, Political and Economic’ (Marxists Internet Archive, 1948) https://www.marxists.org/archive/malaka/1948-Gerpolek1.htm 
    5. Ruth T McVey, The Rise of Indonesian Communism (Cornell University Press 1965) (Read on Google Books) 
    6. George McTurnan Kahin, Nationalism and Revolution in Indonesia (Cornell University Press 1952) (Read on archive.org
    7. Robert B Cribb, Gangsters and Revolutionaries: The Jakarta People’s Militia and the Indonesian Revolution, 1945-1949 (University of Hawaii Press 1991) (Read on archive.org

    ‘කොමියුනිස්ට්’ විරෝධී ඉන්දුනීසියානු මහා ජන සංහාරයෙන් 60 වසරක් – 2  කොටස Read More »

    WRP

    කම්කරු විප්ලවවාදී පක්ෂය ජාත්‍යන්තර කමිටුවෙන් අත්හිටුවා වසර 40 ක්

    පීටර් ෂ්වාස් විසිනි.

    මෙහි පලවන්නේ ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (ලෝසවෙඅ) 2025 දෙසැම්බර් 16 දින ‘40 years since the suspension of the Workers Revolutionary Party from the ICFI’ යන හිසින් පලවූ පීටර් ෂ්වාස් විසින් ලියන ලද ඉදිරිදර්ශන ලිපියේ සිංහල පරිවර්තනය යි.

    වසර හතළිහකට පෙර, 1985 දෙසැම්බර් 16 වන දින, හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව (හජාජාක) එහි බ්‍රිතාන්‍ය ශාඛාව වන කම්කරු විප්ලවවාදී පක්ෂය (WRP) අත්හිටුවන ලදී. එය එසේ කළේ, කවිප අත්හිටුවීමේ යෝජනාවෙන් පැහැදිලි කළ පරිදි, “කවිපය, හජජාක සහ ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියට එරෙහිව ඓතිහාසික පාවාදීමක් සිදු කර ඇති බව” හෙළි කළ එහි ජාත්‍යන්තර පාලන කොමිසමේ වාර්තාවට ප්‍රතිචාර වශයෙනි.

    කලින් නොදන්නා බොහෝ ලේඛනවල පදනම මත පාලක කොමිසම ඔප්පු කළ පරිදි, කවිප නොනවතින විප්ලව න්‍යාය සම්පූර්ණයෙන්ම අතහැර දමා තිබූ අතර, “එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මුදල් සඳහා යටත් විජිත ධනේශ්වරයේ කොටස් සමඟ ප්‍රතිපත්ති විරහිත සබඳතා ලුහුබැඳීම සිදුවිය.” 

    කවිප අත්හිටුවීමට පෙර බ්‍රිතාන්‍ය ශාඛාව තුළ ගැඹුරු අර්බුදයක් වර්ධනය වී පැවතියේය. 1985 ජුනි 30 වන දින, ජෙරී හීලිගේ පෞද්ගලික ලේකම් අයිලීන් ජෙනිංස්, දේශපාලන කමිටුවට ලිපියක් යවමින්, දිගු කලක් තිස්සේ කවිප නායකයා කාන්තා කේඩර්වරුන් අපයෝජනය කිරීම හෙළා දුටුවේය. හීලි, ක්ලිෆ් ස්ලෝටර් සහ මයික් බන්ඩා මෙම අපචාරය වසන් කිරීමට සහ එය ජාත්‍යන්තර කමිටුවෙන් සහ සාමාජිකත්වයෙන් සැඟවීමට උත්සාහ කළහ. කවිප පාලන කොමිසම මඟින් සිදුකරන පරීක්ෂණයක් ඉල්ලා සිටි මධ්‍යම කාරක සභික ඩේව් හයිලන්ඩ්ට දැවැන්ත පීඩනයක් එල්ල විය.

    WRP
    ක්ලිෆ් ස්ලෝටර්, ජෙරී හීලි සහ මයික් බන්ඩා

    නමුත් අර්බුදය තවදුරටත් පාලනය කළ නොහැකි විය. පක්ෂය කටුක අරගලයකින් බෙදී ගිය අතර, එහිදී හීලිගේ ආධාරකරුවන් සහ බන්ඩා සහ ස්ලෝටර්ගේ ආධාරකරුවන් යන දෙපාර්ශ්වයම අර්බුදයේ දේශපාලන හේතු පිළිබඳ සාකච්ඡාවක් වැළැක්වීමට උත්සාහ කළහ.

    අර්බුදය පිළිබඳව දැනුම් දෙනු ලැබීම ඔක්තෝබර් මස තෙක් නො ලද ජාත්‍යන්තර කමිටුව, සටන් වදින කිසිදු පාර්ශවයකට සහාය දීම ප්‍රතික්ෂේප කළේය. එය හීලිගේ බලය අයුතු ලෙස භාවිතා කිරීම හෙළා දුටු අතර එම නිසා ඔක්තෝබර් 25 වන දින ඔහුව එහි සාමාජිකත්වයෙන් නෙරපා හැරියේය. නමුත් එය අවධාරනය කළේ, ස්ලෝටර් සහ බන්ඩා ප්‍රකාශ කළ පරිදි කවිප අර්බුදයට හේතුව හීලිගේ පෞද්ගලික විෂමාචාරය නොව, සමස්ත නායකත්වයේ දිගුකාලීන අවස්ථාවාදී සහ ජාතිකවාදී පරිහානිය බවයි.

    එක්සත් ජනපද වර්කර්ස් ලීගය ඊට වසර තුනකට පෙර මතු කළ පැහැදිලිව නිර්වචනය කරන ලද වැඩපිළිවෙළ සහ ප්‍රතිපත්තිමය කරුණු මත ජාත්‍යන්තර කමිටුව කවිප විවේචනය පදනම් කර ගත්තේය. වර්කර්ස් ලීගයේ ජාතික ලේකම් ඩේවිඩ් නෝර්ත් 1982 සහ 1984 දී කවිපයේ න්‍යායික සංකල්ප සහ දේශපාලන වැඩ පිළිවෙළ පිළිබඳ විස්තීර්ණ විවේචනයක් ඉදිරිපත් කර තිබුණි. 1950 සහ 1960 ගනන්වල පැබ්ලෝවාදයට දැඩි ලෙස විරුද්ධ වූ බ්‍රිතාන්‍ය ශාඛාව, 1970 ගනන්වල දී පැබ්ලෝවාදයේ ජාතිකවාදී සහ අවස්ථාවාදී ආස්ථානයන්ට  වඩ වඩාත් සමීප වීම සම්බන්ධයෙන් ඔහු විවේචනය කළේය.

    හීලි, ස්ලෝටර් සහ–යම් ආරම්භක පැකිලීමකින් පසුව–බන්ඩා නෝර්ත්ගේ විවේචන යටගැසූ අතර, සමස්ත ජාත්‍යන්තර කමිටුව තුළම ඒ පිළිබඳ සාකච්ඡාව වැළැක්වා, වර්කර්ස් ලීගය එය දිගටම කරගෙන ගියහොත් එය නෙරපා හරින බවට තර්ජනය කළහ.

    1985 ඔක්තෝබර් 25 වන දින නිකුත් කරන ලද බ්‍රිතාන්‍ය ශාඛාවේ අර්බුදය පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ පළමු ප්‍රකාශයේ පැහැදිලිවම සඳහන් වන්නේ, හීලිගේ දූෂිත භාවිතයන් හෙළිදරව් වීමත් සමඟ අර්බුදය පුපුරා ගිය නමුත්, එහි මූලය වූයේ “සමාජවාදී විප්ලවයේ ලෝක පක්ෂය ගොඩනැගීමේ මූලෝපායික කර්තව්‍යයෙන් වඩ වඩාත් ජාතිකවාදී ඉදිරිදර්ශනයක් සහ භාවිතයක් දෙසට කවිප නායකත්වයේ දිගුකාලීන චලනය” බවයි.

    “හජාජාක දේශපාලන අධිකාරිය පැහැදිලිව පිළිගැනීම සහ එහි තීරණවලට බ්‍රිතාන්‍ය ශාඛාව යටත් වීමේ පදනම මත” කවිප සාමාජිකත්වය නැවත ලියාපදිංචි කිරීමට ජාත්‍යන්තර කමිටුව යෝජනා කළේය. කවිපයේ සිදුවීම් විමර්ශනය කිරීම සඳහා ජාත්‍යන්තර පාලන කොමිසමක් ද එය ස්ථාපිත කළේය.

    හීලි සහ කවිපයේ ඔහුගේ ආධාරකරුවන් වූ සවාස් මිෂෙල් නායකත්වය දුන් ග්‍රීක ශාඛාව සහ ස්පාඤ්ඤයේ කුඩා හා අද්දැකීම් අඩු කණ්ඩායමක් මේ වන විට හජාජාක සමඟ සියලු සම්බන්ධතා බිඳ දමා තිබූ අතර හීලි විසින්ම කැඳවනු නොලැබූ කිසිදු රැස්වීමක අධිකාරිය පිළිගැනීම ප්‍රතික්ෂේප කළහ. හීලි “ඓතිහාසික නායකයෙකු” බවත් ඔහුගේ අධිකාරියට අභියෝග කළ නොහැකි බවත් සවාස් මිෂෙල් ප්‍රකාශ කළේය.

    කවිප සාමාජිකත්වය ඉදිරියේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවට විවෘතව විරුද්ධ වීමට තරම් ඔවුන් දුර්වල වූ බැවින් ස්ලෝටර් සහ බන්ඩා ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ යෝජනාවට එකඟ වූහ. ඔක්තෝබර් 27 වන දින කවිපයේ අතිවිශේෂ සමුළුවක් ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ යෝජනාව ඒකමතිකව පිළිගත්තේය.

    නමුත් ස්ලෝටර් හෝ බන්ඩා දෙදෙනාම ජාත්‍යන්තරයේ අධිකාරියට යටත් වීම පිළිගැනීමට සූදානම් නොවීය. වර්කර්ස් ලීගයේ විවේචන මැඩපැවැත්වීමේදී තීරණාත්මක කාර්යභාරයක් ඉටු කළ සහ 1985 ගිම්හානයේදී හීලිගේ අපයෝජනයන් පිළිබඳ පාලන කොමිසමක් අවහිර කිරීමට උත්සාහ කළ ස්ලෝටර්, දැන් මතු කරන ලද දේශපාලන කරුණු සාකච්ඡා කිරීම වැළැක්වීම සඳහා ලිංගික අපචාරය භාවිතා කළේය.

    ප්‍රමුඛ ස්ටැලින්වාදීන් සහ සංශෝධනවාදීන් සහභාගී වූ නොවැම්බර් 26 වන දින ලන්ඩනයේ පැවති ප්‍රසිද්ධ රැස්වීමකදී,  ස්ලෝටර්, ට්‍රොට්ස්කි ඝාතනයේ පසුබිම අනාවරණය කර ගැනීම සඳහා හජාජාක විසින් ආරම්භ කරන ලද “ආරක්ෂාව සහ හතරවන ජාත්‍යන්තරය” විමර්ශනය හෙලා දුටුවේය. ඔහු, කවිපය, ස්ටැලින්වාදීන්, පැබ්ලෝවාදීන් සහ ට්‍රොට්ස්කිවාදයේ අනෙකුත් කටුක සතුරන් සමඟ සහයෝගීතාවයේ පථයකට යොමු කළේය.

    දෙසැම්බර් 16 වන දින, ජාත්‍යන්තර කමිටුව, ස්ලෝටර් සහ බන්ඩාගේ ආරම්භක විරෝධයට එරෙහිව පිහිටුවන ලද ජාත්‍යන්තර පාලන කොමිසමේ වාර්තාව සාකච්ඡා කිරීම සඳහා රැස්විය. මෙම රැස්වීමේදී ස්ලෝටර්, සයිමන් පිරනි, ටොම් කෙම්ප් සහ ජාත්‍යන්තර කමිටුවට සහාය දුන් සුළුතරයේ නියෝජිතයා ලෙස ඩේව් හයිලන්ඩ් විසින් කවිප ය නියෝජනය කරන ලදී. ඩේවිඩ් නෝර්ත්, පීටර් ෂ්වාස් (බටහිර ජර්මනියේ Bund Sozialistischer Arbeiter), කීර්ති බාලසූරිය (ශ්‍රී ලංකාවේ විප්ලවවාදී කොමියුනිස්ට් සංගමය), නික් බීම්ස් (ඕස්ට්‍රේලියාවේ සමාජවාදී කම්කරු සංගමය) සහ අනෙකුත් නියෝජිතයින් ICFI වෙනුවෙන් සහභාගී වූහ.

    රහස් අභ්‍යන්තර ලේඛන පරීක්ෂා කිරීම මත පදනම්ව, පාලක කොමිසම සිය අතුරු වාර්තාව ඉදිරිපත් කළේය–එය ජාත්‍යන්තර කමිටුව පිටුපසින්, කවිප නායකත්වය විසින් මැද පෙරදිග ධනේශ්වර පාලන තන්ත්‍ර කිහිපයක් සමඟ ස්ථාපිත කරගෙන තිබූ ප්‍රතිපත්ති විරහිත සබඳතා ඉතා පරීක්ෂාකාරී ලෙස හෙලිදරව් කළේය. ජාත්‍යන්තර කමිටුව විමර්ශනය සඳහා අවධාරනය නොකළේ නම්, ලේඛන සහ ඔවුන් හෙළිදරව් කළ සබඳතා සැඟවුණු සහ අඥාතව පවතිනු ඇත.

    මෙම වාර්තාවට ප්‍රතිචාර වශයෙන් ICFI බහුතරය කවිප ය අත්හිටුවීම සඳහා යෝජනාවක් ඉදිරිපත් කළහ. බ්‍රිතාන්‍ය ශාකාවේ පාවාදීම සඳහා හීලි තනිකරම වගකිව යුතු බවට ස්ලෝටර් කළ ප්‍රකාශය බහුතරය ප්‍රතික්ෂේප කළහ. යෝජනාවේ සඳහන් වූයේ “මෙම භාවිතයන් ක්‍රියාත්මක කිරීමට ඉඩ දුන් ජාතිකවාදී පරිහානිය සඳහා දේශපාලන වගකීම කවිප හි සමස්ත නායකත්වය මත පැටවෙන” බවයි.

    යෝජනාව තවදුරටත් මෙසේ පැවසීය:

    “බ්‍රිතාන්‍ය ශාඛාව තුළ සහ ජාත්‍යන්තර කමිටුව තුළ පක්ෂයේ දේශපාලන වැඩ පිළිවෙළ පිළිබඳ වෙනස්කම් සාකච්ඡා කිරීම කවිප නායකයෝ අවහිර කළහ.

    ජාත්‍යන්තර කමිටුව කිසිදු තනි නායකයෙකුට දොස් පැවරීමට උත්සාහ නොකරන නමුත් සමස්ත නායකත්වයම වගකිව යුතු බව කියා සිටියි.

    එබැවින්, එහි මූලධර්ම හා සුපිළිපන්බව ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා, කවිප 8 වන සම්මේලනයෙන් පසුව, මාර්තු 1 වන දිනට පෙර, ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ හදිසි සම්මේලනයක් කැඳවන තෙක්, ජාත්‍යන්තර කමිටුව බ්‍රිතාන්‍ය ශාඛාව ලෙස කවිප අත්හිටුවයි.”

    ජාත්‍යන්තර නියෝජිතයින්ගේ සහ ඩේවිඩ් හයිලන්ඩ්ගේ සහාය ඇතිව යෝජනාව සම්මත විය. ස්ලෝටර්, කෙම්ප් සහ පිරනි යෝජනාවට විරුද්ධව ඡන්දය දුන්හ.

    පසුදා, එනම් දෙසැම්බර් 17 වන දින ICFI රැස්වීම නැවත ආරම්භ විය. ස්ලෝටර් සහ කෙම්ප් වඩාත් ප්‍රකෝපකාරී ලෙස හැසිරෙමින් රැස්වීම කඩාකප්පල් කිරීමට උත්සාහ කළහ. සාමාන්‍යයෙන් අමතක වන සුළු ස්වභාවයෙන් යුතු මහාචාර්යවරයෙකු ලෙස ක්‍රියා කළ කෙම්ප්, කීර්ති බාලසූරියට පැහැදිලි වර්ගවාදී අපහාස එල්ල කිරීමට යොමු විය. කීර්ති සහෝදරයා කෙම්ප්ගේ ප්‍රකෝප කිරීම් නොසලකා හැරියේය.

    ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ බහුතරය පැහැදිලි කළේ, ශාඛාවේ විශාලත්වය කුමක් වුවත්, දේශපාලන මූලධර්ම පාවාදීම ජාත්‍යන්තර කමිටුව නොඉවසන බව පැහැදිලි කිරීම සඳහා කවිප අත්හිටුවීම අවශ්‍ය බවයි. අත්හිටුවීම සුදුසු ඓතිහාසික හා දේශපාලන සන්දර්භය තුළ තබන දෙවන යෝජනාවක් ඔවුන් ඉදිරිපත් කළහ.

    “1938 දී ලියොන් ට්‍රොට්ස්කි විසින් ආරම්භ කරන ලද සමාජවාදී විප්ලවයේ ලෝක පක්ෂයේ එකම ඓතිහාසිකව ස්ථාපිත නායකත්වය ලෙස ජාත්‍යන්තර කමිටුව තුළ මූර්තිමත් කරන ලද ට්‍රොට්ස්කිවාදයේ වැඩ පිළිවෙලේ පදනම් නැවත තහවුරු කිරීම මෙම අරගලය තුළ අන්තර්ගත වේ. මෙම පදනම් නම්: කොමියුනිස්ට් ජාත්‍යන්තරයේ පළමු සම්මේලන හතරේ තීරණ (1919-1922); වාම විපාර්ෂවයේ වේදිකාව (Platform) (1927); සංක්‍රාන්ති වැඩපිළිවෙල (1938); විවෘත ලිපිය (1953); සහ 1961-63 ව්‍යාජ එස්ඩබ්ලිව්පී-පැබ්ලෝයිට් යලි එක්සත් වීමට එරෙහි අරගලයේ ලේඛන.”

    යෝජනාවේ තවදුරටත් මෙසේ සඳහන් විය.

    “ජාත්‍යන්තර කමිටුව තුළ සංරක්ෂණය කර මූර්තිමත් කරන ලද හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ අඛණ්ඩතාව පදනම් වී ඇති පැබ්ලෝවාදී සංශෝධනවාදයට එරෙහි අරගලයේ ඓතිහාසික නිවැරදි බව ජාත්‍යන්තර කමිටුව සහ කවිප නැවත තහවුරු කරයි. සමාජවාදී කම්කරු සංගමයේ ජාතික කමිටුව 1961 දී ප්‍රකාශ කළ පරිදි, පැබ්ලෝවාදී සංශෝධනවාදය “ට්‍රොට්ස්කිවාදය තුළ ප්‍රවණතාවක්” නියෝජනය නොකරන අතර එය එසේ සැලකිය නොහැකිය. එහි මූලාරම්භයේදීම පැබ්ලෝවාදය ට්‍රොට්ස්කිවාදී ව්‍යාපාරය මත ලෝක අධිරාජ්‍යවාදයේ පීඩනයට යටත් වීමක් (capitulation) නියෝජනය කළේය. එහි ප්‍රති-විප්ලවවාදී භූමිකාවේ සම්පූර්ණ ඓතිහාසික වැදගත්කම 1964 දී පෙන්නුම් කරන ලද්දේ, ශ්‍රී ලංකා ලසසපය බණ්ඩාරනායක මැතිනියගේ ධනේශ්වර සභාග රජයට ඇතුළු වීමත් සමඟ ය. එපමණක් නොව, ඇමරිකානු සමාජවාදී කම්කරු පක්ෂය (එස්ඩබ්ලිව්පී) විසින් නොනවතින විප්ලව න්‍යාය ප්‍රසිද්ධියේ ප්‍රතික්ෂේප කිරීම සහ අධියර-දෙකක විප්ලවය පිළිබඳ ස්ටැලින්වාදී මූලධර්මය ආරක්ෂා කිරීම, 1963 දී ජාත්‍යන්තර කමිටුව ගත් මූලධර්මාත්මක ස්ථාවරය නැවතත් සනාථ කරයි. ලෝකයේ සෑම ප්‍රදේශයකම, ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ නායකත්වය යටතේ හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ශාඛා ගොඩනැගීම ට්‍රොට්ස්කිවාදයේ පැබ්ලෝවාදී සතුරන්ට එරෙහිව සම්මුති විරහිත අරගලයක් සමඟ බැඳී ඇත.”

    අවසාන වශයෙන්, යෝජනාව මගින් කවිප ජාත්‍යන්තර කමිටුවට නැවත ඇතුළත් කර ගත හැකි කොන්දේසි ඉදිරිපත් කරන ලදී:

    “හීලි යටතේ කවිපයේ ජාතිකවාදී පරිහානියේ උරුමය වන පවතින ගැටලු හැකි ඉක්මනින් ජය ගැනීමටත්, කවිප තුළ ජාත්‍යන්තරවාදයේ මූලික මූලධර්ම නැවත තහවුරු කිරීමටත්, මෙම පදනම මත හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ එහි පූර්ණ සාමාජිකත්වය නැවත ස්ථාපිත කිරීමටත්, හජජාක සහ කවිප මධ්‍යම කාරක සභාව දැන් සමීපව කටයුතු කරනු ඇත. මෙම සම්බන්ධතාවයේ සංවිධානාත්මක ව්‍යුහය සෑම විටම හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ නීතිරීතිවල විස්තාරණය කර ඇති ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී මධ්‍යගතවාදයේ ලෙනින්වාදී මූලධර්ම මත පදනම් විය යුතුය.”

    ස්ලෝටර්, කෙම්ප් සහ පිරනි යෝජනාවට විරුද්ධව ඡන්දය දුන්හ. ඔවුන් හජජාක හි වැඩ පිළිවෙළෙහි පදනම් තහවුරු කිරීමට සූදානම් නොවීය. සති හතකට පෙර, කවිප සම්මේලනය හජජාක හි දේශපාලන අධිකාරිය පිළිගැනීමේ පදනම මත එහි සාමාජිකත්වය නැවත ලියාපදිංචි කිරීමට ඒකමතිකව තීරණය කර තිබුණද, දැන් ඔවුන් මෙම අධිකාරිය නිශ්චිතවම ප්‍රතික්ෂේප කළහ.

    මෙය කවිප නියෝජිතයන් සහභාගී වූ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ අවසාන රැස්වීම විය. ඉන් පසු සති කිහිපය තුළ, කවිප දැඩි ලෙස දකුණට හැරී, ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ දේශපාලන අධිකාරිය ප්‍රතික්ෂේප කළේය. 1986 පෙබරවාරි 7 වන දින එහි පුවත්පත වන වර්කර්ස් ප්‍රෙස් (Workers Press) මයික් බන්ඩාගේ “ජාත්‍යන්තර කමිටුව වහාම වළලනු ලැබීමට හේතු 27 ක්” යන ට්‍රොට්ස්කිවාදී විරෝධී දීර්ඝ-දෝෂදර්ශනය (diatribe) ප්‍රකාශයට පත් කළ අතර එයට ඩේවිඩ් නෝර්ත් “අප ආරක්ෂා කරන උරුමය” (The Heritage We Defend) නම් කෘතිය මගින් ප්‍රතිචාර දැක්වීය.

    පෙබරවාරි 8 වන දින, ස්ලෝටර් සහ පිරානි පොලිසිය කැඳවා හජජාක ආධාරකරුවන් කිවිප හි අටවන සම්මේලනයට සහභාගී වීම තහනම් කළහ. ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී ස්ථාපිත කරන ලද නිර්ණායකයන්ට අනුව නියෝජිතයින් තෝරා පත් කර ගෙන තිබුනේ නම්, හජජාක ආධාරකරුවන්ට සම්මේලනයේදී බහුතරයක් හිමිවනු ඇත. පසුව ඔවුන් හජජාක හි නව බ්‍රිතාන්‍ය ශාඛාව ආරම්භ කළහ.

    ට්‍රොට්ස්කිවාදී සංවිධානයක් ලෙස, කවිප අවසන් විය. එය බොහෝ කණ්ඩායම් වලට බෙදී විසිරී ගිය අතර, ඒ සියල්ල ඊළඟ වසර වලදී ට්‍රොට්ස්කිවාදයෙන් ඉවත් විය. ස්ලෝටර් අරාජිකවාදියෙකු බවට පත් විය; හජජාක සමඟ භේදයෙන් සති කිහිපයක් ඇතුළත බන්ඩා ට්‍රොට්ස්කි සහ ට්‍රොට්ස්කිවාදය හෙළා දුටු අතර, ස්ටාලින් කෙරෙහි ඔහුගේ ප්‍රසාදය ප්‍රකාශ කරමින් කුර්දි ජාතිකවාදයේ ආධාරකරුවෙකු බවට පත්විය. පිරානි ට්‍රොට්ස්කිවාදය ප්‍රතික්ෂේප කළ අතර ශාස්ත්‍රාලිකයෙකු ලෙස වෘත්තියට එළඹියේය.

    හතරවන ජාත්‍යන්තරය සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, කවිප අත්හිටුවීම ඓතිහාසික හැරවුම් ලක්ෂ්‍යයක් සනිටුහන් කළේය. එය 1953 සිට ජාත්‍යන්තර කමිටුව පැබ්ලෝවාදී අවස්ථාවාදයට එරෙහිව ගෙන ගිය දිගු අරගලයේ කූටප්‍රාප්තිය විය. දැන්, වසර 32 කට පසු, ට්‍රොට්ස්කිවාදීන් අවසානයේ හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ පාලනය නැවත ස්ථාපිත කර තිබුණි.

    මාක්ස්වාදයේ මල් පිබිදීම ඉන් පසුව සිදුවිය. කේඩරය ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ පොහොසත් න්‍යායික හා ඓතිහාසික උරුමය නැවත අත්පත් කර ගත් අතර, කවිප අර්බුදයට යටින් පැවති වෛෂයික වෙනස්කම් විශ්ලේෂණය කළෝය. එමඟින් ඔවුහු නැගෙනහිර යුරෝපයේ සහ සෝවියට් සංගමයේ ධනවාදය පුනස්ථාපනය සඳහා සූදානම්ව සිටියහ. සමස්ත සුලු ධනේශ්වර “වම” සෝවියට් සංගමය විසුරුවා හැරීමට ප්‍රතිචාර දැක්වූයේ සමාජවාදය අසාර්ථක බව ප්‍රකාශ කරමින් සහ ධනවාදය සමඟ සාමය ඇති කර ගනිමින්, අත්හැරීම්වාදයේ (renunciationism) රැල්ලකින් වුවද, ජාත්‍යන්තර කමිටුව සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් නිගමනවලට එළඹියේය.

    ස්ටැලින්වාදී පාලන තන්ත්‍රවල බිඳවැටීම, ලෝක ආර්ථිකයේ ජාත්‍යන්තර ස්වභාවය සහ, ධනවාදය මෙන්ම “තනි රටක සමාජවාදය” පිළිබඳ ඉදිරිදර්ශනය සමඟ බැඳී ඇති ස්ටැලින්වාදය යන දෙකම පදනම් ව ඇති, ජාතික රාජ්‍යය අතර ඇති අශමනීය පරස්පරතාවයේ තියුනුම ප්‍රකාශනය පමණක් විය. එය ප්‍රචණ්ඩ අර්බුද, යුද්ධ සහ විප්ලවවාදී අරගලවල නව යුගයක් ආරම්භ කළ අතර, එහිදී ජාත්‍යන්තර කමිටුව විසින් ආරක්ෂා කරන ලද නොනවතින විප්ලවයේ ඉදිරිදර්ශනය තීරණාත්මක කාර්යභාරයක් ඉටු කෙරුණි.

    ජාත්‍යන්තර කමිටුව සිය සියලු කටයුතු පදනම් කර ගත්තේ මෙම අවබෝධය මත ය. 1990 දශකයේ මැද භාගයේදී, පැරණි ජාතික සංවිධානවල ගුණාත්මක පරිහානිය සහ ඊට අනුරූපව කම්කරු පන්තිය සමඟ හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ සම්බන්ධතාවයේ වෙනස හඳුනා ගනිමින්, එය එහි ශාඛා ලීගවලින් පක්ෂ බවට පරිවර්තනය කළේය. 1998 දී, ජාත්‍යන්තර සමාජවාදයේ අව්‍යාජ හඬ ලෙස ජාත්‍යන්තර කමිටුව ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවිය ආරම්භ කළේය. [2025] දෙසැම්බර් 12 වන දින ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවිය, ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ දේශපාලන අධ්‍යාපනය සහ බලමුලු ගැන්වීම සඳහා අති නවීන තාක්‍ෂණය යොදා ගන්නා  නවමු යෙදුමක් ලෙස  Socialism AI  ඉදිරිපත් කළේය.

    Image Not Found

    මෙම පසුබිමට සාපේක්ෂව බලන කල, වසර 40 කට පෙර සිදුවීම්වල ඓතිහාසික වැදගත්කම පැහැදිලි වේ. විප්ලවවාදී පක්ෂය තුළ පැහැදිලි කිරීමේ ක්‍රියාවලිය මහා විප්ලවවාදී අරගලවලදී ජනතාවගේ දිශානතිය පූර්වාපේක්ෂා කරයි. වසර 40 කට පෙර කවිප අර්බුදයේ දී එහි මූලධර්මාත්මක මැදිහත්වීමේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, නූතන කම්කරු පන්තියේ ගෝලීය ස්වභාවයට අනුරූප වන සැබවින්ම ජාත්‍යන්තර ට්‍රොට්ස්කිවාදී ලෝක පක්ෂයක් ගොඩනැගීම සඳහා මාවත සැකසීමට ජාත්‍යන්තර කමිටුවට හැකි විය. ලෝක ධනවාදයේ ගැඹුරු වන අර්බුදයක කොන්දේසි යටතේ, ජාත්‍යන්තර කමිටුව විසින් නායකත්වය දෙන හතරවන ජාත්‍යන්තරය ලොව පුරා මහජන විප්ලවවාදී අරගලවල නායකත්වය ලෙස මතු වනු ඇත.

    කම්කරු විප්ලවවාදී පක්ෂය ජාත්‍යන්තර කමිටුවෙන් අත්හිටුවා වසර 40 ක් Read More »

    218FACE1 64C4 404F A2AE 5C40178B21E8

    The Political and Historical Significance of the Launching of The Socialist Magazine

    Statement by the Socialist Lead of Sri Lanka and South Asia (SLLA), the Revolutionary Left Faction of the Socialist Equality Party (SEP) of Sri Lanka.

    The publication of “The Socialist”, the monthly digital magazine of the Socialist Lead of Sri Lanka and South Asia (SLLA), represents a politically significant development in the history of the revolutionary Marxist movement in South Asia. It marks a conscious assertion of the international revolutionary perspective of the International Committee of the Fourth International (ICFI) and a decisive break from the nationalist and opportunist practices that have undermined the development of the Trotskyist movement in Sri Lanka.

    The central task confronting the SLLA is to struggle for the resolution of the crisis of revolutionary leadership of the working class in Sri Lanka and South Asia as part of the global fight waged by the ICFI. The launching of thesocialist.lk on March 11, 2023, was an initial step in developing a consistent Marxist analysis of political, economic, and cultural developments, and in educating workers and youth in the principles and program of world socialist revolution. Following the split in the SEP-Left in July 2024 and the expulsion of the nationalist faction that had abandoned the defense of Trotskyist principles and socialist internationalism, thesocialist.lk became the theoretical organ of the SLLA. The subsequent establishment of The Socialist magazine in October 2025 represents the further political and theoretical evolution of this work. As a development beyond the website, the magazine provides a structured, monthly forum for elaborating the perspectives of the ICFI, extending their reach among the urban working class, rural youth, and oppressed masses. It signifies not merely the continuation but the deepening of the fight to build revolutionary socialist leadership in Sri Lanka and South Asia, inseparably linked to the international struggle of the ICFI for world socialist revolution.

    The Socialist is not simply a new publication. It represents the crystallization of an internationalist Marxist orientation rooted in the recognition that the fight for socialism in Sri Lanka and South Asia must be grounded in the global revolutionary strategy elaborated by the ICFI. It is the conscious effort of the SLLA to reestablish the Trotskyist political line—based on the historical lessons of the struggle against Pabloism and all forms of nationalist opportunism—and to intervene in the class struggle with theoretical clarity, class independence, and revolutionary optimism.

    Historical Continuity: From the WSWS to The Socialist

    The launching of The Socialist is historically and politically connected to the founding of the World Socialist Web Site (WSWS) by the ICFI in February 1998. As David North explained at the time, the WSWS was not merely a new publication but the product of profound theoretical and political clarification that emerged from the ICFI’s struggle against the opportunism of the Workers Revolutionary Party (WRP) in Britain.

    The WSWS arose from the recognition that the globalization of capitalist production—the integration of the world economy into a single productive system—had rendered all nationally limited political programs reactionary and obsolete. The epoch of globalized capitalism required the building of a world party of socialist revolution, unified by a single international perspective and program, capable of leading the struggles of workers across all national boundaries. The traditional forms of printed party press, limited by the constraints of national distribution, were inadequate to this new historical stage. The Internet, as the most advanced means of global communication, provided the ICFI with a powerful instrument to reach, educate, and politically unify the international working class.

    The decision of the SLLA to launch The Socialist as a digital magazine continues and extends this internationalist orientation. It expresses the determination to utilize the most advanced forms of communication to bring Marxist theory, historical analysis, and revolutionary strategy to the broadest layers of workers and youth—particularly those isolated from political education by material deprivation, linguistic barriers, and the decades-long betrayals of Stalinism, Maoism, and trade union bureaucracies.

    The Political Meaning of the Digital Form

    The digital PDF (portable document format) or other e-book format of The Socialist is not merely a technical convenience but corresponds to profound social and technological transformations. It is rooted in an understanding of the objective changes in the material conditions of communication and the class struggle.

    Over the past decade, the spread of mobile Internet technology and smartphones has reached deep into Sri Lankan and South Asian society. Even in remote rural areas, millions—including working-class mothers, students, and rural youth—regularly access and share digital documents through WhatsApp and other social media platforms. Educational materials, government documents, newspapers and instant news are increasingly circulated in digital form. This represents not simply technological change but a transformation in the means by which information and ideas are disseminated and consciousness is formed.

    This development provides the material foundation for the SLLA to bring the program of the ICFI directly to workers, rural youth, and the oppressed masses. The Socialist can be read and shared instantly by thousands, overcoming barriers of geography, poverty, workplace restrictions, and the limitations of traditional print distribution networks and high costs. It creates the possibility for the revolutionary program of the international working class to reach social layers that have been politically dominated for decades by bourgeois nationalism, Stalinist and Maoist parties, trade union bureaucracies, and communalist politics.

    However, it must be emphasized that technology itself is not politically neutral, until it remains under the control of the bourgeoisie. The spread of digital communication is a product of capitalist development—an expression of the extraordinary productive forces created by human labor under capitalism. But these same forces, which hold immense progressive potential, remain imprisoned within the capitalist system, serving its interests. The revolutionary use of technology requires conscious political directions based on Marxist theory and the fight for the independent interests of the working class.

    In this regard, The Socialist bears immense political significance: it harnesses modern technology under the guidance of the Trotskyist program to educate and mobilize the working class and oppressed masses for the socialist transformation of society. In doing so, it directly advances the SLLA’s central strategic task—the building of the Socialist Equality Party to resolve the crisis of revolutionary leadership—by forging a conscious revolutionary alliance between the urban working class and the rural youth, peasantry, and oppressed middle-class layers1 under the leadership of the proletariat.

    The Crisis of Leadership and the Failure of the RCL/SEP

    The launching of The Socialist must be situated within the historical experience of the the Socialist Equality Party and its predecessor the Revolutionary Communist League (RCL) —above all, their failure to build a genuinely mass revolutionary party rooted in the working class and capable of winning the rural youth and oppressed masses to the revolutionary socialist program of the international working class. This historical deficit, rooted in political retreats and opportunist adaptations, underscores the decisive importance of The Socialist as an instrument for reestablishing the Marxist foundations of the movement and preparing a new generation for the tasks of revolutionary leadership.

    During the critical period of 1987–1990—marked by mass youth upheaval in the South, civil war in the North and East, and state terror —the RCL confronted a decisive test. Despite formally defending the international program of the ICFI, the party failed to develop the necessary political and organizational strategy to reach and win over the radicalized rural youth—both Sinhala and Tamil— and oppressed layers to the Trotskyist program.

    This failure was not primarily a question of tactical errors or insufficient resources. It flowed from a deeper pragmatic adaptation to the framework of national politics and a fundamental skepticism regarding the revolutionary capacity of the working class and rural masses of Sri Lanka and South Asia as a region of backward countries—a retreat from Leon Trotsky’s theory of Permanent Revolution back toward the very Menshevik conceptions against which that theory had been elaborated. The practice of the party leadership revealed an effective abandonment of the perspective that the working class in a backward, belated capitalist country such as Sri Lanka could lead the democratic and socialist revolution, replacing it with a passive expectation that socialist revolution must first triumph in the advanced capitalist centers before the workers of Sri Lanka,  India or Bangladesh, for instance, could seize power—a regression to the pre-1905 schema that Trotsky had decisively refuted through his analysis of combined and uneven development under imperialism.

    The theory of Permanent Revolution, verified by the experiences of the Russian Revolution and subsequent struggles in colonial and semi-colonial countries, establishes that in countries of belated capitalist development, the democratic and national tasks historically associated with bourgeois revolutions cannot be achieved under the leadership of the national bourgeoisie. The bourgeoisie in such countries arrives on the historical stage too late, bound by a thousand threads to imperialism and terrified of the revolutionary mobilization of the working class and peasantry. Only the working class, leading the rural poor and oppressed masses, and linking the struggle for democratic rights to the fight for socialism on an international scale, can resolve the fundamental problems facing society.

    The RCL’s failure to orient systematically toward the radicalized rural youth—both Sinhala and Tamil—flowed from an unprincipled adaptation to the nationalist political climate dominated by petty-bourgeois movements such as the Janatha Vimukthi Peramuna (JVP) in the South and the Liberation Tigers of Tamil Eelam (LTTE)2 in the North. The JVP, combining Sinhala chauvinism with violent hostility toward the working class, was able to build a mass base among disoriented and radicalized rural Sinhala youth precisely because the RCL had no sustained orientation or presence in these layers3. From 19834 onward, Sri Lankan politics and the class struggle—both in the North and South—were increasingly dominated and mediated by the unresolved Tamil national question, which the bourgeoisie exploited to divide the working class, militarize society, and suppress independent proletarian struggle. In the North and East, the RCL’s initial sympathizing with the LTTE— under the opportunist patronage of the Workers Revolutionary Party (WRP), which pressured sections of the ICFI to adapt to bourgeois-nationalist movements—constituted a political betrayal of the Tamil youth. By endorsing the LTTE’s claim to represent a ‘liberation movement’ for national self-determination of Tamils, and supporting a separate Tamil Eelam, the RCL ceded the leadership of oppressed Tamil youth to a petty-bourgeois-nationalist organization, which fought for a bourgeois program. The WRP’s uncritical support for the LTTE prevented any examination by the RCL of the politics of the LTTE and other Tamil armed groups and thus helped to strengthen their influence among Tamil youth. Consequently, these political positions led to RCL’s failure to win Tamil youth of the North over to the revolutionary party, and, on the other hand, to earn the wrath of Sinhala rural youth of the South, who joined the JVP. In the early-1990s, the SEP leadership misleadingly claimed the ICFI’s rejection to support separatism—a 180-degree turn from the pre-1986 position—as an abandonment of the defence of the right of nations to ‘self-determination’, thus effectively refusing the essential content of this democratic right of the oppressed Tamil people. This further entrenched the loss of confidence of  the Tamil youth, the poor and working people toward the SEP as a revolutionary party that could lead them to solve the national question.  

    This dual failure—its inability to penetrate the rural Sinhala youth and its capitulation to Tamil bourgeois nationalism—left the RCL unable to politically combat either the JVP or the LTTE, allowing both movements to fill the vacuum created by the RCL’s withdrawal from its revolutionary tasks. The consequences were bloody, and irrevocable. From the early 1990s onward, this crisis deepened, with SEP’s limited interventions—concentrated narrowly on the urban sections of the working class—being largely inadequate to gather a mass base in the working class. The traumatic legacy of JVP fascism and state terror, the massive global impact of the capitalist restoration in the Soviet Union, the protracted civil war that the bourgeoisie used to polarize the working class on communal lines, the rise of postmodern and anti-Marxist currents in academia that disoriented a generation of youth, the emergence and increasing influence of petty-bourgeois pseudo-left tendencies, and the consolidation of bourgeois nationalist and racialist parties over the rural masses and oppressed middle classes through electoral  and parliamentary manoevers—all of these processes further isolated and demoralized the SEP leadership, leading to a lack of political confidence in the possibility of winning the working class and the oppressed middle-class youth to the program of Marxism, thereby accelerating its drift away from the mass movement of the working class and the oppressed5.

    Historical legacy of petty-bourgeois radicalism and its pressure within the FI

    This retreat of the RCL—and later the SEP—must be analyzed within the broader world-historical process that prepared the ground for revisionism within the Fourth International (FI) itself. 

    From the third decade of the twentieth century onward, the international working class suffered a series of catastrophic defeats arising from the betrayals of Social Democracy and Stalinism: the Social Democratic betrayal that began with the vote for war credits in August 1914 and culminated in drowning the German November Revolution of 1918-1919 in blood; the failure of the German revolution in 1923; the defeat of the British General Strike in 1926; the catastrophic betrayal of the Chinese Revolution in 1927; and above all, the coming to power of Hitler in January 1933—a defeat that signified the definitive transformation of Stalinism into a counterrevolutionary force and necessitated the founding of the Fourth International in 1938. 

    The post-World War II period witnessed the temporary restabilization of world capitalism through agreements reached at Yalta and Potsdam, the Marshall Plan, and the Bretton Woods system, which vastly expanded the field of operation for bourgeois nationalist movements and petty-bourgeois radical tendencies throughout the colonial world. Mao Zedong’s victory in China in 1949, achieved through peasant-based forces rather than the urban proletariat; the waves of decolonization bringing to power figures such as Nehru, Nasser, Sukarno, and Nkrumah; the Cuban Revolution of 1959, where Castro’s guerrilla movement nationalized industry without a Trotskyist party or the conscious mobilization of the working class; the Vietnamese defeat of French and American imperialism under Stalinist leadership; and the proliferation of guerrilla movements throughout Latin America, Africa, and Asia—all commanded enormous authority among radicalized workers, youth, and intellectuals, creating the illusion that socialism could be achieved through non-proletarian forces and rendering the Fourth International’s patient work of building revolutionary parties apparently sectarian and obsolete. 

    It was precisely this political climate that generated revisionist pressures within the Fourth International, culminating in Pabloism, which, as David North explains in The Heritage We Defend, represented “liquidationism all down the line”—the repudiation of the hegemony of the proletariat and the reduction of the Fourth International to a pressure group within Stalinist, Social Democratic, and bourgeois nationalist organizations, proclaiming that these forces would be compelled by objective circumstances to play a revolutionary role. The 1953 split led to the founding of the International Committee of the Fourth International (ICFI) under James P. Cannon’s leadership in defense of orthodox Trotskyism.   

    Lenin Trotsky
    Vladimir Lenin giving a speech in Moscow, Leon Trotsky is in the background (1920)

    Although the International Committee waged a principled and historically vindicated struggle against Pabloite liquidationism, defending the theoretical and programmatic foundations of Trotskyism and insisting on the necessity of building independent revolutionary parties of the working class, individual sections within the ICFI— the Socialist Workers Party (SWP) of the United States, which capitulated to Pabloism a decade later, reunifying with the Pabloites in 1963 on the basis of glorifying Castroism and thereby repudiating the entire historical and theoretical conception of socialist revolution developed by Marx, Lenin, and Trotsky; the Revolutionary Communist League (RCL) and subsequently the Socialist Equality Party (SEP) in Sri Lanka, notwithstanding the political leaps forward achieved by the ICFI in a relentless and principled struggle against the betrayals of the opportunist leadership of the Workers Revolutionary Party (WRP) of Britain in late 1980s—proved vulnerable over time to the nationalist pressures and to the national consciousness of the working class and the petty-bourgeoisie, and resorted to practical adaptations to the existing political framework dominated by bourgeois and petty-bourgeois forces.  This vulnerability manifested itself in RCL/SEP not through explicit programmatic revisionism—the party claimed to formally uphold the theory of Permanent Revolution and the Transitional Program—but rather through a growing disjuncture between the revolutionary principles embodied in official documents and the party’s concrete political practice and orientation. 

    The SEP leadership profoundly distorted the essential lessons drawn by the International Committee from its protracted struggle against the Workers Revolutionary Party’s national-opportunist degeneration. That struggle established that the political independence of the working class—the foundational principle of revolutionary Marxism reaffirmed through the battles against Pabloite liquidationism—demands the systematic construction of the revolutionary party as the conscious political leadership of the proletariat through active intervention in the class struggle, not the dissolution of that party into Stalinist, social democratic, or bourgeois nationalist formations. The WRP’s betrayal consisted precisely in the liquidation of independent revolutionary perspective into adaptation to alien class forces: it subordinated sections of the Fourth International to bourgeois nationalist regimes in the Middle East and repudiated the theory of Permanent Revolution as the strategic foundation for building Trotskyist parties in the colonial and semi-colonial world. The SEP leadership, however, inverted the meaning of political independence. Where the WRP liquidated the party through opportunist alliances with non-proletarian forces, the SEP isolated the party from the working class and oppressed masses through sectarian abstention from the concrete work of party-building. They transformed political independence from a perspective demanding bold leadership in workers’ struggles—requiring systematic struggle to establish the party’s authority among workers, rural youth, plantation laborers, and the urban oppressed middle class through theoretical education combined with practical initiative in the class struggle—into a rationalization for passive propagandism divorced from systematic revolutionary work. 

    This gap between programmatic orthodoxy and revolutionary practice expressed itself in a retreat from the uncompromising struggle against Sinhala chauvinism, Tamil nationalism, and bureaucratic trade unionism within the workers’ movement; a failure to build the party as a genuine mass organization rooted in the factories, plantations, working-class neighborhoods, and among the radicalized rural and unemployed youth of both North and South; and an abandonment of the systematic application of the Transitional Program to the concrete conditions facing the Sri Lankan proletariat and oppressed masses. This sectarian deviation—manifesting as passive commentary upon events rather than fighting for active leadership within them—represented an opportunist adaptation to the immense pressure exerted by decades of bourgeois nationalist hegemony over the Sri Lankan masses and the apparent authority of the petty-bourgeois radical movements and trade unions. The distorted lessons rationalized the party’s retreat from its historical responsibility to forge the political alliance of the Sinhalese and Tamil working class and rural poor under the banner of international socialism, thereby abandoning the struggle to establish the political independence of the Sri Lankan proletariat from the influence of all variants of bourgeois and petty-bourgeois nationalism, and preparing the conditions for the party’s transformation into a propaganda circle incapable of leading the revolutionary struggles of the working class and oppressed rural toilers.​​​​​​​​​​​​​​​​

    The Inverse form of National Opportunism of the RCL/SEP

    The retreat from systematic work to build a mass revolutionary party among the rural youth and oppressed masses expressed, at its core, skepticism about the validity and applicability of the theory of Permanent Revolution to the conditions of Sri Lanka and South Asia. This erosion of perspective led not merely to tactical errors but to a profound strategic regression. In place of an active struggle to forge the political unity of the working class with the oppressed rural and middle layers under a single internationalist program, the leadership lapsed into passive propagandism—issuing programmatically orthodox statements in a ritualistic manner that substituted abstract formulations for concrete revolutionary practice—and thereby revealed a fundamentally sectarian character, divorcing Marxist theory and positions from their necessary embodiment in systematic intervention in the class struggle. The opportunist leadership which abandoned theoretical principles in practice, exposed its sectarian character by hiding behind theoretical orthodoxy, while refusing to engage in the concrete work of building the party among the masses.

    Such a retreat constituted and opened the door to opportunist adaptations to the political environment dominated by bourgeois and petty-bourgeois forces—a tendency that can be referred to as the inverse form6 of national opportunism, a type of passive opportunism peculiar to the leadership of a revolutionary party of a country of belated capitalist development. In practice, it meant yielding the initiative to the very revisionist and nationalist tendencies—shaped by decades of Stalinist, Maoist, Pabloite, and petty-bourgeois radical betrayals—that had disoriented and fragmented the revolutionary movement internationally. By abandoning a determined and irreconcilable struggle to apply the theory of Permanent Revolution to the concrete conditions of Sri Lanka, the SEP leadership steadily isolated itself from the working class and the oppressed masses, forfeiting their political confidence and, thereby perpetuating its own stagnation and compounding its political degeneration and internal putrefaction.

    The SEP’s inadequate intervention in working-class struggles— in the backdrop of growing intensification of class struggles in Sri Lanka and South Asia as part of an international phenomenon—flowed from its retreat from systematic struggle to build independent revolutionary organization in the factories, plantations, and workplaces. The trade union bureaucracy—controlled by bourgeois and reformist parties that subordinate workers to nationalist politics—functions as the organizational instrument through which the nationalist political climate dominates the working class. The SEP’s historical failure to build revolutionary alternatives—independent rank-and-file action committees— in the workplaces meant workers remained under the ideological and organizational stranglehold of these bureaucratic apparatuses, which systematically block unified, independent class action and reinforce reformist illusions and ethnic divisions. This is a further manifestation of inverse opportunism: not adaptation to the bureaucracy through collaboration, but accommodation to its dominance through the failure to wage patient, systematic revolutionary work among the workers themselves.​​​​​​​​​​​​​​​​

    The Theoretical and Political Foundations of the SLLA

    The SLLA was formed precisely to overcome this legacy of nationalist opportunism and political passivity. Its work is based on a return to the fundamental principles of Trotskyism—the theory of Permanent Revolution, proletarian internationalism, and the necessity of building the independent revolutionary party of the working class.

    Central to this work is the understanding that the socialist revolution in Sri Lanka cannot be completed within a national framework. The Sri Lankan economy, like all economies in the epoch of imperialism, is integrated into the world capitalist system. The crises confronting workers and oppressed masses—economic collapse, social inequality, authoritarian rule—are manifestations of the global crisis of capitalism. Their resolution requires the international unity of the working class and the overthrow of capitalism on a world scale.

    This means that the fight for socialism in Sri Lanka is inseparable from the struggles of workers in India, throughout South Asia, and internationally. It requires breaking the working class from all forms of nationalism—Sinhala, Tamil, or any other communal identity—and uniting workers across ethnic, religious, and national lines on the basis of common class interests.

    It also requires forging a revolutionary alliance between the urban working class and the rural poor, agricultural workers, impoverished peasants, and oppressed middle-class layers. This is not a question of tailoring the socialist program to accommodate the prejudices or limited outlook of these layers, but of systematically explaining how their fundamental interests can only be achieved through socialist revolution led by the working class.

    The rural masses in Sri Lanka and South Asia face deepening immiseration—landlessness, indebtedness, destruction of traditional livelihoods, and rural unemployment. These are not isolated “rural problems” but expressions of the crisis of world capitalism and the subordination of agriculture to the profit interests of agribusiness monopolies and imperialism. The solution lies not in nationalist or populist programs of land reform or rural development within capitalism, but in the  socialist reorganization of agriculture as part of a rationally planned economy under workers’ control.

    Similarly, educated youth from rural and small-town backgrounds—products of the expansion of public education who confront unemployment, poverty wages, and social dead-ends—represent a potentially revolutionary force. The recent Gen-Z protest movements testified to their revolutionary potential. Without the intervention of a revolutionary party armed with Marxist theory, this discontent and radicalism is channeled into reactionary nationalist, religious fundamentalist, or fascistic movements, as history has repeatedly demonstrated.

    The SLLA’s orientation to these layers is not based on romantic glorification of the peasantry or petty-bourgeoisie—the hallmark of Maoist, populist, and Pabloite revisionism. It is based on sober Marxist analysis: these layers, objectively ruined by capitalism and incapable of independent political action, can play a progressive historical role only under the leadership of the working class and its revolutionary party, fighting for a socialist program.

    The Socialist as an Instrument of Revolutionary Education

    The Socialist is a central instrument in this political reorientation. By systematically disseminating the perspectives of the ICFI, historical analyses of past struggles, and Marxist analysis of contemporary political and economic developments, it aims to educate a new generation of revolutionary cadre and raise the political consciousness of broader layers of workers and youth.

    The magazine’s digital format ensures that this material reaches precisely those layers the RCL and SEP failed to reach systematically—rural youth, oppressed middle-class layers, and workers isolated from traditional centers of political organization. Through The Socialist and theSocialist.lk the SLLA works to:

    • Clarify the class nature of the economic and social crises confronting the masses and expose the bankruptcy of all nationalist, populist, and reformist solutions;
    • Educate workers and youth in the historical lessons of the struggle for Trotskyism—particularly the fight against Pabloism and the defense of the theory of Permanent Revolution;
    • Analyze contemporary political developments, mainly of Sri Lanka and other countries of South Asia, from the standpoint of the interests of the international working class;
    • Counter the influence of bourgeois, Stalinist, and petty-bourgeois pseudo-left ideologies;
    • Build political bridges between the revolutionary party (SEP) and the broader masses of the oppressed classes.

    This is not propaganda in the abstract sense, divorced from the living class struggle. It is education combined with revolutionary intervention—the development of Marxist consciousness as an essential component of building the revolutionary party and preparing the working class for the seizure of power.

    Technology, Artificial Intelligence, and Revolutionary Education

    The rapid development of Internet technology and Artificial Intelligence (AI)—more accurately understood as augmented intelligence— presents both opportunities and challenges for the revolutionary movement. AI systems—products of collective human labor and scientific knowledge accumulated over generations—express the enormous productive capacities developed under capitalism. However, like all productive forces under capitalism, in the hands of the capitalist class, they exist in contradiction with the social relations of private property and are employed primarily for profit extraction, the automation of jobs to increase unemployment and drive down wages, mass surveillance, the development of weapons of mass destruction, and the generation of sophisticated propaganda. The tech monopolies that control AI development guard their systems as private property, extracting enormous profits while workers who produce the data and perform the labor that makes AI possible are driven into poverty.

    For the revolutionary movement, advances in AI technology have opened a new epoch in revolutionary education, translation, archiving, international communication, and organization. These tools make possible the rapid translation of ICFI documents into multiple languages, support deep historical research and rigorous analysis, and vastly expand the capacity to disseminate Marxist literature to workers and youth across the globe.

    However, the use of AI technology must be under the conscious direction and intervention of the revolutionary party, guided by Marxist theory, not subordinated to the logic of capitalist technology companies or based on techno-utopian illusions. The decisive factor is not the technology itself but the political program and class perspective that guides its use.

    The SLLA’s use of digital publication for The Socialist is thus part of a broader Marxist approach: utilizing advanced productive forces developed by human labor to advance the consciousness and organization of the working class for the revolutionary transformation of society.

    It is on this perspective that the SLLA welcomes the launch of “Socialism AI,” the artificial-intelligence platform developed by the ICFI as a decisive and enormous advance in the political education and intellectual arming of the international working class7.

    Image Not Found

    Building the World Party: Internationalism in Practice

    The Socialist must be understood as part of the world press of the International Committee of the Fourth International. Its initial publication in Sinhala is another important step in building the revolutionary press that transcends national and linguistic divisions. Future editions in Tamil and English will extend its reach throughout South Asia, strengthening the political unity of the working class across ethnic and national lines.

    The fundamental principle remains that stated by Trotsky in ‘Open Letter for the Fourth International: To All Revolutionary Working-Class Organizations and Groups’ (1935): “Under all conditions, especially during a revolution, it is impermissible to turn one’s back upon the toilers for the sake of a bloc with the bourgeoisie. It is impossible to expect and demand that the duped and disillusioned masses will fly to take up arms upon the belated call of a party in which they have lost confidence. The proletarian revolution is not improvised by the orders of a bankrupt leadership. The revolution must be prepared through incessant and irreconcilable class struggle, which gains for the leadership the unshakable confidence of the party, fuses the vanguard with the entire class, and transforms the proletariat into the leader of all the exploited in the city and countryside.”

    This means, in accordance with the theory of Permanent Revolution and its application to the conditions prevailing in Sri Lanka and throughout South Asia:

    • Recognizing that in countries of belated capitalist development such as Sri Lanka, the bourgeoisie has demonstrated its absolute incapacity to resolve the fundamental democratic tasks—the national question, the agrarian/peasant/land question, and the establishment of genuine social and democratic rights. Only the working class, leading the oppressed rural masses, can achieve these historically necessary transformations, which must inevitably grow over into the socialist revolution.
    • Rejecting categorically all conceptions of intermediate stages between bourgeois rule and the dictatorship of the proletariat. Between the Rajapaksa-Wickremesinghe regime and workers’ power, between the bankrupt programs of the JVP, Front Line Socialist Party (FSP) and pseudo-left, and the revolutionary Marxist program of the ICFI, there exists no middle ground. The alliance of the working class with the peasantry, the rural toilers and the oppressed middle-classes can be realized only through irreconcilable struggle against the influence of the national bourgeoisie and all forms of petty-bourgeois nationalism.
    • Exposing the reactionary and historically exhausted character of all nationalist ideologies—Sinhala Buddhist chauvinism, Tamil nationalism, and every variety of communalism and identity politics—as programmes that subordinate the working class to rival factions of the capitalist class and imperialism, thereby blocking the path to the resolution of both the democratic and socialist tasks.
    • Understanding that the democratic demands of the masses—for national equality, land reform, an end to autocratic rule, and social justice—cannot be separated from the struggle for socialist revolution. In the epoch of capitalist decay, democratic slogans, transitional demands, and the problems of the socialist revolution are not divided into separate historical epochs but stem directly from one another. The slogans for the democratic aspirations of the masses, must be indissolubly connected to the struggle for workers’ power and the expropriation of capitalist property.
    • Forging the unity of Sri Lankan workers with Indian workers and the working class throughout South Asia and internationally, on the basis of a common revolutionary program. The tasks confronting the Sri Lankan working class—from resisting IMF austerity to defending democratic rights—are inseparable from the struggles of workers across the region against their own exploiters and the global system of imperialism.
    • Building the Socialist Equality Party (Sri Lanka) and the sections of the ICFI throughout South Asia as genuine mass revolutionary parties—rooted in the working class, leading the rural masses and oppressed middle classes, armed with the programme of Permanent Revolution and the Transitional Programme—capable of leading the coming revolutionary struggles to victory under conditions of deepening imperialist crisis and intensifying class struggle.

    The tens of thousands of youth who have recently demonstrated through the Aragalaya in Sri Lanka and similar mass movements in Bangladesh, Nepal and elsewhere their readiness to challenge corrupt regimes must be won to an understanding that their democratic and social aspirations can be realized only through the socialist revolution led by the working class. This requires the patient development of socialist consciousness through systematic political education, theoretical clarification, and the building of revolutionary organization—not capitulation to spontaneism, petty-bourgeois radicalism, or the illusion that the masses can achieve their aims without overthrowing capitalism and establishing the dictatorship of the proletariat.​​​​​​​​​​​​​​​​

    A Return to Permanent Revolution

    The launching of The Socialist marks a conscious political correction of the nationalist deviations that undermined the work of the RCL and SEP. It expresses renewed confidence in the revolutionary capacity of the working class and oppressed masses in these countries, based not on wishful thinking but on Marxist analysis of the objective crisis of world capitalism and the necessity of socialist revolution. The fight against the inverse form of national opportunism requires not simply an organizational turn to intense daily work in the class struggle, but first and foremost a definite and conscious return to the programme of permanent revolution and the principles upon which the Fourth International was founded.

    By employing digital technology to overcome barriers between urban and rural, between different linguistic communities, between the working class and oppressed middle-class layers, the SLLA works to realize in practice the Marxist conception that socialist revolution is an international process uniting all oppressed layers under the leadership of the proletariat and its revolutionary party.

    The Socialist, along with theSocialist.lk website, thus stands as both a theoretical and practical instrument in the fight to build the ICFI sections in South Asia, educate a new generation of Trotskyist cadre, and prepare the working class for the revolutionary struggles that will decide the future of humanity. It reaffirms the living continuity of Trotskyism in the twenty-first century and represents a decisive step forward in resolving the crisis of revolutionary leadership in Sri Lanka and South Asia.

    Join SLLA! Build SEP!

    1. ICFI Political Chronology 1982-1991, A letter from David North to Keerthi Balasuriya, 25 September 1987. ↩︎
    2.  “The LSSP’s degeneration had profound political consequences. By abandoning the struggle to unify workers on a socialist perspective, the LSSP left the working class and oppressed masses with no alternative to communalist politics and directly contributed to the rise of racially-based organisations—petty bourgeois formations such as the LTTE and the Sinhala chauvinist JVP in the south.” Wije Dias, ‘The Socialist Equality Party in Sri Lanka replies to a supporter of the Liberation Tigers of Tamil Eelam’, WSWS (29 September 2000)  https://www.wsws.org/en/articles/2000/09/ltte-s29.html 
      ↩︎
    3. ICFI Political Chronology 1982-1991, Contribution by David North at RCL Congress, 6-9 November 1990. ↩︎
    4. The state-sponsored anti-Tamil pogrom took place at the end of July 1983, which triggered the intensification of racist civil war that lasted till May 2009. ↩︎
    5. A forthcoming series of essays by the SLLA will illustrate these historical truths in greater detal. ↩︎
    6. This retreat into adaptation to the national political climate, in place of building independent revolutionary leadership of the masses, constitutes an inverse form of opportunism because this peculiar tendency manifests specifically in revolutionary leadership of backward countries—countries of belated capitalist development where the bourgeoisie, arriving late to the historical stage under imperialist domination, proves organically incapable of resolving the democratic tasks (national independence, agrarian revolution, democratic rights, resolution of national oppression) that it accomplished in classical bourgeois revolutions. Sri Lanka exemplifies such a backward country in Trotsky’s theoretical sense: capitalist development occurred under colonial subjugation and continues under neo-colonial subordination to imperialism and the world market; the national bourgeoisie, tied to imperialism and terrified of the masses, cannot resolve the Tamil national question, the agrarian/peasant/land question, or establish genuine democracy and independence. These unresolved democratic questions consequently dominate the political terrain, creating conditions where, as Trotsky demonstrated, democratic and socialist tasks interpenetrate rather than separating into historical stages. Under these specific conditions—exemplified throughout South Asia—inverse opportunism emerges as a systematic pattern: the revolutionary party retreats from building systematic organization among radicalized rural youth (allowing the JVP and LTTE to dominate); retreats from systematic intervention in working-class struggles (leaving workers under the stranglehold of trade union bureaucracies controlled by bourgeois and reformist parties that enforce ethnic divisions and reformist illusions); and oscillates between opportunist adaptation to petty-bourgeois nationalist movements and sectarian isolation from the democratic struggles of the masses. In each manifestation, the common thread is the failure to wage patient, systematic revolutionary work to build independent proletarian leadership—a retreat that accommodates the nationalist political climate not through active collaboration with opportunist forces, but through organizational passivity that allows bourgeois and petty-bourgeois tendencies to dominate the working class and oppressed masses. National opportunism is the abandonment of proletarian, international strategy in favour of alliances with political reliance upon bourgeois, petty‑bourgeois or nationalist forces inside a given country or region. In the case of the Workers Revolutionary Party (WRP) under Healy, Banda and later Slaughter, degeneration into this took concrete form as a consistent substitution of proletarian independence by collaboration with bourgeois regimes, nationalists and even reactionary state actors.
      ↩︎
    7. In order to enhance Socialism AI with the complete historical record of the political work of the RCL/SEP, the SLLA proposes to feed the system with digital copies of the complete volumes of Kamkaru Mawatha, the propaganda newspaper of the RCL/SEP published from 1972 to 1998
      . ↩︎

    The Political and Historical Significance of the Launching of The Socialist Magazine Read More »

    IMG 0609

    රුසියාව සහ චීනය “අධිරාජ්‍යවාදී” ලෙස නම් කිරීම පිටුපස: න්‍යායික වංචාව පිළිබඳ සිද්ධි අධ්‍යයනයක් 

    ජොහැන්ස් ස්ටර්න් විසිනි. 

    ජොහැන්ස් ස්ටර්න් විසින් ලියා 2016 අප්‍රේල් 14 වන දින ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ “Behind the designation of Russia and China as “imperialist”: A case study in theoretical charlatanry“ යන හිසින් ඉංහ්‍රීසි බසින් මුලින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද මෙම ලිපිය, විප්ලවවාදී කොමියුනිස්ට් ජාත්‍යන්තර ප්‍රවණතාවයේ (RCIT) “අනුබද්ධ අංශයක්” ශ්‍රී ලංකාවේ මෑතකදී පිහිටුවීමත් සමඟ ක්ෂණික අදාළත්වයක් ලබා ගනී. 2025 නොවැම්බර් 9 වන දින ගාල්ලේ පැවති රැස්වීමකදී, RCIT ට සහාය දෙන කණ්ඩායමක් විප්ලවවාදී කම්කරු පෙරමුණ (RWF) නමින් එහි ශ්‍රී ලංකා  අංශය ආරම්භ කළේය.

    Image Not Found
    විප්ලවවාදී කම්කරු පෙරමුණ දේශපාලන බල මණ්ඩලය 2025.11.09

    මෙම වර්ධනයේ කාලසීමාව හුදෙක් අහඹු සිදුවීමක් නොවේ. අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් තුන්වන ලෝක යුද්ධයක් සඳහා වන තම සූදානමේ මට්ටම—යුක්රේනය තුළ රුසියාවට එරෙහි නේටෝ ප්‍රොක්සි යුද්ධයෙන් සහ චීනය සමඟ උත්සන්න වන ගැටුමෙන් ප්‍රකාශිත—තීව්‍ර කරන අවස්ථාවේ, RCIT වැනි ව්‍යාජ-වාම සංවිධාන කම්කරු පන්තිය දේශපාලනිකව මුළා කිරීමේ සහ එය පාලක පන්තියේ ඒ හෝ මේ කොටසකට යටත් කිරීමේ අත්‍යවශ්‍ය කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි.

    ස්ටර්න්ගේ ලිපිය RCIT හි න්‍යායික පදනම සහ දේශපාලන ගමන් මග පිළිබඳ විනාශකාරී හෙළිදරව්වක් සපයයි. RCIT හි ජාත්‍යන්තර ලේකම් මයිකල් ප්‍රොබ්ස්ටිං ගේ ලියවිලි පිළිබඳ සූක්ෂ්ම විශ්ලේෂණයක් හරහා, ලිපිය පෙන්වා දෙන්නේ, රැඩිකල් වාක්‍යාංශ සහ මාක්ස්, ලෙනින් සහ ට්‍රොට්ස්කි වෙත කරන රැවටිලිකාර සැඳහුම් පිටුපස, ඇමරිකානු සහ යුරෝපීය අධිරාජ්‍යවාදයේ උපායමාර්ගික අවශ්‍යතා සඳහා සේවය කරන දේශපාලන ඉදිරිදර්ශනයක් එයට තිබෙන බවයි.

    රුසියාව සහ චීනය “අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන්” ලෙස RCIT විසින් නම් කිරීම බරපතල මාක්ස්වාදී විශ්ලේෂණයක නිෂ්පාදනයක් නොව, නේටෝ සහ පෙන්ටගනයේ ප්‍රචාරක අවශ්‍යතා වෙත දේශපාලන අනුගත වීමකි. මෙම න්‍යායික වංචනිකත්වය සංයුක්ත දේශපාලන කාර්යයන් ඉටු කරයි: එය ලෝකය ව්‍යසනය කරා තල්ලු කිරීමේ එක්සත් ජනපද, යුරෝපීය සහ ජපන් අධිරාජ්‍යවාදයේ කේන්ද්‍රීය භූමිකාව සාපේක්ෂව ලඝු කර අපැහැදිලි කරන අතර, අධිරාජ්‍යවාදය විසින් පිටුබලය දෙන තන්ත්‍ර-වෙනස් (regime change) කිරීමේ මෙහෙයුම් සහ ඊනියා “වර්ණ විප්ලවයන්” සඳහා සහයෝගය ලබා දීමට “වාම” ආවරණයක් සපයයි.

    ස්ටර්න් පෙන්වා දෙන පරිදි, 2011 ලිබියාවේ නේටෝ සංවිධානය කළ යුද්ධයට RCIT හි සහයෝගය, සිරියාවේ තන්ත්‍ර වෙනස් කිරීම සඳහා වූ යුද්ධයේ ඉස්ලාම්වාදී ප්‍රොක්සි බලවේග වෙත එහි පිටුබලය, සහ 2014 යුක්රේනයේ එක්සත් ජනපදය විසින් පිටුබලය දුන් කුමන්ත්‍රණයට එහි පෙළගැසීම, එහි සාවද්‍ය න්‍යායික පදනම් වලින් සෘජුවම ගලා එයි. මෙම අධිරාජ්‍යවාදී මැදිහත්වීම්වල ව්‍යසනකාරී ප්‍රතිවිපාක—ලිබියාව සහ සිරියාව විනාශ කිරීම, ලක්ෂ සංඛ්‍යාත මහජනතාවගේ මරණ, මිලියන ගණනක් අවතැන් වීම, සහ ජිහාදි ත්‍රස්තවාදී ජාලවල වර්ධනය—RCIT හි දේශපාලනයේ ප්‍රතිගාමී ස්වභාවය හෙළි කරයි.

    ශ්‍රී ලංකාවේ සහ දකුණු ආසියාව පුරා කම්කරුවන් විශේෂ වැදගත්කමකින් සැලකිය යුත්තේ ජාතික සහ වාර්ගික බෙදුම්වාදය ප්‍රවර්ධනය කිරීම සඳහා RCIT හි වැඩසටහනයි. “ජාතික ස්වයං නිර්ණය” සඳහා සහාය දැක්වීමේ ධජය යටතේ, RCIT ජාතික සහ වාර්ගික රේඛා ඔස්සේ රුසියාව සහ චීනය ඛණ්ඩනය කිරීම වෙනුවෙන් පෙනී සිටියි—එය ඇමරිකානු හමුදා සැලසුම්කරුවන් සහ චින්තන පර්ෂධ විසින් දක්වා ඇති භූ-දේශපාලන උපාය මාර්ග ප්‍රතිරාවය කරන වැඩසටහනකි. මෙම ඉදිරිදර්ශනය ලෙනින් සහ බොල්ෂෙවික්වරුන් විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද ජාත්‍යන්තරවාදී වැඩසටහනට සෘජුවම පරස්පර වේ; එය සමාජවාදය වෙනුවෙන් වන අරගලයේදී ජාතික සහ වාර්ගික බෙදීම් හරහා කම්කරු පන්තිය එක්සත් කිරීමේ අතිමහත් අවශ්‍යතාවයට ජාතික ව්‍යාපාර සඳහා සහයෝගය යටත් කළේය.

    ශ්‍රී ලංකා කම්කරු පන්තියේ අත්දැකීම RCIT හි බෙදුම්වාදී වැඩසටහනේ බලවත් ප්‍රතික්ෂේප කිරීමක් සපයයි. ධනවාදයේ ප්‍රතිවාදී කොටස් විසින් සිංහල සහ දෙමළ ජාතිකවාදය ප්‍රවර්ධනය කිරීම තුල මූලයන් ඇති දශක තුනක සිවිල් යුද්ධය පෙන්වා දුන්නේ, ජාතික සහ වාර්ගික බෙදීම් කම්කරු පන්තිය දුර්වල කිරීමට සහ ධනවාදී රාජ්‍යයට ශක්තිමත් කිරීමට පමණක් සේවය කරන බවයි. දෙමළ කම්කරුවන්ගේ සහ තරුණයන්ගේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් වන අරගලය ඉදිරියට ගෙන යා හැක්කේ දිවයිනේ සහ මුළු දකුණු ආසියානු උප මහද්වීපය පුරා සමාජවාදය වෙනුවෙන් සිංහල, දෙමළ සහ මුස්ලිම් කම්කරුවන්ගේ එක්සත් අරගලය හරහා පමණි.

    ස්‍රී ලංකාවේ හා දකුණු ආසියාවේ සමාජවාදී නායකත්වය RCIT සහ ශ්‍රී ලංකාවේ එහි අලුතින් පිහිටුවන ලද “අනුබද්ධ අංශයේ” ක්‍රියාකාරකම් සමීපව නිරීක්ෂණය කරනු ඇත. කම්කරු පන්තිය අධ්‍යාපන ගත කිරීම සහ අධිරාජ්‍යවාදයේ සහ ජාතික ධනේශ්වරයේ අවශ්‍යතා වෙත කම්කරුවන් යටත් කිරීමට උත්සාහ කරන සියලුම දේශපාලන ප්‍රවණතා හෙළිදරව් කිරීම පිළිබඳ අපගේ වගකීම ලෙස, අපි RCIT හි ප්‍රති-මාක්ස්වාදී දේශපාලනයට එරෙහිව අවශ්‍ය ප්‍රතිවාදාත්මක (polemical) අරගලයේ නිරත වෙනු ඇත.

    කම්කරුවන්, තරුණයන් සහ බුද්ධිමතුන් ස්ටර්න්ගේ ලිපිය හොඳින් අධ්‍යයනය කරන ලෙස අපි ඉල්ලා සිටිමු. එය මතු කරන දේශපාලන ප්‍රශ්න—අධිරාජ්‍යවාදය පිළිබඳ විද්‍යාත්මක විශ්ලේෂණය, ජාතික ප්‍රශ්නයට මාක්ස්වාදී ප්‍රවේශය, යුද්ධයට එරෙහි අරගලය, සහ ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ සැබෑ විප්ලවවාදී නායකත්වයක් ගොඩනැගීමේ අවශ්‍යතාවය—වත්මන් කාලපරිච්ඡේදයේ තීරණාත්මක වැදගත්කමක් ඇත. න්‍යායික පැහැදිලි බව සහ දේශපාලන මූලධර්ම පදනම මත පමණක්, කම්කරු පන්තියට යුද්ධය, ඒකාධිපතිත්වය සහ ධනවාදයට එරෙහි අරගලයේ ඉදිරි ගමන සැලසුම් කළ හැකිය.

    ***

    Image Not Found
    2015 සිට දකුණු චීන මුහුදේ සිය නාවික නිදහසේ මෙහෙයුම් (FONOPs) සම්බන්ධයෙන් එක්සත් ජනපදය වඩ වඩාත් ආක්‍රමණශීලීව කටයුතු කර ඇත. Image Credit: sandboxx.us

    පෙබරවාරි 18 වන දින ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද “සමාජවාදය සහ යුද්ධයට එරෙහි සටන” යන ප්‍රකාශයේ දී, හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව (හජාජාක),ව්‍යාජ-වාම සංවිධාන රුසියාව සහ චීනය අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් ලෙස අර්ථ දැක්වීමට ඉක්මන් වී ඇති හේතුව කෙරෙහි සැලකිය යුතු අවධානයක් යොමු කරයි. [1]

    “මෙම නිර්වචනය හිස් අවකාශයෙන් උදුරා ගෙන ඇති අතර, රුසියාව සහ චීනය, වසර 25 ක් වැනි කෙටි කාලයක් තුළ නිලධාරිවාදීව පරිහානියට පත් වූ සහ විකෘති වූ කම්කරු රාජ්‍යයන්ගේ සිට අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් දක්වා පරිවර්තනය වූ ඓතිහාසික ක්‍රියාවලිය පැහැදිලි කිරීමට කිසිදු උත්සාහයක් ගෙන  නැත.

    බීජිං සහ මොස්කව්හි පාලන තන්ත්‍රයන්ට දේශපාලනික විරෝධය ප්‍රකාශ කිරීමේ කාරණයක් පමණක් නම්, “අධිරාජ්‍යවාදී” යන විරුදාවලිය භාවිතා කිරීම අවශ්‍ය නොවනු ඇත. ලෝක සමාජවාදී විප්ලවයේ අත්‍යවශ්‍ය අංගයක් ලෙස කම්කරු පන්තිය විසින් රුසියාවේ සහ චීනයේ ධනේශ්වර රාජ්‍යයන් පෙරලා දැමිය යුතු බව හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව ඉල්ලා සිටී. …

    චීනය සහ රුසියාව පිළිබඳ විස්තර සඳහා “අධිරාජ්‍යවාදී” යන වචනය එකතු කිරීමෙන් ඉටු වන්නේ කුමන දේශපාලන අරමුණක් දැයි විමසිය යුතුය? ප්‍රායෝගික දේශපාලනික විෂයෙන් ගත් කල, එය ඉතා නිශ්චිත කාර්යයන් ඉටු කරයි.

    පළමුව, එය ඇමරිකානු, යුරෝපීය සහ ජපන් අධිරාජ්‍යවාදයේ කේන්ද්‍රීය හා තීරණාත්මක ගෝලීය ප්‍රතිවිප්ලවවාදී භූමිකාව සාපේක්ෂක කරන අතර එම නිසා එය හීන කරයි. මෙය, රුසියාව සහාය ලබා දී ඇති  සිරියාවේ අසාද් තන්ත්‍රය වැනි පාලන තන්ත්‍ර වෙනස් කිරීමේ මෙහෙයුම් වලදී එක්සත් ජනපදය සමඟ ක්‍රියාකාරී සහයෝගීතාවය සදහා  ව්‍යාජ-වමට  පහසු කරයි. දෙවනුව, සහ ඊටත් වඩා සැලකිය යුතු ලෙස, චීනය සහ රුසියාව අධිරාජ්‍යවාදී ලෙස නම් කිරීම–සහ ඒ අනුව, ජනවාර්ගික, ජාතික, භාෂාමය සහ ආගමික සුළුතරයන් මර්දනය කරන යටත් විජිත බලවතුන් ලෙස ඇඟවුම් කිරීම–පවතින රාජ්‍යවල සීමාවන් තුළ අධිරාජ්‍යවාදී පිටුබලය ලත් “ජාතික විමුක්ති” නැගිටීම් සහ “වර්ණ විප්ලව” වලට  සහාය දැක්වීමට ව්‍යාජ-වමට අවසර හිමි වෙයි.”

    මෙම තක්සේරුව පස්වන ජාත්‍යන්තරය සඳහා ලීගයෙන් (LIFI) බිඳී ගිය විප්ලවවාදී කොමියුනිස්ට් ජාත්‍යන්තර ප්‍රවණතාවයේ (RCIT) දේශපාලනය මගින් සනාථ වේ. 1970 ගණන්වල ජාත්‍යන්තර සමාජවාදී ප්‍රවණතාවයේ (IST) භේදයකින් මතු වූ LIFI සහ RCIT යන දෙකම සතුව ට්‍රොට්ස්කිවාද විරෝධී දීර්ඝ වාර්තාවක් ඇත. ඔවුන්ගේ සුලු ධනේශ්වර නියෝජිතයින්ගේ ලක්ෂණය වන්නේ දක්ෂිණාංශික ධනේශ්වර බලවේග සඳහා ඔවුන්ගේ ප්‍රායෝගික සහයෝගය වසන් කිරීම සඳහා රැඩිකල් ශබ්ද නවන වාක්‍ය ඛණ්ඩ උච්චාරණය කිරීමයි.

    RCIT සහ එහි ශාඛා මෙම ආකාරයේ දේශපාලනය අන්තයටම ගෙන යයි. එහි ජාත්‍යන්තර ලේකම් සහ ප්‍රමුඛ න්‍යායාචාර්ය මිෂෙල් ප්‍රොබ්ස්ටිං (Michael Pröbsting) විසින් ලියන ලද ලේඛන–රැඩිකල් සේ ශබ්ද නගන වාචාල කතා වලින් මුක්කු ගසන ලද මාක්ස්, ලෙනින් සහ ට්‍රොට්ස්කි පිළිබඳ සඳහන් කිරීම් නොතකා–අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන්ගේ විදේශ සහ ආරක්ෂක අමාත්‍යාංශ සහ  චින්තන පර්ශද විසින් රචිත මූලෝපායික පත්‍රිකා මෙන් කියවේ. 

    Image Not Found
    මිෂෙල් ප්‍රොබ්ස්ටිං

    එක්සත් ජනපදය සහ යුරෝපීය සංගමය විසින් මෙහෙයවන ලද යුක්රේනයේ දක්ෂිණාංශික කුමන්ත්‍රණයෙන් යන්තම් සති කිහිපයකට පසුව, “මහා අධිරාජ්‍යවාදී බලවතෙකු ලෙස රුසියාව” යන මැයෙන් ප්‍රොබ්ස්ටින් විසින් රචිත පත්‍රිකාවක් ජර්මනියේ ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. ලේඛනයේ ආරම්භක පේළිවල, ප්‍රොබ්ස්ටිං රුසියාව සහ චීනය අධිරාජ්‍යවාදී ආක්‍රමණිකයන් බව ප්‍රකාශ කරන අතර, එමඟින් ඔවුන්ට එරෙහි අරගලය ජාත්‍යන්තර දේශපාලනයේ කේන්ද්‍රීය ගැටලුව බවට ගම්‍ය කරයි.

    ඔහු මෙසේ ලියයි:

    “යුක්රේනයේ දේශපාලන අර්බුදය සහ සිරියාවේ සිවිල් යුද්ධය මෑතකදී නැවත වරක් රුසියාව අධිරාජ්‍යවාදී බලවතෙකු ලෙස කෙතරම් වැදගත් දැයි පෙන්නුම් කර ඇත. ඇත්ත වශයෙන්ම, මහා අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් ලෙස රුසියාව සහ චීනය නැගීම මෑත දශකයේ ලෝක දේශපාලනයේ වැදගත්ම වර්ධනයන්ගෙන් එකකි. එය අභ්‍යන්තර අධිරාජ්‍යවාදී එදිරිවාදිකම් සැලකිය යුතු ලෙස වැඩි කර ඇති අතර එම නිසා විවිධ කලාපීය ගැටුම් සහ සිවිල් යුද්ධ තීව්‍ර කිරීම සඳහා පසුබිම සාදයි. 2008 ජෝර්ජියා යුද්ධය, චීනය, ජපානය සහ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය අතර නැගෙනහිර චීන මුහුදේ ගැටුම, සිරියානු සිවිල් යුද්ධය සහ දැන් යුක්රේනයේ සිදුවීම් අපි විශේෂයෙන් පෙන්වා දෙමු”. [2]

    මෙසේ, ප්‍රොබ්ස්ටිංට අනුව, මෑත වසරවල ආක්‍රමණශීලීත්වය සහ ප්‍රධාන බලවතුන් අතර යුද්ධයක වැඩෙන අනතුර පිටුපස ඇති ගාමක බලවේග ඇමරිකානු සහ යුරෝපීය අධිරාජ්‍යවාදය නොවේ. ඒ වෙනුවට, ප්‍රධාන වගකීම පැවරෙන්නේ “අධිරාජ්‍යවාදී යටත් විජිත බලවතුන්” වන රුසියාව සහ චීනයටයි. ප්‍රොබ්ස්ටිං මෙසේ ප්‍රකාශ කරයි:

    රුසියාවේ (සහ චීනයේ) අධිරාජ්‍යවාදී ස්වභාවය නොසලකා හැරීම බරපතල වැරැද්දක් බවත්, එය නොවැළැක්විය හැකි ලෙසම ප්‍රධාන ලෝක දේශපාලන සිදුවීම් තක්සේරු කිරීමේදී ව්‍යාකූලත්වයට හේතු වන බවත්, පන්ති අරගලයේ බැරිකේඩ වල වැරදි පැත්ත පවා ගැනිමට තුඩු දෙන බවත් අපි සිතමු. [3]

    අප පෙන්නුම් කරන පරිදි, ප්‍රොබ්ස්ටිං විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද ස්ථාවරයන්, “බැරිකේඩ වල වැරදි පැත්තේ” වැඩ කරන බලවේග සමඟ සන්ධානයන් පැහැදිලිවම යුක්ති සහගත කිරීමට ඔහුව යොමු කරයි.

    “අධිරාජ්‍යය නැවත ගොඩනැගීම: රුසියානු අධිරාජ්‍යවාදයේ ග්‍රහණය පුළුල් කිරීම සදහා පුටින්ගේ ධාවනය” යන මාතෘකාවෙන් යුත් මෙම ලේඛනයේ III වන කොටසේ ප්‍රොබ්ස්ටිං මෙසේ පවසයි:

    “රුසියාව තම රාජ්‍යය තුළ සහ ඉන් පිටත අනෙකුත් ජාතීන් පීඩාවට පත් කර සූරාකයි. රුසියාවේ ජනගහනයෙන් පහෙන් එකක් පමණ, එනම් 19.1% ක්, වාර්ගික සහ ජාතික සුළුතරයන්ට අයත් වේ. වඩාත්ම වැදගත් වන්නේ ටාටාර් (3.9%), යුක්රේනියානුවන් (1.2%), බෂ්කර් (1.1%), චුවාෂස් (1.1%), චෙචන් (1%), ආර්මේනියානුවන් (0.9%) සහ අනෙකුත් කුඩා ජනයා ය. සමස්තයක් වශයෙන් ගත් කල, රුසියාවේ ජනවාර්ගික කණ්ඩායම් 185 කට වඩා ජීවත් වෙති”. [4]

    රුසියාවෙන් ජාතිකව හා වාර්ගිකව වෙන්වීමේ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා RCIT සන්නද්ධ අරගලය අනුමත කරයි. ප්‍රොබ්ස්ටිං මෙසේ ප්‍රකාශ කරයි:

    “චෙචන් යුද්ධවලදී සහ ඒ හා සමාන සියලු ගැටුම්වලදී RCIT හි ස්ථාවරය වන්නේ පීඩිත ජාතිකත්වයන් සඳහා ජාතික ස්වයං නිර්ණ අයිතිය කොන්දේසි විරහිතව ආරක්ෂා කිරීමයි. ජාතික හෝ ජනවාර්ගික කණ්ඩායමක් වෙන් වී තමන්ගේම රාජ්‍යයක් පිහිටුවීමට කැමති නම්, සමාජවාදීන් මෙම ආශාවට සහාය දිය යුතු අතර පීඩක රාජ්‍යයේ ඕනෑම මර්දනයකට එරෙහිව ඔවුන් ආරක්ෂා කළ යුතුය”. [5]

    මෙම වැඩසටහනට බරක් ලබා දීම සඳහා, ප්‍රොබ්ස්ටින්ගේ ලේඛනයට “රුසියාවේ ජනවාර්ගික සහ ජාතික සුළුතරයන්”, “රුසියාවේ ස්වයං පාලන ප්‍රදේශ” සහ “රුසියාවේ ස්වාභාවික සම්පත්” සිතියම් ඇතුළත් කර ඇත. එකී ස්වාභාවික සම්පත් සම්බන්ධයෙන් ඔහු මෙසේ ලියයි:

    “පහත සංඛ්‍යාලේඛනවලින් පෙන්නුම් කරන පරිදි, රුසියාවේ අමුද්‍රව්‍යවලින් සැලකිය යුතු කොටසක්–ඒවායින් තෙල් හා ගෑස් වඩාත් කැපී පෙනෙන නමුත් කිසිසේත්ම එකම ඒවා නොවේ–ජාතික සුළුතරයන් සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයක් සිටින කලාපවල පිහිටා ඇත”. [6]

    රුසියාව මෙන්ම චීනය ද කුඩා, පහසුවෙන් ජීර්ණය කළ හැකි කැබලිවලට කපා, රටවල වටිනා ස්වාභාවික සම්පත් පාලනය කිරීමේ ඉදිරිදර්ශනය, ප්‍රමුඛ අධිරාජ්‍යවාදී භූ-මූලෝපායකයින් විසින් දිගු කලක් තිස්සේ සාකච්ඡා කර ඇත.

    Image Not Found

    එක් උදාහරණයක් Foreign Affairs  හි වත්මන් සංස්කරණයෙන්  සොයාගත හැකිය. ඉරාක ආක්‍රමණය පිටුපස සිටි ප්‍රමුඛ එක්සත් ජනපද මූලෝපාඥයන් සහ සැලසුම්කරුවන්ගෙන් එකෙකු වන වන රොබට් ඩී. කැප්ලාන්, “යුරේසියාවේ එළඹෙන අරාජිකත්වය” යන මාතෘකාවෙන් යුත් ලිපියකින් පුරෝකථනය කරන්නේ රුසියාවේ සහ චීනයේ ආර්ථික අර්බුදය ගැඹුරු අභ්‍යන්තර ආතතීන් අවුස්සනු ඇති බවයි. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, විවිධ ජනවාර්ගික, ආගමික සහ භාෂාමය සුළුතරයන්ගෙන් ජාතික ස්වයං පාලනය සඳහා වන ඉල්ලීම් තීව්‍ර වනු ඇත. [7]

    කැප්ලාන්ට අනුව රුසියාව “කැලඹීමකට” ඇද වැටෙනු ඇති අතර එය “නැවතත් කැබලිවලට කැඩී යා හැකිය.” ඔහු “කේන්ද්‍රයෙන් දුරස්ථ, ලේ වැකි දේශපාලනයෙන් බර වූ, රුසියාවේ සයිබීරියානු සහ ඈත පෙරදිග දිස්ත්‍රික්කවල ප්‍රදේශ සමඟ, දැඩි ලෙස මුස්ලිම් උතුරු කොකේසස්” වෙත අවධානය යොමු කරමින් සඳහන් කරන්නේ, ඒවා “ක්‍රෙම්ලිනය තුළම අස්ථාවරත්වයක් ඇති වුවහොත් මොස්කව් සමඟ ඔවුන්ගේ සබඳතා ලිහිල් වීමට පටන් ගත හැකි” බවයි.

    චීනය සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, කැප්ලාන් “මෙම විශාල රට තුළ වර්ධනය වන වාර්ගික ආතතීන්” ගැන අනතුරු අඟවයි. ඔහු තවදුරටත් මෙසේ පවසයි: “යම් දුරකට, හන් ආධිපත්‍යය දරන චීන රාජ්‍යය යනු මොංගෝලියානුවන්, ටිබෙට් ජාතිකයන් සහ උයිගර්වරුන් ඇතුළු විවිධ ජාතීන්ගේ සිරගෙයකි; ඔවුන් සියල්ලෝම විවිධ මට්ටම්වලින් මධ්‍යම පාලනයට විරුද්ධ වී ඇත.” කැප්ලාන් නිගමනය කරන්නේ, “අද, උයිගර් සටන්කාමීන් නියෝජනය කරන්නේ ආසන්නතම බෙදුම්වාදී තර්ජනයයි.”

    සිරියාවේ ඉස්ලාමීය බලවේග සමඟ සහයෝගීතාවයෙන් ජවසම්පන්නව ඉදිරියට යාමට එක්සත් ජනපද අධිරාජ්‍යවාදය සහ එහි සහචරයින්ගේ අධිෂ්ඨානය, රුසියාවේ සහ චීනයේ බෙදුම්වාදී ව්‍යාපාර සඳහා මිලිටරි පුහුණුව ලබා දීම අරමුණු කරගත් බවට ඇඟවීම් තිබේ. පසුගිය දෙසැම්බරයේ London Review of Books හි පලවූ ලිපියක, හොඳ සබදතා ඇති  එක්සත් ජනපද මාධ්‍යවේදී සෙමූර් හර්ෂ්, තුර්කිය “විශේෂ ප්‍රවාහනය මගින් උයිගර්වරුන් සිරියාවට ගෙනැවිත් ඇත්තේ, රිසෙප් ටයීප් එර්ඩෝගන්ගේ රජය චීනයේ ඔවුන්ගේ අරගලයට පක්ෂව උද්ඝෝෂණ කරමින් සිටින අතර” යයි වොෂින්ටනයේ නිලධාරියෙකු උපුටා දක්වමින් සදහන් කලේය. හර්ෂ් විසින් උපුටා දක්වන ලද එක්සත් ජනපද නිලධාරියා තවදුරටත් ප්‍රකාශ කළේ උයිගර් සටන්කරුවන් 800 කට වැඩි පිරිසක් ඊනියා “මී පාර” (rat line) හරහා සිරියාවට ගෙනැවිත් ඇති බවයි. [8]

    මෙම ප්‍රතිපත්තියේ ඓතිහාසික වශයෙන් ප්‍රතිගාමී ඇඟවුම් විශේෂයෙන් චීනය සම්බන්ධයෙන් කැපී පෙනේ. 20 වන සියවස ආරම්භයේදී චීනයේ වර්ධනය වූ ජාතික ව්‍යාපාරය, ඓතිහාසික වශයෙන් ප්‍රගතිශීලී–අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් විසින් ඔවුන්ගේ “විවෘත දොර” නම් කොල්ලකෑමේ වැඩසටහනේ අවශ්‍යතා සඳහා පවත්වාගෙන ගිය වැඩවසම් බෙදීම් ජය ගැනීම සඳහා විවිධ භාෂාමය සහ ජනවාර්ගික කණ්ඩායම් එක්සත් කිරීමේ–කර්තව්‍යයකට වෛෂයිකව මුහුණ දුන්නේය. කෙසේ වෙතත්, ධනේශ්වරයේ නායකත්වය යටතේ එය විසඳිය නොහැකි විය. ප්‍රොබ්ස්ටිං සහ RCIT රුසියාව සහ චීනය බෙදීමට ජාතිකවාදී සහ ජනවාර්ගික කේන්ද්‍රීය ව්‍යාපාර දිරිමත් කරන්නේ නම්, ප්‍රොබ්ස්ටිං සිට ගන්නේ, ඔවුන් ව්‍යාජ ලෙස ප්‍රකාශ කරන ලෙනින්ගේ සහ මාක්ස්වාදී ව්‍යාපාරයේ ජාත්‍යන්තරවාදී සමාජවාදී සම්ප්‍රදාය තුළ නොව, අධිරාජ්‍යවාදයේ සම්ප්‍රදාය තුළය.

    සියවසකට වැඩි කාලයකට පෙර–එනම්, ගෝලීය ධනවාදී සංවර්ධනයේ අසමසම ලෙස පහළ මට්ටමක දී–ලියන ලද “ජාතික ප්‍රශ්නය” පිළිබඳ ලෙනින්ගේ කෘතිය, අධිරාජ්‍යවාදී පිටුබලය ලත් බෙදුම්වාදී ව්‍යාපාර සඳහා ඔවුන්ගේ සහයෝගය නීත්‍යානුකූල කිරීම සඳහා සුලු ධනේශ්වර ව්‍යාජ-වාම ප්‍රතිගාමීහු ඉඳහිට කැඳවා ගනිති. ජාතික ප්‍රශ්නයට ලෙනින්ගේ ප්‍රවේශය සැමවිටම “විවේචනශීලී” වූ බව ඔවුන් අනිවාර්යයෙන් නොසලකා හරිති. අප්‍රිකාවේ, මැදපෙරදිග සහ ආසියාවේ විශාල කොටස් වැඩවසම් ක්‍රමයේ සහ අධිරාජ්‍යවාදී-යටත් විජිතවාදී ආධිපත්‍යයේ නටබුන් වලට එරෙහිව ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අරගලයේ පළමු අදියරවල යෙදී සිටි 1913 දී ලියමින්, ලෙනින් ජාතික පීඩනයට එරෙහි අරගලයේ සුජාතකභාවය පිළිගත්තේය. නමුත් ඔහු ස්වයං නිර්ණය සඳහා සහාය සඳහා දැඩි සීමාවන් පැනවීය. ස්වයං නිර්ණ ඉල්ලීම අනුමත කිරීමේ කාර්යය,

    බොහෝ දුරට සෘණාත්මක එකකි. නමුත් ජාතිකවාදයට සහාය දැක්වීමේදී නිර්ධන පන්තියට යා හැකි සීමාව මෙයයි, මන්ද ඉන් ඔබ්බට, ජාතිකවාදය ශක්තිමත් කිරීමට උත්සාහ කරනා ධනේශ්වරයේ “ධනාත්මක” ක්‍රියාකාරීත්වය ආරම්භ වේ… නමුත් මෙම දැඩි ලෙස සීමිත හා නිශ්චිත ඓතිහාසික සීමාවන් ඉක්මවා ඉන් ඔබ්බට යන්නට  ධනේශ්වර ජාතිකවාදයට උදව් කිරීම යනු නිර්ධන පන්තිය පාවා දීම සහ ධනේශ්වරය සමඟ පැත්ත ගැනීමයි. මෙහි මායිම් රේඛාවක් ඇත, එය බොහෝ විට ඉතා සිහින් වන අතර බුන්ඩිස්ට්වාදීන් සහ යුක්රේන ජාතිකවාදී-සමාජවාදීහු එය සම්පූර්ණයෙන්ම  නොසලකා හරිති. [9]

    1913 දී පවා, ලෙනින් ජාතික බෙදුම්වාදයේ ධජය යටතේ අසංඛ්‍යාත කුඩා රාජ්‍යයන් පිහිටුවීම සඳහා සහාය ප්‍රතික්ෂේප කළේය. මධ්‍යගතකරණයේ ආර්ථික වැදගත්කම ඔහු අවධාරණය කරමින්, “පන්ති සවිඥානික නිර්ධන පංතිය සැමවිටම විශාල රාජ්‍යය වෙනුවෙන් පෙනී සිටිනු ඇත” යනුවෙන් තර්ක කළේය. [10] මෙය ලියා ඇත්තේ, ඔක්තෝබර් විප්ලවයට පෙර, ධනේශ්වර ගෝලීයකරණයේ සංවර්ධනය බෙහෙවින් පහළ මට්ටමක පැවති අවස්ථාවක සහ ජාතික හා වාර්ගික බෙදුම්වාදය ප්‍රවර්ධනය කිරීම කම්කරු පන්තියේ පන්ති සවිඥානික කොටස්වල සමාජවාදී සහ ජාත්‍යන්තරවාදී අභිලාෂයන්ට එරෙහිව ධනේශ්වර-අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධයේ වඩාත්ම බලගතු අවිය බවට පත්වීමට වසර 103 කට පෙරය.

    ඓතිහාසික නොදැනුවත්කම න්‍යායික වංචාව සමඟ ඒකාබද්ධ කරමින් ප්‍රොබ්ස්ටිං, ජාතික ස්වයං නිර්ණය පිළිබඳ සටන් පාඨය යොදා ගනිමින්, කම්කරු පන්තිය බෙදීමට සහ අධිරාජ්‍යවාදය විසින් ගොඩනඟා අරමුදල් සපයනු ලැබුවා වුවද සියලු ජාතික හා වාර්ගික බෙදුම්වාදී ව්‍යාපාරවලට “කොන්දේසි විරහිත” සහයෝගය ලබා දෙයි. RCIT පැහැදිලිවම “විමුක්ති අරගලයට–එහි සන්නද්ධ ස්වරූපය ද ඇතුළුව–කොන්දේසි විරහිත සහයෝගයක්!” ඉල්ලා සිටී. මෙය “උදාහරණයක් ලෙස සමාජවාදී දෙමළ ඊලම, එක්සත් අයර්ලන්තය, එක්සත් කාශ්මීරය, ස්වාධීන කුර්දිස්තානය, චෙච්නියාව, ටිබෙට් යනාදිය සඳහා” අදාළ වේ. RCIT මෙම බෙදුම්වාදී වැඩසටහන, “චීනයේ උයිගර්, තුර්කිය, ඉරාකය, ඉරානය සහ සිරියාවේ කුර්දි, චෙච්නියානුවන් සහ රුසියාවේ අනෙකුත් කොකේසියානු ජනයා” දක්වා ව්‍යාප්ත කරයි. [11]

    පසුගිය දශක කිහිපයේ ඓතිහාසික අත්දැකීම් සහ දේශපාලන පාඩම් ග්‍රහණය කර ගැනීමට පවා උත්සාහ නොකර, ප්‍රොබ්ස්ටිං සහ RCIT ඉතා විවිධාකාර ගැටළු එකට එකතු කරති. මෙම සංකීර්ණ ක්‍රියාවලීන් සවිස්තරාත්මක විශ්ලේෂණයකට භාජනය කිරීම මෙම ලිපියේ කාර්යය නොවේ, නමුත් RCIT හි දේශපාලනයේ ප්‍රතිගාමී ස්වභාවය අවම වශයෙන් උදාහරණ දෙකක් ආශ්‍රයෙන් පෙන්නුම් කළ යුතුය.

    ශ්‍රී ලංකාවේ තිස් වසරකට වැඩි කාලයක් පැවති සිවිල් යුද්ධය, දෙමළ බෙදුම්වාදය කම්කරු පන්තියට ආවෘත අන්තයක්  බවත්, “සමාජවාදී දෙමළ ඊලමක්” සඳහා අරගලය සාක්ෂාත් කරගත හැක්කේ ශ්‍රී ලංකාව පුරා සමාජවාදය සඳහා අරගලයක යෙදෙන සිංහල හා මුස්ලිම් කම්කරුවන් සමඟ සන්ධානයකින් පමණක් බවත් ඔප්පු කර ඇත. කාශ්මීරයට ද එය එසේම අදාළ වේ. 1947 දී ඉන්දියාව ආගමික රේඛා ඔස්සේ බෙදා ලීමට එරෙහිව සමස්ත ඉන්දියානු උප මහාද්වීපයේම සමාජවාදී ඉදිරිදර්ශනයක් සහ ජනතාවගේ ඒකාබද්ධ අරගලයක් නොමැතිව, “ස්වාධීන කාශ්මීරයක්” සඳහා වන ඉල්ලීම ගැඹුරින්ම ප්‍රතිගාමී ය.

    ස්ටැලින්වාදී නිලධරය විසින් සෝවියට් සංගමය විසුරුවා හැරීමෙන් පසු, අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් නැවත නැවතත් ගැටුම් දිරිමත් කර ඇති අතර තමන්ගේම භූ මූලෝපායික සහ ආර්ථික අවශ්‍යතා සපුරා ගැනීම සඳහා ජාතික හා වාර්ගික සුළුතරයන් එකිනෙකාට එරෙහිව තල්ලු කර ඇත. මේ සඳහා ලේ වැකි උදාහරණයක් වූයේ 1990 ගණන්වල යුගෝස්ලාවියාව ප්‍රචණ්ඩ ලෙස බෙදීමයි; එහිදී ලක්ෂ සංඛ්‍යාත ජීවිත හානි සහ මිලියන සංඛ්‍යාත සරණාගතයින් බිහිවීම සිදුවිය. ජර්මනිය සහ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය, සර්බියානුවන්, මුස්ලිම්වරුන් සහ ක්‍රොඒෂියානුවන් එකිනෙකා මරා ගැනීමට පෙළඹවීමේදී ප්‍රමුඛ කාර්යභාරයක් ඉටු කළ අතර, පසුව ඔවුන්ම මිලිටරිමය වශයෙන් මැදිහත් විය. බොහෝ ව්‍යාජ-වාම සංවිධාන ධනේශ්වර ජාතිකවාදයේ විෂ පතුරුවා හැරීම සඳහා අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් සමඟ සමීපව සහයෝගයෙන් කටයුතු කළේය. “1992-95 දී බොස්නියානුවන්ගේ අරගලයට” සහ “1999 දී කොසෝවෝ ඇල්බේනියානුවන්ගේ” අරගලයට සහාය දුන් බවට RCIT අද දක්වාම පුරසාරම් දොඩමින් සිටී. අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන්ගේ වත්මන් යුද ප්‍රතිපත්තිවල සන්දර්භය තුළ, RCIT හි අත්වල ද ලේ තැවරී ඇති අතර, ICFI විසින් එහි ප්‍රකාශයේ විස්තර කර ඇති එම භූමිකාවම ඉටු කරමින් සිටී. 

    සිරියාවේදී, ඔවුන් “සිරියානු විප්ලවය ආරක්ෂා කිරීමේ” නාමයෙන්, සීඅයිඒ පිටුබලය ලත් පාලන තන්ත්‍ර වෙනසක් සඳහා වන යුද්ධයට පක්ෂව ප්‍රචාරණයේ යෙදෙති.

    “සිරියානු විප්ලවයේ පස්වන සංවත්සරය වෙනුවෙන්” මාර්තු 8 වන දින නිකුත් කරන ලද පත්‍රිකාවක, වෙනත් දේ අතර, “අද, රුසියානු  රාශිභූත හමුදා ප්‍රහාර සහ ඉරානය මෙහෙයවන  දහස් ගණනක හමුදා ආධාරයෙන්, අසාද් තන්ත්‍රය නිදහස් ඇලෙප්පෝව දියකර හැරීමට තර්ජනය කරයි” යනුවෙන් සඳහන් වේ. [12] පසුගිය දෙසැම්බරයේ “සියලු විප්ලවවාදී සංවිධාන සහ ක්‍රියාකාරීන් වෙත විවෘත ලිපියක්” ලියමින්, “සිරියාවේ විප්ලවවාදී විමුක්ති අරගලය අඛණ්ඩව පවතී, නමුත් දැවැන්ත තර්ජනවලට මුහුණ දෙයි. රුසියානු අධිරාජ්‍යවාදයේ මෙන්ම ඉරානයේ ද පූර්ණ සහයෝගය ඇතිව බෂාර් අල්-අසාද්ගේ මිනීමරු ආඥාදායකත්වය තමන්ගේම ජනතාවට එරෙහිව විනාශකාරී යුද්ධය දිගටම කරගෙන යයි,” යනුවෙන්  ඔවුහු සඳහන් කළහ.[13]

    ඒ අතරම, අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් විසින් මැද පෙරදිග කැබලි කර යලි යටත් විජිතකරණය කිරීමට විරුද්ධ වන “කට්ටිවාදී අධිරාජ්‍ය විරෝධීන්” RCIT හෙළා දකී.

    “විමුක්ති අරගල සහ අධිරාජ්‍යවාදී මැදිහත්වීම්. බටහිර රටවල කට්ටිවාදී ‘අධිරාජ්‍ය විරෝධ’ අසාර්ථකත්වය: මාක්ස්වාදී දෘෂ්ටි කෝණයෙන් සමහර පොදු සලකා බැලීම් සහ 2011 දී ලිබියාවේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී විප්ලවයේ උදාහරණය” යන රුවටිලිකාරී මාතෘකාව දරන වැඩ සටහන් ලිපියක–ප්‍රොබ්ස්ටිං 2011 දී ලිබියාවේ නේටෝ යුද්ධය විප්ලවයක් සහ කම්කරු පන්තියේ ජයග්‍රහණයක් ලෙස සුබ පැතීම ප්‍රතික්ෂේප කළ සියල්ලන්ටම පහර දෙයි.

    ප්‍රොබ්ස්ටිං මෙසේ ලියයි:

    “අනෙක් අතට, අපි තර්ක කරන්නේ ධනේශ්වර-බොනපාට්වාදී ගඩාෆි පාලනය පරාජය කළ බැවින් ලිබියානු විප්ලවය කම්කරු පන්තියට සහ පීඩිතයින්ට අර්ධ ජයග්‍රහණයක් ලබා දෙමින් අවසන් වූ බවයි… ලිබියානු විප්ලවයේ තවත් ධනාත්මක ප්‍රතිවිපාකයක් වන්නේ අසාවඩ් ජනරජය පිහිට වූ මාලි හි ටුවාරෙග් ජනතාවගේ ජාතික විමුක්ති අරගලයේ ප්‍රගතියයි… නැවතත්, අපගේ මතය අනුව, මෙය පෙන්නුම් කරන්නේ ලිබියාවේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී විප්ලවයේ අර්ධ ජයග්‍රහණය පීඩිත ජනතාවට වාසිදායක වී ඇති බවයි.” [14]

    මෙම තක්සේරුව විකාර සහගත මෙන්ම නරුම ද වේ. ගඩාෆි තන්ත්‍රය “පෙරලා දමන ලද්දේ” ලිබියානු කම්කරුවන්ගේ ස්වාධීන දේශපාලන ව්‍යාපාරයක් විසින් නොව, ගුවනින් නේටෝ බෝම්බ සහ බිමින් බටහිර රටවල සහාය ඇති ඉස්ලාමීය ප්‍රොක්සි (නියෝජිත) හමුදා විසිනි. මෙම “අර්ධ ජයග්‍රහණයේ” ප්‍රතිඵලය වන්නේ විනාශභාග වූ සමාජයක්, දස දහස් ගණනක් මරණ, ලක්ෂ සංඛ්‍යාත සරණාගතයින් සහ අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන්ගේ මැදිහත්වීමක අලුත් තර්ජනයයි.

    මෙම වර්ධනය මාලි රාජ්‍යයට කිසිසේත් “වාසිදායක” දෙයක් නොවීය. එය ව්‍යසනයක් විය. ස්වාභාවික සම්පත්වලින් පොහොසත් රට, ලිබියානු යුද්ධය සහ එහි අසල්වැසියාගේ විනාශය හේතුවෙන් අර්බුදයකට ඇද දමා අස්ථාවර විය. උතුරේ ටුවාරෙග් සටන්කාමීන් සහ ඉස්ලාම්වාදීන්ගේ කැරැල්ල “විමුක්තිය” කරා නොව, සිවිල් යුද්ධයට සමාන තත්වයන්ට, බමාකෝහි හමුදා කුමන්ත්‍රණයකට සහ හිටපු යටත් විජිත බලවතා වූ ප්‍රංශයේ සහ එක්සත් ජනපදය ඇතුළු එහි අධිරාජ්‍යවාදී සහචරයින්ගේ මිලිටරි මැදිහත්වීමට මඟ පෑදීය.

    RCIT හා සමාන ආස්ථානයන් අනුගමනය කරන බොහෝ ව්‍යාජ-වාම ප්‍රවනතා දේශපාලනිකව ප්‍රතිගාමී බලවේගයන්ට අනුවර්තනය වීම සැඟවීමට උත්සාහ කරද්දි, RCIT මූලෝපායික අත්‍යවශ්‍යතාවයක් ලෙස ප්‍රති-විප්ලවවාදී ප්‍රවනතා සමඟ සහයෝගී වීම සාධාරණීකරණය කරයි.

    එහි “විප්ලවවාදී කොමියුනිස්ට් ප්‍රකාශනයේ” RCIT මෙසේ ප්‍රකාශ කරයි:

    “ඇත්ත වශයෙන්ම, වර්තමාන තත්වයන් යටතේ එවැනි නව ජාතික පක්ෂයක් හෝ පස්වන ජාත්‍යන්තරයක් පරස්පර විරෝධී පන්ති ස්වභාවයක් ගන්නා බව අපි දනිමු, මන්ද එයට විප්ලවවාදී පමණක් නොව, ප්‍රතිසංස්කරණවාදී සහ මාධ්‍යමික බලවේග ද ඇතුළත් වන බැවිනි. මෙය, එහි නායකයින් පන්ති අරගල මාලාවකින් අසාර්ථක වනු ඇති, නැතහොත් කම්කරුවන්ට එරෙහිව බැරිකේඩ වල අනෙක් පැත්තේ පවා සිටගනු  ඇති  ජාත්‍යන්තරයක් වනු ඇත.” [15]

    මෙම පුදුමාකාර සූත්‍රගත කිරීම RCIT හි භාවිතය තුළ මුල් බැස ඇත. RCIT හි අංශ ඇති සහ දේශපාලනිකව ක්‍රියාකාරී වන ඕනෑම තැනක, එය ධනේශ්වර බලවේගයන්ට සහාය දක්වන අතර ඇත්ත වශයෙන්ම “බැරිකේඩ වල  අනෙක් පැත්තේ” සිටගෙන සිටී. 2013 දී ඔස්ට්‍රියාවේ පැවති අවසන් ජාතික මැතිවරණවලදී, RKO ලිබරේෂන් (RKOB) සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදීන්ට (SPÖ) ඡන්දය දෙන ලෙස ඉල්ලා සිටි අතර,  එය දැනට වියානාහි ෆෙඩරල් මට්ටමින් කොන්සර්වේටිව් ඔස්ට්‍රියානු මහජන පක්ෂය (ÖVP) සමඟ සන්ධානයක් පිහිටුවා සිටිද්දි, බර්ගන්ලන්ඩ් ප්‍රාන්තයේ අන්ත දක්ෂිනාංශික, විදේශික භීතික (xenophobic) ඔස්ට්‍රියානු නිදහස් පක්ෂය (FPÖ) සමඟ සන්ධානයක සිටී.

    අප්‍රිකාවේ සහ ආසියාවේ ඔවුන්ගේ ආධාරකරුවන් අන්ත දක්ෂිණාංශික ජාතිකවාදී බලවේග සමඟ සහයෝගයෙන් කටයුතු කරති. කලින් උපුටා දක්වන ලද “විවෘත ලිපියේ” RCIT, “ප්‍රතිසංස්කරණවාදීන්ගේ සහ ජනතාවාදීන්ගේ බලපෑම යටතේ සිටින අය ඇතුළත් විය යුතු කම්කරුවන්ගේ සහ ජනප්‍රිය සංවිධානවල බහුජන එක්සත් පෙරමුණක්” වෙනුවෙන් පෙනී සිටී.

    මෙම දක්ෂිණාංශික, ධනේශ්වර සහ අධිරාජ්‍ය ගැති දිශානතිය අනෙකුත් ව්‍යාජ-වාම ප්‍රවනතාවන්ගේ සහයෝගය ලබාගෙන ඇත. ප්‍රොබ්ස්ටිං බොහෝ ව්‍යාජ-වාම සාකච්ඡා අවස්ථාවල ඉහලින්  පිළිගන්නා ආරාධිත අමුත්තෙක් වේ; උදාහරණයක් ලෙස, 2015 ජූලි මාසයේදී  හතරවන ජාත්‍යන්තරය නැවත ස්ථාපිත කිරීම සඳහා වූ සම්බන්ධීකරණ කමිටුව (CRFI) විසින් සංවිධානය කරන ලද ඇතන්ස් හි පැවති “තුන්වන යුරෝ-මධ්‍යධරණී සමුළුවේදී” ඔහු කතා කළේය. CRFI හි සාමාජිකයින් අතර, 1985 දී ICFI යෙන් සහ ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තිය සඳහා මොනයම්ම හෝ සමාජවාදී ඉදිරිදර්ශනයකින් බිඳී ගිය සවාස් මයිකල්-මට්සාස් විසින් නායකත්වය දෙන  ග්‍රීසියේ කම්කරු විප්ලවවාදී පක්ෂය (EEK) සහ ආර්ජන්ටිනාවේ කම්කරු පක්ෂය (PO)  ඇතුළත් වේ. [16]

    සමුළුව පිළිබඳ සිය වාර්තාවේ දී, රුසියානු සහ යුක්රේන නියෝජිතයින්ගේ දායකත්වයන් RCIT විවේචනය කළේ ඔවුන් “රුසියානු අධිරාජ්‍යවාදයට එරෙහි ඔවුන්ගේ මෘදු බව බොහෝ විට ප්‍රකාශ කළ” බැවිනි. CRFI හි “සහෝදරවරුන්” සමඟ “වැදගත් දේශපාලන වෙනස්කම්” ද තිබුණි. RCIT මෙසේ ලිවීය:

    “RCIT රුසියාව සහ චීනය අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් ලෙස විස්තර කළද, මෙම සහෝදරවරු එසේ නොකරති. තවද, RCIT එහි සුලු ධනේශ්වර ඉස්ලාමීය නායකත්වය නොතකා සිරියානු විප්ලවයට සහාය දීම දිගටම කරගෙන යන අතර, RedMed සහෝදරවරු [RedMed ජාලය CRFI ඔන් ලයින් වේදිකාවකි] ඔවුන්ගේ සහයෝගය නවතා දැන් පරාජකවාදී ආස්ථානයක් ගෙන ඇත.” [17]

    මෙම වෙනස්කම් තිබියදීත්, RCIT ය සමුළුව “ප්‍රයෝජනවත්” බව සටහන් කළේය.

    ***

    පාදසටහන්

    [1] බලන්න http://www.wsws.org/en/articles/2016/02/18/icfi-f18.html/

    [2] “Russia as a Great Imperialist Power,” Revolutionary Communism, No. 21, March 2014, p. 3. සම්පූර්ණ ප්‍රකාශය:  http://www.thecommunists.net/theory/imperialist-russia/

    [3] එම

    [4] එම, 16 පිටුව

    [5] එම

    [6] එම

    [7] https://www.foreignaffairs.com/articles/china/2016-02-15/eurasias-coming-anarchy

    [8] http://www.lrb.co.uk/v38/n01/seymour-m-hersh/military-to-military

    [9] “Critical Remarks on the National Question,” Lenin Collected Works, Volume 20 [Moscow, 1964], pp. 34-35

    [10] එම, පිටුව 46

    [11] “The Revolutionary Communist Manifesto,” Programme of the Revolutionary Communist International Tendency (RCIT), pp. 48-49

    [12] http://www.thecommunists.net/worldwide/africa-and-middle-east/rcit-als-syria/

    [13] http://www.thecommunists.net/rcit/open-letter-revolutionary-unity/

    [14] http://www.thecommunists.net/theory/liberation-struggle-and-imperialism/

    [15] http://www.thecommunists.net/rcit-manifesto/the-leadership-we-have-and-the-leadership-we-need/

    [16] ප්‍රොබ්ස්ටිංගේ නව දේශපාලන සගයෙකු වන්නේ ඇලෙක්ස් ස්ටයිනර් ය. ඔහු වසර 40 කට පමණ පෙර හතරවන ජාත්‍යන්තරයෙන් ඉවත් වූ අතර එතැන් සිට දරුණු ට්‍රොට්ස්කි විරෝධීයෙකු බවට වර්ධනය වී ඇත. පාලනය කළ නොහැකි දේශපාලන අවස්ථාවාදයේ සහ ට්‍රොට්ස්කිවාදී ව්‍යාපාරයේ නායකත්වයේ ඔහුගේ පැරණි සහෝදරවරුන් කෙරෙහි ව්‍යාධිජනක ආත්මීය වෛරයක දුෂ්ට අන්තර්ක්‍රියාවකින් මෙහෙයවනු ලැබෙන ස්ටයිනර්ට, සගයන් තෝරා ගැනීමේදී ඔහුගේ ප්‍රධාන නිර්ණායකය වන්නේ හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවට ඔවුන්ගේ විරුද්ධත්වයයි. ඔහු ICFI ට එරෙහිව විභව්‍ය සහචරයින් සෙවීම සඳහා යුරෝ-මධ්‍යධරණී සමුළුවට සහභාගී වූ අතර එහිදී ඔහුට ප්‍රොබ්ස්ටිං හමුවිය. රුසියාව සහ චීනය අධිරාජ්‍යවාදී ලෙස අර්ථ දැක්වීම අනුමත කරමින්, ස්ටයිනර් ප්‍රොබ්ස්ටිංගේ ලේඛන ඔහුගේ permanent-revolution.org බ්ලොග් අඩවියේ    පළ කරයි. ස්ටයිනර්ගේ දේශපාලන ඉතිහාසය පිළිබඳ සවිස්තරාත්මක සමාලෝචනයක් ඩේවිඩ් නෝර්ත්ගේ “ෆ්‍රැන්ක්ෆර්ට් පාසල, පශ්චාත් නූතනවාදය සහ ව්‍යාජ-වාම දේශපාලනය: මාක්ස්වාදී විවේචනයක්” හි අන්තර්ගත වේ. [කියවන්න:  https://mehring.com/frankfurt-school-postmodernism.html]

    [17] http://www.thecommunists.net/rcit/euro-mediterranean-conference-2015/

    රුසියාව සහ චීනය “අධිරාජ්‍යවාදී” ලෙස නම් කිරීම පිටුපස: න්‍යායික වංචාව පිළිබඳ සිද්ධි අධ්‍යයනයක්  Read More »

    Indonesia killings

    ‘කොමියුනිස්ට්’ විරෝධී ඉන්දුනීසියානු මහා ජන සංහාරයෙන් 60 වසරක් – 1 කොටස

    මිගාර මල්වත්ත විසිනි.

    මෙම ලිපි මාලාවේ 02 කොටසට මෙතැනින් පිවිසෙන්න.

    මෙම වසරේ ඔක්තෝබර් මාසයේදී, ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂ (PKI) සාමාජිකයින් සහ ආධරකරුවන් කේන්ද්‍ර කරගනිමින් 1965 දී කම්කරු පීඩිත මහජනතාවට එරෙහිව සිදු කරන ලද ජන සංහාරයට හැට වසරක් පිරුණි. දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු ආසියාව, අප්‍රිකාව සහ ලතින් ඇමරිකානු කලාපයන් පුරා සැඩ සුළඟක් මෙන් හමා ගිය අධිරාජ්‍යවාදයට සහ දේශීය කොම්ප්‍රදෝරු ධනපති පන්තියට එරෙහි කම්කරු පීඩිත මහජනතාවගේ දැවැන්ත අරගලයන් අතරට, ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාව විසින් දියත් කරන ලද අරගලය ද ඇතුළත් විය. ප්‍රතිගාමී ස්ටැලින්වාදී නිලධාරීවාදයත්, 1950 ගණන්වල මුලදී මෙම ස්ටැලින්වාදී නිලධාරීවාදය රැක ගැනීම සඳහා අධිරාජ්‍යවාදයේ තවත් ඒජන්සියක් ලෙස මතු වූ පැබ්ලෝවාදයත් පිහිට කර ගනිමින්, අධිරාජ්‍යවාදය හා එහි සහායක දේශීය කොම්ප්‍රදෝරු ධනපති පංතිය විසින් කම්කරු පීඩිත මහජනතාවට අත්කර දුන් අතිදැවැන්ත පරාජයක් ලෙස මෙම සමූලඝාතනය හඳුනාදිය හැකිය. ස්ටැලින්වාදී ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ සහයෙන් දේශීය ධනපති පන්තිය විසින් ඉන්දුනීසියානු ජාතික විමුක්ති අරගලය පාවා දීම, 1965 දී සිදු වූ ලේ වැකි කුමන්ත්‍රණය, ඒ තුළ එක්සත් ජනපද අධිරාජ්‍යවාදයේ මැදිහත් වීම, මෙම සමූලඝාතනය උදෙසා නැවත වරක් PKI නායකත්වය හා පැබ්ලෝවාදීන් විසින් සිදු කරන ලද පාවාදීම, මෙම ලේ වැකි සමූලඝාතනයෙන් පසු බලය ලබා ගත් සුහාර්තෝගේ හමුදා ඒකාධිපතිත්වය යටතේ 1998 දක්වා වූ දැඩි මර්දනකාරී පාලනය හා 1997 ආසියානු මූල්‍ය අර්බුදයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස කැරලිකාර මහජනතාව විසින් සුහාර්තෝ පලවා හැරීම දක්වාත් ඉන් පසු ප්‍රතිසංස්කරණ යුගය (Reformasi) ලෙස ධනපති ක්‍රමය යළි ස්ථාපිත වීම දක්වාත් ඓතිහාසික වාර්ථාවක් මෙම ලිපි මාලාවට අඩංගු වේ. මෙම ඓතිහාසික වාර්තාව සලකා බැලෙන්නේ විශේෂයෙන් මෙම කාල පරිච්ඡේදය තුල විජිත හා ධනපති සංවර්ධනයේ පසුගාමී රටවල ජාතික ධනේශ්වරයේ හා සුලු ධනපති පන්තියේ නායකත්වයන් විසින් කම්කරු පීඩිත අරගල ග්‍රහනයට ගැනිම හා ඊට බැඳි පැබ්ලෝවාදයේ අවස්ථාවාදී ක්‍රියාකලාපය විග්‍රහ කර ගැනීමේ පසුබිමක් වශයෙනි. ඒ සමගම ඉන්දුනීසියාවේ කම්කරු, ගොවි හා ශිෂ්‍යයින් ඇතුලු පීඩිත මධ්‍යම පන්තිය දේශපාලනික අවමංගතභාවයේ හෙලමින් කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන් විප්ලවවාදී ජාත්‍යන්තරවාදී වැඩ පිළිවෙළට හතුරුව කටයුතු කරන වත්මන් ජාතිකවාදී ධනපති ව්‍යාපාර හා සුළු ධනපති ව්‍යාජ-වාම සංවිධානවල ක්‍රියාකලාපය සලකා බලමින්, මෙම සියලු පාවාදීම්වලට එරෙහිව විප්ලවවාදී ඉදිරිදර්ශනයක් සහිතව සම්ප්‍රදායික ට්‍රොට්ස්කිවාදයේ ධජය යටතේ හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව(හජජාක) විසින් සිදු කරන ලද අරගලය සාකච්ඡා කිරිම සහ ඉන්දුනීසියාවේ එහි ශාඛාවක් පිහිටුවීමේ අවශ්‍යතාව මතු කිරීම මෙම ලිපි මාලාවේ අරමුණයි.

    ~~

    ඇමරිකානු CIA සංවිධානය මැදිහත් වීමෙන් සිදු කළ හමුදා කුමන්ත්‍රණයක් හරහා ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂ (PKI) සාමාජිකත්වය හා සහායකයින් ඉලක්ක කරගනිමින් 1965 ඔක්තෝම්බරයේ සිට සය මසකට වැඩි කලක් ක්‍රියාත්මක කෙරුණු මහා ජන සංහාරයට හැට වසරක් පිරී තිබේ. මෙම සංහාරය ‘කොමියුනිස්ට්’ විරෝධී යන නාමයෙන් සිදු කරන ලද නමුත්, සැබැවින්ම එය ස්ටැලින්වාදී PKI නායකත්වය විසින් පාවාදුන් කම්කරු පන්තියට සහ ගොවි ජනතාවට එරෙහි අධිරාජ්‍යවාදී ප්‍රහාරයක් විය. මෙම සංහාරයෙන් අවම වශයෙන් පුද්ගලයින් 500,000 ත් 1,000,000 ත් අතර සංඛ්‍යාවක් ඝාතනය කරන ලද බවට ගණන් බලා ඇත. තවත් වාර්තා මෙම ගණන මිලියන තුන දක්වා ඉහල දමයි. පශ්චාත් දෙවන ලෝක යුද කාල පරිච්ඡේදයේ, අධිරාජ්‍යවාදයට සහ දේශීය කොම්ප්‍රදෝරු ධනපති පන්තියට එරෙහිව ආසියාව, අප්‍රිකාව හා ලතින් ඇමරිකාව පුරා හමා ගිය කම්කරු පීඩිත මහජනතාවගේ දැවැන්ත විප්ලවවාදී අරගලයන් අතරට ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාවගේ අරගලය ද ඇතුළත්ය. ප්‍රතිගාමී ස්ටැලින්වාදී නිලධාරීවාදය  සහ 1950 මුල් භාගයේ ප්‍රතිගාමී ස්ටැලින්වාදය ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා අධිරාජ්‍යවාදයේ තවත් ඒජන්සියක් ලෙස මතුවූ පැබ්ලෝවාදය විසින් මෙම විප්ලවවාදී ව්‍යාපාරය පාවා දීමෙන්, අධිරාජ්‍යවාදය හා එහි සහයක දේශීය කොම්ප්‍රදෝරු ධනපති පන්තිය විසින් කම්කරු පීඩිත මහජනතාවට අත්කර දුන් අති දැවැන්ත පරාජයක් ලෙස මෙම සමූලඝාතනය හඳුන්වාදිය හැකිය.

    Massacre1965Indonesia
    ඉන්දුනීසියානු සමූලඝාතනවලට ගොදුරු වූවන් සමූහ මිනී වලවල්වලට හෝ ගංගාවලට විසි කරන ලදී (1965).

    ඓතිහාසික පසුබිම

    බුරුමයට ආසන්නව, අද දින ඉන්දියන් සාගරයේ පිහිටි සුමාත්‍රා දූපතේ සිට, ඕස්ට්‍රේලියාවට ආසන්න පැසිෆික් සාගරයේ පිහිටි බටහිර පැපුවා දක්වා සැතපුම් 3200 ක් පමණ දක්වා වූ දුරක් පුරා මෙම දූපත් සමූහය විහිද යන සේ පිහිටා සිටී. 1880 න් පසු මෙම භූගෝලීය කලාපය සඳහා “ඉන්දුනීසියාව” යන යෙදුම භාවිතා කරන ලදී. ඉන්දුනීසියානු දූපත් ප්‍රමාණය ගණනින් 17,000 ඉක්මවන අතර, ඉන් ජනාවාසව පවතින්නේ දූපත් 6,000 පමණ ප්‍රමාණයකි. ඉස්ලාම් ධර්මය හැරෙන්නට වෙනත් කිසිදු සංස්කෘතික සාම්‍යතාවයක් නොමැති මෙම දූපත් සමූහය එකට බැද තබනු ලැබුවේ වසර 350 පමණ වූ ලන්දේසි යටත් විජිත පාලනය විසිනි.

    ලන්දේසි යටත් විජිතවල අධිරාජ්‍යවාදී කොල්ලකෑම

    ලන්දේසි යටත් විජිත අධිරාජ්‍යවාදීන් විසින් වසර 350 ක් තිස්සේ ඉන්දුනීසියාව අනුකම්පා විරහිතව කොල්ලකෑ අතර, ස්වභාවික සම්පත් කොල්ලකෑම, විශාල කෘෂිකාර්මික වතු ස්ථාපිත කිරීම සහ එහි ජනතාව අනුකම්පා විරහිතව සූරා කෑම සිදු කළහ. ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව්වල (යටත්විජිත ඉන්දුනීසියාව) යටත් විජිත යුද්ධ ඉන්දුනීසියානු ජනගහනයට දැඩි හානියක් සිදු කළ අතර, සෘජු යුද්ධ හානි, සාගතය සහ රෝග හේතුවෙන් මිලියන 3 සිට 4 දක්වා මරණ සිදු විය.

    19 වන සියවස ආරම්භයේදී, නැගී එන බ්‍රිතාන්‍ය ධනේශ්වර අධිරාජ්‍යවාදය මෙම කලාපය කෙරෙහි ආධිපත්‍යය සඳහා ලන්දේසීන්ට වැඩි වැඩියෙන් අභියෝග කළේය. 1800 දී ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය සමාගම බිඳ වැටුණු අතර 1811 දී බ්‍රිතාන්‍යය මෙම කලාපය අත්පත් කර ගත්තේය. නමුත් 1814 ඇංග්ලෝ-ලන්දේසි ගිවිසුමට අනුව 1816 දී නැවත ලන්දේසින්ට මෙම කලාපය බාර දෙන ලද අතර, 1824 ලන්ඩන් ගිවිසුම මගින් මෙම යටත් විජිත බලවතුන් දෙදෙනා විසින් කලාපය කොටස් දෙකකට බෙදා ගත්හ: බ්‍රිතාන්‍යයන් මැලේ අර්ධද්වීපයේ පාලනය අත්පත් කරගත් අතර ලන්දේසීන් ඉන්දුනීසියානු දූපත් සමූහය පාලනය කරන ලදී.

    ලන්දේසීන් විසින් 1830 න් පසු ජාවාහි බලහත්කාර වගා කිරීමේ සහ ගිවිසුම්ගත ශ්‍රම ක්‍රමයක් හඳුන්වා දෙන ලදී. මෙම ක්‍රමය මගින් ලන්දේසීන් සහ ඔවුන්ගේ ඉන්දුනීසියානු සහචරයින් අතිවිශාල ධනයක් උපයන ලදී. මෙම වගා ක්‍රමය ගොවීන් ඔවුන්ගේ ඉඩම්වලට බැඳ දමා තිබුණි. 1870 න් පසු එළඹි වඩාත් ලිබරල් කාල පරිච්ඡේදයේ දී මෙම ක්‍රමය අහෝසි කරන ලදී.

    1901 දී ලන්දේසීන් “ආචාර ධර්ම ප්‍රතිපත්තිය” ලෙස හැඳින්වූ ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කළ අතර, එයට දේශීය අධ්‍යාපනය සඳහා තරමක් වැඩි මුදලක් වෙන් කළහ. ලන්දේසි අධිරාජ්‍යවාදීන්ට මෙම ලිබරල් ප්‍රතිසංස්කරණ හදුන්වා දීමට සිදු වූයේ ධනපති ක්‍රමයේ සීඝ්‍ර වර්ධනයත් සමඟම, එහි පැවැත්ම සඳහා ධනපති පන්තියට වඩාත් ලිබරල්වාදී ප්‍රතිසංස්කරණ අනුගමනය කිරීමට සිදු වීමේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙසිනි.

    “ආචාර ධර්ම ප්‍රතිපත්තිය” පුළුල් අධ්‍යාපන අවස්ථා ලබා දුන්නේ නැත. කෙසේ වෙතත්, එය ස්වදේශික ඉන්දුනීසියානු ප්‍රභූ පැලැන්තියේ දරුවන්ට ලන්දේසි අධ්‍යාපනයක් ලබා දුන්නේය. බටහිර අධ්‍යාපනය නිදහස සහ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය පිළිබඳ බටහිර දේශපාලන අදහස් ගෙන ආවේය. 1920 සහ 30 ගණන්වලදී, මෙම කුඩා ප්‍රභූ පැලැන්තිය නැගී එන යටත් විජිත විරෝධී ජාතික චින්තනයක් ප්‍රකාශ කිරීමට පටන් ගත්තේය.

    1918 දී, වසර දෙකකට පෙර පිහිටුවන ලද පූර්ව-පාර්ලිමේන්තුවක් වන වොක්ස්රාඩ් (මහජන කවුන්සිලය), පළමු වරට රැස්විය. එය සාමාජිකයින් 39 දෙනෙකුගෙන් සමන්විත වූ අතර, ඉන් 15 දෙනෙකු ස්වදේශික ඉන්දුනීසියානුවන් විය. මෙම වසරේ දී, අනාගතයේ යම් නිශ්චිත අවස්ථාවක දී ඉන්දුනීසියානුවන්ට ස්වයං පාලනයක් ලබා දෙන බවට ලන්දේසි රජය එකඟ වූ නමුත්, පසු වසරවලදී මෙම පොරොන්දු අත් හැර දැමුණි.

    ජාතිකවාදයේ නැගීම හා ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂය පිහිටුවීම

    පළමු ලෝක යුද්ධය පුපුරා යාමෙන් (1914-1918) සනාථ වූයේ, ලෝක ආර්ථික දේශපාලන ක්‍රමයක් ලෙස ධනපති ක්‍රමය සිය ඓතිහාසික වලංගුතාවය සිඳ ගත් බවයි. එහෙයින්, මෙම ප්‍රතිගාමී අධිරාජ්‍යවාදී ධනපති ක්‍රමයට එරෙහිව, 20 වන සියවසේ මුල් භාගයේ විජිත හා අර්ධ-විජිත රාජ්‍ය තුළ පැන නැගි ජාතිකවාදය මෙම නව ලෝක තත්ත්වයේ නිෂ්පාදනයක් වූ අතර බටහිර යටත් විජිතවාදයේ යටත්වැසියන් ලෙස පැවති අප්‍රිකාවේ සහ ආසියාවේ බොහෝ ප්‍රදේශවලට බලපාන පුළුල් නොසන්සුන්තාවයේ ප්‍රවාහයන්ගේ කොටසක් විය.

    මෙම කාල පරිච්ඡේදය තුළ පළමු ඉන්දුනීසියානු දේශපාලන පක්ෂ මතුවීමට පටන් ගත්තේය. 1908 ඔක්තෝබර් මාසයේදී, පළමු ජාතිකවාදී ව්‍යාපාරය වන බුඩි උටෝමෝ පිහිටුවන ලදී. “ඉන්ඩිෂ් පාර්ටිජ්” පක්ෂය 1912 දී පිහිටුවන ලදී. එම වසරේම, සැප්තැම්බර් 10 වන දින, සරේකට් ඉස්ලාම් පළමු ජාතිකවාදී මහජන ව්‍යාපාරය පිහිටුවන ලදී. 1912 දෙසැම්බර් වන විට සරේකට් ඉස්ලාම් හි සාමාජිකයින් 93,000 ක් සිටියහ. එය ලන්දේසි පාලනයට එරෙහිව ඉස්ලාමයේ ධජය භාවිතා කරමින් ඉන්දුනීසියානුවන් එකට ගෙන ආවේය.

    PKI හි පුරෝගාමී ව්‍යාපාරය සහ නිදහස් අරගලය

    1914 දී ඉන්දීය සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සංගමය (ලන්දේසි: Indische Sociaal-Democratische Vereeniging – ISDV -Indies Social Democratic Association) ලන්දේසි සමාජවාදී හෙන්ක් ස්නීව්ලියට් සහ තවත් ඉන්දීය සමාජවාදියෙකු විසින් ආරම්භ කරන ලදී. ISDV හි යටත් විජිත පාලනයට විරුද්ධ වීමට ක්‍රම සොයන උගත් ඉන්දුනීසියානුවන්ට ලන්දේසි සාමාජිකයින් විසින් කොමියුනිස්ට් අදහස් හඳුන්වා දෙනු ලැබුණි. 1914 දී පටන්, ඉන්දුනීසියානු පීඩිත ජනතාවගේ හොඳම නියෝජිතයෝ මාක්ස්වාදය වෙත හැරුණහ. 

    ISDV විසින් 1915 ඔක්තෝබර් මාසයේදී Het Vrije Woord (නිදහස් වචනය) නමින් ලන්දේසි භාෂා ප්‍රකාශනයක් ආරම්භ කළේය. ISDV පිහිටුවන විට එය ස්වාධීනත්වයක් ඉල්ලා සිටියේ නැත. නමුත්, එය ඉක්මනින් රැඩිකල් ධනවාදී විරෝධී දිශාවක් ගත්තේය. ISDV විසින් 1917 වසරේ දී එහි පළමු ඉන්දුනීසියානු භාෂා ප්‍රකාශනය වන Soeara Merdeka (නිදහසේ හඬ) ආරම්භ කළේය.

    1917 රුසියානු විප්ලවයෙන් පසුව, ISDV හි රැඩිකල්වාදයට ඉන්දුනීසියානු ජනගහනයෙන් මෙන්ම ලන්දේසි සොල්දාදුවන්ගෙන් සහ විශේෂයෙන් නාවිකයින්ගෙන් ප්‍රමාණවත් සහයෝගයක් ලැබුණු අතර ලන්දේසි බලධාරීන් කලබලයට පත් විය. එබැවින් 1918 දී ස්නීව්ලියට්ට ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව්වෙන් පිටව යාමට සිදු විය. ලන්දේසි යටත් විජිත බලධාරීන් විසින් ISDV මර්දනය කිරීම ආරම්භ කරන ලදී.

    ඒ සමඟම, ISDV සහ කොමියුනිස්ට් හිතවතුන් “ඇතුළත අවහිර කිරීම” උපාය මාර්ගයක් ලෙස හැඳින්වෙන උපක්‍රමයකින් නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව්හි අනෙකුත් දේශපාලන කණ්ඩායම්වලට රිංගා ගැනීමට පටන් ගත්හ. වඩාත්ම පැහැදිලි බලපෑම වූයේ සරේකට් ඉස්ලාම් වෙත සිදු කරන ලද ඇතුළු වීමයි. සෙමවුන් සහ ඩාර්සෝනෝ ඇතුළු බොහෝ සාමාජිකයින්ගේ රැඩිකල් වාමාංශික අදහස් මගින් මෙම ඉස්ලාමීය ජාතිකවාදී සංවිධානය සාර්ථක බලපෑමට ලක් විය. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, කොමියුනිස්ට්වාදී සංකල්පයන් ISDV නියෝජිතයන් විසින් ඉන්දුනීසියාවේ විශාලතම ඉස්ලාමීය සංවිධානය තුළ සාර්ථකව රෝපණය කරන ලදී.

    1920 මැයි 23 වන දින සෙමරන්ග් හි පැවති සම්මේලනයේදී, ISDV, Perserikatan Komunis di Hindia (PKH; ඉන්දීය කොමියුනිස්ට් සංගමය) යන නම ලබා ගත්තේය. සෙමවුන් පක්ෂ සභාපතිවරයා වූ අතර ඩාර්සෝනෝ උප සභාපති විය. කොමියුනිස්ට් ජාත්‍යන්තරයේ (කොමින්ටර්න්) කොටසක් වූ පළමු ආසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂය PKH වූ අතර, 1921 දී කොමින්ටර්න්හි 2 වන ලෝක සම්මේලනයේදී ස්නීව්ලියට් පක්ෂය නියෝජනය කළේය.

    1924 වසරේ දී පක්ෂයේ නම පාර්ටයි කොමුනිස් ඉන්දුනීසියාව (PKI, ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂය) ලෙස වෙනස් කරන ලදී.

    1926-27 කැරැල්ල සහ එහි මර්දනය

    1925 මැයි මාසයේ පැවති පූර්ණ සැසියකදී, කොමින්ටර්න් විධායක කමිටුව, සිය ප්‍රතිගාමී පන්ති සම්මුතිවාදී ප්‍රතිපත්තිය මත පදනම් වෙමින්, ඉන්දුනීසියානු කොමියුනිස්ට්වාදීන්ට කොමියුනිස්ට් නොවන ජාතිකවාදී සංවිධාන සමඟ අධිරාජ්‍ය විරෝධී සන්ධානයක් පිහිටුවීමට නියෝග කළේය. PKI හි අලිමින් සහ මුසෝගේ නායකත්වයෙන් යුත් අධිරාජ්‍ය විරෝධී කොටස් ලන්දේසි යටත් විජිත රජය පෙරලා දැමීම සඳහා විප්ලවයක් ඉල්ලා සිටියහ.

    සැලසුම් කළ විප්ලවය බටහිර සුමාත්‍රාවෙහි පඩාං නගරයෙන් ආරම්භ වීමට නියමිත විය. නමුත් 1926 ආරම්භයේදී ලන්දේසි ආරක්ෂක අංශ විසින් සිදු කරන ලද මර්දනය හේතුවෙන් PKI සාමාජිකයින් අත්අඩංගුවට ගැනීමට හේතු විය. 1926 නොවැම්බර් 12 වන දින බටේවියාවේ (දැන් ජකර්තා) සීමිත කැරැල්ලක් ආරම්භ විය; ඒ හා සමාන කැරලි පඩෑං, බැන්ටම් සහ සුරබයා හි සිදු විය.

    අසාර්ථක වූ විප්ලවයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, පුද්ගලයින් 13,000 ක් අත්අඩංගුවට ගෙන, 4,500 ක් සිරගත කරන ලද අතර, 823 ක් බටහිර නිව්ගිනියාවේ ඩිගුල් කලාපයේ බොවන්-ඩිගොයෙල් කඳවුරට පිටුවහල් කරන ලදී. 1927 දී ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව් රජය විසින් PKI පක්ෂය තහනම් කරන ලදී.

    සුකර්නෝ සහ ජාතිකවාදී ව්‍යාපාරය

    කොමියුනිස්ට් කැරැල්ලේ පරාජය සහ සරේකට් ඉස්ලාමයේ පරිහානිය නව ජාතිකවාදී සංවිධානයක් සඳහා මාවත විවර කළ අතර, 1926 දී බන්ඩුං හි “සාමාන්‍ය අධ්‍යයන සමාජයක්” ආරම්භ කරන ලදී. එහි ලේකම් ලෙස පත්වූයේ, වංශාධිපති පවුලක ජාවා පාසල් ගුරුවරයෙකුගේ පුතෙකු වූ සුකර්නෝ ය. ඔහු තරුණ ගෘහ නිර්මාණ උපාධිධාරියෙකු වූ අතර, උගත් සුළු ධනේශ්වර ස්ථරයට අයත් විය. ඔහු ඉන්දුනීසියාවේ නව නාගරික ප්‍රභූ පැලැන්තිය මත පදනම් වෙමින් ජාතිකවාදී දෘෂ්ටියක් සකස් කිරීමට පටන් ගත්තේය. 

    Sukarno
    1949 දෙසැම්බර් 28 දින ජනාධිපති සුකර්නෝ, නිදහස් වී ඇති ඉන්දුනීසියාව ලෝකය සමඟ මිත්‍රත්වයෙන් ජීවත් වන බව ප්‍රකාශ කරන්නේ, ජකර්තා හි කොනිංස්ප්ලයින් හි (බටේවියාව සඳහා ඉන්දුනීසියානු නම, දැන් අගනුවරේ නිල නාමය) පිහිටි ඔහුගේ නව මූලස්ථානයේ සිටය. නෙදර්ලන්තයේ සිට ඉන්දුනීසියානු එක්සත් ජනපදයට ස්වෛරීභාවය මාරු කිරීම පෙර දිනයේ දී ජකර්තාහිදී සිදු විය.

    ඉන්දුනීසියාවේ ජාතිකවාදය සැලකිලිමත් වූයේ ලන්දේසි පාලනයට එරෙහි ප්‍රතිරෝධය ගැන පමණක් නොව, දූපත් සමූහයේ වාර්ගික විවිධත්වය වැළඳ ගනිමින්, සාම්ප්‍රදායික අධිකාරිය ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීම සහ නවීන රාජ්‍යයක් ලෙස ඉන්දුනීසියාව නිර්මාණය කිරීමට හැකි වන පරිදි ජාතිකත්වය පිළිබඳ නව සංකල්ප ගොඩ නැගීම කෙරෙහිද අවධානය යොමු කළේය.

    1920 පමණ වන විට “ඉන්දුනීසියාව” යන වචනය එහි නූතන භාවිතයට පැමිණියේය. ජනවාර්ගික හා භූගෝලීය ප්‍රදේශය වර්ගීකරණය කිරීම සඳහා 1850 දී ඉංග්‍රීසි ස්වභාව විද්‍යාඥයන් වූ ජෝර්ජ් වින්ඩ්සර් අර්ල් සහ ස්කොට්ලන්ත නාවිකයෙකු වූ ජේම්ස් රිචඩ්සන් ලෝගන් විසින් නිර්මාණය කරන ලද “ඉන්දුනීසියාව” යන යෙදුම ජාතිකවාදීන් විසින් ජනතාවගේ එකමුතුවක් පරිකල්පනය කිරීමේ වචනයක් ලෙස යොදා ගන්නා ලදී. මීට පෙර තරුණ සන්ධාන විසින් වෙනම බාලිනීස් ජාතියක්, ජාවා ජාතියක්, සුමාත්‍රා ජාතියක් යනාදිය වශයෙන් කතා කර තිබුණි. දැන් ඔවුහු ‘ඉන්දුනීසියාව’ ලෙස තනි ජනතාවක් ගැන කතා කළහ.

    නෙදර්ලන්තයේ අධ්‍යාපනය ලද ඉන්දුනීසියානු සිසුන් විසින් නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව් හි ලන්දේසි පාලනයට එරෙහිව, 1924 දී පර්හිම්පුනාන් ඉන්දුනීසියා (Perhimpunan Indonesia – ඉන්දුනීසියානු සංගමය) නෙදර්ලන්තයේ ලෙයිඩන් නගරයේ දී පිහිටුවන ලදී. එය රැඩිකල් ජාතිකවාදී චින්තනයේ මධ්‍යස්ථානයක් බවට පත් වූ අතර, 1920 ගණන්වල මැද භාගයේදී නෙදර්ලන්තයේ සිට ආපසු මව්බිමට පැමිණි සිසුන් ඊට සමාන අදහස් ඇති කණ්ඩායම් සමඟ එක් විය.

    නව ජාතිකවාදයට එහි ප්‍රකාශනය සඳහා නව සංවිධානයක් අවශ්‍ය වූ අතර, 1927 ජූලි 4 වන දින පිහිටුවන ලද ඉන්දුනීසියානු ජාතිකවාදී සංගමය (Perserikatan Nasional Indonesia), පසුව 1928 මැයි මාසයේදී ඉන්දුනීසියානු ජාතිකවාදී පක්ෂය (Partai Nasional Indonesia – PNI) ලෙස නම් වෙනස් කරන ලද්දේ, සුකර්නෝගේ සභාපතිත්වය යටතේය. PNI ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව් රජය සමඟ සහයෝගයෙන් කටයුතු නොකිරීමේ අදහස සහ ‘සම්පූර්ණ නිදහස’ සඳහා පෙනී සිටීම මත පදනම් විය. කෙසේ වෙතත්, PNI සඳහා මහජන සහයෝගයේ පදනමක් නිර්මාණය කිරීමට උත්සාහ කළ සුකර්නෝ වඩාත් මධ්‍යස්ථ නායකයින් සමඟ එක්ව කටයුතු කිරීමට ද, යම් සාර්ථකත්වයක් ලබා ගැනීමට ද පක්ෂය තුළ පුළුල් ලෙස පදනම් වූ, තරමක් අස්ථිර වුවද, ජාතිකවාදී සංවිධාන සංගමයක් පිහිටුවීමට සමත් විය.

    1928 ඔක්තෝබර් 28 වන දින, තරුණ සංවිධානවල නියෝජිතයින් ගණනාවක් ඓතිහාසික තරුණ ප්‍රතිඥාව (Sumpah Pemuda) නිකුත් කළ අතර, එමඟින් ඔවුන් එක් ඉන්දුනීසියානු මාතෘ භූමියක්, එක් ඉන්දුනීසියානු ජනතාවක් සහ එක් ඉන්දුනීසියානු භාෂාවක් පමණක් හඳුනා ගැනීමට දිවුරුම් දුන්හ. එය රටේ නිදහස් ව්‍යාපාරයේ සන්ධිස්ථානයක් ලෙස සැලකෙන අතර විවිධ අනන්‍යතා හරහා පොදු අනන්‍යතාවයක් සංකේතවත් කෙරෙන බවට සැලකුණි.

    සුකර්නෝ සිරගත කිරීම

    1929 න් පසු ගෝලීය අවපාතය ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව්වන්ට තියුණු ලෙස බලපෑවේය. රබර්, සීනි සහ අනෙකුත් නිවර්තන භාණ්ඩ සඳහා වන අපනයන මිල පහත වැටුණි. එය යටත් විජිත බලධාරීන්ගේ ආදායම් පහත වැටීමට හේතු වූ අතර, වතු ශ්‍රමය සහ ගොවී අපනයන භෝග මත යැපෙන ඉන්දුනීසියානුවන්ගේ ආර්ථික අර්බුදය ඉහළ ගියේය. එමගින් දූපත් සමූහය පුරා සමාජ පීඩාව තීව්‍ර කළ අතර අර්ථවත් ප්‍රතිසංස්කරණ අනුගමනය කිරීමේ ලන්දේසි කැමැත්ත සහ ධාරිතාව සීමා විය. ආර්ථික හැකිලීම සමාජ නොසන්සුන්තාව, වැඩ වර්ජන සහ සහන සඳහා ඉල්ලීම් තීව්‍ර විය. මෙම තත්වය මත ප්‍රමුඛ අධිරාජ්‍ය විරෝධී කථීකයෙකු ලෙස සුකර්නෝ පෙරට පැමිණියේය. දේශීය වශයෙන් ඇතිවී තිබෙන මෙම නොසන්සුන්තාව මැඩපැවැත්වීම සඳහා දැඩි පියවර (පොලිස් ක්‍රියාමාර්ග, අත්අඩංගුවට ගැනීම්, මාධ්‍ය සහ රැස්වීම් සීමා කිරීම්) ලන්දේසි පාලනය විසින් ගනු ලැබුණි.

    ලන්දේසි පාලනය විසින් ජාතිකවාදී ව්‍යාපාරය මර්දනය කිරීම ආරම්භ කරන ලද අතර, එය බොහෝ අත්අඩංගුවට ගැනීම් වලට හේතු විය. 1929 දෙසැම්බර් 29 වන දින, ඉන්දුනීසියාවේ පළමු ජනාධිපති වූ සුකර්නෝ සහ PNI හි අනෙකුත් ප්‍රමුඛ නායකයින් ජාවාව පුරා සිදු කරන ලද වැටලීම් මාලාවක දී ලන්දේසි යටත් විජිත බලධාරීන් විසින් අත්අඩංගුවට ගනු ලැබුණි. සුකර්නෝ අත්අඩංගුවට ගනු ලැබුවේ යොග්‍යාකාර්තාවට කරන ලද සංචාරයක දී ය. 1930 අගෝස්තු සිට දෙසැම්බර් දක්වා බන්ඩුං ලෑන්ඩ්‍රාඩ්  උසාවියේ පැවති ඔහුගේ නඩු විභාගයේදී, සුකර්නෝ විසින් යටත් විජිතවාදය හා අධිරාජ්‍යවාදය ප්‍රහාරයට ලක් කරමින් “Indonesia Menggoegat” (ඉන්දුනීසියාව චෝදනා කරයි) නම් දිගු දේශපාලන කථාමාලාවක් පැවැත්වීය. 1930 දෙසැම්බර් මාසයේදී සුකර්නෝට වසර හතරක සිර දඬුවමක් නියම කරන ලද අතර, ඔහු බංඩුං හි සුකමිස්කින් බන්ධනාගාරයේ සිර ගතව සිටියේය. කෙසේ වෙතත්, ඔහුගේ කථාව මාධ්‍ය විසින් පුළුල් ලෙස ආවරණය කරන ලද අතර, නෙදර්ලන්තයේ සහ ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව් යන දෙකෙහිම ලිබරල් කොටස්වල ප්‍රබල පීඩනය හේතුවෙන්, සුකර්නෝ 1931 දෙසැම්බර් 31 වන දින කලින් නිදහස් කරන ලදී. මේ වන විට ඔහු ඉන්දුනීසියාව පුරා ප්‍රකටව දන්නා ජනප්‍රිය වීරයෙකු බවට පත්ව තිබුණි. කෙසේ වෙතත්, ඔහුගේ සිරගත කිරීම තුළදී, PNI යටත් විජිත බලධාරීන්ගේ මර්දනය සහ අභ්‍යන්තර මතභේද හේතුවෙන් බෙදී ගොස් තිබුණි.

    මුල් PNI විසුරුවා හරින ලද අතර එහි හිටපු සාමාජිකයින් වෙනම පක්ෂ දෙකක් පිහිටුවන ලදී. 1931 අප්‍රේල් මස අවසානයේදී, PNI හි හිටපු ප්‍රමුඛ චරිතයක් වූ සාර්ටෝනෝ, ඉන්දුනීසියානු පක්ෂය (Partindo) පිහිටුවන ලදී. එය PNI සාමාජිකත්වයෙන් බහුතරයක් ආකර්ෂණය කර ගත් අතර ලන්දේසීන්ගෙන් ඉන්දුනීසියානු නිදහස සඳහා උද්ඝෝෂනය කළ නමුත් PNI තරමේ රැඩිකල්භාවයක් පෙන්වූයේ නැත. පරින්ඩෝ, සහයෝගී ජාතිකවාදයේ ප්‍රමුඛ ප්‍රකාශනය ලෙස මතු වූයේ, සිවිල් අධ්‍යාපනය, සමාජ සුභසාධනය, වෙළඳාම සහ ආර්ථික දියුණුව වැනි ප්‍රතිසංස්කරණවාදී වැඩසටහන් වටා ජාතිකවාදී බලවේග එක්සත් කිරීමට උත්සාහ කරමිනි. එය වොක්ස්රාඩ් හි සාමාජිකත්වය පිළිගත්තේය. හදිසි ජන අරගලවල මාවත ඉදිරිපත් කළ සුකර්නෝ සමග පරින්ඩෝ පක්ෂය සබඳතා පැවැත් වූ අතර 1932 ජුලි මස සුකර්නෝ එහි නායකත්වයට එළඹියේය. PNI හි තවත් කණ්ඩායම් ගණනාවක් එකතු වී නව සංවිධානයක් පිහිටුවා ගත් අතර එය නව-PNI (PNI Baru) ලෙස හැඳින්වේ. නෙදර්ලන්තයේ අධ්‍යාපනයෙන් මෑතකදී ආපසු පැමිණි ජාතිකවාදීන් වූ මොහොමඩ් හට්ටා සහ සුතාන් ස්ජහ්රීර්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් නව PNI පිහිටුවන ලද්දේ මහජන උද්ඝෝෂණ වෙනුවට දිගුකාලීන කේඩර් පදනම් වූ අරගලයක් සහ ඉන්දුනීසියානු ජනගහනයට නවීන අධ්‍යාපනය ලබා දීමේ උපාය මාර්ගය ප්‍රවර්ධනය කිරීමේ වැඩසටහනක් සහිතවය.

    1933 අගෝස්තු මාසයේදී සුකර්නෝ නැවතත් අත්අඩංගුවට ගෙන මුලින් ෆ්ලෝරස් දූපතේ එන්ඩේ වෙත පිටුවහල් කර, පසුව 1938 දී දකුණු සුමාත්‍රාවේ බෙන්ග්කුලු වෙත මාරු කරන ලදී. හට්ටා සහ ස්ජහ්රීර් ඇතුළු අනෙකුත් පක්ෂ නායකයින්ට එරෙහිව මර්දනකාරී ක්‍රියාමාර්ග අනුගමනය කරන ලද අතර ඔවුන් ද පිටුවහල් කරන ලදී. මෙසේ ජාතිකවාදී ව්‍යාපාරයේ රැඩිකල්වාදී ප්‍රවනතාව මර්ධනය කරනු ලැබිණි.

    සහයෝගී ජාතිකවාදය සහ වොක්ස්රාඩ් (මහජන කවුන්සිලය)

    1930 ගණන්වල අගභාගයේදී ජාතිකවාදී නායකයින්ට ලන්දේසීන් සමඟ සහයෝගයෙන් කටයුතු කිරීමට බල කෙරුණු අතර, එය හැරෙන්නට මෙම පසුගාමී ධනපති පන්තියට පංති අවශ්‍යතාවය මත තෝරා ගත හැකි වෙනත් විකල්පයක් නොවීය. ජාතිකවාදී තර්ජන ක්ෂණිකව පෙනෙන තැන ලන්දේසීන් පාලනය දැඩි කළ අතර පරිපාලනය ස්ථාවර කිරීමට සේවය කළ ගතානුගතික දේශීය ධනපතින්ට සහයෝගය ලබා දුන්නේය. මේ සඳහා ලන්දේසින් යොදා ගනු ලැබුවේ වොක්ස්රාඩ් හෙවත් මහජන කවුන්සිලයයි. එය නීතිගත ක්‍රමය හරහා වර්ධක ප්‍රතිසංස්කරණ අපේක්ෂා කළ දේශපාලනික වශයෙන් ප්‍රභූන් (බොහෝ විට බටහිර අධ්‍යාපනය ලැබූ සහ යටත් විජිත පරිපාලන ජාලයන්හි ගිලී සිටි) පිරිසකගෙන් සැදුම් ලද්දකි.

    1918 දී උපදේශක ව්‍යවස්ථාදායකයක් ලෙස නිර්මාණය කරන ලද වොක්ස්රාඩ් වැනි උපදේශක ආයතන ද සංරක්ෂණය කර සමහර විට පුළුල් කළේය. 1930 ගණන්වල මුල් භාගය වන විට වොක්ස්රාඩ් “සහයෝගී ජාතිකවාදීන්ට” වර්ධක ප්‍රතිසංස්කරණ සඳහා හිමිකම් පෑමට සහ පරිපාලන තනතුරු, සිවිල් සේවා ප්‍රතිසංස්කරණ හෝ ජාතිකවාදී පාරිභාෂිතය සහ සංවිධාන සඳහා නීතිමය පිළිගැනීමක් ලබා ගත හැකි ප්‍රධාන නීති සංසදය බවට පත්ව තිබුණි.

    1930 ගණන්වල මැද භාගයේදී බුඩි උටෝමෝ සහ අනෙකුත් ජාතිකවාදී කණ්ඩායම්වල සම්මිශ්‍රණයකින් ආරම්භ කරන ලද පරින්ද්‍ර (Parindra) සංවිධානය, සහයෝගීතාවාදී (cooperative) ජාතිකවාදයේ ප්‍රමුඛ ප්‍රකාශනය ලෙස මතු විය. සිවිල් අධ්‍යාපනය, සමාජ සුභසාධනය, වෙළඳ හා ආර්ථික වැඩිදියුණු කිරීම ආදී ප්‍රතිසංස්කරණවාදී වැඩසටහන් වටා ජාතිකවාදී ශක්තීන් එක්සත් කිරීමට එය උත්සාහ කළේය. මෙම පක්ෂය වොක්ස්රාඩ් හි සාමාජිකත්වය පිළිගත්තේය.

    වොක්ස්රාඩ් කණ්ඩායමක් තුළ කථීකයෙකු සේ කටයුතු කළ මොහොමඩ් හුස්නි තම්රින්, සහයෝගීතා ජාතිකවාදී නායකයින්ට යටත් විජිත පාලනය තුළ එක්ව වැඩ කළ හැකි ආකාරය පිළිබඳ වඩාත් ප්‍රසිද්ධ ජාතිකවාදී න්‍යාය පත්‍ර ඉදිරිපත් කරන ලදී.

    දෙවන ලෝක යුද්ධය පුපුරා යාම හා ජාතිකවාදී දේශපාලන සංසදය

    දෙවන ලෝක යුද සංග්‍රාමය පුපුරා යාමත් සමගම, ජර්මනිය විසින් සිදුකළ ආක්‍රමණයෙන් 1940 දී නෙදර්ලන්තය අත්පත් කර ගැනීමෙන් පසු ලන්දේසි රජයේ ස්ථාවරත්වය වේගයෙන් බිඳ වැටුණි. අගනගර පාලනය දුර්වල විය. යටත් විජිත පරිපාලකයින් හිඟයන්ට, අවිනිශ්චිතතාවයට සහ අධිරාජ්‍ය පිළිවෙල ආරක්ෂා කළ නොහැකි බවට වූ වැඩෙන හැඟීමකට මුහුණ දුන්හ. මෙවැනි තත්ත්වයක් තුළ ඉන්දුනීසියානු “රැඩිකල්වාදී” ජාතිකවාදී නායකත්වයන්ගේ පවා සැබෑ දේශපාලනය හෙලිදරව් වන්නට විය. මන්ද, 1937 දී Gerindo (ගෙරින්ඩෝ) නම් වඩාත් රැඩිකල් පක්ෂයක් පිහිටුවන ලද නමුත්, එය පවා ජාතික සමාජවාදයේ (නාසිවාදයේ) තර්ජනයට එරෙහිව නෙදර්ලන්තයට සහාය වීම ජාතික නිදහස පිළිබඳ ප්‍රශ්නයට වඩා වැදගත් යැයි සැලකීය. මෙසේ බිද වැටෙන ලන්දේසි අධිරාජ්‍යය ආරක්ෂා කර ගැනීම මෙම ජාතිකවාදී නායකත්වයන්ගේ දේශපාලන අස්ථානය වී පැවිතිණි.

    මහා ඉන්දුනීසියානු පක්ෂය (Parindra – පරින්ද්‍ර), ඉන්දුනීසියානු මහජන ව්‍යාපාරය (Gerindo – ගෙරින්ඩෝ), Paguyuban Pasundan (පගුයුබන් පසුන්දන්), ඉන්දුනීසියානු ඉස්ලාමීය සංගම් පක්ෂය (PSII), ඉන්දුනීසියානු ඉස්ලාමීය පක්ෂය, මිනහාස සංගමය, කතෝලික පක්ෂය, ඉන්දුනීසියාවේ අරාබි සංගමය ආදී පක්ෂ ඒකාබද්ධ වීමෙන් ඉන්දුනීසියානු දේශපාලන සම්මේලනය (GAPI) 1939 දී පිහිටුවන ලද අතර, ඔවුන්ගේ අරමුණ වූයේ වොක්ස්රාඩ් හි සහභාගී වී, බිද වැටෙන ලන්දේසි අධිරාජ්‍යයට මුක්කු සපයමින්, ඊට ප්‍රතිඋපකාර ලෙස ලන්දේසි අධිරාජ්‍යවාදීන්ගෙන් ලැබෙන වරප්‍රසාදයන්ගෙන් තම පංති අවශ්‍යතා තෘප්තිමත් කර ගැනීමයි.

    මෙම සහයෝගීතාවාදී ජාතිකවාදීන්ට ඉල්ලීම් විධිමත්ව ඉදිරිපත් කළ හැකි නමුත්, එය කළ හැකි වූයේ යටත් විජිතවාදී පාලන රාමුව තුළ පමණි. මහා නගර තුළ ලන්දේසි රජය තීරණාත්මක ලෙස බලය රඳවා ගත්තේය. විශේෂයෙන් ඉදිරිපත් කළ ප්‍රතිසංස්කරණයන් අධිරාජ්‍යයේ පරමාධිපත්‍යයට තර්ජනයක් ලෙස විනිශ්චය කළ අවස්ථාවන්හිදී, එවැනි පෙත්සම් ප්‍රතික්ෂේප කෙරුනි.

    ජපන් ආක්‍රමණය සහ සුකර්නෝගේ සහයෝගීතාවය 

    දෙවන ලෝක යුද්ධය තත්වය තවදුරටත් වෙනස් කළේය. 1942 ජනවාරි 10 වන දින ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව්හි ජපන් ආක්‍රමණය ආරම්භ වූ අතර, අධිරාජ්‍ය ජපන් හමුදාව මාස තුනකටත් අඩු කාලයකදී මුළු යටත් විජිතයම අත්පත් කර ගත්හ. මාර්තු 8 වන දින ලන්දේසීන් යටත් විය. මෙම පරාජය ලන්දේසි පරිපාලනය සම්පූර්ණයෙන්ම බිඳ දැමූ අතර, ජාතිකවාදී සිරකරුවන් නිදහස් කිරීම හා ජපන් අධිරාජ්‍යවාදයට සහයෝගී කිරීම සිදු කරමින් ජාතිකවාදී නායකයින්ට තියුණු තේරීමක් ඉදිරිපත් කළේය. එනම් නව අධිරාජ්‍ය බලයකට (ජපන්) විරුද්ධ වීම හෝ ඉන්දුනීසියානු ස්වයං පාලනය සඳහා ලීවරයක් ලෙස ජපන් අධිරාජ්‍යවාදය සමග උපායශීලීව සහයෝගයෙන් කටයුතු කිරීමයි.

    සුකර්නෝ විසින් ජපන් අධිරාජ්‍යවාදීන් විමුක්තිදායකයින් විමේ හැකියාව පිළිගැනීම මත 1942–45 දී ජපන් අතරමැදියෙකු සහ ප්‍රචාරකයෙකු ලෙස ඔහුගේ පසුකාලීන භූමිකාව දිග හැරුණි. ජපන් අධිරාජ්‍යවාදයේ පැමිණීම ලන්දේසි පාලනය දුර්වල කළ හැකි බවත්, සහයෝගීතාවයෙන් අවසානයේ නිදහස ප්‍රකාශ කිරීම සඳහා සූදානම් වීමට ආයතනික හා සංවිධානාත්මක අවකාශය නිර්මාණය කළ හැකි බවත් සුකර්නෝ සහ අනෙකුත් නායකයින් තර්ක කළහ. එහෙත්, සැබවින්ම ඔවුහු සිදු කරන ලද්දේ, ලන්දේසි අධිරාජ්‍යවාදීන් වෙනුවට ජපන් අධිරාජ්‍යවාදීන්ට සහයෝගය දීමෙන්, නැවත වරක් ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාව වෙනත් අධිරාජ්‍යවාදී වියගසකට බැද දැමීමට සැලසුම් සකස් කිරීමයි.

    ජපන් අධිරාජ්‍යවාදය සමග සුකර්නෝ විසින් ඇති කර ගනු ලැබූ සම්මුතිය සුකර්නෝ ඇතුළු ඉන්දුනීසියානු ධනපති පංතියේ පංති අවශ්‍යතා සමග ගැලපුනද, සැබැවින්ම ඉන්දුනීසියානු කම්කරු පීඩිත මහජනතාවට එමගින් අත්වූයේ මහා ව්‍යසනයකි.

    ජපන් ආක්‍රමණයේ ලේවැකි ප්‍රතිඵල

    ජපන් අධිරාජ්‍යවාදය විසින් ජාවා හි ආර්ථික සංවර්ධන සහ ආරක්ෂක ව්‍යාපෘති සඳහා ඉන්දුනීසියානු ජාතිකයන් මිලියන 4 ත් 10 ත් අතර සංඛ්‍යාවක් බලහත්කාර කම්කරුවන් (rōmusha – රෝමුෂා) ලෙස බඳවා ගත්හ. ඉන් 200,000 ත් 500,000 ත් අතර සංඛ්‍යාවක් ජාවා සිට පිටත දූපත් දක්වා සහ බුරුමය සහ සියම් (තායිලන්තය) දක්වා යවන ලදී. ජාවාවෙන් ඉවත් කරන ලද අයගෙන් 70,000 කට වඩා යුද්ධයෙන් දිවි ගලවා ගත්තේ නැත. ජපන් ආක්‍රමණය අතරතුර සාගතය සහ බලහත්කාර ශ්‍රමය හේතුවෙන් ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව්හි මිලියන හතරක පමණ ජනතාවක් මරණයට පත්විය. විශේෂයෙන්ම 1944-45 වසරවල ජාවාවේ සිදු වූ සාගතය මිලියන 2.4ක් පමණ මරණ වලට හේතු විය.

    මේ විනාශයන් පෙන්නුම් කරන්නේ, ඒවාට හවුකල්කරු වීමෙන් සුකර්නෝ ඇතුලු දේශීය ධනේශ්වරයේ කන්ඩායම් මෙතෙක් කලක් පුනරුච්චාරනය කරන ලද අධිරාජ්‍ය විරෝධී වාචාල ප්‍රකාශ සේවය කළේ අධිරාජ්‍යවාදයේ ආරක්ෂාවට හා එහිම අවශ්‍යතායන්ම බවය.

    ජාතික ධනේශ්වරයේ බෙලහීනත්වය 

    දුර් විපාක ආකාරයෙන්, මෙය සනාථ කළේ පසුගාමී රටවල බෙලහීන ධනපති පන්තියට ඓතිහාසිකව තවදුරටත් ප්‍රගතිශීලී කාර්යභාරයක් නොමැති බවයි. එනම්, ට්‍රොට්ස්කිවාදී නොනවතින විප්ලව න්‍යායෙන් තහවුරු කරන ලද සිද්ධාන්තයයි. යටත් විජිත සහ අර්ධ-යටත් විජිත රටවල දේශීය ධනපති පන්තිය, අධිරාජ්‍යවාදය සමගම බැඳී සිටින දේපල හා වරප්‍රසාද සබඳතා විෂයයෙන්ම ජාතික ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී විප්ලවය සම්පූර්ණ කිරීමට සහ ඉඩම් ප්‍රශ්නය විසඳීමට වෛසිකවම අසමත් වේ. මෙම රටවල අධිරාජ්‍යවාදයට එරෙහි සැබෑ නිදහස් අරගලය දිනාගත හැක්කේ කම්කරු පංතියේ නායකත්වය යටතේ කම්කරු හා ගොවි සන්ධානයක් මත පදනම් වූ, සමාජවාදී විප්ලවයේ දෘෂ්ටිය සමගය.

    එනම්, අවසානයේ දී මෙම බෙලහීන ධනපති පන්තියට ඒ හෝ මේ අධිරාජ්‍යවාදී බලයක් සමග පෙල ගැසීම හැරෙන්නට වෙනත් කිසිදු විකල්පයක් නොමැති වූ බව මෙම ඉතිහාස වාර්ථාව තහවුරු කරයි. 1942-45 ජපන් ආක්‍රමණය හා ඊට අනතුරුව 1965 ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදය විසින් සංවිධානය කරන ලද සුහර්තෝගේ හමුදා කුමන්ත්‍රණය තුළින් සිදු කළ සමූලඝාතනය, ජාතික ධනපති පන්තිය අතට ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී කර්තව්‍යයන් සාක්ෂාත් කිරීමේ කර්තව්‍යය රැගෙන යන මෙම සම්මුතිවාදී මාර්ගයේ අනිවාර්ය ප්‍රතිඵලය විය. ස්ටැලින්වාදී “අවධි දෙකේ න්‍යාය”, කම්කරු පන්තිය ධනපති පන්තියට යටත් කිරීම හරහා, කම්කරු පීඩිත මහජනතාවගේ ස්වාධීන අරගලය මර්දනය කරමින්, අධිරාජ්‍යවාදයට මෙම පරාජයන් සූදානම් කිරීමේ අවකාශ නිර්මාණය කළේය.

    මතු සම්බන්ධයි…

    ආශ්‍රිත ලිපි:

    1. Lessons of the 1965 Indonesian Coup – Chapter One: The historical background, World Socialist Web Site  <https://www.wsws.org/en/articles/2009/05/ind1-m16.html>
    2. Lessons of the 1965 Indonesian Coup – Chapter Two: Stalinists betray the mass movement, World Socialist Web Site  <https://www.wsws.org/en/articles/2009/05/ind2-m16.html>
    3. Lessons of the 1965 Indonesian Coup – Chapter Three: 1965—Stalinism’s bloody legacy, World Socialist Web Site  <https://www.wsws.org/en/articles/2009/05/ind3-m16.html>
    4. Indonesia – Colonialism, Revolution, Independence | Britannica <https://www.britannica.com/place/Indonesia/Toward-independence>
    5. Fifty years since the Indonesian coup, World Socialist Web Site <https://www.wsws.org/en/articles/2015/10/01/indo-o01.html>
    6. US orchestrated Suharto’s 1965-66 slaughter in Indonesia, World Socialist Web Site <https://www.wsws.org/en/articles/1999/07/indo1-j19.html>​​​​​​​​​​​​​​​​

    ‘කොමියුනිස්ට්’ විරෝධී ඉන්දුනීසියානු මහා ජන සංහාරයෙන් 60 වසරක් – 1 කොටස Read More »

    Philippine genz

    ජෙන්-Z නැගිටීම් සහ නායකත්වයේ අර්බුදය: ‘නායකත්වයක් නොමැති’ ව්‍යාපාර සහ ‘වාම ජනතාවාදයට’ එරෙහිව නොනවතින විප්ලවය –  2 කොටස


    පන්ති පදනම් – වෛෂයික අර්බුදය සහ ව්‍යාජ නායකත්වයන්ගේ පාවාදීම

    සංජය ජයසේකර විසිනි.

    ජෙන්-Z විරෝධතාවල ගෝලීය රැල්ල, විප්ලවවාදී නායකත්වයේ ගැඹුරු වන අර්බුදය සහ ලියොන් ට්‍රොට්ස්කිගේ නොනවතින විප්ලව න්‍යායේ පදනම මත සමාජවාදී ජාත්‍යන්තරවාදයේ වැඩපිළිවෙල සඳහා සටන් කිරීමේ අවශ්‍යතාවය විමර්ශනය කරන ලිපි මාලාවක 2 වන කොටසෙහි සිංහල පරිවර්තනය අපි මෙහි පළ කරමු. 2 කොටස ඉංග්‍රීසි බසින් theSocialist.lk වෙබ් අඩවියේ The Gen-Z Uprisings and the Crisis of Leadership: Permanent Revolution against ‘Leaderless’ movements and ‘Left Populism’ – Part 2 යන සිරසින් 2025 නොවැම්බර් 14 දින පළ කෙරුණි. 1 කොටස 2025 නොවැම්බර් 6 වන දින ඉංග්‍රීසි බසින්ද, නොවැම්බර් 10 දින සිංහල බසින් ද පළ කරන ලදී.

    ප්‍රධාන වශයෙන් තරුණයින් විසින් මෙහෙයවනු ලබන මෙම නැගිටීම්වලට හේතු වන සමාජ අර්බුදය මුල් බැස ඇත්තේ, කිසිදු පාලන තන්ත්‍ර වෙනසකට විසඳිය නොහැකි ගෝලීය ධනවාදයේ වෛෂයික ප්‍රතිවිරෝධතා තුළ ය.

     සමාජ අර්බුද

    තරුණ විරැකියාව විනාශකාරී මට්ටම් කරා ළඟා වී ඇත: කෙන්යාවේ සියයට 67 ක්, නේපාලයේ සියයට 20 ක් සහ පැරණි යටත් විජිත ලෝකය පුරා ඊට සමාන හෝ ඊටත් වඩා නරක මට්ටම් ආදී වශයෙන්. බංග්ලාදේශයේ, විශ්ව විද්‍යාල උපාධිධාරීන් පවා අවාමි ලීගයේ දේශපාලන අනුග්‍රාහක ජාලයන්ට වරප්‍රසාද ලබා දීම සඳහා යෝජනා කරන ලද, රජයේ තනතුරු සුළු ප්‍රමාණයකට ඇති ප්‍රවේශ වීම සීමා කිරීම සඳහා නිර්මාණය කෙරුණු කෝටා ක්‍රමයකට මුහුණ දුන්හ. මෙම උගත් නමුත් රැකියා විරහිත පරම්පරාව සදාකාලික අස්ථිර අනාගතයකට මුහුණ දෙන අතර, කලෙක ඔවුන්ගේ උපාධි පොරොන්දු වූ මධ්‍යම පාන්තික පැවැත්ම පවා සුරක්ෂිත කර ගැනීමට නොහැකි ව සිටිති. 2022 මූල්‍ය වර්ෂය අවසන් වන විට, තරුණ නේපාල ජාතිකයින් 1,700 කට වැඩි පිරිසක් මැද පෙරදිග හෝ අග්නිදිග ආසියාවේ රැකියා සොයමින් දිනපතා රට හැර ගිය බව වාර්තා වන අතර, උපරිම කාලවලදී දිනපතා පිටත්වීම් 2,300 කට වඩා දක්නට ලැබුණි. 2022 නේපාල කම්කරු සංක්‍රමණ වාර්තාවට අනුව, 2008-09 සහ 2021-22 අතර, නේපාල සංක්‍රමණික කම්කරුවන් 10,666 ක් විදේශීය ශ්‍රම ගමනාන්තවල මිය ගියහ.1

    Philippine genz
    2025 සැප්තැම්බර් 21 වන ඉරිදා, මැනිලාවට නැගෙනහිරින් පිහිටි තදාසන්න මැන්ඩලුයොන්ග් හි රජයේ දූෂණයට එරෙහිව රැලියට දහස් ගණනක් විරෝධතාකරුවන් EDSA මහජන බල ස්මාරකය වෙත රැස්වෙති. [AP ඡායාරූපය/බැසිලියෝ සේපේ]

    ජීවන වියදම් අර්බුදය, මූලික පැවැත්මම මිලියන සිය ගණනකගේ දෛනික අරගලයක් බවට පත් කර ඇත. COVID-19 වසංගතයෙන්  සැපයුම් දාම බාධා, යුක්රේනයේ එක්සත් ජනපද-නේටෝ ප්‍රොක්සි යුද්ධය සමඟ ඇති වූ ආර්ථික යුද්ධය සහ ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනය විසින් නියම කරන ලද කප්පාදු ප්‍රතිපත්ති හේතුවෙන් ආහාර, ඉන්ධන සහ ඖෂධ මිල ගණන් පුපුරා ගොස් ඇත. ශ්‍රී ලංකාවේ පවුල් සහල් සහ ඉවුම් පිහුම් ගෑස් සඳහා කිලෝමීටර් දිගු පෝලිම්වල බලා සිටියහ. දේශගුණික විපර්යාසවල ප්‍රතිඵලයක් සහ  ලාභයෙන් උමතු දේපළ වෙළඳාම් සමපේක්ෂනය විසින් යටිතල පහසුකම් නැති විසල් පැල්පත් නගර නිර්මාණය කර ඇති පිලිපීනයේ, ව්‍යසනකාරී  ගංවතුර, වාර්තාගත මාරාන්තික ටයිෆූන් සුළි සුළං කාල වලින් එකක් වන 2025 දී, විශාල සංඛ්‍යාවක් මරා දැමීය. ගංවතුර සහ එය විසින් ඇති කරන මානව දුක්ඛිත තත්වය මූලික වශයෙන් ධනවාදයේ වරදක් මිස, පාලක කවයන් තුළ නිසැකවම පුලුල්ව පැතිර ඇති දූෂණය නිසා හටගන්නක් නොවේ. දූෂණය යනු ධනවාදයේ සංරචක වන මහා ව්‍යාපාර, ආණ්ඩු සහ රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණය අතර සහ-සම්බන්ධතාවයේ නිෂ්පාදනයකි.

    මහජනතාව සඳහා මෙම ව්‍යසනකාරී තත්වයන් පිටුපස සමාජයේ ප්‍රතිවිරුද්ධ ධ්‍රැවයේ ධනයේ අශෝභන සංකේන්ද්‍රණයක් පවතී. මිලියන සිය ගණනක් දරිද්‍රතාවයට මුහුණ දෙන අතර, බිලියනපතියන්ගේ ධනය 2024 දී පමණක්, දිනකට ඩොලර් බිලියන 5.7 ක අනුපාතයකින්,  ඩොලර් ට්‍රිලියන 2 කින් ඉහළ ගියේ 2023 රේට්ටුවට වඩා තුන් ගුණයකිනි. සෑම සතියකම නව බිලියනපතියන් හතර දෙනෙකු බිහිකරමින් ලෝක බිලියනපතියන්ගේ ඒකාබද්ධ ධනය ඩොලර් ට්‍රිලියන 15 දක්වා ළඟා විය. එක්සත් ජනපදයේ, ධනවත්ම පුද්ගලයින් දස දෙනා 2020 මාර්තු මාසයේ සිට ඔවුන්ගේ ධනය හය ගුණයකින් වැඩි වූ බවට අත් දුටු අතර, එලොන් මස්ක්ගේ ධනය ඩොලර් බිලියන 33 සිට ඩොලර් බිලියන 469 දක්වා දහහතර ගුනයකින් වැඩිවී පුපුරා ගියේය. මෑතකදී, ඩොලර් ට්‍රිලියන 1 ක වැටුප් පැකේජයකින් පුම්බනු ලැබූ වූ ඔහුගේ වැටුප, පැයකට ඩොලර් මිලියන 50 ක් හෝ ඔහුගේ ටෙස්ලා කර්මාන්ත ශාලාවක ආරම්භක වැටුප මෙන් තුන් මිලියන ගුණයක් වීය.2 මෙම සමුච්චය  අඩු හා  මධ්‍යම ආදායම් ලබන රටවල් ක්‍රමානුකූල කොල්ලකෑම සමග වෙන් නොකළ හැකි සේ බැඳී ඇත. වඩාත්ම චෝදනාන්විත  දෙය නම්, ජෙන්-Z විරෝධතාවල කේන්ද්‍රස්ථානය වන ඌන සංවර්ධිත රටවලින් ප්‍රධාන අධිරාජ්‍යවාදී රටවල සුපිරි ධනවතුන් වෙත ක්‍රමානුකූලව වටිනාකම් මාරු කිරීමයි: ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය පද්ධතිය 2023 දී මෙම රටවලින් පැයකට ඩොලර් මිලියන 30 ගණනේ උරා ගත්තේ අධිරාජ්‍යවාදී මධ්‍යස්ථානවල ධනවත්ම සියයට 1 වෙතය.3 2024 දී ගෝලීය රාජ්‍ය ණය ඩොලර් ට්‍රිලියන 102 ක් වූ අතර, අඩු ආදායම්ලාභී රටවල්–ප්‍රධාන වශයෙන් අප්‍රිකාවේ, ආසියාවේ, ලතින් ඇමරිකාවේ සහ කැරිබියන්හි–බැංකු, හෙජ් අරමුදල් සහ වත්කම් කළමනාකරුවන්ට වාර්තාගත ඩොලර් බිලියන 921 ක පොලියක් ගෙවා ඇති අතර, ශුද්ධ වත්කම් පිටතට ගලායාම නව ආදායම් ඩොලර් බිලියන 25 කින් ඉක්මවා ගියේය.4 බිලියන 3.4 ක පමණ ජනතාවක්, සෞඛ්‍යය හා අධ්‍යාපනයේ එකතුවට වඩා වැඩි මුදලක් මූල්‍ය පරපෝෂිතයන්ට පොලී ගෙවීම් සඳහා වියදම් කරන රටවල ජීවත් වන අතර, රටවල් 61 ක් රජයේ ආදායමෙන් අවම වශයෙන් සියයට 10 ක් ණය සේවා සඳහා කැප කරති. නිස්සාරණය කිරීමේ යාන්ත්‍රණයන් විතැන් වී ඇත: පුද්ගලික ණයහිමියන්–බ්ලැක්රොක් ඩොලර් ට්‍රිලියන 10 ක්, වෑන්ගාඩ් ඩොලර් ට්‍රිලියන 8 ක්, ස්ටේට් ස්ට්‍රීට් ඩොලර් ට්‍රිලියන 4 ක් කළමනාකරණය කරයි–දැන් අඩු සහ මධ්‍යම ආදායම් ලබන රටවල බාහිර ණයෙන් සියයට 61 ක් දරා සිටිමින්, 2020-2025 අතර කාලය තුළ සියලුම බාහිර ණය ගෙවීම්වලින් සියයට 39 ක් නිස්සාරණය කර ගත්තේය. දුප්පත් රටවල් සඳහා ණය ගැනීමේ පිරිවැය එක්සත් ජනපදයට වඩා දෙගුණයක් හෝ හතර ගුණයකින් වැඩි ය.5

    1992 තරම් ඈත කාලයේ දී ඩේවිඩ් නෝර්ත් නිරීක්ෂණය කළ පරිදි6 “ලෝක බැංකුව, IMF, GATT සහ EC වැනි ලෝක අධිරාජ්‍යවාදයේ නූතන ආයතන, ලතින් ඇමරිකාව, ආසියාව, අප්‍රිකාව සහ මැද පෙරදිග යන ස්වාධීන රාජ්‍යයන් කෙරෙහි නිතිපතා ක්‍රියාත්මක කරන බලයෙන් කුඩා පංගුවක් වත් එහි ශ්‍රී විභූතියේ උච්චස්ථානයේ දී වත් බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යය සතුව නොතිබුණි.”7මේ අතර, ලෝක බැංකු දත්ත වලට අනුව, දරිද්‍රතාවයෙන් පෙළෙන පුද්ගලයින්ගේ සංඛ්‍යාව–ආසන්න වශයෙන් බිලියන 3.5 ක්–1990 සිට යන්තමින් පමනක් වෙනස් වී ඇති අතර, නොනැවතී පවත්නා අසමානතාවය සහිත වත්මන් වර්ධන අනුපාත යටතේ, දරිද්‍රතාවය අවසන් කිරීමට සියවසකට වැඩි කාලයක් ගතවනු ඇත.8 මෙම දැවැන්ත ධ්‍රැවීකරණය, ලිබරල් ප්‍රතිසංස්කරණවාදීන් පවසන පරිදි, ධනවාදය තුළ ආපසු හැරවිය හැකි “ප්‍රතිපත්ති තෝරාගැනීම් වල” ප්‍රතිඵලයක් නොවන අතර, එය මාක්ස් වසර 150 කට පෙර හඳුනාගත් ධනවාදී සමුච්චයකරණයේ මූලික නීතිය ප්‍රකාශ කරයි: “එක් ධ්‍රැවයක ධනය සමුච්චය වීම, ඒ හා සමඟම, ප්‍රතිවිරුද්ධ ධ්‍රැවයේ දුක්ඛිතභාවය, අධික වෙහෙස වීමේ වේදනාව, වහල්භාවය, නොදැනුවත්කම, කෲරත්වය, මානසික පරිහානිය සමුච්චය වීමකි”.9 වටිනාකම් සමාජගතව නිෂ්පාදනය සහ ඒවා පෞද්ගලිකව අත්පත් කර ගැනීම අතර ඇති මෙම සම කළ නොහැකි පරස්පරතාවයෙන් ජෙන්-Z නැගිටීම් පැන නගී. මෙය, මූල්‍ය කතිපයාධිකාරය අත්පත් කර ගැනීම සහ කම්කරු පාලනය යටතේ ආර්ථික ජීවිතය ප්‍රතිසංවිධානය කිරීම හරහා පමණක් විසඳිය හැකි පරස්පර විරෝධයකි.

    ණය බරෙහි සිරවීම 

    සඳහන් කළ පරිදි, වත්මන් සමාජ අර්බුද පිටුපස සිටින්නේ, පැරණි යටත් විජිත මත ණයබර හරහා වහල්බවේ බලහත්කාරය පැටවීම සදහා  අධිරාජ්‍යවාදය (මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනයේ ආධිපත්‍යය) භාවිතා කරන ප්‍රධාන මෙවලම වන ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලයි (IMF). ​​ලෝක බැංකුවේ සහාය ඇතිව, IMF හි ව්‍යුහාත්මක ගැලපුම් වැඩසටහන් සෑම තැනකින්ම  එකම ම්ලේච්ඡ බෙහෙත් වට්ටෝරුව ඉල්ලා සිටී: කම්කරුවන් සහ දුප්පතුන් මත බදු වැඩි කිරීම, අධ්‍යාපනය සහ සෞඛ්‍ය සේවා සඳහා වියදම් කපා හැරීම, පොදු දේපළ පෞද්ගලීකරණය කිරීම, විදේශීය සංගතවලට ප්‍රතිලාභ සැලසීම සඳහා නියාමනය ඉවත් කිරීම සහ මහජනතාව දුප්පත් කරන අතරම මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනය පොහොසත් කරන මුදල් අවප්‍රමාණය කිරීම. කෙන්යාවේ 2024 මූල්‍ය පනත් කෙටුම්පත නව බදු යෝජනා කළ විට, ශ්‍රී ලංකා රජය විදේශ ණය ගෙවීම පැහැර හරින විට, බංග්ලාදේශ රජය සහනාධාර කපා දැමූ විට, මේවා හුදකලා ජාතික තීරණ නොව වෝල් වීදියේ (Wall Street) සහ IMF හි නියෝග විය.

    ජෙන්-Z විරෝධතා ව්‍යාපාර බිහි වූ රටවලට බලපා ඇති ණය අර්බුදය, පැරණි යටත් විජිත ලෝකයෙන් ක්‍රමානුකූලව ධනය නිස්සාරණය කිරීමේ IMF හි හස්තය හෙළි කරයි. 2022 දී ණය පැහැර හැරීමෙන් පසුව සහ වික්‍රමසිංහ සහ දිසානායක යන ජනාධිපතිවරුන් දෙදෙනා යටතේම ජීවන තත්වයන් විනාශකාරී ලෙස පහත හෙලූ IMF නිර්දේශිත ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීම් ක්‍රියාත්මක කිරීමෙන් පසුව, 2024 දී රාජ්‍ය ණය-දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයට අනුපාතය සියයට 96.1 ක් වූ සහ එය 2025 අවසන් වන විට සියයට 102 ක් වනු ඇතැයි පුරෝකථනය කර ඇති ශ්‍රී ලංකාව, ප්‍රපාතය මුව විට සිටී.10 කෙන්යාවේ රාජ්‍ය ණය බර 2025 ජුනි වන විට දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 67.8 ක් (ඩොලර් බිලියන 91.3) දක්වා ළඟා වී,11 සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවල් සඳහා IMF හි සාමාන්‍යය වන සියයට 50 සීමාව සැලකිය යුතු ලෙස ඉක්මවා ගියේ ය.12 2024 මුදල් පනත් යෝජනාවට එරෙහි විරෝධතාවලට සෘජුවම හේතු වූ 2024 මැයි වන විට ආදායමෙන් සියයට 67.1ක් ණය සේවාකරණය සඳහා වැයවූ13 දැවැන්ත බරක් මෙයින් නියෝජනය වෙයි. බංග්ලාදේශයේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 31.6-32.2 ක සාපේක්ෂව අඩු රජයේ ණය අනුපාතය (2023-2024)14, 2024 නැගිටීමට හේතු වූ ව්‍යුහාත්මක ගැලපුම් (structural adjustments) පීඩනයන් ආවරණය කරයි‍.   යටිතල පහසුකම් වියදම් සහ සීමිත ආදායම් බලමුලු ගැන්වීම හේතුවෙන් අඛණ්ඩ වැඩිවීමක් පෙන්නුම් කරන ප්‍රක්ෂේපණ සමඟ, නේපාලයේ ණය, 2024 දී දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 47.87 ක් විය.15

    2024 දෙසැම්බර් මාසයේදී රජයේ ණය නාමික දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 60.7 දක්වා ළඟා වීමත්16, 2025 පළමු කාර්තුවේදී පොලී ගෙවීම් දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 6 දක්වා ඉහළ යාමත් සමඟ17, ඊනියා “නැගී එන ආර්ථිකයන්” තුළ පවා ණය ගැතිකමේ වහල් භාවය ක්‍රියාත්මක වන ආකාරයට පිලිපීනය නිදසුන් සපයයි.  2024 වන විට පේරු රාජ්‍යය දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 32.7-32.8 ක අඩු ණය අනුපාතයක් පවත්වා ගත්තද18, ආර්ථික හැකිලීම නොතකා මූල්‍ය සම්පිණ්ඩණය  (fiscal consolidation) කිරීම සඳහා කෙරෙන IMF පීඩනයට මුහුණ දෙයි. මැඩගස්කරයේ ණය බර 2025 දී දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 51.27 ක් වනු ඇතැයි ඇස්තමේන්තු කර ඇති අතර 2028 වන විට එය සියයට 54.64 ක් වනු ඇතැයි පුරෝකථනය කර ඇත. එහි රාජ්‍ය ණයෙන් සියයට 70 කට ආසන්න ප්‍රමාණයක් බාහිර ණය වන අතර නිල ණයහිමියන් විසින් දරනු ලැබේ.19 මොරොක්කෝවේ ණය වසංගතයේ  උච්චතම අවස්ථාව වූ කොවිඩ් වසංගතය මධ්‍යයේ ණය අනුපාතය  දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 71.5 සිට 2024 වන විට සියයට 67.7-70 දක්වා අඩු කෙරුනේ ජීවන තත්වයන් මිරිකා ඇති ආක්‍රමණශීලී මූල්‍ය සම්පිණ්ඩනය හරහාය.20

    2024 දී ටැන්සානියාව, කැමරූන් සහ නයිජීරියාව යන අප්‍රිකානු රාජ්‍යයන්හි ණය අනුපාත දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් පිළිවෙලින් සියයට 41.8, සියයට 39.6 සහ සියයට 41.3 ක් පෙන්නුම් කරයි.21 මෙම සංඛ්‍යාලේඛන, අප්‍රිකාවේ මධ්‍යන්‍ය (median) රාජ්‍ය ණය දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 65 ක් වන බවත්, අප්‍රිකානු රටවල් 25 ක් අතිරික්ත ණය බරින් යුක්ත ව හෝ උග්‍ර ණය අර්බුදයකට මුහුණ දී සිටින බවත්, රටවල් 60 කට වැඩි ප්‍රමාණයක් රජ්‍ය ආදායමෙන්  සියයට 10 කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් පොලී ගෙවීම් සඳහා පමණක් වියදම් කරන බවට වන යථාර්ථය වසන් කරයි.22 වඩාත් තීරණාත්මක ලෙස, අප්‍රිකානු ණය සංයුතිය නාටකාකාර ලෙස වෙනස් වී වාණිජ ණය 2000 දී පැවති සියයට 20 සිට දැන් මුළු ණයෙන් සියයට 43 ක් දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර,  ප්‍රධාන අනුපාත කළමනාකරණය කළ හැකි සේ පෙනී ගියද, ණය සේවා පිරිවැය පුපුරා ගොස් ඇති බව එයින් අදහස් වේ.23 මෙම ණය සැකැස්ම–ශ්‍රී ලංකාවේ සහ කෙන්යාවේ මෙන් ඉසිලිය නොහැකි බර හෝ උප-සහාරා අප්‍රිකාවේ “මධ්‍යස්ථ” මට්ටම් වේවා–තනි කර්තව්‍යයක් ඉටු කරයි:  ණය සේවාකරණය රජයේ ආදායමෙන් විශාල කොටසක් ගිල ගනිද්දී, කප්පාදුව, පුද්ගලිකකරණය, සමාජ සේවා වැඩසටහන් විනාශ කිරීමට බලකර සිටින IMF ව්‍යුහාත්මක ගැලපුම් වැඩසටහන් හරහා බලාත්මක කරනු ලබන අධිරාජ්‍යවාදයේ මූල්‍ය නියෝගයන්ට ජාතික ආර්ථිකයන් යටත් කිරීමය.

    පන්ති සංයුතිය

    ජෙන්-Z ව්‍යාපාරවල පන්ති සංයුතිය, ඒවායේ විප්ලවීය විභවය  මෙන්ම ඒවායේ පාවාදීමේ යාන්ත්‍රණය යන දෙකම හෙළි කරයි. විශ්ව විද්‍යාල සිසුන් සහ රැකියා විරහිත තරුණයින් ආරම්භක ගිනි පුපුර සහ බොහෝ විට වඩාත්ම සටන්කාමී කණ්ඩායම සම්පාදනය කරයි. ඔවුන්ගේ ශක්තිය, ධෛර්යය සහ රාජ්‍ය ප්‍රචණ්ඩත්වයට මුහුණ දීමට ඇති සූදානම ප්‍රතික්ෂේප කළ නොහැකිය. බංග්ලාදේශයේ, සිසුන් හමුදා ඛණ්ඩ වලට මුහුණ දුන් අතර, විරෝධතාකරුවන් එක් දහස් පන්සියයකට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් මරා දැමූ රජයේ කුරිරු ප්‍රහාරවලට මුහුණ දුන්හ; කෙන්යාවේදී තරුණයින් පාර්ලිමේන්තුවට කඩා වැදුණි; නේපාලයේ විරෝධතාකරුවන් රජයේ ගොඩනැගිලි වලට ගිනි තැබූහ. එහෙත් ප්‍රධාන වශයෙන් මධ්‍යම පාන්තික පසුබිම්වලින් ඇදී ආ මෙම ශිෂ්‍ය පෙරමුණු බලයන්ට, මූලික සමාජ පරිවර්තනය සඳහා ස්වාධීන දේශපාලන නායකත්වයක් සැපයිය නොහැක.

    තීරණාත්මක සමාජ බලවේගය වන්නේ කම්කරු පන්තියම වන අතර, මෙම ව්‍යාපාරවලට ඔවුන්ගේ සහභාගී වීම එහි සැඟවී ඇති බලය පෙන්නුම් කරයි. ශ්‍රී ලංකාවේ, එක්දින මහා වැඩවර්ජන දෙකක් විරෝධතා දක්වන තරුණයින් සමඟ කම්කරු සහයෝගීතාවය පෙන්නුම් කළ අතර, 2022 මැයි 9 වන දින ආණ්ඩුවේ අනුග්‍රහය ලත් මැරයන් අරගලකරුවන්ට පහර දෙන විට කම්කරුවෝ ඔවුන්ගේ ආරක්ෂාව සඳහා කොළඹ ප්‍රධාන විරෝධතා ස්ථානයට වහා දිව ගියහ. කෙන්යාවේ දී, ආරම්භක ජෙන්-Z විරෝධතාවලින් පසුව වැඩ වර්ජන රැලි,  එකක් පසුපස එකක් ලෙස පුපුරා ගියේය: ගුරුවරුන්, සිවිල් සේවකයින්, සෞඛ්‍ය සේවකයින්, ගුවන්තොටුපළ කාර්ය මණ්ඩල, විශ්ව විද්‍යාල කථිකාචාර්යවරු ආදී  සියල්ලෝම, අඩු වැටුප්, අස්ථිර තත්වයන් සහ පෞද්ගලීකරණයට විරෝධය පළ කළහ. කුරිරු සූරාකෑම යටතේ ඩොලර් බිලියන ගණනක අපනයන නිෂ්පාදනය කරන බංග්ලාදේශයේ ඇඟලුම් කම්කරුවන්, ඔවුන්ගේ වෘත්තීය සමිති ඔවුන් බලමුලු ගැනීමට එරෙහිව කටයුතු කරන අතරතුර පවා විරෝධතාවලට සහභාගී වූහ.

    සමිති ද්‍රෝහිකම

    එහෙත්, මෙම නැගිටීම් සමාජවාදය සඳහා සවිඥානික විප්ලවවාදී ව්‍යාපාරයක් බවට කම්කරු පන්තිය විසින් පරිවර්තනය කිරීම ක්‍රමානුකූලව වලක්වනු  ලැබිණි. මෙම පාවාදීමේ තීරනාත්මක යාන්ත්‍රණය වූයේ කම්කරු ව්‍යාපාරය තුළ ධනේශ්වර පර්යාය සඳහා පොලිස් බලකායන් ලෙස ක්‍රියාත්මක වන වෘත්තීය සමිති නිලධරයන් සහ ව්‍යාජ-වාම සංවිධානවල භූමිකාවයි.

    කෙන්යාවේ, වෘත්තීය සමිති මධ්‍යම සංවිධානය (the Central Organization of Trade Unions- COTU), කෙන්යාවේ ජාතික ගුරු සංගමය (Kenya National Union of Teachers – KNUT) සහ කෙන්යාවේ පශ්චාත් ප්‍රාථමික අධ්‍යාපන ගුරුවරුන්ගේ සංගමය (Kenya Union of Post-Primary Education Teachers- KUPPET) යන වෘත්තීය සමිති සම්මේලන සියල්ලම ජෙන්-Z නැගිටීමෙන් පසුව ඇති වූ වැඩ වර්ජන හුදකලා කිරීමට සහ පරාජය කිරීමට කටයුතු කළහ.24වැටුප් වැඩිවීම් ඉල්ලා සහ කප්පාදුවට විරුද්ධ වෙමින් ගුරුවරුන් වැඩවර්ජන දියත් කළ විට, KNUT සහ KUPPET නායකයින් රූටෝ රජය සමඟ පාවාදීමේ ගිවිසුම් සාකච්ඡා කළ අතර, පුද්ගලීකරනය සහ සේවා කොන්දේසි වටා ඇති ඉල්ලීම් අතහැර දමමින් අවම වැටුප් වැඩිවීම් පිළිගත්තේය. මෙම වෘත්තීය සමිති නිලධරයෝම IMF විසින් නියම කරන ලද කප්පාදුවේ මුළු කාලය පුරාම තම වරප්‍රසාදිත නිලයන් පවත්වා ගෙන ගිය අතර, ඔවුන්ගේ කාර්යය වන්නේ කම්කරුවන් නියෝජනය කිරීම නොව ප්‍රාග්ධනයට පිළිගත හැකි සීමාවන් තුළ ඔවුන්ගේ අරගල පාලනය කිරීම බව හෙළි කළහ.

    ශ්‍රී ලංකාවේ වෘත්තීය සමිති වඩා සෘජු ප්‍රතිවිප්ලවවාදී කාර්යභාරයක් ඉටු කළහ. රාජපක්ෂගේ ඉල්ලා අස්වීම ඉල්ලා 2022 වූ නැගිටීම අතරතුර, ඔවුන් අප්‍රේල් 28 සහ මැයි 6 යන දිනවල සීමිත එක්දින මහා වැඩවර්ජන දෙකක් කැඳවූ අතර, එය හුදෙක් මහජන විරෝධතාවලට ප්‍රතිචාරයක් ලෙස සහ කම්කරු නිලධරය කෙරෙහි සේවක අතෘප්තිය පාලනය කිරීම සඳහා අරමුණු විය. නමුත් මිලියන සංඛ්‍යාත කම්කරුවන්ට තම ශක්තිය පෙන්වීමට ඉඩ දුන් වෘත්තීය සමිති නායකයින්  පසුව මෙම බලය ධනවාදයට එරෙහි ස්වාධීන දේශපාලන අභියෝගයක් බවට ඒකාබද්ධ වීම වැළැක්වීමට වියරු ලෙස කටයුතු කළහ. ඔවුන් තවදුරටත් වැඩ වර්ජන කැඳවීම ප්‍රතික්ෂේප කළ අතර, වෘත්තීය සමිති පාලනයෙන් ස්වාධීන ක්‍රියාකාරී කමිටු පිහිටුවීමට විරුද්ධ වෙමින්, ධනේශ්වර පාර්ලිමේන්තු විපක්ෂය වන සමගි ජන බලවේගය (SJB) සහ ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ (JVP) විසින් ප්‍රවර්ධනය කරන ලද සහ FSP විසින් සහාය දක්වන ලද, ධනේශ්වර පාලනය ස්ථාවර කරන “අන්තර්කාලීන රජයක්” සඳහා වන ඉල්ලීම් දෙසට ව්‍යාපාරය යොමු කළහ. සෞඛ්‍ය සේවකයින් සටන්කාමී වැඩවර්ජන දියත් කළ විට,25 වෘත්තීය සමිති ඔවුන් යටපත් කිරීමට රජය සමඟ කටයුතු කළහ.

    බිලියන ගණනක අපනයන නිපදවන ඇඟලුම් කම්කරුවන්  දැවැන්ත නිර්ධන පංති බලවේගයක් වන බංග්ලාදේශයේ, කම්කරුවන් බලමුළුගැන්වීම මැඩ පැවැත්වීමට වෘත්තීය සමිති සම්මේලන සෘජුව සහයෝගී වූහ.26 හසීනා රජයට එරෙහි විරෝධතාවලට දස දහස් ගණනක් ඇඟලුම් කම්කරුවන් එක් වූ විට පවා, ඔවුන්ගේ වෘත්තීය සමිති, කර්මාන්තශාලා වාඩිලාගැනීම්, මහා වැඩවර්ජන හෝ කුමන හෝ ස්වාධීන කම්කරු පන්ති දේශපාලන මැදිහත්වීමක් වැළැක්වීමට කටයුතු කළහ. හසීනාගේ ඇද වැටීමෙන් පසු, ඇඟලුම් කම්කරුවන් වැටුප් වැඩිවීම් සහ වඩා හොඳ කොන්දේසි ඉල්ලා සිටි විට, වෘත්තීය සමිති කර්මාන්තශාලා තුළ “නිසි පාලනය” ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා මිලිටරි පිටුබලය ලත් යූනුස් තන්ත්‍රය සමඟ සහයෝගයෙන් කටයුතු කළහ.27

    මෙම රටාව වෘත්තීය සමිති නිලධරයේ පන්ති ස්වභාවය පිළිබිඹු කරයි. මෙම නිලධාරීන් සාමාන්‍ය සේවකයින්ට වඩා බොහෝ ඉහළ වැටුප්, වරප්‍රසාද සහ තනතුරු භුක්ති විඳිති.28 ඔවුන් කම්කරු අමාත්‍යාංශ, ත්‍රෛපාර්ශ්වික කොමිෂන් සභා (වෘත්තීය සමිති-සමාගම්-රජය) සහ සංස්ථාවාදී ව්‍යුහයන් හරහා ධනේශ්වර රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණයට ඒකාබද්ධ කෙරී ඇත.29 ඔවුන්ගේ ද්‍රව්‍යමය අවශ්‍යතා පවතින්නේ ඔවුන් නාමිකව නියෝජනය කරන කම්කරු පන්තිය සමඟ නොව,30 ඔවුන්ට ඔවුන්ගේ වරප්‍රසාදිත ස්ථානය ලබා දෙන පද්ධතිය ආරක්ෂා කිරීමත් සමඟය31.

    ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ විශ්ලේෂණය නිශ්චිත ය: “මෙම ආර්ථික හා දේශපාලන පදනම්–මූල්‍ය ආයෝජන සහ ධනේශ්වර රාජ්‍යයෙන් ලැබෙන සෘජු සහනාධාර–මත රැඳී සිටින්නේ නිල වෘත්තීය සමිතිවල නිලධරය සමන්විත වන ඉතා වරප්‍රසාද ලත් සුලු ධනේශ්වර ස්ථරයකි. මෙම දූෂිත ආයතනයට අදාළව ‘කම්කරු සංවිධානය’ වැනි අර්ථකථන කැඳවීම සේවය කරන්නේ එහි සැබෑ සමාජ ස්වභාවය සහ එය සහ කම්කරු පන්තිය අතර ගැඹුරින් පවතින පන්ති ප්‍රතිවිරෝධතා සැඟවීමට පමණි.”32

    ප්‍රතිගාමී වම

    වෘත්තීය සමිති නිලධරයට අමතරව, මෙම පාවාදීම සඳහා දේශපාලන ආවරණයක් සැපයීමේ කාර්යය කරන ප්‍රතිගාමී වාම සංවිධාන ජාලයක් ක්‍රියාත්මක වේ. මෙම කණ්ඩායම්–ස්ටැලින්වාදී, මාඕවාදී, විවිධ හිටපු ට්‍රොට්ස්කිවාදී භ්‍රෂ්ටයින් සහ ව්‍යාජ වාම ප්‍රවණතා33–සැබෑ විප්ලවවාදී කම්කරු පන්ති නායකත්වයේ මතුවීම ක්‍රමානුකූලව අවහිර කරමින් රැඩිකල් විකල්ප ලෙස පෙනී සිටිති.

    කෙන්යාවේ, විප්ලවවාදී සමාජවාදී සංගමය (Revolutionary Socialist League-RSL) සහ කොමියුනිස්ට් පක්ෂය මාක්ස්වාදී-කෙන්යාව (Communist Party Marxist-Kenya-CPM-K) රැඩිකල්කරණය වූ ජෙන්-Z නැගිටීම මැඩපැවැත්වීම සඳහා තීරණාත්මක කාර්යභාරයක් ඉටු කළහ.34 RSL, විප්ලවීය වාචාල කතා භාවිතා කරමින්, කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන දේශපාලන මැදිහත්වීමම වළක්වන, ව්‍යාපාරයේ, “නායකත්වයක් නැති”, “බැනර් නැති”, “දේශපාලනයක් නැති” යන ස්වභාවය ප්‍රවර්ධනය කළේය. ධනේශ්වරයට ප්‍රතිලාභ ලබා දුන් දේශපාලන ව්‍යාකූලත්වයට වාම ආවරණයක් ලබා දෙමින්, RSL හි නායකයෙකු වන එස්රා ඔටියේනෝ පැවසුවේ “… රජය ක්‍රියාකාරීව නායකයින් සොයමින් සිටින බැවින්, දැනට නායකයින් මතු නොවීමට මෙය හොඳ උපක්‍රමයකි. […] RSL ලෙස, අපි එහි යන්නේ අරමුණක් ඇතිවය, මන්ද අපි ජනතාව සමඟ සහයෝගීතාවයෙන් සිටිය යුතුය–ඔවුන් පවසන දේට අපි සම්පූර්ණයෙන්ම එකඟ වෙමු. එබැවින් අපි වීදිවලට ​​යමු, අපි අපගේ ජනතාව සංවිධානය කිරීමට උත්සාහ කරමු. එක්වන විට, අපි බැනර් රැගෙන නොයන්නෙමු, මන්ද මිනිසුන් කිසිවක් නොමැතිව, අවට සැරිසැරීමට යන බැවිනි.”35

    Kenya CPM-K
    CPM-K දේශපාලන මණ්ඩලය [ඡායාරූපය: @CommunistsKe]

    CPM-K පක්ෂයේ මූලික දේශපාලන දිශානතිය කේන්ද්‍රගත වන්නේ, එහි පූර්වගාමියා වූ CPK විසින් කෙටුම්පත් කිරීමට උපකාරී වූ 2010 කෙන්යාවේ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව ආරක්ෂා කිරීම කෙරෙහි ය. ඒ අතරම, එහි “ප්‍රගතිශීලී වගන්ති” ක්‍රියාත්මක කිරීම කෙසේ හෝ ‘නොවැළැක්විය හැකි ලෙස’ සමාජවාදයට මඟ පාදනු ඇතැයි යන ප්‍රතිසංස්කරණවාදී මිත්‍යාව එය ප්‍රවර්ධනය කරයි.36 2007 පශ්චාත් මැතිවරණ ප්‍රචණ්ඩත්වයෙන් පසු ධනේශ්වර පාලනය ස්ථාවර කිරීම සඳහා පාලක පන්තිය විසින් බ්‍රිතාන්‍යයෙන් සහ එක්සත් ජනපදයෙන් ලැබුණු විශාල අරමුදල් සමඟ මෙම ව්‍යවස්ථාව කෙටුම්පත් කරන ලදී. මෙම ධනේශ්වර නීති රාමුව ආරක්ෂා කිරීම සඳහා මහජන කෝපය යොමු කිරීමෙන්, CPM-K, අරගලය ධනවාදය තුළ සීමා වී ඇති බවට සහතික කරයි.

    පිලිපීනයේ, ව්‍යාජ-වාම පාවාදීමේ රටාව එහි වඩාත්ම පැහැදිලි සහ දේශපාලනිකව උපදේශාත්මක ස්වරූපයට ළඟා වේ. ස්ටැලින්වාදී ඡත්‍ර (umbrella) සංවිධානයක් වන BAYAN (1985 දී ආරම්භ කරන ලදී) සහ 1990 ගණන්වල පිලිපීනයේ ස්ටැලින්වාදී කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ (CPP) කොටසක් සහ විවිධ සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සංවිධාන ඒකාබද්ධ වීමෙන් මතු වූ ව්‍යාජ-වාම අක්බයාන් පක්ෂය (Citizens’ Action Party-පුරවැසි ක්‍රියාකාරී පක්ෂය)37— ඓතිහාසික වශයෙන් සුළු ධනේශ්වර දේශපාලනයේ විවිධ ගමන් පථ නියෝජනය කරන ප්‍රතිවාදීන් වුවද38—“චීනයට සතුරු පිලිපීන ධනේශ්වරයේ කොටස් කෙරෙහි ඔවුන්ගේ පොදු දිශානතිය තුළින් එකිනෙකා සමඟ වඩාත් සමීප පෙළගැස්වීමකට පැමිණෙමින් සිටිති”39. 2025 සැප්තැම්බර් 21 වන දින මැනිලා නුවරදී 100,000 ක ජනතාවක් පෙළ ගැසුණු විට–ෆර්ඩිනන්ඩ් මාකෝස් (ජ්‍යෙෂ්ඨයා) යුද නීතිය ප්‍රකාශ කිරීමේ 53 වන වසර–මෙම සංවිධාන දෙක වෙනම දූෂණ විරෝධී පෙළපාලි මෙහෙයවූ අතර, ඒවා WSWS සඳහන් කළ පරිදි, ඔවුන්ගේ දේශපාලන ස්වභාවය අනුව “පැහැදිලි ලෙසම මධ්‍යම පාන්තික” ඒවා විය. කෙසේ වෙතත්, සැලකිය යුතු ලෙස, වීදිවලට ​​රැස් වූ ජනතාව “විරෝධතා වෙත ආකර්ෂණය  වූයේ ධනේශ්වරයේ විශේෂිත කන්ඩායමක් වෙත නැඹුරු වීම නිසා නොවීය”. ඊට වෙනස්ව, බයාන් සහ අක්බයාන් යන දෙකම ධනේශ්වර පක්ෂ සමඟ විවෘතව සහයෝගයෙන් කටයුතු කළ අතර, ස්වාධීන කම්කරු පන්ති ව්‍යාපාරයක් මතුවීම වැළැක්වීම සඳහා ක්‍රමානුකූලව කටයුතු කළේ, මාකෝස් සහ ඩුටර්ටේ කඳවුරු අතර ධනේශ්වර කන්ඩායම් යුද්ධයේ ආවෘත අන්තයට මහජන කෝපය දිශානත කිරීමෙනි. “සමහර මාකෝස් විරෝධී සටන් පාඨ සහ බැනර් තිබියදීත්”, මෙම පෙලපාලිවල අවසාන දිශානතිය වූයේ “චීනයෙන් වැඩි ආර්ථික ආයෝජන ලබා ගැනීම සඳහා එක්සත් ජනපදය සමඟ පිලිපීන සබඳතා මධ්‍යස්ථ කිරීමට උත්සාහ කරන” ඩුටර්ටේගේ බලකායන්ට එරෙහි සන්ධානයක් දෙසට” වේ. 

    Akbhayan
    අක්බයාන් පක්ෂ ලැයිස්තුවේ නාමයෝජනා ලැබූවන් – ඉදිරිපස වමේ සිට: ඩාඩා කිරාම් ඉස්මුලා, නීතිඥ චෙල් ඩයොක්නෝ සහ මන්ත්‍රී මණ්ඩල නියෝජිත පර්සිවල් “පර්සි” සෙන්ඩානා. රූපය akbayan.org.ph වෙතින්.

    බයාන් සහ අක්බයාන්ගේ ද්‍රෝහී භූමිකාව තේරුම් ගත යුත්තේ අපගමනයක් ලෙස නොව පන්ති සහයෝගීතාවය කෙරෙහි ඔවුන්ගේ මූලික දේශපාලන දිශානතියේ තාර්කික ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ය. බයාන්, මාඕවාදී චීන කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ ‘පෙරමුණු’ සංවිධාන (front organizations) වලින් එකක් වන අතර,40 සමාජවාදී විප්ලවය නිරන්තරයෙන් කල් දමන දීර්ඝ “ජාතික ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී” අරගලයක තුල, කම්කරු පන්තිය උපකල්පිත “ප්‍රගතිශීලී ජාතික ධනේශ්වරයකට” යටත් කරන “අවධි දෙකේ න්‍යාය” දශක ගණනාවක් තිස්සේ ප්‍රවර්ධනය කර ඇත.41 “සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී” විකල්පයක් ලෙස තමන්ව හඳුන්වා ගන්නා අක්බයාන්, කොංග්‍රසයේ අසුන් දරමින් සහ අධිරාජ්‍යවාදී-ගැති ධනේශ්වර දේශපාලනඥයින්ට සහාය දක්වමින් ධනේශ්වර පාර්ලිමේන්තු දේශපාලනයට සම්පූර්ණයෙන්ම ඒකාබද්ධ වී ඇත. එහි ජාතිකවාදී, අවස්ථාවාදී සහ පන්ති සහයෝගීතා දේශපාලනය යනු CCP හි ස්ටැලින්වාදී දේශපාලනයේ අඛණ්ඩ පැවැත්මයි.42 නැවත වරක්, මෙම බලවේග පොදු කාර්යයක් තුළ එක්සත් වේ: එනම්, පිලිපීන කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන දේශපාලන බලමුලු ගැන්වීම අවහිර කිරීම සහ ඉන්දු-පැසිෆික් කලාපයේ වොෂින්ටනයේ උපායමාර්ගික අරමුණු සමඟ පෙලගැසී සිටින ධනේශ්වර කන්ඩායම්වලට එය යටත් කිරීමයි. ඔවුන්ගේ වර්ධනය වන පෙළගැස්ම පිළිබිඹු කරන්නේ පුද්ගලික සංහිඳියාවක් නොව අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධයේ යුගයේ දී ඔවුන්ගේ සුලු ධනේශ්වර දේශපාලනයේ නොවැළැක්විය හැකි තර්කනයයි. පිලිපීනය “චීනය සමඟ යුද්ධය සඳහා වොෂින්ටනයේ සූදානමේ පෙරමුණු වල” ස්ථානගත වී ඇති හෙයින්, ඔවුන් ඉඳහිට කරන උපායශීලී අරමුණු සඳහා යෙදවිය හැකි අධිරාජ්‍ය විරෝධී වාචාල කතා කුමක් වුවත්, බයාන් සහ අක්බයාන් යන දෙකම අධිරාජ්‍යවාදයේ යුද න්‍යාය පත්‍රයට මහජන විරෝධය ඒකාබද්ධ කිරීම සඳහා උපකරණ බවට ඵලදායී ලෙස  පත්ව ඇත.43

    දූෂණ විරෝධී ව්‍යාපාරය

    බයාන් සහ අක්බයාන් පක්ෂ දෙකම විසින් ප්‍රවර්ධනය කරන ලද දූෂණ විරෝධී රාමුව, ස්ටැලින්වාදය සියවසක් පුරා ගෝලීය වශයෙන් ප්‍රචාරය කළ පන්ති-සහයෝගීතා දේශපාලනය සඳහා සමකාලීන වෙස්වළා ගැනීමක් නියෝජනය කරයි. එහිදී, ස්ටාලින්ගේ “අවධි දෙකේ න්‍යාය” විවෘතව “ප්‍රගතිශීලී ජාතික ධනේශ්වරය” ඇතුළු “පන්ති හතරක එකතුවක්” ඉල්ලා සිටි අතර, අද දින ව්‍යාජ වාමාංශිකයෝ44 “ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී කාර්යයන් සම්පූර්ණ කිරීමේ” කොටසක් ලෙස, “දූෂිත ප්‍රභූන්ට” එරෙහිව “ජනතාවගේ” එක්සත්කම සඳහා  උද්ඝෝෂනය කරති. සූත්‍ර දෙකම ධනේශ්වරය ප්‍රගතිශීලී සහ ප්‍රතිගාමී කඳවුරුවලට බෙදා, කම්කරු පන්තිය ධනේශ්වර කන්ඩායමකට යටත් කර, සමාජවාදී විප්ලවය සඳහා වන සටන ක්‍රමානුකූලව අවහිර කරයි. WSWS පැහැදිලි කළේ, “දූෂණ විරෝධී ව්‍යාපාරයක ධජය දේශපාලනිකව ආවෘත අන්තයකි. එය දේශපාලනිකව අරූපික වන අතර අන්ත දක්ෂිනාංශික පක්ෂ ඇතුළු පුළුල් පරාසයක ධනේශ්වර සහ සුලු ධනේශ්වර පක්ෂ සහ සංවිධාන එක වහලක් යටට ගෙන ඒම සඳහා සේවය කළ හැකිය.”45 පිලිපීනයේ දී, මෙය ඩුටර්ටේ කඳවුරට එරෙහි ධනේශ්වර විමර්ශනවලට සහාය දැක්වීමේ හා මාකෝස් ආණ්ඩුවේ එක්සත් ජනපද මිලිටරි ව්‍යුහයන් හා ඒකාබද්ධ වීම සමඟ පෙළ ගැසීමේ සංයුක්ත ස්වරූපයක් ගනී. මෙහි මූලෝපායික ක්‍රියාකාරිත්වය පැහැදිලි ය: පාලක පන්ති කණ්ඩායම් එකිනෙකාට එරෙහිව දූෂණ චෝදනා ආයුධයක් බවට පත් කර ගනී–මාකෝස් ඩුටර්ටේගේ ප්‍රහාර පූර්ව භංග කිරීම සඳහා පරීක්ෂණ දියත් කරයි, ඩුටර්ටේගේ බල කල්ලි මාකෝස්ගේ සහචරයින් හෙළිදරව් කිරීම සඳහා සෙනෙට් සභාව භාවිතා කරයි- බයාන් සහ අක්බයාන් මූලික වශයෙන් ධනේශ්වර පාලක ප්‍රභූව තුළ තනතුරු නැවත සකස් කිරීමක් (reshuffle) වන දෙයට ව්‍යාජ-රැඩිකල් ආවරණයක් සපයයි. විනාශකාරී විරැකියාව, දේශගුණික විපත්, පහත වැටෙන වැටුප් සහ චීනයට එරෙහි එක්සත් ජනපද යුද්ධයකදී වෙඩි උණ්ඩ ලෙස භාවිතා කිරීමේ අන්තරායට මුහුණ දෙන කම්කරු පන්තිය, මේ හරහා ස්වාධීනව සංවිධානය වීමෙන් සහ තමන්ගේම පන්ති අවශ්‍යතා ඉදිරියට ගෙන යාමෙන් වලක්වනු ලැබේ.

    පිලිපීන විරෝධතා පිළිබඳ මෙම විශ්ලේෂණය විශ්වීය වශයෙන් අදාළ වේ. ඇත්ත වශයෙන්ම, ශ්‍රී ලංකාවේ දී ජවිපෙ/එන්පීපී, IMF හි කප්පාදු වැඩසටහන ක්‍රියාත්මක කරන්නේ, දූෂණ විරෝධී වේදිකාවක පදනම මත, සියලු සාම්ප්‍රදායික ධනේශ්වර පක්ෂ කෙරෙහි ඇති අතිමහත් මහජන සතුරුකම ගසාකමින් බලයට පැමිණීමෙනි. නේපාලයේ මිලිටරිය විසින් ස්ථාපනය කරන ලද තාක්ෂණික (technocratic) රජය දූෂණයට එරෙහිව සටන් කිරීමේ පොරොන්දු හරහා තමන්ව සාධාරණීකරණය කළේය. බංග්ලාදේශයේ බැංකුකරු යූනුස් දූෂිත දේශපාලන සංස්ථාපිතයට වඩා ඉහළින් තමන් ස්ථානගත වන බවට දැක්වූයේය.

    නමුත් දූෂණය යනු පද්ධතියට ව්‍යතිරේකයක් නොව ඒකාධිකාරී ධනවාදයේ දේපළ සබඳතාවල ආවේණික ලක්ෂණයකි. නිෂ්පාදන මාධ්‍යයන්හි පෞද්ගලික අයිතිය නිලධාරීන්ට තමන් පොහොසත් කර ගැනීම සඳහා ද්‍රව්‍යමය කොන්දේසි නිර්මාණය කරයි. ධනේශ්වර රාජ්‍යය නිශ්චිතවම පවතින්නේ ධනේශ්වර පන්තියේ අවශ්‍යතා ආරක්ෂා කිරීම සඳහා වන අතර, IMF විසින් යෝජනා කරන “පිරිසිදු ධනවාදය”, පදවල පරස්පර විරෝධීතාවයක් බවට පත් කරයි. අනෙකුත් සියලුම ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී කාර්යයන් මෙන්ම, නිලධර දූෂණයට එරෙහිව පොදු වත්කම් ආරක්ෂා කිරීම කම්කරු පන්තිය මත රඳා පවතින්නේ, මූල්‍ය වංශාධිපතිත්වය සහ ධනේශ්වර කතිපයාධිකාරය අත්පත් කර ගැනීම සහ රාජ්‍යයම අහෝසි කිරීමේ විප්ලවීය ක්‍රියාවෙහි කොටසක් ලෙස ය.

    පාලන තන්ත්‍ර මාරුව අධිරාජ්‍යවාදයට සේවය කරයි

    ජෙන්-Z විරෝධතා රැල්ල රටවල් කිහිපයක පාලන තන්ත්‍ර මාරු කිරීම සඳහා සමත් වූ අතර, බලයේ සිටින ධනේශ්වරයේ නියෝජිතයින් කණ්ඩායමක් තවත් කණ්ඩායමකින් ප්‍රතිස්ථාපනය කරණු  ලැබිණි. නොඉවසිය හැකි තත්වයන් කෙරෙහි සැබෑ කෝපයෙන් උපන් මහජන නැගිටීම්, දූෂණ විරෝධී රාමු හරහා එකම හෝ ඊටත් වඩා නරක ප්‍රතිපත්ති ක්‍රියාත්මක කරන “පිරිසිදු” පරිපාලකයින්ට සහාය වීම සඳහා යොමු කෙරේ. බටහිර සම්බන්ධතා ඇති බංග්ලාදේශයේ යූනුස් “ශක්තිමත් ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ” පොරොන්දු වේ. කෙන්යාවේ රූටෝ-ඔඩින්ගා සන්ධානය රට එක්සත් ජනපදයේ “ප්‍රධාන නේටෝ නොවන සගයෙකු” ලෙස නම් කරමින් කප්පාදුව දිගටම කරගෙන යයි.

    ශ්‍රී ලංකාවේ වික්‍රමසිංහ IMF ඉල්ලීම් ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා පොලිස්-රාජ්‍ය මර්දනය භාවිතා කළ අතර, ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තික ජනාධිපති අනුර දිසානායකගේ ආණ්ඩුව, IMF නියෝග අඛණ්ඩව හා අකුරටම ක්‍රියාත්මක කිරීමට එරෙහි පන්ති අරගල මැඩ පැවැත්වීම සහ මර්දනය කිරීම සඳහා  මුළු රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණය, පාර්ලිමේන්තුව, මාධ්‍යය, රැවටීම් හා වාචාල කතා සහ එහි වෘත්තීය සමිති නිලධරය යන සමස්තයම  භාවිතා කරමින් සිටී. නේපාලයේ තාක්ෂණධරයින් දේශපාලනයට ඉහළින් ස්ථානගත වෙමින් ධනේශ්වර දේපළ සබඳතා ආරක්ෂා කරති.

    ව්‍යාජ-වම සහ වෘත්තීය සමිති නිලධරයන් විසින් කරන මෙම පාවාදීමේ සම්පූර්ණ බර කම්කරු පන්තිය සහ ග්‍රාමීය ජනතාව විසින් දරනු ලැබේ. නව පාලන තන්ත්‍රයන් කප්පාදු වැඩසටහන් පවත්වාගෙන යන අතර නව දේශපාලන බැනර් යටතේ – “ප්‍රගතිශීලී” සන්ධාන, “දූෂණ විරෝධී” ආණ්ඩු හෝ මිලිටරි පිටුබලය ලත් තාක්‍ෂණවේදීන් – අධිරාජ්‍යවාදී අවශ්‍යතා සඳහා සේවය කරමින් ධනේශ්වර දේපළ සබඳතා නොවෙනස්ව ආරක්ෂා කරයි. රාජ්‍ය ප්‍රචණ්ඩත්වයට මුහුණ දෙමින් තම ජීවිත පරදුවට තැබූ කම්කරුවෝ දැන් “ආර්ථික ස්ථාවරත්වය” සාක්ෂාත් කර ගැනීම සඳහා “පටි තද කිරීම” සහ “මූල්‍ය විනය” ආදී ඔවුන් වීදිවලට ​​තල්ලු කළ වාචල කතා වලම අලුත් වටයකට මුහුණ දෙති. ආණ්ඩු පෙරලා දැමූ විප්ලවවාදී ශක්තිය වෙහෙසට හා අධෛර්යයට පත්වන්නේ ව්‍යාජ-වාමාංශිකයන් මහජන කෝපය එක් ධනේශ්වර කන්ඩායමකින් තවත් ධනේශ්වර කන්ඩායමකට සහාය දැක්වීමට යොමු කරවන විටය. මෙම දේශපාලන අවමංගත වීම දක්ෂිණාංශික සහ ෆැසිස්ට් බලවේග විසින් මහජන කලකිරීම ගසාකෑමට සාරවත් කොන්දේසි නිර්මාණය කරයි. ධනේශ්වර සූරාකෑම සහ අධිරාජ්‍යවාදී ආධිපත්‍යයට අත නොතබන අතරතුර, ජනාන්දෝලකයෝ (Demagogues-ජනතාව අතර ඇති අගතීන් ගසා කන වාචාල/වාගාලංකාරී දේශපාලකයෝ) කම්කරු පන්තියේ හා පීඩිත මධ්‍යම පන්තියේ කොටස්වල සාධාරණ කෝපය සංක්‍රමණිකයන්, වාර්ගික සුළුතරයන්, “දූෂිත දේශපාලනඥයන්” හෝ “දූෂිත රාජ්‍ය නිලධාරීන්” හා “මත් වසංගතය” හෝ පාතාලය ආදී බිල්ලන් වෙත යොමු කරති. පාර්ලිමේන්තුව සහ මැතිවරණ, ධනේශ්වරය තම පාලනය නැවත තහවුරු කර ගන්නා තීරණාත්මක යාන්ත්‍රණයන් ලෙස ක්‍රියා කරන අතර, මහජන විරෝධය සුරක්ෂිත ව්‍යවස්ථාමය රාමු තුළට යොමු කරමින් කම්කරු පන්තිය ධනේශ්වරයේ කන්ඩායමික යුද්ධයට යටත් කරයි.

    ඉතාලියේ (1920-22)46, ජර්මනියේ (1933)47 සහ ප්‍රංශයේ (1936-39)48 ඓතිහාසික අත්දැකීම්, පාවා දුන් විප්ලවවාදී ව්‍යාපාර ඒවායේ ප්‍රතිවිරුද්ධය බවට පරිවර්තනය කළ හැකි ආකාරය ඛේදජනක පැහැදිලිකමකින් පෙන්නුම් කරයි. මේ සෑම අවස්ථාවකදීම, සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ සහ ස්ටැලින්වාදයේ දේශපාලන පාවාදීම්–කම්කරු බලය සඳහා සටන් කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම, මහජන පෙරමුණු හරහා කම්කරු පන්තිය “ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී” ධනේශ්වරයට යටත් කිරීම, ස්වාධීන කම්කරු පන්ති දේශපාලන සංවිධානගත වීම  මර්දනය කිරීම–මහ ජනතාව අකර්මණ්‍ය කොට අධෛර්යමත් කළ අතර, ෆැසිස්ට්වාදයේ ම්ලේච්ඡ ස්ථාවර වීම සඳහා මාවත හෙළි කළේය. මෙම ව්‍යසනයන් විශ්ලේෂණය කිරීමේදී ට්‍රොට්ස්කි අවධාරණය කළ පරිදි, “ෆැසිස්ට්වාදය යනු ධනේශ්වර සමාජය තුළ නිර්ධන පන්ති ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ සියලු අංග මුලිනුපුටා දැමීම මත පදනම් වූ විශේෂිත ආණ්ඩු ක්‍රමයකි”; එය කළ හැකි වූයේ විප්ලවවාදී නායකත්වයේ පූර්ව පාවාදීම මගින් පමණි.49 සමකාලීන ජෙන්-Z නැගිටීම්වල ද එම අපෝහකය ක්‍රියාත්මක වේ: ව්‍යාජ-වාම සංවිධාන ක්‍රමානුකූලව සමාජවාදී නායකත්වය යටතේ ස්වාධීනව කම්කරු පන්තිය බලමුලු ගැන්වීම වළක්වන්නේ, පාර්ලිමේන්තු යාන්ත්‍රණයන් සහ අවශ්‍ය විටෙක ඒකාධිපති ග්‍රහනය යන දෙකම හරහා ධනේශ්වර ප්‍රතිගාමීත්වය නැවත තහවුරු කර ගැනීමට  අවශ්‍ය කොන්දේසි නිර්මානය කරමිනි.

    මෙම ප්‍රතිඵල දැඩි අනතුරු ඇඟවීමකි: ධනවාදයේ රාමුව තුළ පාලන තන්ත්‍ර වෙනසක් කම්කරු පන්තියට උපායමාර්ගික ආවෘත අන්තයක් නියෝජනය කරයි. ජෙන්-Zනැගිටීම්වල මූලික පාඩම නම්, මහජන ව්‍යාපාරවලට ආණ්ඩු පෙරලා දැමිය හැකි බව—පෙන්වා ඇති පරිදි ඔවුන්ට එය කළ හැකිය—හෝ ධනේශ්වර ක්‍රමය පෙරලා නොදැමීමෙන් එකම සූරාකෑමේ ව්‍යුහය තුළ පිරිස් මාරු කිරීමක් පමණක් ඇති කරන බව නොවේ: පාඩම නම්, සමාජවාදී ජාත්‍යන්තරවාදී වැඩසටහනක් වටා තරුණයින්, දුප්පතුන් සහ පීඩිත මධ්‍යම පන්තිය පෙළගැස්විය හැකි ස්වාධීන විප්ලවවාදී කම්කරු නායකත්වයක් නොමැතිකම මහජන අරගල මාරාන්තික පාවාදීම් කරා ගෙන යන බවයි.කම්කරුවන් සහ තරුණයින් මුහුණ දෙන කාර්යය වන්නේ පාර්ලිමේන්තුවේ හෝ ජනාධිපති මන්දිරයේ දොරටු අසල ඔවුන්ගේ අරගලය නතර කිරීම නොව, ධනේශ්වර පන්තියේ දේපල අත්පත් කර ගැනීම සහ කම්කරු බලය ස්ථාපිත කිරීම දක්වා එය ඉදිරියට ගෙන යාමයි. ග්‍රාමීය ජනතාව සහ පීඩිත මධ්‍යම පන්තිය එහි නායකත්වය යටතේ සංවිධානය කරමින් කම්කරු පන්තිය විසින් දේශපාලන බලය අත්පත් කර ගැනීමෙන් පමණක්, සූරාකෑම, මහා විරැකියාව, දේශගුණික ව්‍යසනය සහ අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධය සඳහා වගකිව යුතු පද්ධතිය ආරක්ෂා කරන ආවෘත අන්තයන් ජය ගත හැකිය.

    මතු සම්බන්ධයි…

    1. Yearender 2022: More Nepalis leave for foreign jobs in 2022, https://kathmandupost.com/money/2022/12/29/more-nepalis-leave-for-foreign-jobs-in-2022 ↩︎
    2. WSWS, “Elon Musk’s $1 trillion payout and the case for expropriation” (8 November 2025)
       https://www.wsws.org/en/articles/2025/11/08/gqvw-n08.html  ↩︎
    3. https://www.weforum.org/stories/2025/01/oxfam-new-report-inequality-colonialism/ ↩︎
    4. WSWS, “The World of Debt” https://www.wsws.org/en/articles/2025/08/24/errm-a24.html  ↩︎
    5. ibid ↩︎
    6. David North, ‘Capital, Labor and the Nation-State’, World Socialist Web Site, (18 June 1992)
      https://www.wsws.org/en/special/library/fi-20-1/02.html  ↩︎
    7. Statement of the International Committee of the Fourth International Globalization and the International Working Class, International finance vs. the capitalist state
      https://www.wsws.org/en/special/library/globalization-international-working-class/07.html  ↩︎
    8. Oxfam “Takers Not Makers” report
      https://www.oxfam.org/en/takers-not-makers-unjust-poverty-and-unearned-wealth-colonialism  ↩︎
    9. Karl Marx, Capital, Volume 1, Chapter 25  ↩︎
    10. https://tradingeconomics.com/sri-lanka/government-debt-to-gdp ↩︎
    11. https://www.ecofinagency.com/news-finances/0910-49407-kenya-s-public-debt-reaches-67-8-of-gdp-in-june-2025-finance-minister-says ↩︎
    12. https://cytonnreport.com/topicals/review-of-kenyas-1#:~:text=Consequently%2C%20the%20debt%20to%20GDP,collection%20and%20prudent%20debt%20repayments ↩︎
    13. https://www.cytonn.com/topicals/review-of-kenyas-1 ↩︎
    14. https://tradingeconomics.com/bangladesh/government-debt-to-gdp ↩︎
    15. https://www.statista.com/statistics/422519/national-debt-of-nepal-in-relation-to-gross-domestic-product-gdp/ ↩︎
    16. https://www.ceicdata.com/en/indicator/philippines/government-debt–of-nominal-gdp ↩︎
    17. https://cpbrd.congress.gov.ph/wp-content/uploads/2025/08/DP13-Sustaining-Growth-Managing-Debt-FINAL.pdf ↩︎
    18. https://www.ceicdata.com/en/indicator/peru/government-debt–of-nominal-gdp ↩︎
    19. https://documents1.worldbank.org/curated/en/099042925131559525/pdf/BOSIB-a6f0fd17-800e-44dd-b2c0-c4e8f502a103.pdf ↩︎
    20. https://tradingeconomics.com/morocco/government-debt-to-gdp ↩︎
    21. https://businessday.ng/news/article/10-least-indebted-african-countries-in-2024-imf/ ↩︎
    22. https://africatalyst.com/trapped-by-mounting-debt-africa-pushes-for-a-financial-reset/ ↩︎
    23. https://www.afdb.org/en/news-and-events/annual-meetings-2024-old-debt-resolution-african-countries-cornerstone-reforming-global-financial-architecture-70791 ↩︎
    24. WSWS, ‘Strike wave erupts across Kenya despite trade unions’ attempt to strangle’ it”https://www.wsws.org/en/articles/2024/09/10/swrk-s10.html ↩︎
    25. WSWS, ‘Sri Lankan health employees strike over fuel shortages and inability to travel to work’ https://www.wsws.org/en/articles/2022/07/05/msnn-j05.html ↩︎
    26. WSWS, ‘Bangladeshi prime minister threatens protesting garment workers’ https://www.wsws.org/en/articles/2022/06/13/ojdc-j13.html  ↩︎
    27. WSWS, ‘Tens of thousands of Bangladeshi garment workers continue protests’ https://www.wsws.org/en/articles/2024/11/15/menp-n15.html ↩︎
    28. WSWS, “A wave of defeats and betrayals” (from The Globalization of Capitalist Production) https://www.wsws.org/en/special/library/globalization-international-working-class/28.html  ↩︎
    29. WSWS, “‘Biden gets it!’: Britain’s trade unions make their corporatist pitch to government and business” https://www.wsws.org/en/articles/2021/09/20/tuni-s20.html  ↩︎
    30. WSWS, “A fresh lesson: The end of the Detroit newspaper strike and the crisis of the labor movement”: “The bureaucracy itself is a privileged, upper-middle class social layer. Because it is tied to the capitalist system, it seeks to conceal from the working class the real nature of this system and the position of workers within it.” https://www.wsws.org/en/articles/2001/01/iwb-j04.html  ↩︎
    31. WSWS, David North, “Trotsky’s Last Year” (01 September 2020) https://www.wsws.org/en/articles/2020/09/02/ann5-s02.html  ↩︎
    32. ICFI’s 1993 document titled, The Globalization of Capitalist Production & the International Tasks of the Working Class, which is referred to in “The middle-class “left” and the UAW-GM contract”(12 October 2007) https://www.wsws.org/en/articles/2007/10/left-o12.html; WSWS, “Sellout at Arconic: The latest showdown between workers and the unions” https://www.wsws.org/en/articles/2022/06/03/pers-j03.html  ↩︎
    33. David North, “The theoretical and historical origins of the pseudo-left” (World Socialist Web Site, 18 July 2012), https://www.wsws.org/en/articles/2015/02/24/pseu-f24.html  ↩︎
    34. WSWS, ‘One year since the Gen-Z Uprising in Kenya: The need for a socialist and internationalist strategy’ (24 June 2024) https://www.wsws.org/en/articles/2025/06/24/yvsc-j24.html  ↩︎
    35. WSWS, “Kenya’s Gen Z insurgency, the strike wave and the struggle for Permanent Revolution—Part 3” https://www.wsws.org/en/articles/2024/10/06/xrfc-o06.html  ↩︎
    36. WSWS, “Kenya’s National People’s Council: A petty-bourgeois nationalist trap for the Gen Z revolt” https://www.wsws.org/en/articles/2025/08/21/hkao-a21.html; “Stalinist Communist Party Marxist-Kenya seeks new political trap for rising discontent among workers, youth—Part Three” https://www.wsws.org/en/articles/2025/03/06/wgqk-m06.html  ↩︎
    37. WSWS, “Duterte allies dominate Philippine midterm election campaign” (21 January 21 2019) https://www.wsws.org/en/articles/2019/01/21/phil-j21.html  ↩︎
    38. Brief History, https://www.akbayan.org.ph/our-story#:~:text=Even%20with%20these%20efforts%2C%20democracy,that%20often%20happen%20in%20politics ↩︎
    39. WSWS, Major protests against corruption in the Philippines (21 September 2025)
      https://www.wsws.org/en/articles/2025/09/22/zhyf-s22.html  ↩︎
    40. WSWS, ‘Philippine “left” quarrels over election’ (13 November 2012)
       https://www.wsws.org/en/articles/2012/11/left-n13.html  ↩︎
    41. ibid ↩︎
    42. ibid ↩︎
    43. WSWS, “The Philippine ‘left’ and the constitutional crisis” (20 December 2011)
      https://www.wsws.org/en/articles/2011/12/phil-d20.html  ↩︎
    44. WSWS, “70 years after the Chinese Revolution: How the struggle for socialism was betrayed” (24 October 2019)
      https://www.wsws.org/en/articles/2019/10/24/lect-o24.html ↩︎
    45. WSWS, “Major protests against corruption in the Philippines” (22 September 2025)
      https://www.wsws.org/en/articles/2025/09/22/zhyf-s22.html  ↩︎
    46. Peter Schwarz, ‘100 years since Mussolini’s March on Rome’ WSWS (31 October 2022)
      https://www.wsws.org/en/articles/2022/10/31/vgyl-o31.html
      ↩︎
    47. Peter Schwarz, ‘Eighty years since Hitler’s coming to power’ WSWS (2 February 2013)
      https://www.wsws.org/en/articles/2013/02/02/pers-f02.html
      ↩︎
    48. Peter Schwarz, ‘The French Popular Front of 1936: Historical lessons in the “First Job Contract” struggle’ WSWS (24 March 2006)
      https://www.wsws.org/en/articles/2006/03/fr36-m24.html
      ↩︎
    49. WSWS, The rise of fascism in Germany and the collapse of the Communist International”
      https://www.wsws.org/en/articles/2005/10/le9-all.html  ↩︎

    ජෙන්-Z නැගිටීම් සහ නායකත්වයේ අර්බුදය: ‘නායකත්වයක් නොමැති’ ව්‍යාපාර සහ ‘වාම ජනතාවාදයට’ එරෙහිව නොනවතින විප්ලවය –  2 කොටස Read More »

    Scroll to Top