Marxist Theory

Kurundi

The Political Weaponization of Ancient Myth and pre-modern History: Hindutva, Sinhala Buddhist Supremacism and Zionism 

By Sanjaya Jayasekera, Editor, theSocialist.LK |  Member, the Socialist Lead of Sri Lanka and South Asia (SLLA).

Kurundi
Kurunthurmalai (Kurundi Archaeological Site) in Mullaitivu has become a severe ethnic flashpoint, with Tamil nationalist leaders condemning state-backed efforts to erase their claims to traditional Tamil ownership and the ancestral Athishivan Aiyanar worship at the site. Conversely, the Sri Lankan Department of Archaeology and Buddhist monks invoke majoritarian chronicles to claim the hill exclusively as an ancient Buddhist reserve, weaponizing heritage preservation to seize surrounding lands and prohibit Tamil worship. Image from Facebook

The ruling classes of every epoch have reached into the past to justify the crimes of the present. When the political and ideological representatives of the bourgeoisie invoke ancient scriptures, chronicles, and mythological epics — the Hebrew Bible, the Vedas, the Ramayana, the Mahavamsa — to claim territories, dispossess living peoples, and incite communal violence, they are not engaged in a scholarly recovery of history. They are performing a class function: converting the contested and often mythological record of the distant past into a weapon against the working class in the present.

The working class must categorically reject this reactionary logic on principled grounds. No event from millennia past — no migration, no conquest, no divine promise inscribed in a religious text — can constitute a legitimate claim against the rights of communities living today. The decisive criterion is not what allegedly occurred in the age of myth or chronicle, but the incontestable right of populations to the lands they actually inhabit in the present and in recent history. To displace, dispossess, or delegitimize a living people on the basis of a text of contested authorship and indeterminate antiquity is not the recovery of historical justice — it is the manufacture of present injustice in the name of the irretrievable past.

This principle is confirmed, not contradicted, by the broader record of human civilization. The legacies of ancient Rome, Greece, Mesopotamia, and Egypt are not the exclusive national property of the contemporary states that occupy those territories. They are the common inheritance of all humanity. Civilizations across recorded history determined their reach through conquest, displacement, and war — methods which the modern world, through hard and bloody experience, has recognized as barbaric and repudiated in international law. The Westphalian principle of territorial sovereignty, and the post-1945 international legal order built upon it, rest precisely on the recognition that conquest confers no permanent title, and that the rights of present populations cannot be overridden by the claims of the dead over the living.

It is therefore not merely wrong but utterly reactionary — a politically manufactured regression — to label communities as “invaders” on the basis of ancient texts, or to evict them from lands they have inhabited for generations on the grounds that a scripture or chronicle awarded those lands to someone else. The myths and narratives contained in the Old Testament, the Vedas, the Mahavamsa, or the Ramayana are part of humanity’s literary, spiritual, and intellectual heritage. They are not title deeds. Their selective appropriation by any ethnic or religious group to justify present-day dispossession is not a defence of identity — it is the exploitation of the past in the service of a definable and identifiable class interest in the present.

The Core Logic: Whose Interests Does It Serve?

The starting point of any serious political analysis of this abuse of history is not “is this historically accurate?” but rather “who benefits from this narrative, and why now?” When ruling classes in South Asia reach back millennia into myth, chronicle, or scripture to manufacture territorial or ethnic claims, they are not engaging in scholarship — they are performing a class function. They are diverting the rage and anguish of exploited workers and peasants, who face mass unemployment, dispossession, caste degradation, and social collapse, away from the class enemy at home and toward a manufactured communal enemy.

This is the essence of what Marxists call communalism: the mobilization of religious or ethnic identity to mask class antagonisms. The Vedas, the Ramayana, the Mahavamsa, the Mahabharata and Torah did not spontaneously leap into political life. They were conjured there by ruling elites at precise historical moments when class contradictions sharpened to the point of threatening bourgeois order. 

India: Hindutva, Ancient Myths, and the Fascist Project

The most developed and dangerous example in South Asia is the project of Hindutva — the Hindu supremacist ideology pioneered by V.D. Savarkar and institutionalized through the RSS (Rashtriya Swayamsevak Sangh) and its political arm, the BJP (Bharatiya Janata Party). The BJP-RSS nexus [1] is not a religious movement but a political one — rooted in the interests of a section of the Indian bourgeoisie that found secular nationalism too broad, too accommodating of the Muslim minority, and too threatening to its social hierarchy.

The Hindutva project rests on the claim that the Indian subcontinent is essentially, primordially, and eternally a Hindu civilization — and that Muslims, Christians, and others are therefore either foreign intruders or permanent guests with no legitimate roots. This mythology is constructed directly from ancient texts and religious narratives: the Vedas as “original” Indian civilization, the Ramayana as a historical record of Ram’s territorial dominion, the Mahabharata as a founding epic of Hindu nationhood. The mythology serves a precise political purpose — to retroactively delegitimize the presence of 200 million Muslims who have lived on the subcontinent for over a thousand years and whose ancestors were, in the vast majority, not “invaders” at all but local converts.

The most revealing concrete expression of this was the Babri Masjid campaign. The Vishwa Hindu Parishad (VHP) and BJP argued that the 16th-century mosque in Ayodhya had been built by the Mughal emperor Babur on the birthplace of the mythological Ram — a site identified on the basis of a text of dubious historicity. In 1992, a BJP-orchestrated mob tore down the mosque, triggering nationwide pogroms that killed thousands. Three decades later, India’s Supreme Court, in what the World Socialist Web Site (WSWS) rightly called an act of judicial capitulation to fascism [2], awarded the site to the Hindu communalists, and in January 2024, Modi personally inaugurated [3] the new Ram temple in a spectacle explicitly designed to fuse state power, religious myth, and electoral mobilization ahead of the 2024 general election.

What is happening here is precisely what we stated above: a myth — in this instance, not even a verified historical claim, but a story from a religious epic — is transformed into a territorial deed. Ram’s “birthplace” in a text of unknown authorship becomes grounds for demolishing a standing structure inhabited for centuries and dispossessing a real community living in the present. This was placing one historic crime atop another — the 1992 mob demolition being the first, and the 2024 state sanctification of it the second. The ruling class has not merely tolerated this political theology; Modi and the BJP have made it the organizing principle of the Indian state.

The class function is transparent. As the WSWS noted, “Modi and his BJP have ratcheted up their communalist offensive as the social crisis has deepened.”[4] India under Modi has seen accelerating inequality, mass unemployment, the devastation of peasant livelihoods (hence the enormous farmers’ protests), and the catastrophic mismanagement of the COVID-19 pandemic. The louder the Hindutva mythology, the more the BJP needs to silence the class questions underneath it.

Furthermore, the imperialist powers — Washington, London, and others — have not only tolerated but embraced this. The Hindu rashtra project—transforming India from a constitutionally secular republic into an explicitly Hindu nation— is not an obstacle to global capital; it is perfectly compatible with it, because it disciplines, divides, and suppresses the Indian working class while keeping India safely within the orbit of US geopolitical strategy. Ancient mythology in the service of communalism is, in this sense, also in the service of imperialism.

Pakistan and the Region: Partition and Its Legacies

The entire Indian subcontinent was reshaped by the catastrophe of the 1947 Partition — itself a product not of inevitable ancient hatreds between Hindus and Muslims, but of the specific political choices of the Indian bourgeoisie (Congress), the Muslim League, and above all the British imperialists, who used divide-and-rule as the mechanism of their exit. The “two-nation theory” — the claim that Hindus and Muslims constitute two fundamentally separate nations that cannot coexist — is precisely the logic our argument critiques: it takes religious and cultural difference and makes it an ontological, quasi-historical, territorial destiny. It was politically manufactured, not historically inevitable. And the consequence — over one million dead in weeks, fifteen million displaced — was entirely real and entirely contemporary.

The legacies of that choice continue to generate the nuclear standoff between India and Pakistan, the perpetual wound of Kashmir, and the periodic eruption of communal violence within India itself. Every BJP-orchestrated anti-Muslim pogrom — Gujarat 2002, the Citizenship Amendment Act (CAA) protests of 2019-20, the ongoing persecution of Muslims through mob violence and “love jihad” anti-conversion laws — is a continuation of that logic: the use of religious identity to territorialize, to mark populations as belonging or not belonging, to claim that some people’s present habitation is illegitimate because of the distant past.

Zionist Israel’s “Promised Land” Myth as a political weapon

The case of Zionist Israel is perhaps the most consequential, and certainly the most intensely debated, instance of the phenomenon analyzed throughout this essay — the weaponization of ancient religious texts to justify the dispossession, subjugation, and now the genocidal destruction of a living people in the present.

Zionism’s founding mythology rests on the proposition that the Hebrew Bible (Tanakh) — the Old Testament, the Torah — constitutes a divine land grant to the Jewish people — a title deed that supersedes the rights of those who have actually inhabited Palestine for centuries. The territory of historic Palestine was, according to this reading, “promised” by God to the Jewish people. Crucially, Zionism’s origins were secular: Theodor Herzl’s project was a bourgeois-nationalist response to European antisemitism, and the biblical connection was instrumentalized purely for political utility, to mobilize a geographically dispersed population around a cohering myth.

Over decades of state-building, however, this secular nationalist project was transmuted into a theologically and racially supremacist one. The settler movement — which now holds direct governmental power through Itamar Ben-Gvir’s National Security Ministry and Bezalel Smotrich’s Finance Ministry — operates entirely within the framework of biblical land entitlement [5]. The settlers do not argue in the language of post-1948 international law, or of UN resolutions, or of the Westphalian system. They argue in the language of Genesis and Joshua.  The map of “Greater Israel” encompasses Lebanon, Jordan, and parts of Syria, Saudi Arabia and Iraq. It is the explicit territorial program derived from maximalist readings of the biblical Promised Land. The Palestinians “should leave and go to other countries,” Settler leader Daniella Weiss declares. The entire civilian population of Gaza is to be expelled to make way for Jewish settlement — “Our mission is to settle Israel.” Weiss dismisses the argument that this act is a war crime by referring to it as “a light felony.” In this worldview, international law is simply irrelevant: a divine mandate cannot be constrained by “the whims of legislation”. Ancient scripture trumps the entire post-1945 international legal order constructed to prevent a repetition of the Holocaust.

Netanyahu’s invocation of the Amalek doctrine — an Old Testament commandment for total extermination of the Amalekites — to kill every man, woman, child, and infant, and to spare nothing — as justification for the Gaza assault represents this theology in its most operationally explicit form [6]. The “Theology of Revenge” elaborated by Meir Kahane, brought into the highest levels of state power, frames Palestinians as a mythical enemy whose destruction is a religious obligation. This application of a biblically-grounded, racially supremacist, exterminationist ideology to a real, living civilian population is nothing but fascism. 

The Nakba of 1948, in which 750,000 Palestinians were violently expelled through at least 31 documented massacres [7], represents the foundational material translation of this mythology. The systematic weaponization of antisemitism charges to silence criticism constitutes what the ICFI identifies as semantic inversion — suppressing the most principled traditions of the Jewish workers’ movement itself, which was overwhelmingly internationalist and socialist rather than Zionist.

The Marxist analysis [8], however, insists that the Hebrew Bible is not the cause of genocide but its ideological cover. Zionism from inception served imperial interests — from the Balfour Declaration to Israel’s current role as a garrison state for US imperialism. The only genuine alternative is the unity of Jewish and Arab workers in a unified socialist state, which alone can break the chains that nationalist mythology forges for all.

Sri Lanka: The Mahavamsa and the Catastrophe of Sinhala Buddhist Supremacism

The post-colonial history of Sri Lanka stands as a blood-stained testament to the weaponization of history in the service of capitalist class rule. 

The island of Sri Lanka has never been, at any point in its recorded history, the exclusive domain of a single ethnic or religious civilization. Its ancient history is one of continuous migration, cultural interchange, and political entanglement between Sinhala-speaking and Tamil-speaking peoples, between Buddhist and Hindu traditions, between the island’s populations and those of the South Indian subcontinent. Any claim to ethnic exclusivism is not merely politically reactionary — it is historically illiterate.

The Mahavamsa — the ancient accretive, redactional Pali chronicle, compiled by monk Mahanama in the 5th century CE, and subsequently continued in the Culavamsa — is the primary literary source through which Sinhala Buddhist supremacism constructed its founding mythology. It presents the island as the divinely ordained sanctuary of the Buddhist Dhamma, with the Sinhalese as its appointed guardians. Sinhala Buddhist supremacism rests on the implicit claim that Tamils in Sri Lanka are essentially a recent foreign implantation, a product of invasions and migrations from South India that disrupted an originally Sinhala Buddhist civilization. The historical record, including the Mahavamsa itself, demolishes this claim. Tamil-speaking and Dravidian peoples had a presence in the island that is contemporaneous with, and in some respects antedates, the Sinhala Buddhist cultural formations that the chronicle celebrates. The island’s ancient history was one of thoroughly entangled Sinhala-Tamil interaction, and the ancient kingdoms were constituted across ethnic lines that were fluid, not fixed. The Mahavamsa’s own hero, Dutugamunu (161–137 BCE), fought his celebrated war against the South Indian king Elara with Tamil commanders in his army — and had Elara buried with full honors. The chronicles record Tamil kings ruling Anuradhapura, South Indian mercenaries serving Sinhala rulers, and Buddhist monasteries receiving Tamil patronage. Archaeological evidence from Anuradhapura includes Tamil-language Brahmi inscriptions from as early as the 3rd century BCE, testifying to a multilingual, multi-ethnic urban community at the very outset of recorded history. The ethnic boundary that supremacism projects onto ancient history simply did not exist in the form it requires.

Into this already complex historical landscape, Sinhala supremacists have inserted the Kalinga Magha invasion of 1215 CE as their most potent political weapon. According to the Culavamsa, Magha was a prince from Kalinga — modern coastal Odisha in eastern India — who arrived with a large mercenary force, captured Polonnaruwa, and ruled for approximately two decades. The chronicle records systematic devastation: the destruction of Buddhist temples, persecution of monks, and the collapse of the elaborate northern irrigation civilization. The demographic consequence was catastrophic — a mass southward migration of the Sinhala population, the abandonment of the great hydraulic infrastructure of the northern dry zone, and the permanent shift of Sinhala Buddhist civilization toward the island’s southwest.

The supremacist argument constructed upon this event runs as follows: the north and east was originally Sinhala Buddhist territory; the Kalinga invasion destroyed that civilization and created a demographic vacuum subsequently filled by Tamil settlers from South India; therefore the Tamil claim to a “traditional homeland” in the north and east is historically fraudulent, and the Sinhala state is historically entitled to assert sovereignty over those territories.

Every element of this argument is a falsification. First, Kalinga Magha was not Tamil. His army was a multilingual mercenary force recruited from across the subcontinent — Keralans, Chola soldiers, various South Indian contingents. To retroactively brand his invasion a “Tamil” conquest is a 20th-century political projection onto a 13th-century reality in which such ethnic categories carried no such meaning. Second, the Tamil presence in the north and east long predates 1215 CE. Archaeological and inscriptional evidence establishes continuous Tamil-speaking habitation in the Jaffna peninsula going back at minimum to the early centuries of the Common Era. The Chola kingdoms had maintained settlements and networks in the north for centuries before Magha’s arrival. The Tamil kingdom of Jaffna emerged from an already-existing population, not from a post-invasion colonial implantation. Third, and most decisively: even if the demographic argument were entirely conceded, it would provide no political or legal foundation whatsoever for present dispossession. The Tamil communities that built their civilization in the north and east over the subsequent centuries — constructing the Jaffna kingdom, developing Tamil literature and learning, establishing agricultural communities across generations — possess an incontestable claim to those territories grounded in centuries of actual, documented, continuous habitation. 

The Mahavamsa was the ideological reservoir from which this communalism drew its cultural legitimacy. The story of Dutugamunu’s war against Elara — rewritten in the supremacist reading as a heroic Sinhala Buddhist struggle against Tamil invasion — became the template for presenting the island’s entire political history as an eternal civilizational conflict between Sinhala Buddhism and South Indian/Tamil aggression. The Kalinga Magha invasion fitted neatly into this framework: here was documented proof, from the chronicle itself, of a catastrophic invasion from India that had “destroyed” the Sinhala civilization of the north. The 800-year gap between 1215 and the present, during which Tamil communities had built their own deep-rooted civilizational presence in those territories, was ideologically collapsed — rendered irrelevant by the supremacist insistence on the “original” Sinhala claim. To argue that one medieval displacement justifies a contemporary dispossession is precisely the reactionary logic this entire essay demolishes. Projecting present-day ethnic categories of “Sinhala territory” and “Tamil territory” onto the pre-modern past is an anachronism that falsifies the actual historical record.

The modern political operationalization of this mythology was a deliberate ruling-class construction, not an organic cultural development. The Buddhist revivalist movement of late 19th-century colonial Ceylon was organized by wealthy Sinhala landowners and businessmen who felt threatened by the colonial hierarchy’s preference for the English-educated, Christianized elite. Their principal ideologue, Anagarika Dharmapala, fashioned from the Mahavamsa an ideology proclaiming the Sinhalese a unique Aryan race — an ideology whose followers in the 1930s explicitly invoked Nazi racial doctrine [9].  The decisive political deployment came in 1956, when S.W.R.D. Bandaranaike, confronted with the revolutionary potential of unified Sinhala-Tamil working-class struggle demonstrated in the 1953 hartal, reached for communalism as the only available weapon against socialist internationalism. The “Sinhala Only” Official Language Act transformed communal tendency into state doctrine, systematically excluding Tamils from public employment, higher education, and civic life.

The only alternative to the communalism of the ruling class was provided by the Lanka Sama Samaja Party (LSSP), which had, through the 1940s and into the 1950s, built a genuinely unified working-class movement across communal lines on the basis of socialist internationalism. It was precisely the subsequent degeneration and betrayal of the LSSP — culminating in its joining the bourgeois SLFP coalition government of Sirima Bandaranaike in 1964, and its co-authorship of the 1972 constitution enshrining Sinhala Buddhism as the state’s official foundation — that removed the working-class alternative and allowed communal ideology to fill the vacuum.

The consequences of this communal trajectory were not mythological. They were spelled out in state policy over subsequent decades: the 1948 disenfranchisement of Tamil plantation workers; the 1956 Official Language Act; the systematic discrimination against Tamils in university admissions, public service, and economic life; the anti-Tamil pogroms of 1958, 1977, 1981, and the catastrophic 1983 “Black July” in which hundreds of Tamils were killed by state-organized mobs; the burning of the Jaffna Public Library in 1981, destroying irreplaceable Tamil manuscripts — a cultural act of devastation whose parallel with the Taliban’s destruction of the Bamiyan Buddhas was noted by the WSWS, with the observation that Sri Lankan political and Buddhist hierarchical reactions were “mixed with a good deal of rank hypocrisy.” Each of these acts was accompanied by ideological justification drawn from the Mahavamsa’s narrative of Sinhala Buddhist civilizational priority and existential threat from “Tamil invaders.” The state built on the Mahavamsa’s narrative of eternal civilizational siege — amplified by the weaponized memory of Kalinga Magha — reached its logical terminus in mass killing and permanent military occupation of the north and east, the archaeological and cultural erasure of Tamil heritage in the north, and the accelerated Sinhala colonization of territories with centuries of Tamil habitation and cultural development.

The Mahavamsa did not cause this catastrophe, nor did the Kalinga invasion of 1215. The correct political conclusion from all of this history is not that the Mahavamsa is factually wrong about ancient invasions, that the Kalinga Magha invasion did not happen, or that the suffering inflicted on the Sinhala Buddhist civilization of the northern dry zone in the 13th century was not real. The Sinhala Buddhist civilization of Anuradhapura and Polonnaruwa was genuinely great — and it was also genuinely interpenetrated with Tamil, South Indian, and pan-Buddhist cultural currents that the supremacist reading must airbrush out of existence. None of this — however real and however terrible — provides any political or legal or moral basis for the present subjugation, discrimination, dispossession, or mass killing of Tamil people who have inhabited the north and east of Sri Lanka for centuries of documented, continuous, and deeply rooted civilizational life. The class interests of the Ceylonese / Sri Lankan bourgeoisie, serving international capital,  wielding Sinhala Buddhist communal ideology as an instrument against working-class unity, caused the present catastrophe. What the ruling class of Sri Lanka has done is seize upon the genuine complexity and genuine suffering of the island’s ancient history and weaponize it in the service of a thoroughly modern project: the construction of a communal state that divides the working class, legitimizes the exploitation of both Sinhala and Tamil workers by the same capitalist class, and perpetuates a fratricidal war whose only beneficiaries are the ruling elites on both sides of the ethnic divide. The ancient chronicles were its chosen costume. 

Today, the ICFI’s perspective — the United Socialist States of Sri Lanka and Eelam, unifying Sinhala and Tamil workers against their common class enemy — remains the only politically coherent answer to the Tamil National question. It is not an answer that springs from ignoring history, but from understanding it: understanding that the working class of Sri Lanka, across all the ethnic lines drawn by its rulers, shares a common class interest that is more powerful than any ancient chronicle, and that the realization of that interest is the only path out of a tragedy that ancient myths did not create and ancient myths cannot resolve. 

The Deadly Anachronism: The Nation Projected Backward, the Past Conscripted to Murder the Present

Every ethnonationalism examined in this essay — Sinhala Buddhist supremacism, Tamil separatism, Hindutva, Zionism — rests on a common act of historical falsification. Before a temple is demolished, before a language is banned, before a militia kills in the name of ancient right, modern national identity is projected backward through time. The claim is made that “the Sinhalese,” “the Tamils,” “the Hindus,” “the Jewish people” have existed as cohesive, politically self-conscious nations across millennia, so that contemporary political claims acquire the appearance of immemorial, transhistorical right superseding the actual lives of actual populations in the present.

This is the deadly anachronism: the imposition of a historically specific, relatively recent category — the modern nation — onto social formations organized on entirely different material foundations, in which “national identity” as modern politics understands it was literally inconceivable. It is deadly not metaphorically but concretely: this anachronism has triggered pogroms, civil wars, and genocide against people whose actual crime is existing in the present.

The Marxist materialist tradition supplies the tools to demolish it. The modern nation is not eternal; it is a historically specific product of capitalism, forged through bourgeois revolutions that overthrew feudalism, established formal legal equality, created national markets, and standardized language through state institutions [10]. None of these preconditions existed in pre-modern Sri Lanka. The ancient hydraulic state organized social life through caste, monastic landownership, and tributary obligation, not through horizontal national citizenship. A peasant in an Anuradhapura village could no more have conceived of themselves as part of a unified “Sinhalese nation” than a medieval English villein could have conceived of modern English nationhood. Their social world was bounded by village, caste, and the immediate apparatus of revenue extraction. Language was not yet national identity; Old Sinhala was no more the vehicle of a continuous “Sinhalese nation” than Anglo-Saxon was of modern Englishness.

This is confirmed by the Mahavamsa’s own content. The chronicle’s boundaries between “Sinhala” and “Tamil” were political and dynastic, not ethnic in the modern racial sense: a South Indian king who patronized Buddhism could be absorbed into the island’s political culture, while a Sinhala king who failed the Sangha was condemned regardless of ethnicity. The categories were religious and customary, not national.

This is precisely why the Kalinga Magha invasion of 1215 functions so effectively as supremacist ideology despite being, on close examination, nothing of the sort. Magha was not Tamil; his mercenary army was multiethnic, drawn from across the subcontinent. To brand his conquest a “Tamil invasion” is to retroactively impose/project twentieth-century ethnic categories onto a thirteenth-century political event that did not operate by them. And even granting the chronicle’s account of devastation and southward migration in full, this establishes nothing about the present: the Tamil communities that subsequently built the Jaffna kingdom, its literature, and its agricultural civilization over the following eight centuries possess rights grounded in that continuous, documented habitation — not in whatever happened, or did not happen, in 1215.

One should ask the following questions to delve in further: Did a racial identity of “Sinhalese” actually exist in ancient Sri Lanka? Was this identity recognized across all strata of the social hierarchy? And could a low-caste peasant or an “untouchable” laborer in the feudal Anuradhapura system identify themselves as part of a unified “Sinhalese” racial community alongside the king, the Buddhist monk, and the landowning aristocrat? The answer to all three questions, from the standpoint of historical materialism, is an unequivocal and demonstrable no. What Sihala actually designated in the ancient chronicles was primarily a dynastic-linguistic-religious complex rooted in the legitimation needs of the monarchy and the Buddhist Sangha — not a biologically or even culturally homogeneous population understood to possess a common heritable destiny across all social strata. Examining why this is so takes us to the very foundations of the ideological fraud of modern ethnonationalism, revealing its class function with clinical precision. These issues demand separate and complete treatment, beyond the space of this essay. 

The same anachronism operates with identical structure, and identical falsity, in Tamil nationalism. The LTTE’s claim to an eternal “traditional Tamil homeland” mirrors the Sinhala supremacist claim it opposes — both require projecting modern ethnic-territorial categories onto a past that did not contain them. As the ICFI has insisted, the demand for Tamil Eelam did not arise from some immemorial national consciousness finally awakening [11]; it arose from the betrayal of socialist internationalism by the LSSP, leaving Tamil workers to the mercy of Sinhala chauvinism and channeling justified grievance into a bourgeois separatist project serving the Tamil capitalist class, not the Tamil worker.

The grammar is identical across every case examined: an ethnic or religious category is first essentialized as unchanging across history; this essence is then extended backward and forward through time, collapsing the real discontinuities produced by changing modes of production; it is then anchored to a territory as an eternal homeland; and finally, any population currently inhabiting that territory outside the dominant category is delegitimized as intruder or invader, however long their actual residence. Marxism answers each step: human beings are constituted by historically specific social relations, not immutable essence; the ancient and modern bearers of an ethnic label are not the same people; no ancient claim overrides the rights of the living; and the population targeted for displacement is a present community possessing full contemporary rights.

The class function is decisive. The Mahavamsa was not weaponized by Sinhala peasants but by the Ceylonese bourgeoisie, above all Bandaranaike, to defeat the threat posed by Sinhala-Tamil working-class unity demonstrated in the 1953 hartal. As Trotsky’s theory of Permanent Revolution anticipated, the bourgeoisie of belated capitalist development, incapable of delivering genuine democratic transformation, substitutes communal mystification — ancient chronicles, eternal homelands — for the program it cannot fulfill.

The answer is not a counter-anachronism, asserting Tamil priority to match Sinhala priority. It is class analysis: the worker in a Colombo factory, the Tamil plantation laborer, the Jaffna fisherman share a present social reality of exploitation that no ancient chronicle can illuminate and no mythology can resolve. The ancient Sinhalese are not the modern Sinhalese; the ancient Tamils are not the modern Tamils. To identify an ancient identity with a modern identity is a fiction—a dangerous  anachronism that serves the present bourgeois class interests. What unites the working people of the island today is not blood inherited from a thousand years ago but the shared necessity of overthrowing the capitalist state that manufactures their division — the perspective embodied in the fight of ICFI and SLLA for the United Socialist States of Sri Lanka and Eelam.

The Westphalian system, the right of self-determination and other principles 

The invocation of ancient mythology and pre-modern history to deny the rights of a living community of people constitutes a reactionary abuse of history and an affront to well-founded political, philosophical and legal principles.

The post-1648 and post-1945 international imperialist order does rest on the principle of the inviolability of borders and the illegitimacy of conquest as a title to territory — which is precisely why it is reactionary and legally absurd to argue that a mythological event from three thousand years ago or a medieval conquest constitutes a present-day territorial claim. The populations of the present have rights derived from their present existence, not from their ancestors’ movements over millennia.

However, from a Marxist standpoint, we must go further than the Westphalian framework. The system of nation-states itself is a product of the bourgeois epoch, and in the imperialist period it has become a structure for the division of the world working class along national lines, for the subordination of smaller nations to great powers, and for the containment of socialist revolution within national borders. The ultimate answer to communal chauvinism is not the liberal nation-state — which can always be captured by communalists, as India demonstrates — but the international unity of the working class across all the lines that bourgeois ideology draws between them.

All peoples have the right of self-determination—the right of a population to determine its own political existence, to choose its own governance, and to exercise sovereignty over the territory it inhabits. This principle has both a bourgeois-democratic and a Marxist dimension. This right attaches to the people presently inhabiting and constituting the political community of a given territory — not to an ethnic, religious, or genealogical group claiming descent from ancient inhabitants. The right is grounded in present, actual, social existence. [12] A population that lives on a territory, builds its social life there, has its families and institutions and culture rooted there, is a “people” in the operative sense — and that status cannot be dissolved by a rival claim based on texts written thousands of years ago.

The principle of effective occupation (occupatio) is the basis for territorial sovereignty in cases where other grounds are disputed. The doctrine holds that sovereignty is acquired and maintained through actual, continuous, and peaceful administration of a territory, while a military occupying power does not acquire sovereignty over the territory it occupies.

The principle of jus sanguinis (right of blood descent — the principle that one’s ancestry determines one’s nationality) — cannot be applied to create an entitlement for an alien community to physically displace the people who have the right of the soil 

(jus soli — the principle that one’s actual habitation, actual birth on the land determines one’s nationality). 

Bourgeois international law correctly identifies the principles — self-determination, prohibition of territorial conquest by force, the illegality of genocide, the rights of present populations — but it has no mechanism of enforcement that operates independently of the great-power balance. 

The Class Alternative

The fundamental point is this: the invocation of ancient myth and pre-modern history to justify present dispossession, discrimination, or ethnic hierarchy serves a ruling-class function. The Hebrew Bible is not the cause of the genocide. It is the ideological cover for a project whose real motor forces are material and geopolitical. 

The biblical mythology of the Promised Land serves this imperial project in precisely the same way that the Mahavamsa served the Sinhalese ruling class and Hindutva serves the Indian bourgeoisie: it provides a transcendent, quasi-sacred justification for arrangements that are, in their actual content, the product of class interest, colonial history, and great-power geopolitics. The Israeli ruling class does not wage genocide against Palestinians because it is driven by sincere religious conviction, any more than Modi demolished the Babri Masjid because he genuinely believed Ram was born on that precise spot. The ideology is functional. It mobilizes a population, suppresses internal class opposition, and legitimizes externally what would otherwise be recognized as — and is recognized internationally as — a crime against humanity.

The ancient myth or pre-modern history is a weapon of the bourgeoisie against the working class — not a survival instinct of oppressed peoples. Hindu workers in Gujarat and Muslim workers in Dhaka share more materially with each other than either shares with Modi or the Bangladeshi garment factory owner. Sinhalese and Tamil plantation workers on the same estates were repeatedly united in strikes before the communalists — backed by the bourgeoisie — broke that unity. The myths of the Mahavamsa and the Ramayana are deployed precisely to shatter that unity and to ensure that exploited workers look sideways at the neighbor of a different religion or ethnicity—“Othering” process— rather than upward at the class that exploits them both.

The working class of the subcontinent — Indian, Sri Lankan, Pakistani, Bangladeshi — faces the same enemy: the domestic ruling class operating within the framework of global capitalism. The answer to Hindutva, Sinhala Buddhist supremacism, Pakistani religious nationalism, and all other forms of communalism is not a counter-mythology, not a rival ancient claim, but the political organization of the working class on a socialist and internationalist program.

We must be based on the principle that the ancient heritage belongs to all of humanity, not to a single community that may be misled to identify with it,  that no ethnic group can appropriate it as a title deed of present-day dominion, and that living populations have rights based on their present existence. This principle must be defended. It must be defended not in the abstract liberal terms of “tolerance” or “pluralism,” which have proved utterly impotent before the fascist onslaught of the BJP and the Rajapakse and his successor regimes. It must be defended on the basis of working-class solidarity, socialist politics, and the fight to overthrow the bourgeois states that manufacture and deploy communal mythology as a weapon of class rule.

[1] India: the BJP-RSS nexus—Fascistic movement plays critical role in India’s ruling coalition, Keith Jones, 20 June 1998 <https://www.wsws.org/en/articles/1998/06/bjpz-j20.html> 

[2] With ruling on razed mosque, India’s Supreme Court validates Hindu supremacist violence, Keith Jones, 11 November 2019 <https://www.wsws.org/en/articles/2019/11/11/babr-n11.html> 

[3] Modi inaugurates a Hindu supremacist temple on the site of the razed Babri Masjid: One historic crime atop another, Wasantha Rupasinghe, Keith Jones, 21 January 2024 <https://www.wsws.org/en/articles/2024/01/22/zmxv-j22.html>

[4] Facing an international outcry, India’s Hindu supremacist government cynically distances itself from top BJP officials’ anti-Muslim incitement, Wasantha Rupasinghe and Keith Jones, 12 June 2022 <https://www.wsws.org/en/articles/2022/06/13/cmew-j13.html> 

[5] A devastating insight into Zionism: Louis Theroux: The Settlers, Paul Bond, 12 May 2025 <https://www.wsws.org/en/articles/2025/05/12/brdo-m12.html>

[6] The Israeli state’s fascist ideology and the genocide in Gaza, David North, 18 December 2023 <https://www.wsws.org/en/articles/2023/12/19/pers-d19.html>

[7] Israel and the Palestinians: A state founded on dispossession and ethnic cleansing—Part Two, Jean Shaoul, , 24 October 2023 <https://www.wsws.org/en/articles/2023/10/24/equm-o24.html>

[8] Mario Kessler’s Socialists against Antisemitism and Leon Trotsky on Antisemitism: The Marxist movement and the fight against antisemitism and Zionism, Clara Weiss, 2 July 2025 <https://www.wsws.org/en/articles/2025/07/03/ajbz-j03.html>

[9] Sri Lankan independence: 60 years of communalism, social decay and war, The Socialist Equality Party (Sri Lanka), 4 February 2008 <https://www.wsws.org/en/articles/2008/02/sril-f04.html>

[10] History in the service of ideology—Review of The Construction of Nationhood: Ethnicity, Religion and Nationalism, by Adrian Hastings, Ann Talbot, 30 April 1999 <https://www.wsws.org/en/articles/1999/04/hist-a30.html>

 [11] Statement of the International Committee of the Fourth International, Globalization and the International Working Class, Sri Lanka and the Tamil question (1998) <https://www.wsws.org/en/special/library/globalization-international-working-class/3>

[12] Marxism does not simply endorse the bourgeois principle of self-determination at face value. Lenin’s treatment of the national question — the most sophisticated Marxist analysis of it — insists on the conditional character of the support socialists give to the right of self-determination. The working class supports the democratic right of oppressed nations to self-determination not as an absolute metaphysical principle, but as a concrete democratic demand in the struggle against national oppression, which itself is a product of imperialism and capitalism. Lenin’s conditional approach means that support for self-determination is always subordinated to the question: does this serve the international unity of the working class and the struggle against capitalism? The point is always to end oppression, not to create new nationalist frameworks that will themselves become instruments of class exploitation. The Palestinian right to self-determination is not supported by Marxists because of some absolute national principle, but because the Palestinian people are a colonized, brutally oppressed people whose democratic rights — to live on their land, to govern themselves, to be free from mass murder — are being systematically violated by an imperialist settler-colonial project. Supporting those democratic rights is a condition of the internationalist unity of the working class.

The Political Weaponization of Ancient Myth and pre-modern History: Hindutva, Sinhala Buddhist Supremacism and Zionism  Read More »

Sangeethsan

The LTTE Ban is a Weapon against All of Us: The Arrest of Sangeethsan and the Real Logic of State Repression

By Sanjaya Jayasekera, Member, The Socialist Lead of Sri Lanka and South Asia (SLLA), the Revolutionary Left Faction of the Socialist Equality Party (SEP) of Sri Lanka. SEP is the Sri Lankan section of the International Committee of the Fourth International (ICFI), which publishes the World Socialist Web Site (WSWS). 

Sangeethsan
Sangeethsan (Sangeethsan Facebook page)

On a day (June 2) that should have passed unremarkably in Kilinochchi, the Jaffna District Crime Detective Bureau, acting through Chavakacheri police, arrested a 24-year-old musician. His name is Ganesh Kumar Sankeethan (Sangeethsan) — known by his stage name “HipHop Sangee” (YouTube Channel name) — and his crime, according to the state, was uploading songs that the police allege indirectly glorify the separatist Liberation Tigers of Tamil Eelam (LTTE). He was remanded for two weeks under Section 3(h) of the Prevention of Terrorism Act (PTA), his lawyer K. Sayanthan verified.

Sangeethsan, a rapper, has earned widespread recognition within the local Tamil hip-hop community for compositions that combine social commentary with cultural storytelling. Many of his works are available through his social media accounts. Before we go any further, let us consider what one of those songs contains. It is not vague cultural expression or ambiguous artistic metaphor. It invokes அண்ணன் — Elder Brother — the term used in Eelam Tamil political culture to refer to Velupillai Prabhakaran. It speaks of the Tiger flag arriving in triumph. It honors the மாவீரன் — the Great Heroes, the fallen LTTE cadres — by name and by the imagery of their sacrifice. It calls on them to return and build the nation. It invokes கார்த்திகை — November — the month of Maaveerar Naal, the annual mourning of the LTTE dead, as its emotional and symbolic landscape: flowers are brought to the fallen, their weeping families cry out to them, and the dead are called back to build the nation.

These are the lyrics of a young man from a war-ravaged district who grew up surrounded by grief, who found in music a way to articulate what his community has been undemocratically forbidden to say openly since May 2009.

We state these facts not to hand ammunition to those who want Sangeethsan kept in a cell. We state them because this article is committed to a principle that the Sri Lankan state and its chauvinist supporters on social media are equally committed to destroying: that honest politics must begin with the truth, not with convenient omissions. The question before us is not whether Sangeethsan’s lyrics express a political program we endorse. They do not — and we will explain why, plainly and without condescension, in the paragraphs that follow. The question before us is a different and more fundamental one: does any democratic society have the right to imprison a 24-year-old for the political content of his songs?

The answer is no. Unequivocally, no.

Freedom of political expression — including the freedom to express a politics that is wrong, mistaken, or even one that others find deeply objectionable — is a right that the working class defends with the greatest vigilance, with one principled and non-negotiable exception: fascist speech and fascist organization. We defend such expressions not because all political ideas are equally correct, but because the repressive legal machinery constructed to silence Tamil grief today is the same machinery that will be turned on striking workers, protesting students, and anyone else who challenges the authority of the capitalist state tomorrow. This is not a theoretical warning. It is the documented history of the PTA, other security laws and essential services laws in Sri Lanka, which have been used against Sinhala rural youth, students, Muslim youth, Tamil journalists, plantation workers, electricity workers and port workers with equal and indiscriminate brutality.

This article is not written primarily for those for whom what we discuss here is their daily experience. It is written for Sinhala youth, for middle-class families in Colombo and Kandy and Galle, for workers on plantations and in factories, who have been told their entire lives that the Tamil question was settled in May 2009, that “terrorism” was  defeated, and that any sympathy for Tamil political expression is a conspiracy against the nation. It is written for those who, upon seeing Sangeethsan’s lyrics circulated on social media, may have felt the trained reflex: Tiger flag, Prabhakaran, Tamil Eelam — this is exactly what the PTA is for.

It is written to ask: who taught you to feel that reflex? Who benefits from it? And what has it cost you — not as a Sinhala person, but as a worker, as a young person, as someone whose living standards are being destroyed by the same state that is filling its remand prisons with Tamil youth and artists?

A Ban Designed Not to Fight Terror, But to Manufacture It

The formal proscription of the LTTE has been maintained continuously since the government of Mahinda Rajapakse banned it by gazette in January 2009, just months before the military’s final offensive ended the civil war. A final gazette in 2011 consolidated and extended this proscription to cover “related activities.” Every government since — Sirisena’s, Wickremesinghe’s, Gotabaya’s, and now Dissanayake’s JVP/NPP government — has maintained this framework intact.

When the Socialist Equality Party (SEP) opposed the original 2009 ban, it explained with precision what the ban was actually for. The statement issued at the time noted that the ban “has no direct bearing on the LTTE — the government is already waging war against the Tamil separatist organisation.” It warned that the decree’s sweeping powers to proscribe organisations “connected with or representing” the LTTE could “immediately be used against the Tamil National Alliance, a parliamentary political party.” And it predicted, with complete accuracy, that “such broad definitions, however, could be applied to any organisations, including political parties, trade unions or student bodies, that are regarded as opponents of the government.”[1]

Seventeen years later, those warnings have been borne out in case after case. The PTA has been used to imprison Tamil detainees for years without trial, to torture a young Muslim poet named Ahnaf Jazeem for writing verse that condemned ISIS and imperialist war, and to harass Tamil journalists. The JVP/NPP government — elected on a promise to abolish the PTA — has already used the Act against Muslim youth who expressed opposition to the Gaza genocide. In August 2025, the Counter Terrorism and Investigation Division (TID) questioned a Tamil journalist who reported on mass graves in the North. The new Protection of the State from Terrorism Act (PSTA) being drafted to replace the PTA reproduces its essential features while expanding the scope of what can be defined as a “terrorist act” to include actions that “intimidate the public” or “compel the government to do or abstain from doing any act” — language that could criminalize strikes, protests, and any form of organized resistance.

The instrument changes. The purpose remains identical: to place in the hands of the capitalist state an infinitely elastic legal weapon that can be pointed at anyone, at any time.

The Criminalization of Memory is Not an Accident

To understand why a 24-year-old rapper from Kilinochchi sits in a remand prison for singing about Tamil Eelam, you have to understand what kind of region Kilinochchi is, and what kind of wound the state is insisting must never be named.

Kilinochchi was the administrative capital of LTTE-controlled territory. It was also the site of some of the most intense fighting and civilian displacement in the final years of the war. The surrounding region of the Vanni was the theater of the last stages of a conflict in which, according to United Nations estimates, tens of thousands of Tamil civilians were killed. The survivors of that catastrophe — the families who lost fathers, mothers, husbands and children, who spent months in detention camps, who rebuilt lives from rubble — now live in a society where any public expression of that experience can be treated as a criminal act.

Sangeethsan is not a terrorist. He is a young man who grew up in the aftermath of that catastrophe, processing it in the only way artists know how: through music. To understand what is really at stake — politically and morally — we must read what he actually sang, and then ask not whether we agree with every word, but whether any democratic society can justify locking a young person in a remand cell for singing them.

This is not incidental to the logic of the PTA. It is the logic of the PTA. The state knows perfectly well that a military revival of the LTTE is structurally impossible and virtually non-existent. There is no evidence of serious LTTE organizational infrastructure, no military command, no armed force in the field. The proscription is maintained not because the LTTE poses a threat, but because the legal apparatus of the proscription remains extraordinarily useful — for precisely this: to convert political grievance into criminality, to transform memory into evidence, and to force the Tamil population into a permanent condition of political silence under pain of imprisonment.

This is what the SEP observed in August 2022, when the Wickremesinghe government, in the very same extraordinary gazette in which it delisted some Tamil diaspora groups for diplomatic purposes, continued to maintain the proscription framework: “The continued proscription of Tamil and Muslim groups is part of ongoing efforts by one government after another to whip up Sinhala chauvinism and discrimination against the country’s oppressed minorities. Facing the mass opposition of workers and the poor, the crisis-ridden Wickremesinghe regime is determined to keep communal tensions alive and deepen the repressive measures.” [2]

The pattern is consistent across every government of the post-independence era. The names change — UNP, SLFP, PA, UPFA, SLPP, JVP/NPP. The policy does not. This is not an accident. This is the function that communalism has always served in Sri Lanka: as the SEP noted in its analysis of 60 years of post-independence history, “Six decades of independence have brought ordinary working people nothing but communal conflict, deepening social misery and increasingly anti-democratic methods of rule.” The beneficiaries of that dynamic have never been ordinary Sinhala working people. They have been the ruling class, which has used ethnic division to rule a fractured country and impose economic policies that serve capital at the expense of all working people, regardless of their ethnicity.[3]

Read the Lyrics — Then Ask the Right Question

Let us be honest about what Sangeethsan sang in the song that we referred to above. His lyrics are not ambiguous cultural nostalgia. They invoke அண்ணன் — Elder Brother — a term that in the context of Eelam Tamil political culture refers unambiguously to Velupillai Prabhakaran. They speak of a Tiger flag arriving in triumph. They use the term மாவீரன் (Maaveeran) — Great Hero — the specific honorific reserved for fallen LTTE cadres. They invoke the month of கார்த்திகை (Karthikai/November), which is the month of Maaveerar Naal, the annual commemoration of the LTTE’s dead. They call upon the heroes to “come back” and “build the nation.” They speak of warriors whose “sulfur-scented bodies blended into the wind” — the gunpowder of the battlefield rendered as the smell of sacrifice. This is explicitly a song of mourning for, and celebration of, the LTTE’s slain fighters and their leader. The lyrics read, in part:

The Tiger flag of our Elder Brother is arriving, make way and clear the path!

Tamil Eelam dances in roaring triumph, his name echoes in every direction! 

O great heroes who died protecting the soil, time shall never forget you! 

Come back, come back, please come back again, to display your bravery and to build the nation! [most approximate English Translation]

These sentiments, as expressed, justify no arrest. We understand the content of it because any serious political analysis must begin with reality. But we unequivocally say that the  24-year-old youth from Kilinochchi should not be imprisoned for writing and singing this song.

Sangeethsan’s song is not fascist speech. The working class does not defend fascist speech — it demands the prosecution of fascist outfits and their financial backers. This distinction is not arbitrary. It is rooted in the nature of fascism itself: unlike any other political tendency, however wrong, fascism does not seek to win political argument — it seeks to annihilate the very conditions under which political argument is possible. Sangeethsan’s song is the very expression of a grief-stricken and oppressed people rendered in music. But this legal machinery, constructed to silence Tamil grief and working-class resistance, is never — without a single exception in the entire post-independence history of Sri Lanka — the machinery turned against the Sinhala chauvinist and communalist outfits that the ruling class courts, funds, and shelters precisely when the class struggle sharpens. The Bodu Bala Sena’s incitement of anti-Muslim pogroms, the Sihala Urumaya’s ethnic provocations — none of these drew the ferocity of the PTA. The state does not point its anti-terror machinery at the forces of communalism. It points it at the forces of class struggle. That asymmetry is not incidental. It is the entire point.

To genuinely serve Tamil youth — and to speak honestly to Sinhala workers who need to understand what is happening — we must ask the harder question that state repression is designed to prevent anyone from asking: What does it mean that a generation of Tamil youth in Kilinochchi and Jaffna and Mullaithivu genuinely love Prabhakaran and genuinely mourn the LTTE’s dead?

It means something real and painful. As already said, these young people grew up in the rubble of a bloody war. They grew up in a region under continuous military occupation, where soldiers still control Tamil lands, where surveillance is a fact of daily life, where their elders were disappeared, where mass graves continue to be discovered. They grew up in districts where, even before the 2022 economic collapse, poverty levels in Mullaithivu district reached 40 percent. In this reality, Prabhakaran is not a political program to them. He is a symbol of the idea that someone, once, stood up and fought back.

The grief is real. The anger is legitimate. The desire for dignity is not only human — it is politically necessary. And the passion that Tamil youth pour into songs like Sangeethsan’s is the raw material of a generation searching desperately for something to believe in.

The question that our revolutionary movement poses is therefore not: “How do we suppress this passion?” The question is: “Why is this passion flowing into Tamil nationalism instead of socialist politics?” And the answer to that question leads us directly back to the Colombo ruling class — and to the specific responsibility of the Sinhala working class and its potential for genuine solidarity with Tamil workers and the poor. The state that criminalizes Sangeethsan’s song is not only persecuting Tamil youth. It is actively working to ensure that their passion never finds its correct political destination.

Who is being Deceived, and Why

Here we must speak directly to the Sinhala readers of this article — especially to young people who, when Sangeethsan’s arrest was discussed on social media, may have felt that instinctive reaction: he shouldn’t have been singing about Tamil Eelam, that’s LTTE territory, what did he expect?

That reaction is not yours. It was installed in you.

For decades, the Sri Lankan ruling class and its corporate media have conducted a systematic program of militarization of the society and political conditioning. Sinhala children grew up with a version of national history in which the Tamil struggle for democratic rights was, from its very origins, portrayed as a foreign conspiracy and a terrorist project. The legitimate grievances that produced the Tamil national movement — the systematic language discrimination of 1956, the anti-Tamil pogroms of 1958, 1977, and 1983, the deliberate exclusion of Tamils from state employment and university admissions — were erased from public consciousness. In their place was substituted a permanent security narrative of fear mongering: we are under threat, we must be vigilant, any sympathy for Tamil identity is sympathy for terrorism. War has been rationalized as necessary, and the military has been glorified as “war heroes” (Rana Viru), ready to be deployed against any struggle of the working class united across ethnic divisions.

This communalist project was never a natural outgrowth of Sinhala culture or Buddhism. It was a deliberate political construction, launched by the Sri Lanka Freedom Party in 1956 as an electoral strategy to outbid the conservative UNP, and then reproduced by every faction of the ruling class because it served a vital class function: it prevented the Sinhala and Tamil working class from recognizing their common interests and uniting against the system that exploited them both.

The result can be seen today on TikTok, Facebook, and X. The moment a Tamil artist, journalist, or ordinary citizen uses the vocabulary of their own history — “Tamil Eelam,” “homeland,” “genocide,” “accountability”, “war crimes”, “commemoration” — sections of Sinhala social media erupt in denunciation. These users do not consider themselves tools of the state. Many of them are themselves suffering from the same economic devastation — unemployment, inflation, the IMF’s austerity measures, collapsing public services — that Tamil workers in the North and East are suffering. They have been successfully redirected. The enemy they have been given is not the class that rules them, but the neighbor who speaks a different language and carries a different wound.

Here is the dialectic that the ruling class has maintained for seven decades, and which it is essential for Sinhala workers and youth to understand: Sinhala chauvinism produces Tamil nationalism, and Tamil nationalism, in turn, reinforces Sinhala chauvinism. Each tendency is the mirror image and the fuel of the other. When Colombo discriminated against Tamil language rights in 1956, it created the conditions for Tamil political mobilization. When that mobilization was met not with redress but with pogroms, it created the conditions for Tamil armed separatism. When Tamil separatism launched attacks on Sinhala civilians, it was used by the Sinhala ruling class to justify yet more state terror against Tamils — and to intimidate Sinhala workers who might otherwise have seen through the charade. And when the state now arrests a 24-year-old for singing about Prabhakaran or Tamil Eelam, it ensures that another generation of Tamil youth will conclude — understandably, though incorrectly — that there is no path forward except through Tamil nationalism.

The LTTE’s political program was the program of an aspiring Tamil bourgeoisie, not the Tamil working class. As the ICFI analysis of the LTTE’s defeat made clear, the LTTE was utterly incapable of making a political appeal to Sinhala workers precisely because its perspective was based on ethnic struggle rather than class struggle — and its denunciations of the entire Sinhala population for the crimes of the Colombo government ensured that the very working-class unity that could have changed everything was permanently foreclosed.[4] The LTTE’s violent attacks on ordinary Sinhalese civilians served the same reactionary purpose as the government’s Sinhala supremacism: to divide the working class along ethnic, religious and linguistic lines and thereby strengthen the hand of Sinhala chauvinist forces in Colombo. The LTTE’s military defeat in 2009 resolved nothing. It left the Tamil masses with their democratic rights still denied, their land still occupied, their poor still impoverished — and their youth still searching for a political direction. 

That is the political vacuum into which songs like Sangeethsan’s speak. They should not be criminalized and suppressed. They should be answered — with a socialist program that offers Tamil workers what Prabhakaran could never offer: genuine unity with the Sinhala and Muslim working class in a common fight against the capitalist state that oppresses all of them.

The State that Imprisons Sangeethsan will come for You Next

This is the point that must be grasped most clearly by Sinhala workers and youth who might be tempted to view Sangeethsan’s arrest as a Tamil problem, not their problem.

The PTA was enacted in 1979 to suppress Tamil militant organizations. But, it was never only about Tamils. It was used to bloodily suppress the JVP uprisings of 1988–1990 — killing tens of thousands of oppressed Sinhala rural youth. It has been used against Sinhala journalists, trade unionists, and political opponents. And under the JVP/NPP government that came to power promising to abolish it, the PTA has been invoked against Muslim and Tamil youth and it has used the Essential Public Services Act against electricity workers who protested and postal workers who struck.

The logic is identical in every case: the same state apparatus that defines Tamil cultural expression as “terrorism” will define your strike, your protest, your social media post criticizing the IMF as “terrorism” whenever it becomes convenient. The elastic definitions being written into the new PSTA — acts that “intimidate the public” or “compel the government to abstain from doing any act” — are not aimed at a nonexistent LTTE or any other such outfit. They are aimed at the working class. All of it. Sinhala, Tamil, Muslim.

The infrastructure of surveillance and military occupation maintained in the North and East since 2009, nominally to prevent an LTTE revival, serves a second function that should be legible to any honest observer: it is a standing model and template for the kind of state control that the ruling class intends to extend southward as the social and economic crisis deepens. A state that has kept an entire population under military surveillance for seventeen years after the end of a war, that imprisons a 24-year-old musician for his song lyrics, is a state that has long since abandoned any pretense of democratic governance.

The Way Forward: Unity of the Working Class against the Capitalist State

Sangeethsan must be released immediately and unconditionally. The charges against him must be dropped. The PTA should be abolished, and its successor legislation, the PSTA — which is the same weapon with a new label — should not pass. The military occupation of the North and East must end. All political prisoners held under these laws must be freed.

These are not Tamil demands. They are the demands of the entire working class, because the democratic rights of any section of the working class are the democratic rights of all of it.

The Socialist Equality Party, in which we, the SLLA, represent a revolutionary tendency, has maintained this position without deviation since its founding as the Revolutionary Communist League, through the entire 26 years of the civil war and its aftermath. We opposed the communal war when the JVP was supporting it. We defended Tamil democratic rights when the trade union bureaucracies were silent. We campaigned for the release of Tamil detainees held without trial under the PTA when no other political party would. And we have always done so on the basis of a clear class analysis: not because we gave political support to the LTTE’s separatism — which program represented the interests of a section of the Tamil bourgeoisie, not Tamil workers and farmers — but because the defense of democratic rights is inseparable from the unity of the working class, and because Tamil workers and farmers could defend their own interests only by uniting with Sinhala working people in a common struggle against capitalism.

To Tamil youth who love these songs, who light candles in November and weep for the Maaveerar: your grief is not misplaced, and your passion for dignity is a political resource, not a pathology. But Prabhakaran’s program failed — not because he was betrayed by the international community or outgunned by the army, but because a separate Tamil capitalist state could only ever reproduce the poverty and exploitation that Tamil workers already endure, in a new flag’s colors. The answer to discrimination and communal oppression is not to be found in a separate state, but in the unification of the oppressed in a common struggle for socialist revolution. The state that murders Tamil aspirations with the PTA is the same state that destroys Sinhala workers’ living standards with IMF austerity. Your enemy is not the Sinhala worker in a factory in Colombo. Your enemy is the class that rules them both. The revolutionary tradition that actually fought for your rights — that opposed the communal war when the JVP was cheering it on, that campaigned for Tamil political prisoners when no other party would, that demanded the withdrawal of the military from the North and East — is the Trotskyist tradition of the Socialist Equality Party. That is the tradition worthy of your passion and your fight.

The arrest of Sangeethsan is not an isolated incident. It is the latest manifestation of a strategy that has defined Sri Lankan capitalism since independence: divide the oppressed along ethnic lines, criminalize the memory of the oppressed, and use the machinery of anti-terrorism law to suppress any movement that threatens the rule of capital. Every government has played this game. The JVP/NPP, which rode to power on the wave of the 2022 Aragalaya uprising with promises of democratic reform, is playing it now.

The answer to this strategy is not Tamil separatism, which has proven a dead end that cost hundreds of thousands of lives. Nor is it Sinhala Buddhist chauvinism, which has served as the ideological cover for every act of state terror. [5] The answer is the political unity of Sinhala, Tamil, and Muslim workers, organized independently of all factions of the capitalist class and all its parties, fighting for the common program of socialist internationalism that addresses the interests of all working people against the IMF’s austerity, against militarism, against the entire apparatus of communalist state repression. This unity demands an unconditional and outright refusal to be trapped by the communal divisions that the ruling class has imposed on all of us.

Free Sangeethsan Now! Abolish the PTA—No Replacement! Build the united socialist movement of the working class!

[1] SEP opposes Sri Lankan government’s ban on LTTE, The Socialist Equality Party (Sri Lanka), 24 January 2009 <https://www.wsws.org/en/articles/2009/01/sril-j24.html> 

[2] Sri Lankan government continues proscription of Tamil and Muslim groups and individuals, Saman Gunadasa 17 August 2022 <https://www.wsws.org/en/articles/2022/08/17/wfcd-a17.html>

[3] Sri Lankan independence: 60 years of communalism, social decay and war, The Socialist Equality Party (Sri Lanka) 4 February 2008 <https://www.wsws.org/en/articles/2008/02/sril-f04.html> 

[4] Sri Lanka: the defeat of the LTTE and the dead-end of nationalism, Bill Van Auken, 21 May 2009 <https://www.wsws.org/en/articles/2009/05/pers-m21.html> 

[5] Tamil separatism, however mistaken its program, arose as a response to systematic national oppression. Sinhala Buddhist chauvinism is the ideology of the oppressor nation’s ruling class — it is supremacist in its very foundations, asserting the primacy of Sinhala Buddhist identity over all other communities as a justification for state discrimination, pogroms, and military terror. “Chauvinism” is the Marxist term of art for aggressive, supremacist nationalism deployed in the service of a ruling class — named after Nicolas Chauvin, the symbol of blind, belligerent national superiority. It carries the correct political charge that “nationalism” does not, in relation to Sinhala Buddhist class hegemony.

The LTTE Ban is a Weapon against All of Us: The Arrest of Sangeethsan and the Real Logic of State Repression Read More »

Cuba

රාවුල් කැස්ත්‍රෝට එරෙහි එක්සත් ජනපද අධිචෝදනාව සහ කියුබාවට එරෙහි CIA භීෂණයේ වාර්තාව

ඇන්ඩ්‍රියා ලෝබෝ විසිනි. 

මෙහි පළවන්නේ ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (WSWS) 2026 මැයි 20 දින “The US indictment of Raúl Castro and the record of CIA terror against Cuba” යන හිසින් පළවූ ඇන්ඩ්‍රියා ලෝබෝ විසින් ලියන ලද ඉදිරිදර්ශන ලිපියේ සිංහල පරිවර්තනය යි. 

Cuba
1961 දී කියුබාවේ “බේ ඔෆ් පිග්ස්”(Bay of Pigs) හිදී සිරභාරයට ගන්නා ලද 2506 බ්‍රිගේඩයේ සාමාජිකයින්.

එක්සත් ජනපදය කියුබාවේ සිය හමුදාමය වාඩිලාගැනීම අවසන් කර, 1902 දී කියුබානු ජනරජය නිල වශයෙන් ප්‍රකාශයට පත් කර වසර 124ක් සනිටුහන් වූ මැයි 20 වනදා, ට්‍රම්ප් පරිපාලනය එම දූපතට එරෙහිව මෙතෙක් එල්ල කළ වඩාත්ම විවෘත තර්ජනය සිදු කළේය.

1996 දී මියාමි නුවර පදනම් කරගත් ‘බ්‍රදර්ස් ටු ද රෙස්කියු’ (Brothers to the Rescue) නම් පිටුවහල් වූවන්ගේ සංවිධානය විසින් ක්‍රියාත්මක කරන ලද ගුවන් යානා දෙකක් බිම හෙළීමේ සිද්ධියට සම්බන්ධව, 94 හැවිරිදි රාවුල් කැස්ත්‍රෝට එරෙහිව මිනීමැරුම් සහ කුමන්ත්‍රණ චෝදනා ඇතුළත් අධිචෝදනා පත්‍රයක් එක්සත් ජනපද අධිකරණ දෙපාර්තමේන්තුව විසින් ප්‍රසිද්ධියට පත් කර තිබේ.

දශකයකට ආසන්න කාලයක් රාජ්‍ය නිලතලවලින් විශ්‍රාම ගෙන සිටින කැස්ත්‍රෝ, මීට පෙර කියුබාවේ ජනාධිපතිවරයා සහ එහි පාලක පක්ෂයේ නායකයා ලෙස කටයුතු කළේය. ඔහු 1959 දී බලයට පත් වූ, ඔහුගේ සහෝදර ෆිදෙල් විසින් මෙහෙයවන ලද ගරිල්ලා හමුදාවේ ප්‍රධාන අණදෙන නිලධාරියෙකු (comandante) ද විය.

අධිචෝදනා පත්‍රය ප්‍රකාශයට පත් කිරීමට පැය කිහිපයකට පෙර, රාජ්‍ය ලේකම් මාර්කෝ රූබියෝ කියුබානු ජනතාව වෙත සෘජුවම ආමන්ත්‍රණය කරමින් ස්පාඤ්ඤ භාෂාවෙන් වීඩියෝවක් පළ කළේය. එමඟින් පාලන තන්ත්‍රය වෙනස් කරන ලෙස ඉල්ලා සිටි ඔහු, වොෂින්ටනය විසින් සමස්ත ලතින් ඇමරිකාව පුරා ක්‍රියාවට නංවමින් සිටින නැවත යටත් විජිතකරණ ප්‍රතිපත්තිය වෙනුවෙන් පෙනී සිටියේය.

බදාදා මියාමි හිදී මෙම අධිචෝදනා පත්‍රය ප්‍රසිද්ධියට පත් කිරීම, නීතිමය ක්‍රියාවලියකට වඩා මැතිවරණ ප්‍රචාරක රැලියක ස්වරූපයක් ගත්තේය. එහිදී වොෂින්ටනයේ ප්‍රතිවිප්ලවවාදී නියෝජිතයන් රැස්ව සිටියේ ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් වෙනුවෙන් ජයඝෝෂා කිරීමට සහ කියුබාවට එරෙහිව සෘජු එක්සත් ජනපද හමුදාමය මැදිහත්වීමක් සිදු වීමේ ඇති ඉඩකඩට අත්පොළසන් දීමටය.

මෙම දක්ෂිණාංශික සැමරුම මධ්‍යයේ, එක් ප්‍රශ්නයක් කැපී පෙනෙන ලෙස නොසලකා හැර තිබුණි: එනම් කියුබාවට එරෙහිව වසර 66ක් තිස්සේ සිදු වූ, පාලනයකින් තොර එක්සත් ජනපද ප්‍රචණ්ඩත්වය, ඝාතන සහ භීෂණය සම්බන්ධයෙන් වගකීම දැරිය යුත්තේ කවුරුන්ද යන්නයි. 

රාවුල් කැස්ත්‍රෝට එරෙහි අධිචෝදනා පත්‍රය යනු මිලියන 10කට වඩා අඩු ජනගහනයක් සහිත දිළිඳු රටකට එරෙහිව සැලසුම් සහගත හමුදාමය ආක්‍රමණයක් සාධාරණීකරණය කිරීම සඳහා වූ පිළිකුල් සහගත දේශපාලන ප්‍රචාරක ක්‍රියාවකි.

අධිචෝදනා පත්‍රයේ සඳහන් වන දශක තුනක් පැරණි මෙම සිදුවීම නම්, 1996 පෙබරවාරි 24 වන දින ෆ්ලොරිඩා සමුද්‍ර සන්ධියට (Straits of Florida) ඉහළින් “බ්‍රදර්ස් ටු ද රෙස්කියු” (Brothers to the Rescue) ගුවන් යානා දෙකක් වෙඩි තබා බිම හෙළීමයි. බිල් ක්ලින්ටන්ගේ පරිපාලනයේ සිට බලයට පත් වූ සෑම එක්සත් ජනපද රජයක් විසින්ම මෙම සිදුවීම ක්‍රමානුකූලව වැරදි ලෙස අර්ථ දක්වා ඇත. ක්ලින්ටන් පරිපාලනය, රිපබ්ලිකන් පක්ෂය සහ ප්‍රධාන පෙළේ මාධ්‍ය ආයතන යන සියල්ලම, සිවිල් ගුවන් යානාවලට එරෙහිව හමුදා බලය භාවිතා කිරීම තහනම් කරන ජාත්‍යන්තර නීති රීති උපුටා දක්වමින්, මෙය “අමානුෂික මිනීමැරුමක්” ලෙස හෙළා දුටහ. ප්‍රහාරයෙන් බේරී පලාගිය ගුවන් යානයේ නියමුවා වූ හොසේ බසුල්තෝ (José Basulto) සහ අනෙක් පුද්ගලයන්, එක්සත් ජනපද බුද්ධි අංශයෙන් වැටුප් ලබන නියෝජිතයන් නොවන බව සී.අයි.ඒ. (CIA) සංවිධානය තරයේ කියා සිටියේය.

මෙයින් කිසිවක් සත්‍ය නොවීය. එක්සත් ජනපදයේ කියුබානු තානාපති කාර්යාලය මෙම අධිචෝදනා පත්‍රයට ප්‍රතිචාර දක්වමින් මතක් කර දුන්නේ, 1994 සහ 1996 අතර කාලය තුළ ‘බ්‍රදර්ස් ටු ද රෙස්කියු’ (Brothers to the Rescue) සංවිධානය විසින් සිදු කරන ලද 25කට අධික දේශසීමා උල්ලංඝනය කිරීම් ප්‍රමාණයක් කියුබාව විසින් නිල වශයෙන් හෙළා දැක තිබූ බවයි. එම විරෝධතාවන්i වොෂින්ටනය විසින් ක්‍රමානුකූලව නොසලකා හරින ලදී.

මානුෂීය සංවිධානයක් වීම කෙසේ වෙතත්, “බ්‍රදර්ස් ටු ද රෙස්කියු” (Brothers to the Rescue) සංවිධානය සිය ගුවන් යානා භාවිතා කරමින් කියුබානු භූමියට ඉහළින් නැවත නැවතත් සතුරු ගුවන් ගමන් සිදු කළේය. ඇතැම් අවස්ථාවලදී ඔවුහු හවානා නගරයට ඉහළින් පහත් මට්ටමෙන් පියාසර කරමින්, රජයට එරෙහිව නැගී සිටින ලෙස කියුබානු ජනතාවගෙන් ඉල්ලා සිටින පත්‍රිකා බිම හෙළූහ. සී.අයි.ඒ. (CIA) සංවිධානය විසින් මෙහෙයවන ලද “බේ ඔෆ් පිග්ස්” (Bay of Pigs) ආක්‍රමණයේ ප්‍රවීණයෙකු වූ බසුල්තෝ, පැනමාවේ පිහිටි එක්සත් ජනපද යුද හමුදාවේ “ස්කූල් ඔෆ් ද ඇමරිකාස්” (School of the Americas) ආයතනයෙන් තමන් භීෂණ උපක්‍රම පිළිබඳ පුහුණුව ලැබූ බවට පුරසාරම් දොඩා තිබුණි. ඔහු බෝට්ටුවක සිට හවානා නුවර හෝටලයකට ප්‍රහාර එල්ල කිරීමට සහභාගී වූ අතර, පසුව සී.අයි.ඒ. (CIA) මඟින් මෙහෙයවන ලද, නිකරගුවාවේ කොන්ට්‍රා (Contra) ත්‍රස්තවාදී ව්‍යාපාරයට සහයෝගය ලබා දුන්නේය.

ඔහුගේ කණ්ඩායමේ ක්‍රියාකාරකම්, කියුබාවට එරෙහිව එක්සත් ජනපද හමුදා ප්‍රහාරයක් එල්ල කරවීම අරමුණු කරගත්, සැලසුම්සහගත ප්‍රකෝප කිරීමක් විය. මෙම වෙඩි තබා බිම හෙළීම, එක්සත් ජනපදයේ පිටුබලය ලත්, අඛණ්ඩ ආක්‍රමණශීලී ව්‍යාපාරයකට එරෙහිව සිදු කළ ආත්මාරක්ෂක ක්‍රියාවක් විය.

ක්ලින්ටන් පරිපාලනය හමුදාමය වශයෙන් ප්‍රතිප්‍රහාර එල්ල නොකළ නමුත්, හෙල්ම්ස්-බර්ටන් (Helms-Burton) පනත් කෙටුම්පතට එරෙහිව තමන් දැක්වූ විරෝධය වෙනස් කිරීමට කටයුතු කළේය. එම පනත මඟින් කියුබාව සමඟ ව්‍යාපාර කටයුතුවල නිරත වන විදේශීය සමාගම්වලට එරෙහිව දැඩි නව සම්බාධක පැනවූ අතර, එක්සත් ජනපද වෙළඳ තහනම (embargo) ඉවත් කිරීම ද වළක්වන ලදී.

යුද්ධය සඳහා ව්‍යාජ හේතුවක් ලෙස අධිචෝදනා පත්‍රය

දැන්, වසර 30කට පසුව, ට්‍රම්ප් පරිපාලනය අසීමිත වූ නරුමත්වයකින්  යුතුව කැස්ත්‍රෝට අධිචෝදනා නැඟීම සඳහා මෙම මවාගත් සිදුවීම වෙත නැවත හැරී බලයි. මෙම අධිචෝදනා පත්‍රය, ජනවාරි 3 වනදා කරකස් නුවරට එල්ල වූ එක්සත් ජනපද හමුදා ප්‍රහාරයකදී පැහැරගනු ලැබීමට පෙර, වංචනික මත්ද්‍රව්‍ය-ත්‍රස්තවාදී චෝදනා මත අධිචෝදනා ලැබූ වෙනිසියුලානු ජනාධිපති නිකොලස් මදුරෝට එරෙහිව භාවිතා කරන ලද ආකෘතියම හරියටම අනුගමනය කරයි.

මෙම අධිචෝදනා පත්‍රය සකස් කරන ලද්දේ කියුබානු නිලධාරීන්ට එරෙහිව පුළුල් ලෙස නඩු පැවරීම සඳහා, ෆ්ලොරිඩාවේ දකුණු දිස්ත්‍රික්කයේ එක්සත් ජනපද නීතිඥ ජේසන් රෙඩින් කිනියෝනස් (Jason Reding Quiñones) විසින් මාර්තු මාසයේදී පිහිටුවන ලද ක්‍රියාකාරී කණ්ඩායමක් විසිනි. කියුබානු සරණාගතයින්ගේ පුත්‍රයෙකු වන රෙඩින්, එක්සත් ජනපද යුද හමුදාවේ සහ ගුවන් හමුදාවේ දිගුකාලීන සේවාවකින් පසුව, ට්‍රම්ප්ගේ දෙවන ධුර කාලය තුළ, නම් කරන ලද පළමු රජයේ නීතිඥවරයා (prosecutor) විය. 

පසුගිය මාසයේදී ඔහු සංචිත (reserve- අඩ කාල හමුදා) කර්නල් ධුරයට උසස් කරනු ලැබුවා පමණක් නොව, ඉරානයට එරෙහි යුද්ධය ද ඇතුළුව මැදපෙරදිග පුරා එක්සත් ජනපදය සහ ඊශ්‍රායලය විසින් සිදු කරනු ලබන යුද අපරාධ සම්බන්ධයෙන්, එක්සත් ජනපද මධ්‍යම විධානය (US Central Command) සඳහා “ජ්‍යෙෂ්ඨ සංචිත නීති උපදේශක” ලෙසද ඔහු දැනට කටයුතු කරයි.

මෙම අධිචෝදනා පත්‍රය, මාස ගණනාවක් තිස්සේ සිදුවෙමින් පවතින, ට්‍රම්ප් පරිපාලනය විසින් යුද්ධයක් සඳහා පුළුල් ලෙස පදනමක් මවාපෑමේ ක්‍රියාවලිය සමඟ සමගාමීව බැලිය යුතුය. රහසිගත බුද්ධි තොරතුරු උපුටා දක්වමින් නම සඳහන් නොකළ ධවල මන්දිර නිලධාරීන් කළ ප්‍රකාශ මත පදනම්ව මෑතකදී පළ වූ “ඇක්සියෝස්” (Axios) වාර්තාවක් කියා සිටියේ, කියුබාව රුසියාවෙන් සහ ඉරානයෙන් ඩ්‍රෝන යානා 300 කට වඩා ලබාගෙන ඇති බවයි. එමෙන්ම, ගුවන්තනාමෝ බේ (Guantánamo Bay) හි පිහිටි එක්සත් ජනපද හමුදා කඳවුරට, එක්සත් ජනපද නාවික නැව්වලට සහ ෆ්ලොරිඩාවේ කී වෙස්ට් (Key West) ප්‍රදේශයට ප්‍රහාර එල්ල කිරීම සඳහා ඔවුන් “සැලසුම් සාකච්ඡා කරමින්” සිටි බවද එහි සඳහන් විය.

කියුබානු තානාපති කාර්යාලය එම වාර්තාවේම ඇති අභ්‍යන්තර විකාරරූපී බව මෙසේ හෙළිදරව් කළේය: “ඇක්සියෝස් (Axios) ආයතනය ‘ඩ්‍රෝන තර්ජනයක්’ මවාපාන නමුත්, ඡේද කිහිපයකට පසුව ‘එක්සත් ජනපද නිලධාරීන් කියුබාව සක්‍රීයව ප්‍රහාරයක් එල්ල කිරීමට සැලසුම් කරන බව විශ්වාස නොකරයි’ යනුවෙන් පාපොච්චාරණය කරයි.”ජනවාරි මාසයේදී පනවන ලද ඇමෙරිකානු බලශක්ති සම්බාධක හේතුවෙන් කියුබාවේ විදුලිබල පද්ධතිය බිඳවැටීමකට ලක්ව ඇති බවත්, කියුබාවට තෙල් විකුණන ඕනෑම රටකට එරෙහිව දණ්ඩනීය තීරුබදු පනවන බවට තර්ජනය කර ඇති බවත් පෙන්වා දෙමින් කියුබානු රජය වැඩිදුරටත් කියා සිටියේ “ප්‍රහාරයට ලක්ව ඇති රට කියුබාව” බවයි.

කියුබාවට එරෙහි එක්සත් ජනපද භීෂණයේ සහ ආක්‍රමණයේ වාර්තාව

නූතන ඉතිහාසයේ වඩාත්ම අඛණ්ඩ සහ රුදුරු ත්‍රස්තවාදී ව්‍යාපාරයන්ගෙන් එකක් වන, කියුබාවට එරෙහි එක්සත් ජනපද අධිරාජ්‍යවාදයේ ක්‍රියාකලාපය සම්බන්ධයෙන් වගකිවයුත්තන්ට අධිචෝදනා නැඟීම සඳහා මැයි 20 වනදා සුදුසුම දිනයක් වනු ඇත.

මෙම දිනයෙන් සනිටුහන් වන්නේ, ස්පාඤ්ඤ-ඇමරිකානු යුද්ධය අවසන් වීමෙන් පසුව එක්සත් ජනපදය විසින් ස්පාඤ්ඤයේ යටත් විජිතයන් වූ කියුබාව, පුවර්ටෝ රිකෝ, ගුවාම් සහ පිලිපීනය තම පාලනයට නතු කර ගැනීමෙන් පසු, 1902 දී කියුබානු ජනරජය ප්‍රකාශයට පත් කිරීමයි.

ඉන්පසුව, 1917 සහ 1923 අතර කාලය තුළ එක්සත් ජනපද මැරීන් භටයින් මෙම දූපත වාඩිලාගෙන සිටි අතර, ඔවුහු වැඩ වර්ජන මර්දනය කරමින් එක්සත් ජනපද සමාගම්වල ව්‍යාපාරික අවශ්‍යතා ආරක්ෂා කිරීමට කටයුතු කළහ.

එක්සත් ජනපද හමුදා වාඩිලාගැනීම නිල වශයෙන් අවසන් වීමත් සමඟ ප්ලැට් සංශෝධනය (Platt Amendment) පැනවීමට කටයුතු කෙරුණු අතර, එමඟින් තමන්ට සුදුසු යැයි හැඟෙන ඕනෑම අවස්ථාවක කියුබානු කටයුතුවලට හමුදාමය වශයෙන් මැදිහත් වීම සඳහා වොෂින්ටනයට අසීමිත “අයිතියක්” හිමි විය. ෆිදෙල් කැස්ත්‍රෝ රජය විසින් මැයි 20 වනදා නිල දින දර්ශනයෙන් ඉවත් කරනු ලැබුවේ, 1902 දී ලැබූ “නිදහස” යනු ජනරජ වෙස් ගත් යටත් විජිතවාදී වැඩපිළිවෙළක් පමණක් බව පිළිගනිමිනි.

පාලන තන්ත්‍රය වෙනස් කිරීම සඳහා දැනට තීව්‍ර වෙමින් පවතින උත්සාහය මෙන්ම, කියුබාවට එරෙහිව වසර 66ක් තිස්සේ අඛණ්ඩව ක්‍රියාත්මක වූ එක්සත් ජනපද භීෂණයේ අරමුණ වූයේ, 1959ට පෙර ප්ලැට් සංශෝධනය (Platt Amendment) සහ ෆුල්ජෙන්සියෝ බැටිස්ටාගේ (Fulgencio Batista) ආඥාදායකත්වය යටතේ පැවති ආකාරයේ සබඳතාවක් නැවත ඇති කිරීමට ඇති සෑම බාධකයක්ම ඉවත් කිරීමයි. එහි අරමුණ වන්නේ, එක්සත් ජනපද බැංකුවලට සහ සමාගම්වලට කියුබාවේ ඉඩම්, පොදු උපයෝගිතා සේවා, දුම්රිය මාර්ග සහ සීනි කර්මාන්තය පාලනය කිරීමට ඉඩ සලසන අතරම, එක්සත් ජනපද දේශපාලනඥයන් සහ ව්‍යාපාරිකයන් නිතර ගැවසුණු ගණිකා නිවාස සහ කැසිනෝ ශාලා පවත්වාගෙන යාමට මාෆියාවට (Mafia) පූර්ණ නිදහස ලබා දුන් යටත් විජිත පන්නයේ සබඳතා නැවත ඇති කිරීමයි. එම තත්ත්වය පවත්වාගෙන යාම සඳහා බැටිස්ටා විසින් පුද්ගලයන් 20,000ක් ඝාතනය කරන ලදී.

1959 දී ෆිදෙල් කැස්ත්‍රෝ විසින් එක්සත් ජනපදයේ පිටුබලය ලත් ෆුල්ජෙන්සියෝ බැටිස්ටාගේ ආඥාදායකත්වය පෙරළා දැමූ විට, වොෂින්ටනයේ ප්‍රතිචාරය ක්ෂණික විය. රහස්‍යභාවයෙන් මුදාහළ සී.අයි.ඒ. (CIA) ලේඛන මඟින් තහවුරු කරන්නේ, කැස්ත්‍රෝ සෝවියට් සංගමය සමඟ සන්ධානගත වීමටත් පෙර සිටම කියුබාවට එරෙහි එක්සත් ජනපදයේ රහසිගත මෙහෙයුම් ආරම්භ වී තිබූ බවයි. එනම්, මෙම ප්‍රහාරවලට සීතල යුද මතවාදයට වඩා වැඩි සම්බන්ධයක් තිබුණේ එම දූපත තුළ සිදුවූ එක්සත් ජනපද සමාගම්වල කොල්ලකෑම ආරක්ෂා කිරීම සමඟය.

වොෂින්ටනය ආයුධ විකිණීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීමෙන් පසු, කියුබාවට යුරෝපයෙන් මිලදී ගැනීමට බලකෙරුණු ආයුධ ප්‍රවාහනය කරමින් තිබූ ‘ලා කුබ්රේ’ (La Coubre) නම් ප්‍රංශ නැවට 1960 මාර්තු මාසයේදී බෝම්බ ප්‍රහාරයෙන් ආරම්භ වූ, ඉන් අනතුරුව සිදුවූ එක්සත් ජනපද ත්‍රස්තවාදයේ වාර්තාව නූතන ඉතිහාසයේ වඩාත්ම පුළුල් ලෙස ලේඛනගත කර ඇති වාර්තාවන්ගෙන් එකකි. පළමු පිපිරීමට ප්‍රතිචාර දක්වමින් පැමිණෙන සහන සේවකයන් දෙවන පිපිරීමට හසු කර ගැනීම සඳහා, බෝම්බ එකින් එක පිපිරී යන පරිදි හිතාමතාම වේලාව සකස් කර තිබුණි. මෙයින් පුද්ගලයන් 100කට අධික සංඛ්‍යාවක් මියගිය අතර තවත් සිය ගණනක් තුවාල ලැබූහ. 

විශාලතම මැදිහත්වීම වූයේ 1961 අප්‍රේල් මස සිදුවූ ‘බේ ඔෆ් පිග්ස්’ (Bay of Pigs) ආක්‍රමණය වන අතර, එය සී.අයි.ඒ. (CIA) සංවිධානය විසින් මෙහෙයවන ලද සහ මූල්‍ය ප්‍රතිපාදන සපයන ලද, දළ වශයෙන් 1,400ක් පමණ වූ පිටුවහල් කරන ලද කියුබානු කුලී හේවායන්ගෙන් සමන්විත බලකායක් විසින් සිදු කරන ලදී. එම කලාපය තුළ එක්සත් ජනපදය ලැබූ විශාලතම හමුදාමය පසුබෑම සනිටුහන් කරමින් කියුබාව එය පරාජය කිරීමට සමත් වූ නමුත්, ඒ වන විටත් පුද්ගලයන් 176 දෙනෙකු මියගොස් 300කට අධික සංඛ්‍යාවක් තුවාල ලබා තිබුණි. ඉන් අනතුරුව, කියුබාවට එරෙහිව එක්සත් ජනපද හමුදා ප්‍රහාරයක් එල්ල කිරීම සඳහා පෙරනිමිති සැපයීම පිණිස, එක්සත් ජනපද නගරවල ව්‍යාජ (false-flag) ත්‍රස්තවාදී බෝම්බ ප්‍රහාර සහ එක්සත් ජනපද ගුවන් යානා පැහැරගැනීම් සිදු කිරීම සඳහා වූ, දැනට රහස්‍යභාවයෙන් මුදාහැර ඇති යෝජනාවක් වන ‘ඔපරේෂන් නෝර්ත්වූඩ්ස්’ (Operation Northwoods) සැලැස්ම 1962 මාර්තු මාසයේදී ඒකාබද්ධ මාණ්ඩලික ප්‍රධානීන් (Joint Chiefs of Staff) විසින් කෙටුම්පත් කරන ලදී.

1975 චර්ච් කමිටුව (Church Committee) මඟින් 1960 සහ 1965 අතර කාලය තුළ ෆිදෙල් කැස්ත්‍රෝ ඝාතනය කිරීමට සී.අයි.ඒ. (CIA) සංවිධානය දැරූ උත්සාහයන් අටක් සාක්ෂි සහිතව තහවුරු කරන ලද අතර, පුපුරා යන මුහුදු බෙලිකටු, විෂ සහිත සුරුට්ටු, වස කැවූ පෑන් භාවිත කිරීම සහ මාෆියා සාමාජිකයන් සමඟ පැවැත්වූ සහයෝගීතාව එහිදී ලේඛනගත කෙරිණි. කියුබානු ප්‍රති-බුද්ධි (counterintelligence) අංශය විසින් සමස්තයක් ලෙස මෙවැනි වෙන් වෙන් ඝාතන කුමන්ත්‍රණ 638ක් ලේඛනගත කර ඇත.

විශේෂයෙන්ම ද්වේෂසහගත කුමන්ත්‍රණයක ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, 1971 වසරේ ඇති වූ අප්‍රිකානු ඌරු උණ වසංගතය සහ ළමුන් 101 දෙනෙකු ඇතුළුව පුද්ගලයන් 158 දෙනෙකු මියගිය 1981 වසරේ ඇති වූ ඩෙංගු රක්තපාත උණ වසංගතය, ඇමෙරිකාවට සම්බන්ධ පාර්ශ්වයන් විසින් හිතාමතාම සිදු කරන ලද හඳුන්වා දීම් බව කියුබාව කියා සිටී.

කීත් බොලෙන්ඩර් (Keith Bolender) ඇතුළු පර්යේෂකයන් විසින් සම්පාදනය කරන ලද, කියුබානු රජයේ වාර්තා සහ පුද්ගලයන්ගේ සෘජු සාක්ෂි ඇසුරින් රැස්කරගත් මෙන්ම, රහස්‍යභාවයෙන් මුදාහළ වාර්තාවල ඇති වෙන් වෙන් සිදුවීම් සමඟ පුළුල් ලෙස සන්සන්දනය කරන ලද ලේඛනගත සංඛ්‍යාලේඛනවලට අනුව; 1959 සිට කියුබාවට එරෙහිව ක්‍රියාත්මක වූ එක්සත් ජනපදය විසින් මෙහෙයවන ලද හෝ එක්සත් ජනපදයට සම්බන්ධ ත්‍රස්තවාදය හේතුවෙන් සිදු වූ මරණ සංඛ්‍යාව 3,000කට වඩා වැඩි වන අතර තුවාල ලැබූ සංඛ්‍යාව 2,100කට ආසන්න වේ.

මෙම අපරාධ සිදුකළ කිසිදු අපරාධකරුවෙකු එක්සත් ජනපද රජය විසින් අපරාධමය වශයෙන් වගකීමට ලක් කර නොමැත. ඔවුන්ව පුහුණු කළ, සංවිධානය කළ, මූල්‍ය ප්‍රතිපාදන සැපයූ සහ නඩු පැවරීමෙන් වලක්වා ඔවුන්ව ආරක්ෂා කළ ජාලයන් ගොඩනඟන ලද්දේ සහ ආරක්ෂා කරන ලද්දේ සී.අයි.ඒ. (CIA) සංවිධානය සහ සමස්තයක් ලෙස එක්සත් ජනපද රාජ්‍යය විසිනි.

ලුයිස් පොසාඩා කැරිලස්ගේ (Luisu Posada Carriles) ක්‍රියාකලාපය මෙයට ඇති පැහැදිලිම උදාහරණයයි. කියුබාවේ උපත ලබා, ජෝර්ජියාවේ ෆෝර්ට් බෙනින් (Fort Benning) හිදී සී.අයි.ඒ. (CIA) සංවිධානය විසින් පුහුණු කරනු ලැබූ පොසාඩා, “බේ ඔෆ් පිග්ස්” (Bay of Pigs) ආක්‍රමණය සංවිධානය කිරීමට දායක විය.  ඉන් අනතුරුව එක්සත් ජනපද බුද්ධි අංශවල දැනුවත්භාවය, රැකවරණය සහ ඇතැම් අවස්ථාවලදී ඔවුන්ගේ සෘජු මඟපෙන්වීම යටතේ දශක ගණනාවක් තිස්සේ ක්‍රියාත්මක වෙමින්, බටහිර අර්ධගෝලයේ ඉතිහාසය තුළ වඩාත්ම ක්‍රියාකාරී ත්‍රස්තවාදියෙකු බවට පත් විය. ඔහු 1976 දී කියුබානා ගුවන් සේවයට අයත් 455 ගුවන් යානයට (Cubana Airlines Flight 455) සිදු කළ බෝම්බ ප්‍රහාරයේ ප්‍රධාන සංවිධායකයෙකු විය. එම ප්‍රහාරය 2001 සැප්තැම්බර් 11 දිනට පෙර ඇමරිකානු කලාපය තුළ සිදු වූ මාරාන්තිකම ගුවන් සේවා ත්‍රස්ත ක්‍රියාවයි. එමඟින් සමස්ත කියුබානු ජාතික කනිෂ්ඨ කඩු හරඹ (fencing) කණ්ඩායම ඇතුළුව එහි ගමන් ගත් මගීන් 73 දෙනාම ජීවිතක්ෂයට පත් වූහ.

1976 බෝම්බ ප්‍රහාරය සැලසුම් කරන ලද දේශය සහ පොසාඩා (Posada)  නීත්‍යානුකූලව  (ප්‍රජාකරණ) පුරවැසිභාවය ලබා සිටි රට වූ වෙනිසියුලාව, එම ප්‍රහාරය සම්බන්ධයෙන් ඔහුව අත්අඩංගුවට ගෙන වසර ගණනාවක් රඳවා තබා ගත්තේය. පසුව 1985 දී, ඔහුට එරෙහි නඩු විභාගය අපේක්ෂාවෙන් පසුවන අතරතුර, ඔහු බන්ධනාගාරයෙන් පලා ගියේය. 

ඔහු ඉතාලි ජාතික සංචාරක ෆැබියෝ ඩි සෙල්මෝ (Fabio Di Celmo) ජීවිතක්ෂයට පත් කළ 1997 හවානා හෝටල් බෝම්බ ප්‍රහාර මාලාව සංවිධානය කළ අතර, ෆිදෙල් කැස්ත්‍රෝට එරෙහි කුමන්ත්‍රණයක් සම්බන්ධයෙන් 2000 නොවැම්බර් මාසයේදී පුපුරණ ද්‍රව්‍ය රාත්තල් 200ක් ද සමඟ පැනමා නගරයේදී අත්අඩංගුවට පත්විය. දැඩි එක්සත් ජනපද බලපෑම් මධ්‍යයේ, 2004 වසරේදී ධුරයෙන් නික්ම යන පැනමා ජනාධිපතිනි මිරේයා මොස්කොසෝ (Mireya Moscoso) විසින් ඔහුට සමාව ලබා දෙන ලදී.

දිගින් දිගටම එල්ල වූ ජාත්‍යන්තර බලපෑම් හමුවේ, බුෂ් පරිපාලනය විසින් පොසාඩාව අත්අඩංගුවට ගනු ලැබූ නමුත් වෙනිසියුලාවෙන් සහ කියුබාවෙන් ඉදිරිපත් වූ උදර්පණ (රටින් පිටුවහල් කර භාරදීමේ) ඉල්ලීම් ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී. වෙනිසියුලාවේ අවශ්‍යතා නියෝජනය කළ වොෂින්ටන් නීතිඥවරයෙකු වූ හොසේ පර්ටියෙරා (José Pertierra), තියුණු උපහාසයකින් යුතුව මෙසේ සඳහන් කළේය: “කියුබාව තුළ වධහිංසා පැමිණවීම් සම්බන්ධයෙන් මා දැක ඇති එකම සාක්ෂිය ලැබෙන්නේ ගුවන්තනාමෝ බොක්කේ (Guantánamo Bay) පිහිටි එක්සත් ජනපද හමුදා කඳවුරෙන් පමණි.”

අවසානයේදී එක්සත් ජනපද රජය විසින් පොසාඩාට එරෙහිව ඉදිරිපත් කරන ලද එකම චෝදනාව වූයේ අසත්‍ය ප්‍රකාශ කිරීම (perjury) සම්බන්ධයෙන් වූ චෝදනාවයි; එනම්, ප්‍රජාකරණ (naturalization-පුරවැසිභාවය ලබාදීමේ) විභාගයකදී, හවානා හෝටල් බෝම්බ ප්‍රහාර සම්බන්ධයෙන් තමා සතු වූ දායකත්වය පිළිබඳව ආගමන විගමන නිලධාරීන්ට අසත්‍ය ප්‍රකාශ කිරීමයි. 2011 වසරේදී, එල් පැසෝ (El Paso) හි ෆෙඩරල් ජූරි සභාවක් විසින් ඔහුව එම චෝදනාවෙන් පවා නිදොස් කොට නිදහස් කරන ලදී. පොසාඩා කැරිලස් 2018 වසරේදී වයස අවුරුදු 90ක්ව සිටියදී, ෆ්ලොරිඩාවේ පිහිටි ප්‍රවීණ සේවා භටයන් රැකබලා ගන්නා නිවාසයකදී සාමකාමීව මියගියේය.

දැන්, මෙම අතීත වාර්තාවන් සම්පූර්ණයෙන්ම පරීක්ෂාවට ලක් නොකර, එම රජයම රාවුල් කැස්ත්‍රෝට (Raúl Castro) එරෙහිව අපරාධ චෝදනා පත්‍රයක් ප්‍රකාශයට පත් කරන්නේ, පොසාඩාගේ (Posada) සමීපතම හවුල්කරුවෙකු විසින් මෙහෙයවනු ලැබූ ජාලයක් මඟින් ක්‍රියාත්මක කරන ලද ගුවන් යානා අතරමඟදී අවහිර කිරීමට නියෝග කිරීම සම්බන්ධයෙනි.

කියුබාවට එරෙහිව සිදුවෙමින් පවතින මෙම ක්‍රියාවලිය අසාමාන්‍යයක් නොවේ. එය, තමන්ගේ ගෝලීය ආධිපත්‍යයට එල්ල වන සෑම අභියෝගයක්ම විනාශ කිරීම සඳහා එක්සත් ජනපද අධිරාජ්‍යවාදය විසින් දියත් කරනු ලබන පුළුල් මෙහෙයුමක සංකේන්ද්‍රිත ප්‍රකාශනයකි. ඉරාකය, ඇෆ්ගනිස්ථානය, ලිබියාව සහ සිරියාව විනාශ කිරීමටත්, ගාසා හි ජනසංහාරයටත්, ඉරානය වටලෑමටත් සහ වෙනිසියුලාවේ මදුරෝව කොටු කර ගැනීමටත් හේතු වූයේ ද එම මෙහෙයුමමය වේ.

මැයි 14 වනදා, කියුබානු රජය සී.අයි.ඒ. (CIA) අධ්‍යක්ෂ ජෝන් රැට්ක්ලිෆ්ව හවානාහිදී පිළිගත් අතර, එහිදී ඔහු හිටපු ජනාධිපතිවරයාගේ මුනුපුරා වන රාවුල් ගිලර්මෝ “රාවුලිටෝ” රොද්‍රිගස් කැස්ත්‍රෝ සහ අභ්‍යන්තර කටයුතු අමාත්‍යාංශයේ නිලධාරීන් සමඟ පැවැති හමුවකදී “මූලික වෙනස්කම්” සිදු කරන ලෙස   බලකර සිටියේය. මෙම හමුව මඟින් සංඥා කරන්නේ ජාතිකවාදී උපායමාර්ගය එහි ඓතිහාසික අවසානයට පැමිණ ඇති බවයි: එනම්, දශක හයක් තිස්සේ සී.අයි.ඒ. (CIA) ත්‍රස්තවාදයෙන් බේරී සිටි කැස්ත්‍රෝවාදී නායකත්වය, දැන් සී.අයි.ඒ. අධ්‍යක්ෂවරයා සමඟ එකම මේසයක වාඩි වී තමන්ගේම යටත් වීමේ කොන්දේසි පිළිබඳව සාකච්ඡා කරමින් සිටී. කියුබාවේ සහ ජාත්‍යන්තර වශයෙන් වෙසෙන කම්කරු පන්තිය මෙයින් අවශ්‍ය දේශපාලන නිගමනවලට එළඹිය යුතුය.

මේ අතර, මෙක්සිකෝව, බ්‍රසීලය සහ කොලොම්බියාව යන රටවල “වාම” ජාතිකවාදී ආණ්ඩු, කියුබාව සාගින්නට ඇද දමන ඉන්ධන අවහිරතාවයට සහ පාලන තන්ත්‍රය වෙනස් කිරීමේ මෙහෙයුමට සම්පූර්ණයෙන්ම හවුල් වී ඇත.

ඉදිරි මාවත රැඳී පවතින්නේ එක්සත් ජනපද, කියුබානු සහ ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන දේශපාලන බලමුලු ගැන්වීම මතය: එනම්, අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධය සහ භීෂණය දේශපාලන ජීවිතයේ ප්‍රධාන ලක්ෂණ බවට පත් කරන ධනේශ්වර ක්‍රමයට එරෙහි තම අරගලයේ කොටසක් ලෙස, වරාය කම්කරුවන්, ප්‍රවාහන කම්කරුවන්, තෙල් කම්කරුවන් සහ අනෙකුත් පිරිස් මෙම අවහිරතාවය බලාත්මක කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම සහ කියුබාවට එරෙහි හමුදා ප්‍රහාරයකට විරුද්ධ වීමයි.

(අවධාරණය පරිවර්තනයේදී එක් කෙරුණි)

රාවුල් කැස්ත්‍රෝට එරෙහි එක්සත් ජනපද අධිචෝදනාව සහ කියුබාවට එරෙහි CIA භීෂණයේ වාර්තාව Read More »

Congo

එබෝලා වසංගතය ව්‍යාප්ත වෙමින් පවතින පසුබිමක, ට්‍රම්ප් මහජන සෞඛ්‍යය අවියක් ලෙස යොදා ගනියි

බෙන්ජමින් මාටියස් විසිනි.

මෙහි පළවන්නේ ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (WSWS) 2026 මැයි 22 දින “Trump weaponizes public health as Ebola epidemic expands” යන හිසින් පළවූ බෙන්ජමින් මාටියස්  විසින් ලියන ලද ලිපියේ සිංහල පරිවර්තනය යි. 

මධ්‍යම අප්‍රිකාව පුරා බන්ඩිබුගියෝ එබෝලා වසංගතය වේගයෙන් ව්‍යාප්ත වෙමින් පවතින පසුබිමක, ඇමරිකා එක්සත් ජනපද රජය ඊට ප්‍රතිචාර දක්වා ඇත්තේ වෛද්‍ය සම්පත් බලමුලු ගැන්වීමකින් නොව, මීට පෙර ආගමන විගමන නීති බලාත්මක කිරීම සඳහා යොදා ගැනීමට තමන් සූදානම් බව දැනටමත් ඔප්පු කර ඇති සහ දැන් විදේශ ප්‍රතිපත්තියේ මෙවලමක් ලෙස යොදා ගැනීමට අදහස් කරන, මහජන සෞඛ්‍ය පිළිබඳ ප්‍රඥප්තියක් වන “ටයිටල් 42” (Title 42) නමැති වගන්තිය ක්‍රියාත්මක කිරීමෙනි.

පෙර පැවති සෑම එබෝලා මර්දන ක්‍රියාවලියකටම වඩා පැහැදිලි ලෙසම මෙහිදී බැහැර වෙමින්, වෛරසයට නිරාවරණය වූ ඇමරිකානු පුරවැසියන් තම රට තුළදීම උසස් මට්ටමේ ජෛව-ආරක්ෂිත (biocontainment) සත්කාර සඳහා නැවත ගෙන්වා ගැනීම වොෂින්ටන පාලනය ප්‍රතික්ෂේප කරයි. ඒ වෙනුවට, ඔවුන්ව සම්පූර්ණයෙන්ම රටින් බැහැරව තබා ගැනීමට කටයුතු සූදානම් කරමින්, ආසාදනය වී ඇතැයි සැක කෙරෙන ඇමරිකානුවන් කෙන්යාවේ පිහිටි නිරෝධායන සහ ප්‍රතිකාර මධ්‍යස්ථානයක් වෙතද, අවශ්‍යතාව පරිදි යුරෝපයේ පිහිටි ඉහළ මට්ටමේ ජෛව-ආරක්ෂිත ඒකක වෙතද යොමු කිරීමට පියවර ගනිමින් සිටී.

ටයිටල් 42 (Title 42) යනු විදේශ රටක පවතින නිරෝධායනය කළ යුතු රෝගයක් මහජන සෞඛ්‍යයට බරපතල තර්ජනයක් ලෙස සලකනු ලබන අවස්ථාවලදී, විදේශ රටවලින් පුද්ගලයන් ඇතුළු වීම වැළැක්වීම සඳහා ෆෙඩරල් රජයට බලය ලබා දෙන 1944 මහජන සෞඛ්‍ය සේවා පනතේ ප්‍රතිපාදනයකි. 2020 මාර්තු මාසයේදී, ධවල මන්දිර සහකාර ස්ටීවන් මිලර් (Stephen Miller) විසින් සැලසුම් කරන ලද උපක්‍රමයකට අනුව, ට්‍රම්ප් පරිපාලනය කොවිඩ්-19 පාලනය කිරීමේ මුවාවෙන් ටයිටල් 42 වගන්තිය ක්‍රියාත්මක කළ අතර සංක්‍රමණිකයන් 400,000ක් රටින් පිටුවහල් කිරීම සඳහා එය භාවිතා කළේය. බයිඩන් පරිපාලනය ද වසර ගණනාවක් තිස්සේ මෙම ක්‍රමවේදය පවත්වා ගෙන යමින් තවදුරටත් පුළුල් කළ අතර, 2023 මැයි මාසයේදී එම ප්‍රතිපත්තිය නිල වශයෙන් අවසන් වීමට පෙර තවත් සංක්‍රමණිකයන් මිලියන 2.3ක් පිටුවහල් කිරීමට පියවර ගත්තේය. 

Congo
රතු කුරුස සේවකයින් කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජයේ සේවයේ නිරත වෙමින්(ග්‍රේඩෙල් මුයිසා මුම්බරේ / REUTERS)

මෙම ප්‍රතිපත්තිය කොවිඩ්-19 සඳහා ක්‍රියාත්මක කළ මුළු කාලය පුරාම, මහජන සෞඛ්‍ය විශේෂඥයෝ සහ මානව හිමිකම් ක්‍රියාකාරීහු එය පැහැදිලිවම හෙළා දුටහ. ඇමරිකානු මහජන සෞඛ්‍ය සඟරාවේ (American Journal of Public Health) පළ වූ 2022 අධ්‍යයනයකදී පර්යේෂකයන් පෙන්වා දුන්නේ, මෙම ප්‍රතිපත්තිය තුළ ආසාදන පාලනය සඳහා කිසිදු සැබෑ තාර්කික පදනමක් නොතිබූ බවයි. ඒ වෙනුවට, ජාත්‍යන්තර නීතිය උල්ලංඝනය කරමින්, සංක්‍රමණික-විරෝධී සහ විදේශික-විරෝධී (xenophobic) දේශසීමා ක්‍රියාමාර්ග සාධාරණීකරණය කිරීම සඳහා භාවිතා කරන ලද දේශපාලන අවියක් ලෙස එය ක්‍රියා කර ඇති බව ඔවුහු සඳහන් කළහ.

ට්‍රම්ප් පරිපාලනය දැන් එම ක්‍රමවේදයම නැවත ක්‍රියාත්මක කර තිබේ. රෝග පාලනය සහ වැළැක්වීමේ මධ්‍යස්ථානය (CDC) විසින් 2026 මැයි 18 වන දින නිකුත් කරන ලද නියෝගයක් මඟින්, පසුගිය දින 21 ඇතුළත කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජය (DRC), උගන්ඩාව හෝ දකුණු සුඩානය යන රටවල රැඳී සිටි පුරවැසියන් නොවන පුද්ගලයන්ට ඇතුළු වීම තහනම් කිරීම සඳහා ටයිටල් 42 (Title 42) වගන්තිය ක්‍රියාත්මක කරන ලදී. දින කිහිපයක් ඇතුළත, සෞඛ්‍ය හා මානුෂීය සේවා දෙපාර්තමේන්තුව විසින් අතුරු අවසන් රීතියක් නිකුත් කරමින් එම සීමාවන්ම නීත්‍යානුකූල ස්ථිර පදිංචිකරුවන් සඳහා ද දීර්ඝ කිරීමට පියවර ගත්තේය. ඒ අනුව, ඊට පෙර සති තුන ඇතුළත එම රටවල් තුනෙන් කවර හෝ රටක රැඳී සිටි ග්‍රීන් කාඩ් (Green card) හිමියන්ට නැවත ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයට පැමිණීම තහනම් විය.

මෙම උපක්‍රමය මඟින් කොවිඩ්-19 වසංගත සමයේ පැවති කුරිරු තර්කනය නැවත මතු කරයි. පුද්ගල යන් වෙන් වෙන් වශයෙන් අවදානම් තක්සේරු කිරීම්, විද්‍යාත්මක පරීක්ෂණ සහ පහසුකම් සහිත නිරෝධායන ක්‍රමවේදයන් ක්‍රියාත්මක කිරීම වෙනුවට, පරිපාලනය විසින් දැඩි ලෙස බලපෑමට ලක් වූ අප්‍රිකානු රටවල ජනතාව දෙස බලන්නේ සමූහ වශයෙන් බැහැර කළ යුතු රෝග වාහකයන් ලෙසය. ඉලක්කගත වෛද්‍යමය මැදිහත්වීම් වෙනුවට පුළුල් භූගෝලීය සීමාවන් පදනම් කරගත් නිර්ණායක භාවිත කිරීම තුළින් දේශපාලන යථාර්ථය හෙළිදරව් වේ: එනම්, පෙරදී ලතින් ඇමරිකානු සංක්‍රමණිකයන්ට දේශපාලන රැකවරණ අහිමි කිරීම සඳහා භාවිතා කරන ලද මෙවලමම, දැන් එබෝලා මුවාවෙන් අප්‍රිකානු සංචාරකයන්ට සහ ඇමරිකානු පදිංචිකරුවන්ට එරෙහිව යොදා ගනිමින් පවතී.

විදේශිකයන්ට ඇතුළු වීම තහනම් කිරීමෙන් අනතුරුව, පරිපාලනය එම මූලික තර්කනයම තම රටේ පුරවැසියන්ට ද අදාළ කිරීමට පියවර ගත්තේය. මෙම වෙනස් වීම ඉතා වේගවත් වූ අතර එහි ප්‍රතිවිපාක බරපතල ය. ඇමරිකානු එබෝලා මර්දන ඉතිහාසය තුළ මෙයට පෙර කිසිදු පූර්වාදර්ශයක නොමැති අයුරින්, බන්ඩිබුගියෝ (Bundibugyo) වෛරසයට නිරාවරණය වී ඇතැයි සැක කෙරෙන ඇමරිකානු පුරවැසියන්ව සත්කාර සඳහා නැවත මව් රටට ගෙන්වා ගැනීම වෙනුවට, ඔවුන්ව කෙන්යාවේ පිහිටි නිරෝධායන සහ ප්‍රතිකාර මධ්‍යස්ථානයක් වෙත යැවීමේ සැලසුම් ට්‍රම්ප් පරිපාලනය විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී.

මෙම ප්‍රතිපත්තිය කිසිදු පූර්ව අනතුරු ඇඟවීමකින් තොරව මතු වූවක් නොවේ. මැයි මාසයේ මුල් භාගයේදී, පරිපාලනය විසින් රෝග ලක්ෂණ මතු වූ ඇමරිකානු වෛද්‍යවරයෙකුව ගුවන් මඟින් ජර්මනිය වෙත රැගෙන ගිය අතර, වෛරසයට නිරාවරණය වූ තවත් ඇමරිකානුවන් හය දෙනෙකු නිරීක්ෂණ කටයුතු සඳහා ජර්මනිය සහ චෙක් ජනරජය වෙත මාරු කර යැවීය. එම මාරු කිරීම් පූර්ව සැලසුමකින් තොරව හදිසියේ සිදු කරන ලද ඒවා වූ අතර, කෙන්යානු මධ්‍යස්ථානය මඟින් නියෝජනය කරන්නේ මෙම ප්‍රතිපත්තිය විධිමත් ලෙස ආයතනිකකරණය කිරීමයි.

නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් (New York Times) පුවත්පතේ වාර්තාවලට අනුව, රාජ්‍ය හා ආරක්ෂක දෙපාර්තමේන්තු සහ සෞඛ්‍ය හා මානුෂීය සේවා දෙපාර්තමේන්තුව ඒකාබද්ධව මෙම මධ්‍යස්ථානය පිහිටුවනු ලබන අතර, කෙන්යාව වෙත අනුයුක්ත කිරීම සඳහා මේ වන විටත් මහජන සෞඛ්‍ය සේවා නිලධාරීන් දුසිම් ගණනක් පුහුණු කරමින් සිටී. එහි ආරම්භක සැලසුම වූයේ වෛරසයට නිරාවරණය වූ ඇමරිකානුවන් එහිදී නිරීක්ෂණය කිරීම සහ රෝග ලක්ෂණ මතු වන ඕනෑම අයෙකු යුරෝපය වෙත මාරු කර යැවීමයි; එතැන් සිට එම සැලසුම රජයේ විද්‍යාඥයන් සහ වෛද්‍යවරුන් ද ඇතුළුව, කෙන්යාව තුළදීම ප්‍රතිකාර ලබා දීම දක්වා පුළුල් කර තිබේ.

මෙම වාර්තාකරණයන් තුළ එක් කරුණක් කෙරෙහි අවධානය යොමු වී නොමැති තරම්ය: එනම් කෙන්යානු මධ්‍යස්ථානය සඳහා තවමත් කෙන්යානු රජයේ නිල අනුමැතිය අවශ්‍යව පවතින බවයි. ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය, එය පවත්වාගෙන යාම සඳහා තවමත් නිල වශයෙන් එකඟතාව පළ කර නොමැති රටක් තුළ විදේශීය එබෝලා කඳවුරක් පිහිටුවීමට සූදානම් වෙමින් සිටී. මෙය හුදු පාදසටහනක් පමණක් නොවේ. කලාපීය අර්බුදයේ දරුණුතම බලපෑමට දැනටමත් මුහුණ දී සිටින, ස්වාධීන යැයි කියනු ලබන රටක ස්වෛරීභාවය අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන් විසින් නොතකා ක්‍රියා කරන ආකාරය මෙයින් මනාව පැහැදිලි වේ.

ලොව ධනවත්ම රටවල්, ගෝලීය දකුණේ (Global South) රටවල සෞඛ්‍ය පද්ධතීන් පවත්වාගෙන යාමට උපකාරී වන අරමුදල් කපා හරින අතරතුර, අනතුරුදායක කාර්මික සහ වෛද්‍යමය ක්‍රියාකාරකම් අඛණ්ඩව එම රටවල් වෙත පවරා දෙයි. ඉන්පසු, එමඟින් ඇති වන ව්‍යසනය දේශසීමා රේඛාවෙන් අනෙක් පැත්තේම රඳවා තබා ගැනීම සහතික කිරීම සඳහා ඔවුහු දේශසීමා පාලනයන් යොදා ගනිති.

2014 බටහිර අප්‍රිකානු වසංගත තත්ත්වයේදී එබෝලා රෝගීන්ට සාර්ථකව ප්‍රතිකාර කළ නෙබ්‍රැස්කා විශ්වවිද්‍යාලයීය වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථානයේ පිහිටි නෙබ්‍රැස්කා ජෛව-ආරක්ෂිත ඒකකය (Nebraska Biocontainment Unit) ඇතුළුව, අතිනවීන ජෛව-ආරක්ෂිත පහසුකම් කිහිපයක් ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය සතුව පවතී. එබැවින්, ඒවා භාවිතා නොකිරීමට ගත් තීරණය ප්‍රායෝගික හෝ සංවිධානමය (logistical) ගැටලුවක් නිසා ගත්තක් නොවේ. එය, “ටයිටල් 42” (Title 42) වගන්තිය බිහි කිරීමට හේතු වූ ජාතිකවාදී ගණන් බැලීම් මතම පදනම් වූ දේශපාලනික තීරණයකි. මෙම පරිපාලනයට අනුව, ඇමරිකානු භූමිය තුළ එබෝලා සත්කාර සැපයීමෙන් ඇති විය හැකි යැයි සැලකෙන දේශපාලනික සහ ජීව විද්‍යාත්මක අවදානම කිසිසේත්ම පිළිගත නොහැකිය. ඇමරිකානු පුරවැසියන් සම්බන්ධයෙන් වුවද දේශසීමා බාධක එලෙසම පැවතිය යුතු බව මෙයින් පෙන්වා දෙන අතර, එය අනාගතය සඳහා අනතුරු හඟවන  පූර්වාදර්ශයක් සපයයි.

2026 මැයි 26 වන දින වන විට, කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජයේ (DRC) සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය විසින් මරණ 17ක් ඇතුළුව තහවුරු කරන ලද රෝගීන් 121ක් සහ සැකකටයුතු මරණ 238ක් ඇතුළුව සැකකටයුතු රෝගීන් 1,077ක් වාර්තා කර ඇත. උගන්ඩාව විසින් තහවුරු කරන ලද රෝගීන් හතක් සහ එක් මරණයක් වාර්තා කර තිබේ. ඉටුරි (Ituri), උතුරු කිවු (North Kivu) සහ දකුණු කිවු (South Kivu) යන පළාත් තුන පුරා පැතිර පවතින සැකකටයුතු සහ තහවුරු කරන ලද සමස්ත ආසාදිතයන් සංඛ්‍යාව 1,200 ඉක්මවයි. මෙය වාර්තාගත ඉතිහාසයේ තුන්වන විශාලතම එබෝලා වසංගතය වේ.

මැයි 17 වන දින ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය විසින් ජාත්‍යන්තර සැලකිල්ලට භාජනය විය යුතු මහජන සෞඛ්‍ය හදිසි තත්ත්වයක් (PHEIC) ප්‍රකාශයට පත් කරන විට ඉටුරි (Ituri) පළාතේ නිල සංඛ්‍යාලේඛනවල දැක්වුණේ තහවුරු කරන ලද රෝගීන් අටක්, සැකකටයුතු රෝගීන් 246ක් සහ සැකකටයුතු මරණ 80ක් පමණි. එය එබෝලා වසංගතයක් එම මට්ටමට ළඟා වූ තෙවන අවස්ථාවයි. එතැන් සිට එම සංඛ්‍යාලේඛන ශීඝ්‍රයෙන් ඉහළ ගිය වේගයම බරපතල චෝදනාවකි. දේශීය සෞඛ්‍ය යටිතල පහසුකම් සඳහා අත්‍යවශ්‍ය සම්පත් සහ පරීක්ෂණ ධාරිතාවන් අහිමි වී තිබූ පසුබිමක, අප්‍රේල් මාසයේ සති ගණනාවක් පුරා වෛරසය කිසිදු හඳුනා ගැනීමකින් තොරව ව්‍යාප්ත විය. මෙය, USAID වැඩසටහන් නතර කිරීම හේතුවෙන් තවදුරටත් වේගවත් වූ, ප්‍රතිපාදන හිඟයේ සෘජු ප්‍රතිඵලයකි.

මැයි 23 වන දින, ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (WHO) කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජය (DRC) සඳහා වන ජාතික අවදානම් තක්සේරුව ‘ඉහළ’ මට්ටමේ සිට ‘ඉතා ඉහළ’ මට්ටමක් දක්වා ඉහළ නැංවීය. දින දෙකකට පසුව, ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ මහලේකම් ටෙඩ්‍රොස් (Tedros) ජාත්‍යන්තර සෞඛ්‍ය නායකයන්ගේ මාර්ගගත (virtual) අමාත්‍ය මට්ටමේ දැනුවත් කිරීමේ හමුවක් අමතමින් මෙවැනි විවෘත පිළිගැනීමක් සිදු කළේය: ““අපි කඩිනමින් අපගේ මෙහෙයුම් කටයුතු පුළුල් කරමින් සිටිමු, නමුත් මේ මොහොත වන විට වසංගතය අපව අභිබවා යමින් පවතී.” මෑත මාසවලදී ඇති වූ සටන් හේතුවෙන් 100,000 කට අධික පිරිසක් අලුතින් අවතැන් වූ ඉටුරි (Ituri) සහ උතුරු කිවු (North Kivu) පළාත්වල පවතින දැඩි අනාරක්ෂිත භාවය; පීඩාවට පත් ප්‍රජාවන් තුළ බාහිර සෞඛ්‍ය බලධාරීන් කෙරෙහි ඇති දැඩි අවිශ්වාසය; සහ බුන්ඩිබුග්යෝ (Bundibugyo) වෛරස් ප්‍රභේදය සඳහා අනුමත එන්නත් හෝ නිශ්චිත ප්‍රතිකාර ක්‍රම කිසිසේත්ම නොමැතිවීම ඔහු මේ සඳහා හේතු වශයෙන් පෙන්වා දුන්නේය.”

එම පිළිගැනීම පිළිබඳව වඩාත් සැලකිලිමත්ව විමසා බැලිය යුතුය. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (WHO) එම අසාර්ථකත්වය පෙන්වා දුන්නද, ඊට හේතු වූ සැබෑ කරුණු සඳහන් කළේ නැත.ට්‍රම්ප් පරිපාලනය විසින් ඇමරිකානු ජාත්‍යන්තර සංවර්ධන ආයතනය (USAID) මඟින් ක්‍රියාත්මක කරන ලද ගෝලීය වැඩසටහන්වලින් සියයට 83ක් කපා හැර තිබේ. කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජයේ (DRC) නැගෙනහිර ප්‍රදේශය  සන්නද්ධ කණ්ඩායම්වල ප්‍රහාර හේතුවෙන් දැඩි ලෙස විනාශ වී ඇති අතර, එමඟින් මිලියන සංඛ්‍යාත ජනතාවක් අධික තදබදයකින් යුත් අවතැන් කඳවුරු වෙත අවතැන් වී සිටිති. රට පුරා ඇස්තමේන්තුගත මිලියන 25.6ක ජනතාවක් අර්බුදකාරී හෝ හදිසි මට්ටමේ ආහාර අනාරක්ෂිතතාවයකට මුහුණ දී සිටින අතර, එමඟින් ඇති වන දරුණු මන්දපෝෂණය හේතුවෙන් ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය දුර්වල වන අතර බෝවන රෝග නිසා සිදු වන මරණ අනුපාතය ශීඝ්‍රයෙන් ඉහළ යයි. මේවා හුදෙක් පසුබිම් සාධක නොවේ. ඒවා වසංගතයක බරපතලකම තීරණය කරන ප්‍රධාන සාධක වන අතර, අධිරාජ්‍යවාදී ප්‍රතිපත්තියේ සෘජු ප්‍රතිඵල වේ.

භූගෝලීය වශයෙන් රෝග ව්‍යාප්තිය සීමා කිරීමේ උත්සාහයන් හුදු ප්‍රබන්ධයක් බවට පත් කරමින්, ජාත්‍යන්තර ගුවන් ගමන් මාර්ග ඔස්සේ ව්‍යාප්ත වූ සැකකටයුතු රෝගී අවස්ථා මේ වන විටත් ඉතාලියෙන් සහ ඉන්දියාවෙන් වාර්තා වී ඇති අතර ඒවා මේ වන විට පරීක්ෂාවට ලක් කෙරෙමින් පවතී. බන්ඩිබුගියෝ (Bundibugyo) වෛරස් ප්‍රභේදයේ බීජෞෂණ කාලය (incubation period) දින 21 ක් දක්වා විය හැකි බැවින්, රෝග ලක්ෂණ නොපෙන්වන ආසාදිත සංචාරකයන්ට දේශසීමා පරීක්ෂාවන් මඟින් ඔවුන්ව හඳුනා ගැනීමට බොහෝ කලකට පෙර, සංකීර්ණ ගෝලීය ගුවන් ගමන් ජාල ඔස්සේ සංක්‍රමණය වීමේ හැකියාව පවතී. කිසිදු “ටයිටල් 42” (Title 42) නියෝගයකට හෝ විදේශීය නිරෝධායන කඳවුරකට එම ජීව විද්‍යාත්මක යථාර්ථය වෙනස් කළ නොහැකිය.

ප්‍රධාන පෙළේ මාධ්‍ය සහ නිල ප්‍රකාශ මඟින් ජාත්‍යන්තර සෞඛ්‍ය බලධාරීන් පෙන්වා දෙන්නේ, වේගයෙන් ව්‍යාප්ත වන වෛරසයට සාපේක්ෂව ගෝලීය ප්‍රතිචාරය මන්දගාමී වී ඇති බවයි.නමුත්, මෙම වසංගතය සැබෑ ගෝලීය බලමුලු ගැන්වීමක් (සූදානමක්) අභිබවා යන්නක් නොවේ. එය අභිබවා යමින් තිබෙන්නේ, ප්‍රමුඛ ධනේශ්වර බලවතුන් විසින් හිතාමතාම ප්‍රමාණවත් නොවන මට්ටමක පවත්වාගෙන ගිය ප්‍රතිචාරයකි.මෙය හිතාමතාම කරන ලද තේරීමකි. එනම්, මහජන සෞඛ්‍ය මෙවලම් ජාතිකවාදී මෙවලම් බවට පරිවර්තනය කර ඇත; එමෙන්ම සම්පත් පිළිබඳව, යුද්ධය පිළිබඳව සහ මධ්‍යම අප්‍රිකාව නැවත නැවතත් වසංගත ව්‍යසනයන්හි කේන්ද්‍රස්ථානයක් බවට පත් කරන ව්‍යුහාත්මක තත්ත්වයන් පිළිබඳව සිදු විය යුතු සැබෑ සාකච්ඡාව කිසිසේත්ම සිදු නොවේ.

එම අධිරාජ්‍යවාදී ප්‍රතිපත්තියේ ක්ෂණික සහ මාරාන්තික ප්‍රතිවිපාකවලට සෘජුවම මුහුණ දීමට සිදු වී ඇත්තේ කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජයේ (DRC) කම්කරු පන්තියට සහ පීඩිත පොදු ජනතාවටය.

(අවධාරණය පරිවර්තනයේදී එක් කෙරුණි)

එබෝලා වසංගතය ව්‍යාප්ත වෙමින් පවතින පසුබිමක, ට්‍රම්ප් මහජන සෞඛ්‍යය අවියක් ලෙස යොදා ගනියි Read More »

Ebola

එබෝලා වසංගතය, අධිරාජ්‍යවාදය සහ සමාජ මිනීමැරීමේ දේශපාලන ආර්ථිකය

එවාන් බ්ලේක් විසිනි. 

මෙහි පළවන්නේ ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (WSWS) 2026 මැයි 22 දින “The Ebola epidemic, imperialism and the political economy of social murder” යන හිසින් පළවූ එවාන්  බ්ලේක් විසින් ලියන ලද ඉදිරිදර්ශන ලිපියේ සිංහල පරිවර්තනය යි. 

එක් පුද්ගලයෙකු තවත් පුද්ගලයෙකුට මරණය සිදුවන අයුරින් ශාරීරික තුවාල සිදු කළ විට, අපි එම ක්‍රියාව සාවද්‍ය මනුෂ්‍ය ඝාතානයක් ලෙස හඳුන්වමු; ප්‍රහාරකයා එම තුවාලය මාරාන්තික වන බව කල්තියා දැන සිටියේ නම්, අපි ඔහුගේ ක්‍රියාව සිතාමතා කළ මිනීමැරුමක් ලෙස හඳුන්වමු. නමුත් සමාජය විසින් සිය ගණනක් වූ නිර්ධන පන්තිකයින්ව, ඔවුන්ට අකාලයේ සහ අස්වාභාවික මරණයකට අනිවාර්යයෙන්ම මුහුණ දීමට සිදුවන තත්ත්වයකට පත් කරන විට… මෙම දහස් සංඛ්‍යාත වින්දිතයින් විනාශ වී යා යුතු බව දැන දැනත්, එම තත්ත්වයන් එලෙසම පැවතීමට ඉඩ හරින විට, එහි ක්‍රියාව ද තනි පුද්ගලයෙකුගේ ක්‍රියාවක් මෙන්ම ස්ථිර වශයෙන්ම මිනීමැරුමකි… කිසිවෙකු මිනීමරුවාව දකින්නේ නැත… නමුත් එය මිනීමැරුමක් ලෙසම පවතියි.

—ප්‍රෙඩ්රික් එංගල්ස්, එංගලන්තයේ කම්කරු පන්තියේ තත්ත්වය (1845)

Ebola
සෞඛ්‍ය කාර්ය මණ්ඩලයක් විසින් 2026 මැයි 21 වන බ්‍රහස්පතින්දා දින කොංගෝවේ රුවන්පාරා හි පිහිටි ප්‍රතිකාර මධ්‍යස්ථානයක් වෙත එබෝලා රෝගියෙකු රැගෙන යනු ලබයි. [ඒපී ඡායාරූපය/මෝසස් සවාසාවා]

කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජය (DRC) සහ උගන්ඩාව මේ වන විට දැඩි ලෙස වෙළාගෙන පවතින එබෝලා වසංගතය, ස්වභාවික විපතක් ලෙස මාධ්‍ය මඟින් නිරන්තරයෙන් හඳුන්වනු ලබයි. මෙය සත්‍යය වසන් කිරීමකි. “දේව ක්‍රියාවක්” යන පැරණි යෙදුම මෙන්ම, “ස්වභාවික විපත” යන්න ද ඉරණමට අවනත වීම සඳහා වූ සූත්‍රයකි. එමඟින් සිදු කරන්නේ, සැබවින්ම හඳුනාගත හැකි මෙන්ම වගකීමට බැඳ තැබිය හැකි තීරණ, ව්‍යුහයන් සහ අභිලාෂයන්හි ප්‍රතිඵලයක් වන දෙයක්, හුදෙක් දෛවය ලෙස පෙන්වා දීමයි. 

සත්ව ලෝකයෙන් රෝග කාරකයක් (pathogen) මතුවීම, මූලික වශයෙන් ගත් කල ස්වභාවික සිදුවීමකි. නමුත් නවීන විද්‍යාව විසින් එවැනි සිදුවීම් සමඟ මානව වර්ගයාට ඇති සම්බන්ධතාවය පරිවර්තනය කර තිබේ. රෝග ව්‍යාප්තියක් එහි මුල් දිනවලදීම හඳුනා ගැනීමට, එහි පැතිරීම සොයාගෙන එය හුදකලා කිරීමට සහ ආසාදිතයන්ට ප්‍රතිකාර කිරීමට අවශ්‍ය මෙවලම් දැනටමත් පවතී. එබැවින්, සතුන්ගෙන් මිනිසුන්ට රෝගයක් සම්ප්‍රේෂණය වීම (zoonotic spillover) පාලනය කළ හැකි රෝගී පොකුරක් බවට පත්වන්නේද නැතහොත් කලාපීය ව්‍යසනයක් බවට පත්වන්නේද යන්න ස්වභාවධර්මය පිළිබඳ ප්‍රශ්නයක් නොව, සමාජය පිළිබඳ ප්‍රශ්නයකි.

එවැනි රෝග සම්ප්‍රේෂණයන් (spillovers) සිදු වන තත්ත්වයන් ද සමාජ සංවර්ධනයේ ම ප්‍රතිඵල වේ. එනම්, හුදකලා වූ පරිසර පද්ධති තුළට සම්පත් නිස්සාරණය කිරීමේ කටයුතු ආක්‍රමණය කිරීම, වේගවත් වන වන විනාශය, අවතැන් වූ ජනතාව අවිධිමත් ජනාවාසවල ඒකරාශී වීම සහ සියල්ලටමත් වඩා දේශගුණික විපර්යාසයන්හි බාධාකාරී බලපෑම් ය. නේචර් (Nature) සඟරාවේ පළ වූ 2022 අධ්‍යයනයකින් පුරෝකථනය කර ඇති පරිදි, දේශගුණය සහ භූමි පරිහරණය හේතුවෙන් සතුන් ගැවසෙන කලාපවල සිදු වන වෙනස්වීම් නිසා ඉදිරි දශක කිහිපය තුළ විවිධ ජීවී විශේෂ අතර වෛරස් සම්ප්‍රේෂණය වීම සඳහා (cross-species viral transmission) නව අවස්ථා දහස් ගණනක් නිර්මාණය වනු ඇත. මේවා ප්‍රධාන වශයෙන් ආසියානු සහ අප්‍රිකානු කලාපයන්හි කේන්ද්‍රගත වනු ඇත.

ලෝකය වඩාත් අනතුරුදායක බවට පත් කර ඇති එම තාක්ෂණික දියුණුවම, මෙම අනතුරු මැඩපැවැත්වීම සඳහා අවශ්‍ය මඟ ද මානව වර්ගයාට ලබා දී ඇත. නමුත් එම හැකියාව, එය ප්‍රයෝජනයට ගැනීමට අපොහොසත් වූ අරාජික සමාජ ක්‍රමයක් තුළ සිරවී පවතී. දැවැන්ත නිෂ්පාදන බලයකින් යුත්, ගෝලීය වශයෙන් ඒකාබද්ධ වූ ආර්ථිකයක්, ප්‍රතිවාදී ජාතික රාජ්‍යයන් ලෙස කැබලි වී පවතින අතර, තාර්කිකව සැලසුම් කිරීමට හෝ පොදු යහපත උදෙසා ක්‍රියා කිරීමට නොහැකි මූල්‍ය කතිපයාධිකාරියක ලාභය වෙනුවෙන් යටත් වී තිබේ.

උත්සන්න වෙමින් පවතින එබෝලා වසංගතය “සමාජ ඝාතනයක්” ලෙස සැලකිය හැක්කේ හරියටම මේ නිශ්චිත අර්ථයෙනි. අද වන විට මධ්‍යම අප්‍රිකාවේ සිදුවෙමින් පවතින මෙම සමූහ මරණ, එය වැළැක්වීම සඳහා සෑම හැකියාවක්ම සතු වූ, එහෙත් ඒ සඳහා හරස්ව පැවති ආරක්ෂක විධිවිධාන බිඳ දැමීමට තෝරාගත් පාලක පන්තියක් විසින්, යමක් කිරීමෙන් මෙන්ම නොකර හැරීමෙන් (පැහැර හැරීමෙන්) සිදු කරන ලද අපරාධයන්හි ප්‍රතිඵලයකි.

සැකකටයුතු රෝගීන් 650 කට අධික සංඛ්‍යාවක් සහ සැකකටයුතු මරණ 150 කට වඩා වාර්තා වෙමින්, බුනියා (Bunia), ගෝමා (Goma) සහ කම්පාලා (Kampala) යන නගර කරා වෛරසය දැනටමත් ව්‍යාප්ත වී ඇති පසුබිමක, වැළැක්විය හැකිව තිබූ මෙම මරණ සංඛ්‍යාව ඉදිරි මාසවලදී දහස් ගණනක් හෝ ඇතැම් විට දස දහස් ගණනක් දක්වා ඉහළ යාමට බොහෝ දුරට ඉඩ තිබේ. දැනට ව්‍යාප්ත වෙමින් පවතින ‘බුන්ඩිබුග්යෝ’ (Bundibugyo) ප්‍රභේදය සඳහා අනුමත කරන ලද එන්නතක් හෝ නිශ්චිත ප්‍රතිකාරයක් නොමැති අතර, මීට පෙර සිදු වූ වසංගත ව්‍යාප්ත වීම් දෙකකදීම ඉන් ආසාදනය වූවන්ගෙන් 30% ත් 50% ත් අතර ප්‍රමාණයක් මියගොස් තිබේ. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ (WHO) නිලධාරීන් ද පිළිගන්නේ පරීක්ෂණ මට්ටමේ පවතින එන්නතක් (candidate vaccine) සඳහා වුවද තවමත් මාස හයක සිට නවයක දක්වා කාලයක් ගතවනු ඇති බවයි.

පෘථිවිය මත පවතින බරපතලම මානුෂීය අර්බුදවලින් එකකට දැනටමත් මුහුණ දෙමින් සිටින කලාපයක මෙම වෛරසය මතු වී තිබේ. නැගෙනහිර කොංගෝව වසර 30කට වැඩි කාලයක් තිස්සේ පැවති යුද්ධයකින් බැටකා ඇති අතර, ඉන් මිලියන 6කට අධික ජනතාවක් මියගොස් තිබේ. ඔවුන්ගෙන් අතිමහත් බහුතරයක් මියගොස් ඇත්තේ රෝගාබාධ සහ සාගින්න හේතුවෙනි. මිලියන 7කට අධික පිරිසක් රට තුළම අවතැන් වී සිටින අතර, ඔවුන්ගෙන් බොහෝ දෙනෙක් පිරිසිදු ජලය හෝ සනීපාරක්ෂක පහසුකම් නොමැති කඳවුරුවල තදබදව ජීවත් වෙති; එසේම මිලියන 27කට ආසන්න පිරිසක් දැඩි සාගින්නකට මුහුණ දී සිටිති. කොලරාව, සරම්ප සහ එම්පොක්ස් (mpox) වැනි රෝග ද එහි අඛණ්ඩව ව්‍යාප්ත වෙමින් පවතී. රක්තපාත උණක් (hemorrhagic fever) වර්ධනය වීමට සහ සීඝ්‍රයෙන් පැතිරී යාමට වඩාත්ම හිතකර වන්නේ හරියටම මෙවැනි තත්ත්වයන් ය. ඖෂධ, එන්නත් සහ ආරක්ෂිත උපකරණ නොමැති වීම හේතුවෙන් තමන් “භීතියෙන් කලබල  වූ තත්ත්වයක” (panic mode) පසුවන බව අප්‍රිකානු රෝග පාලන සහ වැළැක්වීමේ මධ්‍යස්ථානයේ (Africa CDC) අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් ජීන් කසෙයා (Jean Kaseya) පැවසූ අතර, “පුද්ගලික ආරක්ෂක උපකරණ (PPE) නිෂ්පාදනය කිරීමේ පහසුකම් අප සතුව නැතැ” යි ඔහු ඍජුවම වැඩිදුරටත් ප්‍රකාශ කළේය.

Map
නැගෙනහිර කොංගෝව සහ උගන්ඩාව පුරා එබෝලා වසංගතයේ භූගෝලීය ව්‍යාප්තිය; මෙහිදී වැඩිම රෝගීන් සංඛ්‍යාවක් ඉටූරි පළාතේ (Ituri Province) කේන්ද්‍රගත වී ඇති අතර, දේශසීමා හරහා සිදු වූ ආසාදනයන් කම්පාලා (Kampala) දක්වා ළඟා වී ඇත. [ඡායාරූප මූලාශ්‍ර: Natural Earth, geoBoundaries. සිතියම: WSWS. / CC BY 4.0]

මෙම පසුබිම හමුවේ, ට්‍රම්ප් පරිපාලනයේ ප්‍රතිචාරය වී ඇත්තේ ජාතිකවාදී සහ විද්‍යා-විරෝධී ප්‍රතිපත්තිවල සංකලනයකි. මෑතකදී කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජය (DRC), උගන්ඩාව හෝ දකුණු සුඩානය යන රටවල රැඳී සිටි පුරවැසියන් නොවන පුද්ගලයින්ට ඇතුළු වීම තහනම් කිරීම සඳහා එය කලාතුරකින් භාවිත වන “Title 42” බලතල ක්‍රියාත්මක කළ අතර, එවැනි සංචාරකයින් රැගත් ඇමරිකාව බලා පැමිණෙන සියලුම ගුවන් යානා එක් ගුවන් තොටුපළක් වෙත පමණක් යොමු කිරීමට ද නියෝග කළේය.පසුගිය බදාදා, රේගු සහ දේශසීමා ආරක්ෂණ බලකාය (CBP) විසින් පැරිසියේ සිට ඩිට්‍රොයිට් බලා පියාසර කළ එයාර් ෆ්‍රාන්ස් (Air France) ගුවන් යානයක් මොන්ට්‍රියල් වෙත හරවා යැවීමට බල කරන ලදී. ඒ, කිසිදු රෝග ලක්ෂණයක් නොපෙන්වූ සහ කිසිදු අනතුරක් නොමැති කොංගෝ ජාතික මගියෙකු “වැරදීමකින්” ඊට ගොඩවී තිබීම හේතුවෙනි. රෝග ලක්ෂණ නොමැතිව එබෝලා වෛරසය පැතිර යා නොහැකි බැවින්, මෙම ගුවන් යානය හරවා යැවීම මහජන සෞඛ්‍ය ක්‍රියාමාර්ගයක් නොව, හුදෙක් දේශීයත්වයට (ජාතිකවාදයට) පක්ෂපාතී දේශපාලන සංදර්ශනයක් පමණි.වසංගතය එහි ආරම්භක ස්ථානයේදීම මර්ධනය කිරීම සඳහා වොෂින්ටනය (ඇමරිකානු රජය) ලබා දී ඇති එකම දායකත්වය වන්නේ දළ වශයෙන් ඩොලර් මිලියන 13ක් ලබා දීමට පොරොන්දු වීම පමණි. එය සැබවින්ම අවශ්‍ය වන ප්‍රමාණය හා සසඳන විට සාගරයට වැටුණු දිය බින්දුවක් වැනි ඉතා අල්ප ප්‍රමාණයකි.

වඩාත් මූලික වශයෙන්, පසුගිය මාස 15 පුරා ට්‍රම්ප් පරිපාලනය විසින් මෙම වසංගතය එහි ආරම්භක ස්ථානයේදීම නැවැත්වීමට හැකියාව තිබූ වැඩසටහන්ම විනාශ කිරීම අරමුණු කරගත්, සහමුලින්ම විනාශ කර දැමීමේ (scorched-earth) ප්‍රතිපත්තියක් දියත් කර ඇත. 2025 ජනවාරි මාසයේ සිට, හරියටම මෙම කලාපය තුළ රක්තපාත උණ හඳුනා ගැනීම සඳහා නිර්මාණය කර තිබූ ඩොලර් මිලියන 100ක ස්ටොප් ස්පිල්ඕවර් (STOP Spillover) වැඩසටහන එය විසින් අත්හිටුවා ඇති අතර, ජාත්‍යන්තර සංවර්ධනය සඳහා වූ එක්සත් ජනපද නියෝජිතායතනය (USAID) විසුරුවා හැර තිබේ. එමෙන්ම අප්‍රිකානු රෝග නිරීක්ෂණ කටයුතුවල කොඳු නාරටිය බඳු වූ, ඒඩ්ස් සහන සඳහා වූ ජනාධිපතිවරයාගේ හදිසි සැලැස්ම (PEPFAR) ජාලයන් බරපතල ලෙස අඩපණ කර ඇත; ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයෙන් (WHO) ඉවත් වී ඊට ප්‍රතිපාදන සැපයීම ද නතර කර ඇති අතර, රෝග පාලන සහ වැළැක්වීමේ මධ්‍යස්ථානය (CDC) එහි ජාත්‍යන්තර සමගාමී ආයතනවලින් වෙන් කරමින් නිහඬ කිරීමේ නියෝගයක් (gag order) ද පනවා තිබේ.

මෙම සෑම ක්‍රියාමාර්ගයකටම ක්ෂණිකවම මාරාන්තික ප්‍රතිවිපාක ඇති විය. රසායනාගාරවල කටයුතු අක්‍රීය වූ අතර, ආසාදිතයන් ඇසුරු කළ අය සොයාගැනීමේ ක්‍රියාවලිය (contact tracing) බිඳ වැටී, පුහුණු සේවකයින් විසිරී ගියහ. එහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන්, වෛරසය කිසිදු හඳුනාගැනීමකින් තොරව සති හයකට ආසන්න කාලයක් ඉටූරි (Ituri) කලාපය තුළ ව්‍යාප්ත විය. මෙය එංගල්ස් අදහස් කළ නිශ්චිතම අර්ථයෙන්ම සමාජ මිණීමැරීමකි. එනම්, මෙම මරණ සිදු කරනු ලබන්නේ කිසියම් තනි පුද්ගලයෙකු අතින් නොව, එම මරණය අනිවාර්යයෙන්ම සිදුවන තත්ත්වයන් දැන දැනම එලෙසම පවත්වාගෙන යන පාලක පන්තියක් විසිනි. 

ට්‍රම්ප් පරිපාලනයේ අපරාධ යනු සියවසකට වැඩි කාලයක් තිස්සේ පැවති අධිරාජ්‍යවාදී යටත් කරගැනීම් සහ කොල්ලකෑම්වල නවතම පියවර පමණි. බෙල්ජියමේ දෙවන ලියෝපෝල්ඩ් රජු යටතේ, බලහත්කාර ශ්‍රමය සහ භීෂණය රජකළ පාලන තන්ත්‍රයක් තුළ මිලියන 10ක් තරම් විශාල කොංගෝ වැසියන් පිරිසක් මියගියහ. මෙම තත්ත්වයන් වසංගත රෝග වර්ධනය වීමට මඟ පෑදූ අතර, ජානමය අධ්‍යයනයන් මඟින් 1920 අවට කාලයේදී කින්ෂාසා (Kinshasa) නගරයෙන් ආරම්භ වූ බවට හඳුනාගෙන ඇති එච්.අයි.වී. (HIV) වෛරස් ප්‍රභේදය ද ඊට ඇතුළත් ය. 1961 දී, සී.අයි.ඒ. (CIA) සංවිධානය විසින් පැට්‍රිස් ලුමුම්බා (Patrice Lumumba) ඝාතනය සැලසුම් කිරීමට සහාය දුන් අතර, ඇමරිකානු අනුග්‍රහය ලත් ඒකාධිපති මොබුටු සේසේ සෙකෝ (Mobutu Sese Seko) බලයට පත් කරන ලදී. ඔහු යටතේ රටේ සෞඛ්‍ය යටිතල පහසුකම් මුළුමනින්ම විනාශ වී ගියේය.

Image Not Found
දෙවන ලියෝපෝල්ඩ් රජුගේ පාලන සමයේදී රබර් නිෂ්පාදන ඉලක්ක සපුරාලීමට අපොහොසත් වීම හේතුවෙන් අත් පා කපා දමා (විකෘති කර) දණ්ඩනයට ලක් වූ දරුවන්

රුවන්ඩාවේ සහය ලබන M23 මිලීෂියා කණ්ඩායම විසින් දැනට මෙහෙයවනු ලබන, 1996 වසරේ සිට නැගෙනහිර කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජය (DRC) තුළ ඇවිලෙමින් පවතින යුද්ධ, සැබවින්ම කිවූ (Kivus) සහ ඉටූරි (Ituri) කලාපවල පවතින කොල්ටන් (coltan) සහ රත්තරන් අත්පත් කර ගැනීම සඳහා කෙරෙන අරගලයන් ය. දැනට එබෝලා වසංගතය දරුණු ලෙස පැතිර යන්නේ ද හරියටම මෙම ප්‍රදේශය තුළ ය. මෙම ඛනිජ වර්ග, දකුණු දිග ප්‍රදේශයෙන් ලබාගන්නා කොබෝල්ට් (cobalt) ද සමඟින්, ලොව විශාලතම සමාගම්වල සැපයුම් දාමයන් ඔස්සේ දියුණු ආර්ථිකයන් සහිත රටවල ස්මාර්ට්ෆෝන්, ලැප්ටොප් පරිගණක සහ විද්‍යුත් වාහන නිෂ්පාදනය සඳහා ගලා යයි. මේ හරහා ‘ග්ලෙන්කෝර්’ (Glencore) වැනි මහා පරිමාණ කැණීම් සමාගම් මෙන්ම, ඔවුන් විසින් අමුද්‍රව්‍ය සපයනු ලබන ලොව දැවැන්ත තාක්ෂණික සමාගම් ද තවදුරටත් පොහොසත් වේ.පසුගිය වසරේදී ඇති කරගත් ට්‍රම්ප් පරිපාලනයේ “වොෂින්ටන් සම්මුතිය” (Washington Accord) යනු,  ඇමරිකාව  සදහා මෙම ඛනිජ සම්පත් වෙත වරප්‍රසාදිත ප්‍රවේශයක් තහවුරු කර ගැනීම සඳහා ගත් නිරුවත් උත්සාහයකි. මෙම සම්මුතිය තහවුරු කරගනු ලැබුවේ, දැනට එම කලාපයේ සේවය කරන කම්කරුවන්ට මියයෑමට ඉඩ හැර නිහඬව බලා සිටින එම පාලක කල්ලි විසින්ම ය.

තවද, වත්මන් ව්‍යසනය යනු වෙනත් මුහුණුවරකින් සිදුවන කොවිඩ්-19 (COVID-19) වසංගතයේම අඛණ්ඩ පැවැත්මකි. එම වසංගතයට බොහෝ කලකට පෙර සිටම, ධනේශ්වර පන්තියේ පුළුල් කොටස් අතර නව-මැල්තස්වාදයක් (neo-Malthusianism) නැවත ඉස්මතු වී තිබුණි. එනම්, සීමිත “දැරීමේ ශක්තියක්” (carrying capacity) සහිත ග්‍රහලෝකයක් මත ජීවත් වන දුප්පතුන්ව අතිරික්ත බරක් ලෙස නැවත අර්ථ දැක්වීමයි. මෙම ධර්මතාවය විසින් සමූහ මරණ සලකනු ලැබුවේ වැළැක්විය යුතු ව්‍යසනයක් ලෙස නොව, අමිහිරි අවශ්‍යතාවයක් ලෙසය. ලොව පුරා මිලියන 30කට අධික ජනතාවක් බිලිගත් සහ මිලියන 400කට වැඩි පිරිසකට ‘ලෝන්ග් කොවිඩ්’ (Long COVID) තත්ත්වයෙන් පීඩා විඳීමට සලස්වා ඇති කොවිඩ්-19 වසංගතය, මෙම දෘෂ්ටිකෝණය සමූහ මරණ සාමාන්‍යකරණය කරන විවෘත ෆැසිස්ට්වාදී සහ සුජනකවාදී (eugenicist) මතවාදයක් බවට පරිවර්තනය කළේය. එය දැන් එබෝලා වසංගතය සඳහා දක්වන ප්‍රතිචාරය තුළින් ද ප්‍රකාශයට පත් වේ.

මූල්‍ය කතිපයාධිකාරිය උකහාගත් ප්‍රධානතම පාඩම වූයේ ඊළඟ වසංගතය වළක්වා ගන්නේ කෙසේද යන්න නොව; නිරෝධායන කටයුතු, සම්පත් බලමුලු ගැන්වීම් හෝ නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලීන් අත්හිටුවීම් වැනි කිසිදු දෙයකට, තම ලාභ ගලායාමට බාධා කිරීමට ඉඩ නොදෙන බව සහතික කරන්නේ කෙසේද යන්නයි.

පවතින ක්‍රමයේ කිසිදු පාර්ශ්වයක් මින් මිදීමට මඟක් ඉදිරිපත් කරන්නේ නැත. සමස්ත ධනේශ්වර මාධ්‍යයම මෙය ඈත බැහැර සිදුවන ප්‍රාදේශීය සිදුවීමක් ලෙස හුවා දැක්වීමට කුමන්ත්‍රණය කරන අතර, ගෝලීය මානව වර්ගයාගේ මූලික අන්‍යෝන්‍ය සම්බන්ධතාවයෙන් මෙන්ම, මෙම ව්‍යසනය ඇති කිරීමට හේතු වූ වොෂින්ටනයේ සහ අනෙකුත් අධිරාජ්‍යවාදී අගනගරවල ප්‍රතිපත්තිවලින් ද එය මුළුමනින්ම වෙන් කර දක්වයි.

අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන්ට මූල්‍යමය වශයෙන් බැඳී සිටින ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට (WHO), කප්පාදු කිරීම් මඟින් ගෝලීය ප්‍රතිචාරය අකර්මණ්‍ය කළ රජයේ නම සඳහන් කිරීමට පවා නොහැකි වී ඇත.මේ සතියේ පැවැති ලෝක සෞඛ්‍ය සමුළුවේදී (World Health Assembly) සිය ප්‍රධාන දේශනය පවත්වමින්, ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් ටෙඩ්රොස් අධනොම් ගෙබ්‍රෙයෙසස් (Tedros Adhanom Ghebreyesus) , කිසිදු පන්ති බෙදීමක් හෝ අධිරාජ්‍යවාදයක් නොමැති වන්නාක් මෙන්, “ආධාර කප්පාදු කිරීම්” පිළිබඳව කර්මවාචකයෙන්  සදහන් කරමින් වගකිවයුත්තන් නම් නොකර මුළු ලෝකයම “එකම ඔරුවක” සිටින බවක් ගැන කතා කළේය. එහි නිලධාරීන්ගේ චේතනාවන් කුමක් වුවත්, ව්‍යසනයේ නියම මූලාශ්‍රය හඳුනා ගැනීමට අපොහොසත් වන ආයතනයක් කෙරෙහි එය නැවැත්වීම සඳහා විශ්වාසය තැබිය නොහැකිය.

මෙම වසංගතය නැවැත්වීමට සහ ඊළඟ ගෝලීය වසංගතය වැළැක්වීමට අවශ්‍ය ක්‍රියාමාර්ග අභිරහස් දේවල් නොවන අතර, ඒවා මානව වර්ගයාට ළඟා විය නොහැකි මට්ටමක පවතින්නේ ද නැත. හදිසි මහජන සෞඛ්‍ය වැඩසටහනක් ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා ලෝකයේ සම්පත් ක්ෂණිකව බලමුලු ගැන්වීම ඒ සඳහා අවශ්‍ය වේ:

  • ට්‍රම්ප් පරිපාලනය විසින් විනාශ කරන ලද වැඩසටහන්වලින් ආරම්භ කරමින්, ගෝලීය රෝග නිරීක්ෂණ ක්‍රියාවලිය නැවත ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීම සහ එය විශාල වශයෙන් පුළුල් කිරීම.
  • එම කාර්යයන්හි සැබවින්ම නිරත වන පුද්ගලයන්ගේ මඟපෙන්වීම යටතේ, වෛද්‍ය කාර්ය මණ්ඩල, රසායනාගාර සහ ආරක්ෂිත උපකරණ බලපෑමට ලක් වූ කලාපය වෙත ලබාදීම.
  • බලපෑමට ලක් වූ කලාපයේ සිටින සියලුම දෙනා අතර සමානව බෙදා හැරීම සඳහා, නොමිලේ ලබාදෙන සහ ආරක්ෂිත එන්නත් මෙන්ම ප්‍රතිකාර ක්‍රම කඩිනමින් නිපදවීම (සංවර්ධනය කිරීම). බන්ඩිබුගියෝ (Bundibugyo) වෛරසයට එරෙහිව ඵලදායී බව තහවුරු වී ඇති සහ ඇමරිකානු රජයට පූර්ණ අයිතිය හිමි MBP134 ප්‍රතිදේහ ප්‍රතිකාරය, දැනට සිදු කෙරෙන පරිදි “අධික අවදානමක් ඇති ඇමරිකානුවන්” සඳහා පමණක් තොග රැස්කර තබා නොගෙන, කොංගෝ සහ උගන්ඩා රෝගීන් සඳහා මුදාහැරීම හා අත්හදා බැලීම සිදු කළ යුතුය.
  • කොංගෝවෙන් ලාභ ලබන මහා පරිමාණ කැණීම් සමාගම් සහ තාක්ෂණික සමාගම් විසින් රැස් කරගෙන ඇති අතිමහත් ධනය පවරා ගැනීම සහ එම ධනය සමස්ත කලාපය පුරා නවීන සෞඛ්‍ය යටිතල පහසුකම් ගොඩනැගීම සඳහා යෙදවීම.

ධනවාදී සහ ජාතික-රාජ්‍ය පද්ධතියේ රාමුව තුළ මෙම  විසඳිය නොහැකි  ගැටළුවට (impasse) කිසිදු විසඳුමක් නොමැත. අධිරාජ්‍යවාදී ආණ්ඩු, මහා පරිමාණ සමාගම් (සංස්ථා) හෝ ඔවුන්ට යටත් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (WHO) වැනි ආයතන විසින් මෙම ක්‍රියාමාර්ග කිසිවක් ක්‍රියාවට නංවනු නොලැබේ. සෑම ධනේශ්වර පක්ෂයකින්ම සහ වෘත්තීය සමිති නිලධාරිවාදයකින්ම ස්වාධීනව බලමුලු ගැන්වුණු ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියට, ක්‍රියාකාරී කමිටුවල ජාත්‍යන්තර කම්කරු සන්ධානයේ (IWA-RFC) ධජය යටතේ සෑම දේශසීමාවක් හරහාම කම්කරුවන් සම්බන්ධ කරන තමන්ගේම අරගල සඳහා සංවිධානය වන ක්‍රියාකාරී කමිටු හරහා පමණක් ඒවා වෙනුවෙන් සටන් කළ හැකිය.

වසංගත සහ බෝවන රෝගවලින් ගෝලීය සමාජය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා, පෞද්ගලික ලාභය වෙනුවට මිනිස් අවශ්‍යතා පදනම් කරගනිමින් නිෂ්පාදනය සහ විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ තාර්කික මෙන්ම ජාත්‍යන්තර මට්ටමින් සංවිධානය කිරීම අවශ්‍ය වේ.මෙය කළ හැකි වන්නේ ලෝක සමාජවාදය සඳහා වන අරගලය තුළ කම්කරු පන්තියේ ජාත්‍යන්තර ඒකාබද්ධතාවය මගින් පමණි. දරිද්‍රතාවයේ සහ යුද්ධයේ සෑම රෝගයකටම එරෙහි සටන මෙන්ම, එබෝලා (Ebola) වලට එරෙහි සටන ද මෙම විප්ලවවාදී වැඩපිළිවෙලෙන් වෙන් කළ නොහැක්කකි.

(අවධාරණය පරිවර්තනයේදී එක් කෙරුණි)

එබෝලා වසංගතය, අධිරාජ්‍යවාදය සහ සමාජ මිනීමැරීමේ දේශපාලන ආර්ථිකය Read More »

Trump-Xi

ඇමරිකා-චීන රාජ්‍ය නායක හමුවෙන් ගෝලීය යුද අන්තරාය සමනය වීමක් නැත

අන්ඩ්‍රේ ඩෙමන් විසිනි. 

මෙහි පළවන්නේ ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (WSWS) 2026 මැයි 15 දින “US-China summit brings no respite in global war” යන හිසින් පළවූ අන්ඩ්‍රේ ඩෙමන් විසින් ලියන ලද ඉදිරිදර්ශන ලිපියේ සිංහල පරිවර්තනය යි. 

Trump-Xi
2026 මැයි 15 වන සිකුරාදා බෙයිජිං නුවරදී, චීන ජනාධිපති ෂී ජින්පින් සමඟ ජොංනන්හායි (Zhongnanhai) උද්‍යානය හරහා යන මිත්‍රත්ව පාගමනකට ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් (දකුණේ) සහභාගී වන ආකාරය . [ඒපී ඡායාරූපය/ඉවන් වුචි]

ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයේ ගෝලීය ව්‍යාප්තියේ කිසිදු අඩුවක් පෙන්නුම් නොකළ, චීනයේ දෙදින නිල රාජ්‍ය සංචාරය නිමවා ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සිකුරාදා දින නැවත වොෂින්ටන් බලා පැමිණියේය. මෙය දශකයකට ආසන්න කාලයකට පසු ඇමරිකානු ජනාධිපතිවරයෙකු එහි නිරත වූ පළමු සංචාරයයි. මෙම සංචාරය තුළින් ඉරානයට එරෙහි ඇමරිකානු අවහිරතා ලිහිල් කිරීමක්, තායිවානයට ඇමරිකාව විසින් ආයුධ සැපයීම අත්හිටුවීමක්, ට්‍රම්ප්ගේ චීන විරෝධී තීරුබදු අඩු කිරීමක් හෝ කිසිදු ඒකාබද්ධ නිල ප්‍රකාශනයක් (Communique) නිකුත් කිරීමක් සිදු නොවීය.

මෙම හමුව පැවැත්වුණේ, ඊට මාස තුනකටත් වඩා අඩු කාලයකට පෙර ඉරානයට එරෙහිව ඇමරිකාව දියත් කළ ප්‍රහාරයේ බලපෑම එල්ල වී තිබූ පසුබිමකය. ඇමරිකානු ප්‍රහාරයේ බිහිසුණු බව නොතකා, ඉරාන රජය පෙරළා දැමීම, එහි හමුදාව විනාශ කිරීම සහ හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධියේ (Strait of Hormuz) පාලනය අත්පත් කර ගැනීම වැනි තම අරමුණු සාක්ෂාත් කර ගැනීමට ට්‍රම්ප් පරිපාලනය අපොහොසත් වී තිබුණි.

චීනයේ බලශක්ති සැපයුම තම දැඩි ග්‍රහණයට ගනිමින්, එරටට කොන්දේසි පැනවීමට සූදානම් වූ ඉරානය ජයගත් පාලකයෙකු ලෙස බෙයිජිං නුවරට පැමිණීමට ට්‍රම්ප් බලාපොරොත්තු විය. නමුත් ඒ වෙනුවට, ඔහුට මුහුණ දීමට සිදු වූයේ භූදේශපාලනික ව්‍යසනයකට වන අතර, යුද්ධය නිසා ඇති වූ අර්බුදය විසඳා ගැනීම සඳහා ඔහු ෂීගේ සහය පැතුවේය.

ට්‍රම්ප්ගේ විනාශකාරී ඉරාන යුද්ධය නිසා ඇති වූ අර්බුදය, චීනයේ කේවල් කිරීමේ ස්ථාවරය ශක්තිමත් කර ගැනීම සඳහා භාවිතා කිරීමට ෂී උත්සාහ කළේය. ඔහු ට්‍රම්ප් ඉදිරියේ ගැති වීමේ පිළිකුල් සහගත ස්වරූපයක් ප්‍රදර්ශනය කළ අතර, ට්‍රම්ප් ‘එයාර් ෆෝස් වන්’ (Air Force One) ගුවන් යානයෙන් බැස එන විට ඔහුව පිළිගනු ලැබුවේ ඇමරිකානු සහ චීන ධජ වනමින් සිටි, කල්තියා සැලසුම් සහගතව මෙහෙයවන ලද පිරිසක් විසිනි. රාජ්‍ය භෝජන සංග්‍රහයේදී, “චීන ජාතියේ මහා පුනර්ජීවනය ළඟා කර ගැනීම සහ ඇමරිකාව නැවතත් ශ්‍රේෂ්ඨ කිරීම (MAGA) අත්වැල් බැඳගෙන එකට යා හැකි” බව පවසමින් සව්දිය පිරූ ෂී, දෙරට “තරඟකරුවන් නොව හවුල්කරුවන්” විය යුතු යැයි ට්‍රම්ප්ට පැවසීය.

මෙම රතු පලස් පිළිගැනීම පිරිනමනු ලැබුවේ ස්වෛරී රාජ්‍යයන්හි නායකයන් ඝාතනය කරන සහ පැහැරගන්නා, සමස්ත සමාජයන්ම සහමුලින්ම විනාශ කිරීමට නිරන්තරයෙන් තර්ජනය කරන, සහ සිවිල් ජනතාවට එරෙහිව න්‍යෂ්ටික ආයුධ භාවිතා කරන බවට ඉඟි පළ කරන ඝාතකයෙකුට සහ අපරාධකරුවෙකුටය.

එහෙත්, මේ සියලු බාහිර ප්‍රදර්ශනයන් මධ්‍යයේ, මෙම සමුළුවෙන් ප්‍රසිද්ධියේ ප්‍රකාශ කළ හැකි කිසිදු කැපී පෙනෙන ප්‍රගතියක් අත්කර ගැනීමට සමත් වූයේ නැත. එමෙන්ම, ඉරාන අර්බුදය විසඳීම සඳහා ෂීගේ සහයෝගය ලබා ගැනීමේ අරමුණින් ට්‍රම්ප් විසින් ඔහු වෙත ලබා දුන් ඕනෑම පෞද්ගලික පොරොන්දුවක් සම්පූර්ණයෙන්ම නිශ්ඵල ඒවා වෙයි.

ට්‍රම්ප් පාලන තන්ත්‍රය වර්ධනය වෙමින් පවතින දේශපාලන, සමාජීය සහ ආර්ථික අර්බුදයකට මුහුණ දී සිටී. ට්‍රම්ප්ගේ ජනප්‍රියතා අනුපාතය සියයට 34 දක්වා පහත වැටී ඇති අතර, එය ඔහුගේ ජනාධිපති ධුර කාලය තුළ වාර්තා වූ අවම අගයයි. ප්‍රධාන ණය ශ්‍රේණිගත කිරීම් ආයතන විසින් වෙන වෙනම සිදු කරන ලද  ශ්‍රේණිගත කිරීම් පහත හෙළීම් තුනෙන් නවතම අවස්ථාව සිදුවී වසරක් ගතවන තැන, ඇමරිකාවේ ජාතික ණය ප්‍රමාණය දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 100 දක්වා ළඟා වී ඇත. ලෝකයේ සංචිත මුදල් ඒකකය ලෙස ඩොලරයට හිමි ස්ථානය පිළිබඳව මතුවෙමින් පවතින සැක සංකා ද මෙම සංචාරය පුරාම බලපා තිබුණි.

මෙම පසුබිම හමුවේ, පළමු ට්‍රම්ප් පාලන සමය යටතේ නිල වශයෙන් ආරම්භ වූ චීනය ආර්ථික වශයෙන් හුදකලා කර මර්දනය කිරීමට ඇමරිකාව දැරූ උත්සාහය අසාර්ථක වී ඇති බව මෙම සමුළුව මඟින් පැහැදිලි කළේය. 2018 ඔක්තෝබර් මාසයේදී, උප ජනාධිපති මයික් පෙන්ස් ප්‍රකාශ කළේ “විසිඑක්වන සියවසේ ආර්ථිකයේ ප්‍රමුඛතම ස්ථානයන්” අත්පත් කර ගැනීම එක්සත් ජනපදයේ අරමුණ බවයි. ඉන්පසුව තීරුබදු සහ අපනයන පාලනයන් හරහා දියත් කරන ලද ආර්ථික යුද ව්‍යාපාරය, බයිඩන් පාලන සමය පුරා මෙන්ම දෙවන ට්‍රම්ප් පාලන සමය දක්වාද අඛණ්ඩව ඉදිරියට ගෙන යන ලදී. කෙසේ වුවද, මෙම උත්සාහය මඟින් රොබෝ තාක්ෂණය, ස්වයංක්‍රීය පාලන පද්ධති සහ කෘත්‍රිම බුද්ධිය යන ක්ෂේත්‍රයන්හි ප්‍රධාන දියුණුවක් අත්කර ගෙන ඇති චීනයේ තාක්ෂණික අංශය විනාශ කිරීමට සමත්වී නැත.

මෙම දියුණුව පැවතියද, නැතහොත් එම දියුණුව හේතුවෙන්ම, ආර්ථික සහ මිලිටරිමය යුද්ධ හරහා තමන්ව මර්දනය කිරීමට සහ යටත් කර ගැනීමට අධිෂ්ඨාන කරගෙන සිටින, ඇමරිකාව ප්‍රමුඛ අධිරාජ්‍යවාදී ලෝක රටාවකට චීනයට මුහුණ දීමට සිදුව ඇත. ග්‍රීන්ලන්තය සහ පැනමා ඇළ අත්පත් කර ගැනීමට ඇමරිකාව දරන උත්සාහයන් මෙන්ම, ලතින් ඇමරිකාවේ සහ පර්සියානු බොක්ක කලාපයේ ඔවුන් සිදු කරන ආක්‍රමණශීලී ක්‍රියාකාරකම්, චීනය සමඟ සෘජු මිලිටරි ගැටුමකට සූදානම් වීම සඳහා ලෝකයේ මූලෝපායිකව වැදගත් වන සංවේදී ස්ථාන (Strategic Choke Points) අත්පත් කර ගැනීමේ ව්‍යාපාරයක කොටසක් වෙයි.

සමස්ත පැවතුනු යටත්විජිත ලෝකය සමඟ චීනයද තම යටත් විජිතයක් බවට පත්කිරීම අරමුණු කරගත් මෙම ආක්‍රමණශීලී පිළිවෙත හමුවේ, චීන ජනාධිපති ෂී ජින්පින් මෙම සමුළුව පුරාම උත්සාහ කළේ එක්සත් ජනපදය සහ චීනය අතර සාමකාමී සහයෝගීතාවයක් සඳහා ආයචනා කිරීමටය.

දෙරටට “‘තුසිඩිඩීස් උගුල’ (Thucydides Trap) ලෙස හැඳින්වෙන තත්ත්වය අතික්‍රමණය කර, මහා බලවතුන් අතර සබඳතා සඳහා නව ආදර්ශනයක් ගොඩනැඟිය හැකිද” යන්න විමසමින් ෂී සමුළුව ආරම්භ කළේය. “චීනය සහ එක්සත් ජනපදය අතර ඇති පොදු අවශ්‍යතා, අප අතර ඇති වෙනස්කම්වලට වඩා බෙහෙවින් වැඩි වන” බවද ඔහු වැඩිදුරටත් පැවසීය.

ඊට වෙනස්ව, ට්‍රම්ප් පරිපාලනය බීජිං (චීනය) සමඟ සබඳතාවල ඇති විය හැකි ඕනෑම යහපත් ප්‍රවණතාවක් දකින්නේ, ඇමරිකාවේ යළි ආයුධ සන්නද්ධ වීම වේගවත් කිරීමට සහ යුද්ධයක් සඳහා රට වඩාත් හොඳින් සූදානම් කිරීමට ලැබුණු අවස්ථාවක් ලෙසය.

මෙම ගණනය කිරීම් ඉදිරිපත් කරන ලද්දේ පළමු ට්‍රම්ප් පරිපාලනයේ රාජ්‍ය ලේකම් සහකාරවරයෙකු වූ මෙන්ම, වත්මන් පරිපාලනයේ ප්‍රමුඛ මූලෝපාය සකසන්නන්ගේ සමීපතම හිතවතෙකු ද වන වෙස් මිචෙල් (Wes Mitchell) විසිනි.”ෆොරින් එෆෙයාර්ස්” (Foreign Affairs) සඟරාවට ලිපියක් ලියමින් මිචෙල් විස්තර කළේ, මෙම [ට්‍රම්ප්] පරිපාලනය “අනාගතයේදී වඩාත් ශක්තිමත් ස්ථාවරයකට පැමිණීම සඳහා… කාලය ලබා ගැනීමට සහ අවශ්‍ය පසුබිම සකස් කර ගැනීමට” උත්සාහ කරන බවයි. එවැනි තත්ත්වයක් තුළ, “ජීවිතාරක්‍ෂක ඖෂධ නිපදවීම, ඇමරිකානු ආර්ථිකය බලගැන්වීම හෝ යුද්ධ කිරීමට අවශ්‍ය ද්‍රව්‍ය සපයා ගැනීම සඳහා තමන්ගේ ප්‍රධාන ප්‍රතිවාදියා [චීනය] මත යැපීම අවම කරන ලද, පුනර්ජීවනය ලැබූ ඇමරිකානු කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රයක සහාය ඇතිව වඩාත් ශක්තිමත් ආයුධ ගබඩාවක්” ඇමරිකාව සතු වනු ඇත.

ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදය සහ චීනය අතර සාමකාමී සහජීවනයක් පැවතිය නොහැක. අර්බුදවලින් පීඩිත වූ සහ ණයගැති වී ඇති ඇමරිකානු ධනවාදයට, චීනයේ අඛණ්ඩ ආර්ථික වර්ධනය ඉවසීමට නොහැකිය. චීනයේ ආර්ථික පිබිදීම පිළිගැනීම යනු, සමස්ත ඇමරිකානු බල ව්‍යුහයම රඳා පවතින, ඩොලරය මත පදනම් වූ ලෝක ක්‍රමයේ බිඳවැටීමයි.

අවසාන වශයෙන්, චීනය තම යටතට ගැනීමට ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය දරන උත්සාහය පැනනඟින්නේ ධනවාදී ලෝක ක්‍රමයේ ව්‍යුහය තුළින්ම ය. එනම්, එය ගෝලීය වශයෙන් ඒකාබද්ධ වූ ආර්ථිකයක් සහ එකිනෙකා සමඟ තරඟ වදින ජාතික රාජ්‍යයන්ගෙන් සමන්විත පද්ධතියක් අතර පවතින විසඳිය නොහැකි ප්‍රතිවිරෝධතාවයයි. මෙහිදී සෑම ජාතික රාජ්‍යයක්ම තම තමන්ගේ පාලක පන්තියේ අවශ්‍යතා ආරක්ෂා කිරීමට ක්‍රියා කරයි.

චීන රාජ්‍යය කම්කරු රාජ්‍යයක්, සමාජවාදී රාජ්‍යයක් හෝ “සමාජවාදී වෙළඳපොළ ආර්ථිකයක්” පවා නොවේ. එය මෙහෙයවනු ලබන්නේ 1970 දශකයේ අගභාගයේදී ඩෙන් ෂියාඕපින්ගේ “ප්‍රතිසංස්කරණ සහ විවෘත කිරීම් (reform and opening up)” සමඟ ආරම්භ වූ දශක කිහිපයක් තිස්සේ දිවෙන ධනේශ්වර ප්‍රතිස්ථාපන ක්‍රියාවලියේ ප්‍රතිඵලයක් වන, සෑම දෙයක්ම ධනේශ්වර කතිපයාධිකාරයකට යටත් කරන පාලන තන්ත්‍රයක් විසිනි. මෙම ප්‍රතිස්ථාපන ක්‍රියාවලිය ස්ටැලින්වාදී ජාතිකවාදයේ මාඕවාදී ප්‍රභේදය තුළ මුල් බැසගත් පාවාදීමක් ලෙස හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව (ICFI) එහි සෑම පියවරකදීම විශ්ලේෂණය කළේය. එම ප්‍රතිස්ථාපනය මඟින් මිලියන සිය ගණනකගෙන් සමන්විත දැවැන්ත කම්කරු පන්තියක් බිහි කළ අතර, චීනය ලෝක ප්‍රාග්ධන පරිපථයන් සමඟ ඒකාබද්ධ කළේය. එමෙන්ම ගෝලීය වෙළඳපොළවල්, ජාත්‍යන්තර සැපයුම් දාමයන් සහ වොෂින්ටනය ආයුධයක් ලෙස භාවිත කරන ඩොලරය මත පදනම් වූ මූල්‍ය පද්ධතිය සමඟ බැඳී සිටින බිලියනපතියන්ගේ ස්ථරයක් ද එය විසින් නිර්මාණය කරන ලදී.

ෂී ජින්පින් යෝජනා කළ සාමකාමී සහජීවනය හුදු මනඃකල්පිතයකි. චීන සහ ඇමරිකානු ආර්ථිකයන් එකිනෙකට බැඳ තබන දැවැන්ත ආර්ථික සබඳතා පැවතියද, දැනට දක්නට ලැබෙන ප්‍රධානතම ප්‍රවණතාවය වන්නේ මිලිටරිමය (යුධමය) උත්සන්න වීමයි. 2023 මැයි දින රැළිය අමතමින් ඩේවිඩ් නෝර්ත් එය මෙසේ පෙන්වා දුන්නේය:

‘අද වන විට, ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයේ “ඒක-ධ්‍රැවීය” ආධිපත්‍යය වෙනුවට “බහු-ධ්‍රැවීය” ලෝකයක් බිහිවීම පිළිබඳව බොහෝ කතාබහක් පවතී. “බහු-ධ්‍රැවීයතාව” පිළිබඳ ශාස්ත්‍රීය හා ව්‍යාජ-වාම සිද්ධාන්තකරුවන්ට අනුව, වොෂින්ටනයේ පාලනය වෙනුවට ධනේශ්වර රාජ්‍යයන්ගේ එකතුවක් (සන්ධානයක්) බිහිවනු ඇත. ඔවුන් සාමූහිකව සහ සුසංයෝගීව ගෝලීය සම්පත් වඩාත් සාමකාමී ලෙස බෙදා ගැනීමට නායකත්වය දෙනු ඇතැයි ඔවුහු විශ්වාස කරති.

‘සාමකාමී “ඇති-අධිරාජ්‍යවාදය “පිළිබඳ මෙම නව අනුවාදය (ප්‍රකාශනය), මීට සියවසකට පෙර ජර්මානු ප්‍රතිසංස්කරණවාදියෙකු වූ කාල් කෞට්ස්කි විසින් එය ප්‍රථම වරට ඉදිරිපත් කරන ලද සහ ලෙනින් විසින් සර්වසම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රතික්ෂේප කරනු ලැබූ කාලයට වඩා අද න්‍යායාත්මකව එකඟ විය හැකි හෝ දේශපාලනිකව ප්‍රායෝගික එකක් නොවේ. ධනේශ්වර සහ අධිරාජ්‍යවාදී රාජ්‍යයන් අතර ගෝලීය සම්පත් සාමකාමී ලෙස බෙදා හැරීම සහ වෙන් කිරීම කළ නොහැක්කකි. ගෝලීය ආර්ථිකය සහ ධනේශ්වර ජාතික-රාජ්‍ය පද්ධතිය අතර පවතින පරස්පර විරෝධතාවල අවසාන ප්‍රතිඵලය වන්නේ යුද්ධයයි.

‘කෙසේ වෙතත්, “බහුධ්‍රැවීය” ලෝකයක් පිළිබඳ සංකල්පයේ පවතින වැරදි න්‍යායාත්මක පදනම් පසෙක තැබුවද, එය යථාර්ථයක් බවට පත් වීමට නම් වර්තමානයේ ප්‍රමුඛ අධිරාජ්‍යවාදී බලවතා වන ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය ඊට සාමකාමීව එකඟ විය යුතුය. නමුත් එය ප්‍රායෝගිකව අපේක්ෂා කළ නොහැකි තත්ත්වයකි. සිය “ඒකධ්‍රැවීය” ආධිපත්‍යය වැළැක්වීමට දරන ඕනෑම උත්සාහයකට එරෙහි වීම සඳහා ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය තමන් සතු සියලු උපක්‍රම සහ මාධ්‍යයන් භාවිත කරනු ඇත. එබැවින්, “ඒකධ්‍රැවීය” ලෝකයක් වෙනුවට “බහුධ්‍රැවීය” ලෝකයක් බිහි කිරීමට දරන මෙම මනඃකල්පිත උත්සාහය, එහිම පවතින විකෘති තර්කනය හේතුවෙන් අවසානයේදී තුන්වන ලෝක යුද්ධයකට සහ සමස්ත පෘථිවියේම විනාශයට මඟ පාදයි.

එක්සත් ජනපද අධිරාජ්‍යවාදයේ ගෝලීය නැගී ඒමට එරෙහිව කම්කරු පන්තිය තමන්ගේම ප්‍රතිචාරයක් සකස් කරගත යුතුය. එක්සත් ජනපද අධිරාජ්‍යවාදය විසින් දියත් කරනු ලබන ගෝලීය යුද්ධය, මෙරට (ඇමරිකාවේ) කම්කරු පන්තියට එරෙහි යුද්ධයක් වනු ඇති බව ට්‍රම්ප් දැනටමත් පැහැදිලි කර ඇත. අප්‍රේල් 1 වන දින ධවල මන්දිරයේ පැවැති පාස්කු දිවා භෝජන සංග්‍රහයකදී ඔහු මෙසේ ප්‍රකාශ කළේය: “ළමා සුරැකුම් මධ්‍යස්ථාන, මෙඩිකේඩ් (Medicaid), මෙඩිකෙයා (Medicare) වැනි මේ සෑම පෞද්ගලික අවශ්‍යතාවක්ම සොයා බැලීමට අපට හැකියාවක් නැත. අපට එකම එක දෙයක් ගැන පමණක් සොයා බැලීමට සිදු වී තිබේ; එනම් මිලිටරි (හමුදාමය) ආරක්ෂාවයි.” “අපි යුද්ධ කරමින් සිටිමු,” යැයි ඔහු පැවසීය.’

තම කර්මාන්තය විනාශ කළ ව්‍යාපාරික සමාගම්වල ලාභය ආරක්ෂා කර ගැනීම වෙනුවෙන් කෙරෙන තීරුබදු යුද්ධයකින් ඇමරිකානු සේවකයාට කිසිදු වාසියක් අත් නොවේ. චීන සේවකයන් ද තේරුම් ගත යුත්තේ මෙම අර්බුදයට ජාතික මට්ටමේ විසඳුමක් නොමැති බවයි. චීනයේ තාක්ෂණික ප්‍රගතිය කොතරම් වැදගත් වුවත්, තමන්ව මර්දනය කිරීමට සැරසෙන අධිරාජ්‍යවාදී බලවතුන්ගේ යහපත් පාර්ශවයන්ගෙන් (හෘද සාක්ෂියෙන්) ඉල්ලීම් කිරීමෙන් පමණක් රටේ සංවර්ධනය සුරක්ෂිත කර ගැනීමට චීනයට නොහැකිය.

ලෝක යුද්ධයක් වැළැක්විය හැක්කේ, ධනපති පන්තියේ කිසිදු පාර්ශවයකින් තොරව ස්වාධීනව සංවිධානය වූ සහ සමාජවාදී ජාත්‍යන්තරවාදයේ වැඩපිළිවෙල වෙනුවෙන් සටන් වදින ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියට පමණි. හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව, සමාජවාදී සමානතා පක්ෂ සහ ක්‍රියාකාරී කමිටුවල ජාත්‍යන්තර කම්කරු සන්ධානය විසින් සටන් වදින්නේ එම වැඩපිළිවෙල වෙනුවෙනි.

(අවධාරණය පරිවර්තනයේදී එක් කෙරුණි)

ඇමරිකා-චීන රාජ්‍ය නායක හමුවෙන් ගෝලීය යුද අන්තරාය සමනය වීමක් නැත Read More »

Cloudflare

කෘතීම බුද්ධිය (AI) හේතුවෙන් සිදුවන රැකියා කප්පාදු රැල්ලට එරෙහිව කම්කරුවන්ට සටන් කළ හැක්කේ කෙසේද?

ටොම් හෝල් විසිනි. 

මෙහි පළවන්නේ ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (WSWS) 2026 මැයි 13 දින “How workers can fight the wave of AI layoffs” යන හිසින් පළවූ ටොම් හෝල් විසින් ලියන ලද ඉදිරිදර්ශන ලිපියේ සිංහල පරිවර්තනය යි. 

Cloudflare
2025 නොවැම්බර් 18 අඟහරුවාදා දින නිව්යෝර්ක් කොටස් වෙළඳපොළ පරිශ්‍රයේ ඇති ගනුදෙනු කුටියකට ඉහළින් ක්ලවුඩ්ෆ්ලෙයාර් (Cloudflare) සමාගමේ ලාංඡනය ප්‍රදර්ශනය කර ඇති අයුරු. (AP Photo/Richard Drew) [AP Photo/Richard Drew]

කෘතිම බුද්ධි (AI) තාක්ෂණයන් හඳුන්වාදීමේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, මහා පරිමාණ සමාගම් විසින් රැකියා අහෝසි කිරීමට, වැටුප් පහත හෙළීමට සහ මිලියන සංඛ්‍යාත සේවකයන් අතිරික්ත පිරිසක් ලෙස ප්‍රකාශ කිරීමට පියවර ගැනීමත් සමඟ, මහා පරිමාණ වශයෙන් රැකියා කප්පාදු කිරීමක් ගෝලීය ආර්ථිකය පුරා ව්‍යාප්ත වෙමින් පවතී.

මැයි 7 වන දින, තාක්ෂණික ආරක්ෂණ සමාගමක් වන ක්ලවුඩ්ෆ්ලෙයාර් (Cloudflare) සමාගම සිය ශ්‍රම බලකායෙන් සියයට 20ක් කප්පාදු කරන බව නිවේදනය කළේය. එහිදී පීඩාවට පත් වූ සේවකයන් 1,100 දෙනා වෙත විද්‍යුත් තැපෑල (email) මාර්ගයෙන් දැනුම් දී තිබුණේ, ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී මැතිව් ප්‍රින්ස් (Matthew Prince) විසින් “නියෝජිත කෘතිම බුද්ධි යුගය” (the agentic AI era) ලෙස හඳුන්වනු ලබන වටපිටාව තුළ ඔවුන්ගේ තනතුරු සඳහා තවදුරටත් අනාගතයක් නොමැති බවයි.

සමස්ත වෙබ් අඩවිවලින් පහෙන් එකකට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයකට සේවා සපයන මෙම සමාගමේ අන්තර්ජාල ආරක්ෂණ සේවා සහ අන්තර්ගත බෙදාහැරීමේ ජාලය (Content Delivery Network)  අන්තර්ජාලයේ ව්‍යුහය තුළ ප්‍රධාන භූමිකාවක් ඉටු කරයි. ෆෝර්චූන් 500 (Fortune 500) ලැයිස්තුවේ ඇති සමාගම්වලින් සියයට 35ක්ම තමන්ගේ සේවාවන් භාවිතා කරන බව ක්ලවුඩ්ෆ්ලෙයාර් සමාගම පවසන අතර, ඇමරිකානු ආරක්ෂක දෙපාර්තමේන්තුව සහ බුද්ධි අංශ සමඟ ද ඔවුන් සතුව ගිවිසුම් රැසක් පවතී. පෙබරවාරි මාසයේදී, ට්‍රම්ප්ගේ “ගෝල්ඩන් ඩෝම්” (Golden Dome) වැඩසටහනේ කොටසක් වන, මිසයිල ආරක්ෂක ඒජන්සියේ (Missile Defense Agency) ඩොලර් බිලියන151ක ෂීල්ඩ් (SHIELD) වැඩසටහන සඳහා වන එක් කොන්ත්‍රාත්කරුවෙකු ලෙස ද මෙම සමාගම ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී.

මෙම රැකියා කප්පාදු නිවේදන නිකුත් වූයේ, සමාගම සිය ඉතිහාසයේ ඉහළම කාර්තුමය ආදායම වන ඩොලර් මිලියන 639.8ක් වාර්තා කළ දිනයේදීමය. එය පෙර වසරේ අදාළ කාල සීමාවට සාපේක්ෂව සියයට 34ක වර්ධනයකි. එවැනි වාර්තාගත කාර්තුවකින් පසුව මෙතරම් බරපතළ කප්පාදුවක් සිදු කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වූයේ මන්දැයි විශ්ලේෂකයෙකු ප්‍රශ්න කළ විට, ප්‍රින්ස් පිළිතුරු දුන්නේ, “ඔබ දැනටමත් ශක්තිමත් (fit) මට්ටමක සිටින පලියට, ඔබට ඊටත් වඩා ශක්තිමත් (fitter) විය නොහැකි බව ඉන් අදහස් වන්නේ නැත” යනුවෙනි.

මෙම නිවේදනය ගෝලීය ආර්ථිකය පුරා ව්‍යාප්ත වෙමින් පවතින මහා පරිමාණ රැකියා කප්පාදු රැල්ලක නවතම පියවර වන අතර, එහිදී කෘතිම බුද්ධිය (AI) යන්න රැකියා විනාශ කිරීම සහ ශ්‍රම පිරිවැය පහත හෙළීම සඳහා පාලක පන්තිය සතු වී ඇති බලගතුම නව මෙවලම බවට පත්ව ඇත.

මෙය වැඩකරන පන්තියට එරෙහිව දියත් කර ඇති ගෝලීය යුද්ධයක් වන අතර, රැකියා ආරක්ෂා කර ගැනීම වෙනුවෙන් ගෝලීය වශයෙන් සම්බන්ධීකරණය කරන ලද ව්‍යාපාරයකින් ඊට පිළිතුරු දිය යුතුය. මෙහි ඇති ප්‍රධානතම කරුණ වන්නේ, මෙම බලගතු නව තාක්ෂණයන්හි පාලනය මහා ව්‍යාපාරික කතිපයාධිකාරයේ (corporate oligarchy) ග්‍රහණයෙන් මුදවා ගැනීමයි. කම්කරු ක්‍රියාකාරී කමිටුවල ජාත්‍යන්තර කම්කරු සන්ධානය (International Workers Alliance of Rank-and-File Committees) විසින්, ශීඝ්‍රයෙන් වේගවත් වන මෙම රැකියා සමූලඝාතනයට එරෙහිව මහා පරිමාණ ප්‍රතිරෝධයක් දැක්වීම දිරිගන්වන අතරම, එය සංවිධානය කරමින් ද සිටියි.

චැලෙන්ජර්, ග්‍රේ ඇන්ඩ් ක්‍රිස්මස් (Challenger, Gray & Christmas) නම් ප්‍රතිනියුක්ති සේවා සපයන (outplacement-රැකියා නියුක්ති උපදේශන) ආයතනයට අනුව, 2026 වසරේ පළමු මාස හතර තුළ ඇමරිකානු සේවායෝජකයන් විසින් රැකියා 300,000කට වඩා කප්පාදු කිරීමට නිවේදනය කර ඇත. එහිදී තාක්ෂණික අංශය (රැකියා 85,411ක්) ප්‍රමුඛස්ථානය ගෙන ඇති අතර, එය දෙවන ස්ථානයට පත් වූ ප්‍රවාහන අංශයට (33,479) වඩා දෙගුණයකටත් වඩා වැඩි අගයකි. පිට පිටම දෙවන මාසයටත්, මෙම රැකියා කප්පාදු සඳහා ප්‍රධානතම හේතුව ලෙස දක්වා තිබුණේ කෘතිම බුද්ධියයි (AI).

කම්කරු සංඛ්‍යාලේඛන කාර්යාංශයේ නවතම දත්තවලට අනුව, “තොරතුරු” අංශය පිට පිට මාස 16ක් තිස්සේ රැකියා අහිමිවීම්වලට මුහුණ දී ඇති අතර, 2022 නොවැම්බර් මාසයේ පැවති එහි උපරිම මට්ටමේ සිට රැකියා 342,000ක්,  එනම් සියයට 11ක්  අහිමි වී ඇත.

සමස්තයක් ලෙස ගත් කල, මෙලෙස රැකියා කප්පාදු කරන තාක්ෂණික සමාගම් ලාභ ලබනවා පමණක් නොව, කෘතිම බුද්ධි (AI) උත්පාතය (boom) තුළ ප්‍රධාන භූමිකාවක් ද ඉටු කරයි. ෆේස්බුක් හි මව් සමාගම වන මෙටා (Meta) සමාගම තනතුරු 8,000ක් අහෝසි කරමින් පවතින අතර, පුරප්පාඩුව පැවති තනතුරු 6,000ක් අවලංගු කරමින් සිටියි. එමෙන්ම ඔවුන් මෙම වසරේදී ඩොලර් බිලියන 145ක ප්‍රාග්ධන ආයෝජනයක් සිදු කිරීමට සැලසුම් කර ඇති අතර, ඉන් අතිමහත් බහුතර කොටසක්ම යොමු කර ඇත්තේ කෘතිම බුද්ධි යටිතල පහසුකම් සඳහාය. මයික්‍රොසොෆ්ට් (Microsoft) සමාගම සිය වසර 51ක ඉතිහාසය තුළ පළමු වරට සේවකයන් 8,750ක් දක්වා ඉලක්ක කර ගනිමින් ස්වේච්ඡාවෙන් ඉල්ලා අස්වීමේ (buyout) වැඩසටහනක් ආරම්භ කර ඇත. ඔරකල් (Oracle) සමාගම සේවකයන් 30,000ක් දක්වා ඉවත් කරමින් සිටී. ටයිම් (Time) සඟරාව වෙත සේවකයන් ප්‍රකාශ කර ඇති පරිදි, පසුව තමන්වම අතිරික්ත සේවකයන් බවට පත් කිරීමට හේතු වූ කෘතිම බුද්ධි පද්ධති පුහුණු කිරීම සඳහා සිය අවසන් මාස කිහිපය කැප කළ පුද්ගලයන් ද ඒ අතර වෙති.

කොටස් වෙළඳපොළ විසින් මහා පරිමාණ රැකියා කප්පාදු නිවේදන සඳහා, විශේෂයෙන්ම ඒවා කෘතිම බුද්ධි (AI) ප්‍රතිව්‍යුහගතකරණයන් සමඟ සම්බන්ධ වන විට, ඊට වාසි සහගත ලෙස ප්‍රතිචාර දක්වමින් (rewarding) සිටින අතර, එය වෝල් ස්ට්‍රීට් ජර්නල් (Wall Street Journal) පුවත්පත විසින් “මහා පරිමාණ රැකියා කප්පාදු යුගය” (era of the mega-layoff) ලෙස හඳුන්වන වටපිටාවකට මග පාදා ඇත.

තාක්ෂණික ක්ෂේත්‍රය ශීඝ්‍රයෙන් වර්ධනය වන ලාභ සහ මහා පරිමාණ රැකියා කප්පාදු එකට ඒකාබද්ධ කරමින් සිටින අතරතුර, පාලක පන්තිය විසින් එක රැයකින් රැකියා විනාශ කිරීම සඳහා කාලාන්තරයක් තිස්සේ අත්හදා බැලූ ක්‍රමවේදයක් ලෙස බංකොලොත්භාවය ද යොදා ගනිමින් සිටියි. පසුගිය සතියේ එක රැයකින් බිඳ වැටීමට ලක්වෙමින්, සේවකයන් 17,000කට රැකියා අහිමි කළ ස්පිරිට් එයාර්ලයින්ස් (Spirit Airlines) සමාගම සම්බන්ධයෙන් සිදු වූයේ ද එයම ය. ඒ සඳහා ක්ෂණිකවම බලපෑ හේතුව වූයේ ඉරානයට එරෙහි යුද්ධය හේතුවෙන් ඉන්ධන මිල දෙගුණ වීමයි. ගුවන් සේවා කර්මාන්තයේ මීළඟ වටයේ සමාගම් ඒකාබද්ධ කිරීම් වේගවත් කිරීම සඳහා, ස්පිරිට් සමාගම මූල්‍යමය වශයෙන් මුදවා ගැනීම (bail out) ධවල මන්දිරය විසින් ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී.

කෘතිම බුද්ධිය (AI) ක්ෂණිකවම බලපාන සාධකයක් නොවන අනෙකුත් අංශවල ද මහා පරිමාණ රැකියා කප්පාදු දැනටමත් ක්‍රියාත්මක වෙමින් පවතී. භාණ්ඩ සැපයුම් (Logistics) ක්ෂේත්‍රයේදී, UPS සමාගම සිය ස්වයංක්‍රීය මහා පරිමාණ මධ්‍යස්ථාන (automated mega-hubs) හරහා තනතුරු 68,000ක් අහෝසි කර හෝ අහෝසි කිරීම ඉලක්ක කර ඇති අතර, මෙම වසරේ අගභාගයේදී තවත් මධ්‍යස්ථාන 26ක් වසා දැමීමට නියමිත බව ඔවුන් මෑතකදී නිවේදනය කළේය. මෝටර් රථ ක්ෂේත්‍රයේදී, වොක්ස්වැගන් (Volkswagen) සමාගම 2030 වන විට රැකියා 50,000ක් කප්පාදු කිරීමට ඉලක්ක කරන ඇත.  රෙනෝල්ට් (Renault) සමාගම සිය ඉංජිනේරු ශ්‍රම බලකායෙන් සියයට 15ත් 20ත් අතර ප්‍රමාණයක් කප්පාදු කරමින් සිටියි; එමෙන්ම ඇමරිකානු මෝටර් රථ නිෂ්පාදකයෝ ද දහස් ගණනින් සේවකයන් ඉවත් කරමින් සිටිති.

එසේ වුවද, පාලක පන්තියේ සමස්ත මහා පරිමාණ රැකියා කප්පාදු සැලසුම් තුළ කෘතිම බුද්ධිය (AI) සුවිශේෂී ලෙස කේන්ද්‍රීය භූමිකාවක් ඉටු කරමින් සිටියි. Cash App සහ Square යන සේවාවන්හි හිමිකාරීත්වය දරන මූල්‍ය තාක්ෂණික සමාගමක් වන බ්ලොක් (Block) සමාගමෙහි ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී ජැක් ඩෝර්සි (Jack Dorsey), සමස්ත සමාගමෙන් සියයට 40ක් කප්පාදු කරමින් සිටින අතර ඔහු ප්‍රකාශ කරන්නේ, “ලබන වසර ඇතුළත බහුතරයක් සමාගම් මෙම නිගමනයටම එළඹෙනු ඇතැයි” තමන් විශ්වාස කරන බවයි. 

ඇන්ත්‍රොපික් (Anthropic) සමාගමේ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී ඩාරියෝ ඇමඩේයි (Dario Amodei) අනාවැකි පළ කරන්නේ, වසරක් ඇතුළත සියලුම මෘදුකාංග කේත (software code) පාහේ කෘතිම බුද්ධිය (AI) මගින් ලියවෙනු ඇති බවයි. ගූගල් හි මව් සමාගම වන ඇල්ෆබට් (Alphabet) හි ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී සුන්දර් පිච්චෙයි (Sundar Pichai) පවසන්නේ, ගූගල් හි නව කේතයන්ගෙන් හතරෙන් තුනක්ම දැනටමත් කෘතිම බුද්ධිය මගින් ලියා ඇති බවයි. ආයෝජක විනෝද් ඛෝස්ලා (Vinod Khosla) පුරෝකථනය කරන්නේ 2030 වන විට, “සියලුම රැකියාවලින් සියයට 80ක් කෘතිම බුද්ධියක් (AI) මගින් සිදු කිරීමේ හැකියාව ලැබෙනු ඇති” බවයි.

ගැටලුව පවතින්නේ කෘතිම බුද්ධිය (AI) තුළම නොවේ. එය වෙහෙසකර හා නීරස කාර්යයන් (drudgery) තුරන් කිරීමට සහ ඵලදායිතාව (productivity) විශාල වශයෙන් ඉහළ නැංවීමට මෙන්ම, මානව ඉගෙනීමේ විභවය (potential) අතිශයින් වේගවත් කරන අතරතුර, වැඩ කරන දිනය සෛද්ධාන්තිකව අවම මට්ටමක් දක්වා අඩු කිරීමේ හැකියාව පවතින අතිවිශිෂ්ට තාක්ෂණයකි.

මෙහි ඇති තීරණාත්මක ප්‍රශ්නය වන්නේ මෙම තාක්ෂණය පාලනය කරන්නේ කවුරුන්ද යන්නයි. එය පෞද්ගලික හිමිකාරීත්වයේ විලංගුවලින් නිදහස් කළ යුතුය. කෘතිම බුද්ධි (AI) පද්ධති සංවර්ධනය කිරීම සහ පුහුණු කිරීම යනු වචනයේ පරිසමාප්ත අර්ථයෙන්ම සමාජීය ශ්‍රමයකි (social labor), එබැවින් එහි ප්‍රතිලාභ සැමට හිමි විය යුතුය.

කෘතිම බුද්ධි පද්ධති ගොඩනැගී ඇත්තේ මිලියන සංඛ්‍යාත සේවකයන්ගේ සමුච්චිත ශ්‍රමය, දැනුම සහ නිර්මාණශීලී දායකත්වය මතය: මෘදුකාංග ඉංජිනේරුවන් විසින් ලියන ලද කේත (code), පාරිභෝගික සේවා නියෝජිතයන් විසින් මෙහෙයවන ලද සංවාද, පර්යේෂකයන් සහ දත්ත විද්‍යාඥයන් විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද විශ්ලේෂණ ඒ අතර වේ.

කෘතිම බුද්ධිය (AI) ධනවාදී පද්ධතියේ පදනමටම මාරාන්තික ලෙස පහර දෙයි. අවශ්‍ය කරන ශ්‍රම ප්‍රමාණය වසර කිහිපයක් ඇතුළත සියයට 80කින් අඩු කළ හැකි බවට ඛෝස්ලා අනාවැකි පළ කරන විට, හෝ තාක්ෂණික විධායකයින් කෘතිම බුද්ධිය මගින් ජනිත වන “අතිරික්ත සම්පත්” (abundance) ගැන කතා කරන විට, ඒ පිළිබඳව ඔවුන්ටම වැටහීමක් නොමැති වුවද, ඔවුන් ඒ විස්තර කරන්නේ  ධනවාදය මුළුමනින්ම යල් පැන ගොස් ඇති බවට වන තත්වයන් ය. 

සැබවින්ම, ධනවාදය යටතේ මෙම තාක්ෂණයේ විභවය (potential) කිසිදා සාක්ෂාත් කර ගත නොහැක. මන්ද, ධනවාදයට පැවැත්ම සඳහා මෙම තාක්ෂණය සීමා කිරීමට, විකෘති කිරීමට සහ අවියක් ලෙස යොදා ගැනීමට සිදු වන බැවිනි. එය අතිරික්ත සම්පත් (abundance) වෙනුවට මහා පරිමාණ විරැකියාව නිර්මාණය කරයි. වෙහෙසකර හා නීරස කාර්යයන්ගෙන් (drudgery) මිනිසා නිදහස් කිරීම වෙනුවට, සේවයේ ඉතිරි වන පිරිස සඳහා එම වෙහෙස තවදුරටත් තීව්‍ර කරයි. මානව සංවර්ධනය වෙනුවට, සේවකයන්ගේම දැනුමෙන් ගොඩනැඟූ පද්ධති මගින්ම ඔවුන්ව “අතිරික්ත පිරිසක්” ලෙස නම් කරන පරම්පරාවක් එය විසින් බිහි කරනු ලබයි.

මේ අතර, නව තාක්ෂණය (new technology) සහ එය සංවර්ධනය කිරීමට අවශ්‍ය සම්පත් (resources) මෙන්ම සැපයුම් දාම (supply chains) කෙරෙහි පාලනය තහවුරු කර ගැනීම, අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධයේ (imperialist war) වර්ධනය කෙරෙහි වඩ වඩාත් කේන්ද්‍රීය සාධකයක් බවට පත්ව තිබේ—එම යුද්ධය අද ඉරානයට සහ රුසියාවට එරෙහිවත්, හෙට චීනයට එරෙහිවත් එල්ල වී ඇත.

මෙම ප්‍රහාරයට සමාජවාදී ප්‍රතිචාරය වන්නේ, ධනවාදී දේපළ අයිතියේ “අයිතිවාසිකමට” එරෙහිව වැඩකරන පන්තිය විසින් එල්ල කරනු ලබන සෘජු ප්‍රහාරයකි. කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) නියාමනය කළ යුතු බවට, එය සම්පූර්ණයෙන්ම නතර කළ යුතු බවට හෝ වෘත්තීය සමිති-කළමනාකාරිත්ව මණ්ඩලවල පාලනයට යටත් කළ යුතු බවට බලකරමින් ප්‍රතිචාර දක්වන ව්‍යාජ-වම්මු (pseudo-left), එමඟින් පන්ති අරගලය පිළිබඳ වන කේන්ද්‍රීය ප්‍රශ්නය පිළිබඳ අවධානය වෙනතකට යොමු කරති. තවද බොහෝ අවස්ථාවලදී ඔවුන් මෙම විරෝධය යොමු කරනු ලබන්නේ තාක්ෂණික ප්‍රගතියට එරෙහි ප්‍රතිගාමී ප්‍රහාරයක් එල්ල කිරීම සඳහාය.

වෘත්තීය සමිති නිලධාරිවාදය මෙම අරගලය දියත් කිරීමට අසමත්ය. ඔවුන් එසේ කිරීමට අපේක්ෂා කළත් (ඇත්ත වශයෙන්ම ඔවුන්ට එවැනි වුවමනාවක් නැත), ධනවාදයට සහ ජාතිකවාදයට සහයෝගය දැක්වීමේ පදනම මත ඔවුන් කළමනාකාරිත්වය සමඟ සම්පූර්ණයෙන්ම ඒකාබද්ධ වී සිටීම මීට හේතුවයි.

මහා පරිමාණ සේවක දොට්ට දැමීම්වලට ඔවුන් දැක්වූ ප්‍රතිචාරය වී ඇත්තේ මුළුමනින්ම පාහේ, ඇත්ත වශයෙන්ම වරදකාරී වූ නිහඬතාවයකි. මෝටර් රථ කර්මාන්තය තුළ, එක්සත් මෝටර් රථ සේවක සමිතිය (UAW) පසුගිය වසර දෙකහමාරක කාලය තුළ සිදු වූ දහස් සංඛ්‍යාත රැකියා කප්පාදු පිළිබඳව කිසිවක් පවසා නැත. පසුගිය සතියේ, ස්ටර්ලින් හයිට්ස් එකලස් කිරීමේ කම්හලේ පැවැත්වීමට තිබූ වැඩවර්ජන ඡන්ද විමසීමක් අවසන් මොහොතේදී ඔවුන් අවලංගු කළේය. ඕස්ට්‍රේලියාවේ ජාතික වෘත්තීය සමිති සම්මේලනය මයික්‍රොසොෆ්ට් (Microsoft) සමාගම සමඟ විධිමත් ගිවිසුමකට එළඹ ඇති අතර, ඒ යටතේ කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) මඟින් මෙහෙයවනු ලබන ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීම් සේවකයන්ට වාසිදායක දෙයක් ලෙස ඉදිරිපත් කරන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව මයික්‍රොසොෆ්ට් සමාගම විසින් වෘත්තීය සමිති නිලධාරීන්ට පුහුණුව ලබා දීමට නියමිතය. තවද, සේවා ස්ථාන තුළ කෘත්‍රිම බුද්ධිය භාවිතයට එරෙහිව සිදුවන ඕනෑම නියාමන මැදිහත්වීමකට එරෙහිව ඔවුහු මයික්‍රොසොෆ්ට් ආයතනය සමඟ එක්ව පෙනී සිටිති.

මහජන සහ ලෝක ව්‍යාප්ත කම්කරු පන්ති ව්‍යාපාරයකට නව සංවිධාන ආකෘතීන් අවශ්‍ය වේ: එනම් පවත්නා යාන්ත්‍රණයෙන් ස්වාධීනව ගොඩනගන ලද, වෙනත් අවශ්‍යතා පවතින නිලධාරිවාදයන්ගෙන් අවසර නොපතා ක්‍රියාමාර්ග සූදානම් කිරීමට සහ සම්බන්ධීකරණය කිරීමට හැකියාව ඇති ‘කම්කරු ක්‍රියාකාරී කමිටු’ (rank-and-file committees) වේ. කම්කරු ක්‍රියාකාරී කමිටුවල ජාත්‍යන්තර කම්කරු සන්ධානය (IWA-RFC), ලොව පුරා කර්මාන්තශාලා තුළ ක්‍රියාකාරී කමිටු පිහිටුවමින් ලෝක පරිමාණයෙන් මෙම සංවිධාන ගොඩනැගීම සඳහා පෙනී සිටියි.

එවැනි ව්‍යාපාරයක ප්‍රධාන ඉල්ලීම් විය යුත්තේ:

  • කෘත්‍රිම බුද්ධිය හේතුවෙන් එකදු සේවක දොට්ට දැමීමක් හෝ සිදු නොකළ යුතුය! කෘත්‍රිම බුද්ධිය මඟින් සැබවින්ම ඵලදායිතාව ඉහළ නංවන්නේ නම්, එහි ප්‍රතිලාභ අයිති විය යුත්තේ එම ඵලදායිතාව බිහි කළ සේවකයන්ටය. වැටුප් කප්පාදුවකින් තොරව, සතිපතා වැඩ කරන කාලය ඊට සමානුපාතිකව කෙටි කළ යුතුය. 
  • නව තාක්ෂණය හඳුන්වා දීම කෙරෙහි සේවක පාලනයක් පැවතීම. ඵලදායිතා ප්‍රතිලාභ බෙදා හරින ආකාරය පිළිබඳව සම්පූර්ණ තොරතුරු ලබා ගැනීමට, සැබෑ නිෂේධ බලයක් (veto power) හිමි කර ගැනීමට සහ ඒ කෙරෙහි සැබෑ පාලනයක් පැවැත්වීමට සේවකයන්ට අවස්ථාව තිබිය යුතුය.
  • ස්පිරිට් (Spirit) සේවකයන් සහ තාක්ෂණික ක්ෂේත්‍රය තුළ රැකියා අහිමි වූ ලක්ෂ සංඛ්‍යාත පිරිස ද ඇතුළුව, යම් හේතුවක් නිසා දැනටමත් රැකියා අහිමි වී ඇති සියලුම සේවකයන් සඳහා හොඳ වැටුපක් සහිත, තෘප්තිමත් රැකියා ලබා දීම.
  • ප්‍රධාන පෙළේ තාක්ෂණික සමාගම්, බැංකු සහ මූල්‍ය ආයතන පොදු අයිතියට පවරා ගැනීම (රාජසන්තක කිරීම) සහ කෘත්‍රිම බුද්ධි තාක්ෂණයන්හි ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පාලනය සහ අයිතිය ද ඇතුළුව, ඒවා වැඩකරන පන්තියේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පාලනය යටතේ පවතින පොදු උපයෝගිතා සේවාවන් බවට පරිවර්තනය කිරීම.

සේවක දොට්ට දැමීම්වලට සහ “කෘත්‍රිම බුද්ධි ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීම්වලට” එරෙහි අරගලය කර්මාන්තශාලාවෙන් කර්මාන්තශාලාවට හෝ රටින් රටට (තනි තනිව) දියත් කළ නොහැකිය. මහා පරිමාණ සමාගම් ගෝලීය මට්ටමින් ක්‍රියාත්මක වන අතර, දේශසීමා හරහා වැඩ මාරු කරමින් (shift)  සේවකයන් එකිනෙකා කෙටවීම සඳහා ජාතිකවාදය භාවිත කරයි. මීට ඇති එකම පිළිතුර වැඩකරන පන්තියේ ජාත්‍යන්තර එකමුතුවයි. එනම් තාක්ෂණ, සැපයුම් (logistics), නිෂ්පාදන, අධ්‍යාපන ඇතුළු සෑම ක්ෂේත්‍රයකම සේවකයන් පොදු අරගලයක් තුළට ඒකාබද්ධ කිරීමයි.

ජීවනෝපායන් විනාශ කරනවා වෙනුවට තාක්ෂණය මිනිස් සංවර්ධනයට සේවය කරන අනාගතයක් සහ වැඩකරන පන්තිය අතර බාධාවක්ව පවතින්නේ තාක්ෂණික ගැටලුවක් නොව, සමාජීය සහ දේශපාලනික ගැටලුවකි; එනම් නිෂ්පාදන මාධ්‍යයන්ගේ පුද්ගලික අයිතියයි. අප විසින් පරාජය කළ යුත්තේ එයයි.

(අවධාරණය පරිවර්තනයේදී එක් කෙරුණි)

කෘතීම බුද්ධිය (AI) හේතුවෙන් සිදුවන රැකියා කප්පාදු රැල්ලට එරෙහිව කම්කරුවන්ට සටන් කළ හැක්කේ කෙසේද? Read More »

Trump visit

අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධයේ ගෝලීය පිපිරීමක් මධ්‍යයේ ට්‍රම්ප් සහ ෂී හමුවේ

අන්ඩ්‍රේ ඩෙමන් විසිනි. 

මෙහි පළවන්නේ ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (WSWS) 2026 මැයි 13 දින “Trump and Xi to meet amid global eruption of imperialist war” යන හිසින් පළවූ අන්ඩ්‍රේ ඩෙමන් විසින් ලියන ලද ඉදිරිදර්ශන ලිපියේ සිංහල පරිවර්තනය යි. 

Trump visit
2026 මැයි 11 වන සඳුදා දින බීජිංහිදී, ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප්ගේ සංචාරයට පෙර බීජිං ජාත්‍යන්තර අගනුවර ගුවන් තොටුපළ වෙත ළඟා වන ඇමරිකානු ගුවන් හමුදාවට අයත් බෝයිං C-17 ග්ලෝබ්මාස්ටර් III (Boeing C-17 Globemaster III) ප්‍රවාහන ගුවන් යානයක් මිනිසුන් විසින් රූපගත කරනු ලබයි. [AP ඡායාරූපය/ඇන්ඩි වොන්ග්]

වොෂින්ටනය විසින් දියත් කරන ලද අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධයක ගෝලීය ප්‍රචණ්ඩකාරී රැල්ලක් මධ්‍යයේ, ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සහ චීන ජනාධිපති ෂී ජින්පිං මේ සතියේදී බීජිංහිදී හමුවීමට නියමිතය.

දකුණු කොරියාවේ පැවැති ඒපෙක් (APEC) සමුළුවට සමගාමීව ඔවුන් අතර පැවැති හමුවෙන් පසු ගත වූ මාස හයක කාලය තුළ, එක්සත් ජනපදය වෙනිසියුලාවේ ජනාධිපතිවරයාව පැහැරගෙන, ඉරානයට එරෙහිව යුද්ධයක් දියත් කර ඇති අතර, ගෝලීය බලශක්ති සහ ආහාර අර්බුදයක් නිර්මාණය කරමින් හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය ද අවහිර කර ඇත. ඉරානය සහ වෙනිසියුලාව යන රටවල් දෙකෙහිම තෙල් අපනයනයන් සඳහා වන විශාලතම ගමනාන්තය චීනය වේ. එම රටවලට එරෙහිව ට්‍රම්ප් දියත් කර ඇති යුද්ධ, චීනයම ඉලක්ක කරගත් ගෝලීය ගැටුමක ආරම්භක ගැටුම් වේ.

ට්‍රම්ප් විසින් දියත් කරන ලද ලෝක ව්‍යාප්ත මහා යුද ගින්න මධ්‍යයේ, ‘නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස්’ (New York Times) පුවත්පත සිය සඳුදා කලාපයේ ප්‍රධාන පුවත ලෙස “ට්‍රම්ප් බීජිං බලා යන විට, චීනය සටනකට ‘සන්නද්ධව සහ සූදානමින්’ (Locked and Loaded) සිටියි” යන මාතෘකාවෙන් යුත් ලිපියක් පළ කළේය.

සැබවින්ම, “සන්නද්ධව සහ සූදානමින්” (locked and loaded) සිටින්නේ ට්‍රම්ප්ගේ ධවල මන්දිරයයි. මාස ගණනාවක් තිස්සේ, එක්සත් ජනපද හමුදාව කැරිබියන් සහ පැසිෆික් කලාපයන්හි බෝට්ටු මුහුදේදීම පුපුරවා හරිමින්, සිවිල් වැසියන් මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරම් කළ බව පවසමින් ඔවුන්ව සමූල ඝාතනය කරමින් සහ “සම්බාධක පැනවූ” තෙල් ප්‍රවාහනය කළ බවට වන ව්‍යාජ හේතු මත ජාත්‍යන්තර මුහුදු සීමාවන්හිදී තෙල් නැව් (tanker) අත්අඩංගුවට ගනිමින් සිටී. ඇමරිකානු හමුදා ඉරාන ජාතිකයන් 3,000 කට වඩා ඝාතනය කර ඇති අතර, අප්‍රේල් 7 වන දින ට්‍රම්ප් තර්ජනය කළේ “සම්පූර්ණ ශිෂ්ටාචාරයක් අද රාත්‍රියේ විනාශ වී යනු ඇත, එය කිසිදා නැවත බිහි කළ නොහැකි වනු ඇත” යනුවෙනි.

ට්‍රම්ප් නායකත්වය දෙන්නේ දැඩි අර්බුදයකට මුහුණ දී සිටින රජයකටය. ඔහු ඉරාන යුද්ධය දියත් කළේ එයින් ඉරාන රජය කඩිනමින් පෙරළා දැමීමට හැකි වනු ඇතැයි යන විශ්වාසය ඇතිවය. දැන්, සිය යුද අරමුණු සාක්ෂාත් කර ගැනීමට අපොහොසත් වී ඇති බැවින්, ට්‍රම්ප් චීනයේ සහය පතමින් සිටින අතර, එය මෙම සංචාරයේ ප්‍රධානතම අරමුණක් ද වේ.

මැයි 4 වන දින මහා භාණ්ධාගාර ලේකම් ස්කොට් බෙස්න්ට් ෆොක්ස් නිවුස් (Fox News) නාලිකාවට පැවසූ පරිදි:

“එබැවින් මෙම ජාත්‍යන්තර මෙහෙයුමට සහය දැක්වීම සඳහා අප හා එක්වන ලෙස මම චීනයෙන් ඉල්ලා සිටිමි. සමුද්‍ර සන්ධියේ පූර්ණ පාලනය අප සතුව පවතී. ඔවුන් යම් රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික ක්‍රියාමාර්ග ඔස්සේ ඉදිරියට පැමිණ, ඉරාන ජාතිකයන් ලවා සමුද්‍ර සන්ධිය විවෘත කරවා ගැනීමට කටයුතු කරන්නේ කෙසේදැයි අපි බලමු.”

චීන පාර්ශවයෙන්, ‘ග්ලෝබල් ටයිම්ස්’ (Global Times) පුවත්පතේ හිටපු කර්තෘ හූ සිජින් (Hu Xijin) මෙසේ ලියා තිබේ: “එක්සත් ජනපදය මෙම අදූරදර්ශී ලෙස අවුල් කරගත් යුද්ධය චීනයේ අවශ්‍යතාවලට හානි කිරීම සඳහා භාවිත කිරීමට උත්සාහ කරන්නේ නම්, එක්සත් ජනපදයට අහිමි වන දේට වඩා ලැබෙන දේ බෙහෙවින් අඩු බව තහවුරු කෙරෙන, භාවිත කළ හැකි බොහෝ තුරුම්පු චීනය සතුව පවතින බව මම විශ්වාස කරමි.” ‘ෆිනෑන්ෂල් ටයිම්ස්’ (Financial Times) පුවත්පතේ ගිඩියන් රැච්මන් මෙසේ අදහස් දක්වා තිබේ: “කෙසේ වුවද, සැබෑ තත්ත්වය නම්, එය ට්‍රම්ප් ප්‍රිය කරන වාක්‍ය ඛණ්ඩයක් භාවිත කරමින් පවසන්නේ නම් — ‘තුරුම්පු අතැතිව’ සිටින්නේ ෂී ජින්පිං” යන්නයි.

බීජිං වෙත පැමිණීමේදී, ට්‍රම්ප් තමන් සමඟ විවිධ ප්‍රතිලාභ මෙන්ම තර්ජන ද (carrots and sticks) රැගෙන එනු ඇත. ප්‍රතිලාභ ලබාදීමේ පාර්ශවය සැලකීමේදී, ඔහු සමඟ ප්‍රමුඛ පෙළේ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරීන් සහ මූල්‍ය ප්‍රධානීන්ගෙන් සමන්විත පිරිසක් පැමිණ සිටිති. ඒ අතර ටිම් කුක් (Apple), ඉලොන් මස්ක් (Tesla), ලැරී ෆින්ක් (BlackRock), ස්ටීවන් ෂ්වාට්ස්මන් (Blackstone), ඩේවිඩ් සොලමන් (Goldman Sachs), ජේන් ෆ්‍රේසර් (Citi), මෙන්ම බෝයිං (Boeing), කාගිල් (Cargill), මෙටා (Meta), මයික්‍රෝන් (Micron), ක්වාල්කොම් (Qualcomm), වීසා (Visa) සහ මාස්ටර්කාඩ් (Mastercard) යන සමාගම්වල විධායක නිලධාරීහු ද වෙති. එහිදී දෙපාර්ශවයටම වාසිදායක වන විවිධ ගනුදෙනු ඉදිරිපත් කරනු ඇත.

කෙසේ වුවද, මේ සියල්ලටම යටින් දිවෙන්නේ බීජිං පාලනයට එරෙහිව ආර්ථික හා මිලිටරි ක්‍රියාමාර්ග විශාල වශයෙන් දැඩි කිරීමේ අඛණ්ඩ තර්ජනයයි.

ඇමරිකානු මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනයේ ප්‍රමුඛ කොටස් වෙනුවෙන් පෙනී සිටිමින්, ‘වෝල් ස්ට්‍රීට් ජර්නල්’ (Wall Street Journal) කතුවැකි මණ්ඩලය බීජිං සමුළුව හඳුන්වා දෙන්නේ, ට්‍රම්ප්ව “ආතතීන් ලිහිල් කිරීමේ” (detente) පිළිවෙතකින් ඉවතට යොමු කළ හැකිද යන්න පිළිබඳ පරීක්ෂණයක් ලෙසය; ඔවුන්ගේ දෘෂ්ටියට අනුව, මෙම පිළිවෙත මඟින් ප්‍රධාන උපායමාර්ගික අවශ්‍යතා අත්හැර දැමීමේ අවදානමක් පවතී. ධවල මන්දිරයේ ප්‍රචාරය අනුව මෙය “‘ස්ථාවරත්වයක්’ සෙවීමක්” බව වුවද, ට්‍රම්ප්ගේ “පෞද්ගලික” රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකභාවය සහ ගනුදෙනු පසුපස හඹා යාම, ෂීගේ “ඇමරිකානු විරෝධී අරමුණු” ලෙස එම පුවත්පත විස්තර කරන දේ සමඟ ගැටිය හැකි බවට ජර්නල් පුවත්පත අනතුරු අඟවයි.

වැඩිම කරුණු ප්‍රමාණයක් අනාවරණය වන්නේ ජර්නල් පුවත්පතේ පුළුල් මූලෝපායික නිගමනයෙනි: එය චීනය එක්සත් ජනපද ප්‍රතිවාදීන් අතර “ප්‍රධාන මූල්‍ය හිමිකරු සහ කාර්මික පදනම” ලෙස දක්වන අතර, “දෙවන ට්‍රම්ප් පරිපාලනය ආතතීන් ලිහිල් කිරීමට (detente) උත්සාහ කරමින් සිටින බවත්, ට්‍රම්ප් මහතා එහි ප්‍රධාන සාමවාදියා (chief dove) වන බවත්” වීමේ අනතුර අඟවයි. නැවත සන්නද්ධ වීම සඳහා “ඩොලර් ට්‍රිලියන 1.5 ක ආරක්ෂක අයවැයක් සම්මත කරන ලෙස” පැහැදිලිවම ඉල්ලා සිටින එම පුවත්පත, (ගැටුම්වල ඇති වන) ඕනෑම විරාමයක් පිළිගත හැක්කේ නැවත සන්නද්ධ වීම සඳහා ලැබෙන සහන කාලයක් (breathing space) ලෙස පමණක් බව අවධාරණය කරයි. එය සෘජුවම මෙසේ අනතුරු අඟවයි: “ලෝකයේ ප්‍රමුඛතම බලවතා ලෙස පවතින එක්සත් ජනපදය පෙරළා දැමීම සඳහා ෂී මහතා දිගුකාලීන සැලසුමක (long game) නිරතව සිටියි.”

ට්‍රම්ප්-ෂී සමුළුව පැවැත්වෙන්නේ ඇමරිකානු පාලක පන්තිය මුහුණ දී සිටින මූලික උපායමාර්ගික අර්බුදය මධ්‍යයේ ය. එනම්, ඇමරිකාවේ ආර්ථික ආධිපත්‍යය දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ පිරිහීමට ලක්වීම හමුවේ එය පියවා ගැනීමට වොෂින්ටනය වඩ වඩාත් ආක්‍රමණශීලී යුද බලයක් භාවිතා කිරීමට උත්සාහ කර ඇත. චීනයේ අඛණ්ඩ වර්ධනය මෙම තත්ත්වය සමග සමපාත වී ඇති අතරම, එය තවදුරටත් තීව්‍ර කිරීමට ද හේතු වී තිබේ.

චීනය සමඟ යුද්ධයකට යොමු වීමේ මෙම ප්‍රවණතාවය තුළ සංස්ථාපිත මාධ්‍යයන් ප්‍රධාන භූමිකාවක් ඉටු කරයි. වෙළඳාම, ආයෝජන සහ කාර්මික ව්‍යාප්තිය හරහා මෙන්ම, දශක ගණනාවක් තිස්සේ එක්සත් ජනපදය විසින්ම ප්‍රවර්ධනය කරන ලද “නිදහස් වෙළඳ” නීති රීතිවල විධිමත් රාමුව තුළ චීනය ලබා ඇති ආර්ථික හා තාක්‍ෂණික දියුණුව, ඇමරිකාවට එල්ල වූ භෞතික තර්ජනයක් ලෙස එම මාධ්‍ය විසින් හුවා දක්වනු ලබයි. එමගින් චීනයට එරෙහිව බලහත්කාරය පෑම, සම්බාධක පැනවීම සහ යුද්ධය ආදිය “සාධාරණීකරණය” කිරීමට ඔවුන් උත්සාහ කරයි.

වසර ගණනාවක් පුරා එල්ල වූ ඉහළ යන තීරුබදු සහ තාක්ෂණික තහංචි මඟින් චීන කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රය අඩපණ කිරීමට හැකි වී නොමැත. ඒ වෙනුවට, එමඟින් සිදුව ඇත්තේ මූලික ගමන් මඟ වෙනස් කිරීමට අපොහොසත් වෙමින්, ඉහළ මිල ගණන් සහ ආර්ථික අස්ථාවරත්වය හරහා ඇමරිකානු කම්කරුවන් මත විශාල පිරිවැයක් පැනවීමයි. චීනයේ කාර්මික ස්ථාවරත්වය වඩාත් පැහැදිලි සංඛ්‍යාලේඛන මඟින් සනාථ වේ: BYD මෝටර් රථ සමාගම 2025 වසරේදී සම්පූර්ණ විද්‍යුත් මෝටර් රථ මිලියන 2.26ක් අලෙවි කරමින්, ගෝලීය වශයෙන් ටෙස්ලා (Tesla) සමාගමට වඩා වාහන 600,000කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් අලෙවි කර ඇත. එම වාහන ඇමරිකානු වෙළඳපොළට ඇතුළු වීම වළක්වා ඇත්තේ සියයට 247.5ක අසාමාන්‍ය තීරුබදු පැනවීමක් මඟින් පමණි.

වර්තමානයේ ලොව පුරා නිෂ්පාදනය වන සෑම මානවරූපී රොබෝවරුන් (humanoid robots) පස් දෙනෙකුගෙන් හතර දෙනෙකුම අපනයනය කරනු ලබන්නේ චීන සමාගම් විසිනි. එහිදී යුනිට්‍රී (Unitree) සමාගම පමණක් 2025 වසරේ ඒකක 5,500ක් අපනයනය කිරීමෙන් පසු, මෙම වසරේදී ඒකක 20,000ක ඉලක්කයක් කරා ගමන් කරයි. ඩී.ජේ.අයි (DJI) ඩ්‍රෝන නිෂ්පාදන සමාගම ඇමරිකානු පාරිභෝගික ඩ්‍රෝන වෙළඳපොළ ආක්‍රමණය කර ඇති අතර, ජාත්‍යන්තර වාණිජ ඩ්‍රෝන ක්ෂේත්‍රයේ ද ප්‍රමුඛ කොටසක් හිමිකරගෙන සිටියි. කෘතිම බුද්ධිය (AI) සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, චීනයේ විවෘත මූලාශ්‍ර (open-source) මහා පරිමාණ භාෂා ආකෘති (large language models), ඇමරිකාවේ ප්‍රමුඛතම පද්ධතිවල පිරිවැයෙන් සුළු කොටසක් වැය කරමින් ඒවායේ මට්ටමට (benchmark points) ඉතා සමීප වීමට සමත්ව ඇත.

නමුත් ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයේ ප්‍රකාශන කිසිවිටෙකත් පැහැදිලිව පෙනෙන්නට තිබෙන මෙම ප්‍රශ්නය නොඅසයි: චීනය මෙතරම් වේගයෙන් ඇමරිකානු ආර්ථිකයට සමීප වන්නේ සහ ඇතැම් ක්ෂේත්‍රවලින් ඇමරිකාව අභිබවා යන්නේ ඇයි? ඇත්ත වශයෙන්ම, එක්සත් ජනපදයට (ආරම්භයේදීම) ඉතා විශාල වාසියක් තිබුණි. 1980 වසරේදී ලෝක දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් (GDP) සියයට 25ක් පමණ එක්සත් ජනපදය සතු වූ අතර, චීනයේ කොටස වූයේ සියයට 2ක් පමණි.

දශක ගණනාවක් තිස්සේ ඇමරිකානු ප්‍රතිපත්තිය මෙහෙයවනු ලැබුවේ එක් අරමුණක් මගිනි: එනම් කිනම් හෝ මිලක් ගෙවා පාලක ප්‍රභූ පැලැන්තිය අසීමිත ලෙස තරබාරු කිරීමයි. ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදය, එම පන්තිය පොහොසත් කළ, එක්සත් ජනපද කර්මාන්ත විනාශ වීමට මග පෑදූ සහ ලොව පුරා යුද්ධ දියත් කළ මූල්‍යකරණ (financialization) ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කළේය. ඇමරිකානු යුද්ධ, මිලිටරිවාදය සහ ධනවතුන් මුදාගැනීම සඳහා ලබා දුන් නිමක් නැති මූල්‍ය සහනාධාර (bailouts) මගින් පෝෂණය වූ ෆෙඩරල් ණය ප්‍රමාණය දැන් ඩොලර් ට්‍රිලියන 40කට ආසන්න වෙමින් පවතී.

ඇමරිකාවේ ඉහළ යන ණය බර සහ ප්‍රතිවිරුද්ධ පාර්ශවයන් බටහිර මූල්‍ය පද්ධතියෙන් ඉවත් කිරීම සඳහා සම්බාධක දැඩි ලෙස භාවිතා කිරීම හේතුවෙන්, ලොව ප්‍රධාන සංචිත මුදල් ඒකකය ලෙස ඩොලරයේ සුරක්ෂිතභාවය පිළිබඳ සැකයන් මතු වී ඇති බව නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස් පුවත්පත සඳහන් කළේය.

ඇමරිකානු කතිපයාධිකාරය (Oligarchy) ලෝකය තුළ තමන් සතු බලය හීන වීම පිළිගැනීමට සූදානම් නැත. මෙම සමුළුවේ නිශ්චිත ප්‍රතිඵලය කුමක් වුවත්, ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදය සූදානම් වන්නේ මේ වසරේ ට්‍රම්ප්ගේ ක්‍රියාවන් මගින් පෙන්වා දුන් පරිදි චීනයට එරෙහි සෘජු යුද්ධයකට ය. ඉරානය, ලෙබනනය, යුක්රේනය, වෙනිසියුලාව සහ කැරිබියන් කලාපය තුළ පවතින ගැටුම් එම මහා යුද්ධය සඳහා වන පර්යේෂණාගාර, පෙරහුරු සහ මූලික ගැටුම් පමණි.

බීජිං පාලනය සමඟ පවතින ගැටුම කෙරෙහි ට්‍රම්ප් පරිපාලනය ප්‍රමාණවත් අවධානයක් යොමු නොකරන බවට ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂය විවේචනය කර ඇත. සෙනෙට් සභා සන්නද්ධ සේවා කමිටුවේ ජ්‍යෙෂ්ඨ ඩිමොක්‍රටික් සාමාජිකයෙකු වන රෝඩ් අයිලන්ඩ් (Rhode Island) ප්‍රාන්තයේ සෙනෙට් සභික ජැක් රීඩ් ‘ෆොක්ස් නිව්ස් සන්ඩේ’ වැඩසටහනට පවසා ඇත්තේ, “ජනාධිපති ට්‍රම්ප් මෙම හමුවට සහභාගී වන්නේ අතිශය දුර්වල මට්ටමක සිට” බවයි. ඔහු වැඩිදුරටත් සඳහන් කළේ, “දැන් පවතින්නේ එකතැන පල්වෙන තත්ත්වයක්. ලෝක තෙල් සම්පතින් සියයට 20ක් ඉරානය විසින් අවදානමට ලක් කර තිබේ,” යනුවෙනි.

ඩිමොක්‍රටික් පාක්ෂිකයන්ගේ කනස්සල්ලට හේතුව යුද්ධයේ පවතින සාපරාධී බව නොව, මැදපෙරදිග කලාපයේ සිදුවන මෙම පසුබෑම හේතුවෙන් තම ප්‍රධාන අරමුණ වන චීනය සමඟ පවතින ගැටුම උත්සන්න කිරීම සඳහා අවශ්‍ය සම්පත් සහ විශ්වසනීයත්වය ගිලිහී යාමයි.

චීන නිලධාරිවාදය ද මින් මිදීමට ප්‍රගතිශීලී මාවතක් ඉදිරිපත් නොකරයි. එය ලෝක ධනේශ්වර වෙළඳපොළට සහ ජාතික රාජ්‍ය අවශ්‍යතා ආරක්ෂා කිරීමේ අරමුණට බැඳී පවතින අතර, නැවත නැවතත් අධිරාජ්‍යවාදය සමඟ එකඟතාවයකට පැමිණීමට උත්සාහ කර ඇත. එහෙත් වොෂින්ටනය එවැනි එකඟතාවයක් ලබා දීමට වඩ වඩාත් අකමැති වන අතරම, එසේ ලබා දීමටද නොහැක.

මෙම අර්බුදය විසඳිය හැක්කේ ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ ස්වාධීන මැදිහත්වීම හරහා පමණි. එනම්, යුද්ධයට, ආඥාදායකත්වයට සහ ඒ දෙකම නිර්මාණය කරන ධනේශ්වර පද්ධතියට එරෙහි පොදු අරගලයක් තුළ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය, චීනය සහ ලොව පුරා විසිරී සිටින කම්කරුවන් එක්සත් කිරීම මගිනි.

ජාත්‍යන්තර මැයි දින අන්තර්ජාල රැලිය සමාරම්භ කරමින්, ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (WSWS) ජාත්‍යන්තර කර්තෘ මණ්ඩල සභාපති ඩේවිඩ් නෝර්ත් මෙසේ ප්‍රකාශ කළේය: “ලෝක යුද්ධය යනු අනාගත තර්ජනයක් නොව, දැනටමත් දිගහැරෙමින් පවතින යථාර්ථයකි.’ දැනට සිදුවෙමින් පවතින යුද්ධ, ‘ලෝක ආර්ථිකය සහ ජාතික රාජ්‍ය පද්ධතිය අතර පවතින නොවිසඳුණු ප්‍රතිවිරෝධතාවය විසින් මෙහෙයවනු ලබන අඛණ්ඩ ගමන් පථයක අංගයන්” බව නෝර්ත් තවදුරටත් සඳහන් කළේය.

අධිරාජ්‍යවාදී ම්ලේච්ඡත්වයේ ගෝලීය පිපිරීම නැවැත්විය හැක්කේ සමාජවාදී වැඩපිළිවෙලක් පදනම් කරගත් ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තියේ මැදිහත්වීමෙන් පමණි. හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව, සමාජවාදී සමානතා පක්ෂ සහ ක්‍රියාකාරී කම්කරු කමිටුවල ජාත්‍යන්තර කම්කරු සන්ධානය එම අරගලය සඳහා වන සංවිධාන ලොව පුරා ගොඩනඟමින් සිටී.

(අවධාරණය පරිවර්තනයේදී එක් කෙරුණි)

අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධයේ ගෝලීය පිපිරීමක් මධ්‍යයේ ට්‍රම්ප් සහ ෂී හමුවේ Read More »

Cuba

කියුබාවට සහ ලතින් ඇමරිකාවට එරෙහි වොෂින්ටනයේ ප්‍රහාරය: 20 වන සියවස අහෝසි කිරීමේ ධනවාදී ධාවනයේ මුඛ්‍ය පෙරමුණක්

අන්ඩ්‍රියා ලෝබෝ විසිනි. 

මෙහි පළවන්නේ ලෝක සමාජවාදී වෙබ් අඩවියේ (WSWS) 2026 මාර්තු 18 වන දින  “Washington’s assault on Cuba and Latin America: A key front in the capitalist drive to abolish the 20th century” යන හිසින් පළවූ අන්ඩ්‍රියා ලෝබෝ  විසින් ලියන ලද ඉදිරිදර්ශන ලිපියේ සිංහල පරිවර්තනය යි. 

Cuba
මතන්සාස්, කියුබාව [ඡායාරූපය Greg0611 / CC BY 4.0]

සඳුදා දිවයින (කියුබාව) පුරා සම්පූර්ණ විදුලි කප්පාදුවකට සමගාමීව, එක්සත් ජනපද ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් වාර්තාකරුවන්ට පුරසාරම් දෙඩුවේ, “කියුබාව අල්ලා ගැනීමේ ගෞරවය මට ලැබෙනු ඇතැයි මම විශ්වාස කරවා. ඒක ලොකු ගෞරවයක්”,යනුවෙනි.

“මම ඒක නිදහස් කළත්, ලබා ගත්තත්, මට හිතෙනවා  ඒකෙන් මට ඕන දෙයක් කරන්න පුළුවන් කියලා,” ඔහු එය පැවසුවේ, “බිග් ස්ටික්” ( Big Stick) රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකත්වයේ නිර්මාතෘ වන තියඩෝර් රූස්වෙල්ට් පවා ලැජ්ජාවට පත් කරන   ආකාරයේ මැර කල්ලිවාදයකිනි.

ජනවාරි 29 වන දින ට්‍රම්ප් විසින් කියුබාව “ජාතික හදිසි අවස්ථාවක්” ලෙස නම් කිරීමෙන් සහ මෙම දූපත් රාජ්‍යයට එරෙහිව සම්පූර්ණ බලශක්ති සම්බාධක පැනවීමෙන් පසු හවානා විසින් ලබා දුන් ප්‍රධාන අත් හැරීම් මාලාවකින් පසුව මෙම උද්දච්ච ප්‍රකාශ නිකුත් විය. 

සති කිහිපයක් ඇතුළත, කියුබානු රජය විසින් පෞද්ගලික ව්‍යාපාර පුළුල් කරමින් සහ රාජ්‍ය-පෞද්ගලික හවුල්කාරිත්වයන්ට ඉඩ සලසමින් පුළුල් ආර්ථික “ප්‍රතිසංස්කරණ” නිවේදනය කර ඇත. කියුබානු-ඇමරිකානු ත්‍රස්තවාදීන්ගේ සන්නද්ධ ආක්‍රමණයක් විමර්ශනය කිරීමට උදව් කිරීම සඳහා දිවයිනට FBI “විශේෂඥයින්”ට ආරාධනා කර තිබේ. මියාමි හි එක්සත් ජනපද සංගත සහ පිටුවහල් “ගුසානෝ (gusano)”ධනපතියන් හා සමග  සබදකම් සදහා විවෘතව තැත් කර ඇත. එමෙන්ම ඉන්ධන අවහිර කිරීම සහ “ආරක්ෂක සහයෝගීතාව” සම්බන්ධයෙන් ට්‍රම්ප් පරිපාලනය සමඟ අඛණ්ඩ සාකච්ඡා තහවුරු කර ඇත.

බදාදා දින, කියුබාවේ ජනාධිපති මිගෙල් ඩියාස්-කැනල් විසින් “දිනපතාම පාහේ” ට්‍රම්ප් සිදු කරනු ලබන තර්ජන හෙළා දුටු අතර, ඊට “නොනැමෙන ප්‍රතිරෝධය” ප්‍රකාශ කළ නමුත් ඔහුගේ පරිපාලනයේ ක්‍රියාමාර්ග යටත් වීමක් පෙන්නුම් කරයි. නියෝජ්‍ය අගමැති ඔස්කාර් පෙරෙස්-ඔලිවා එන්බීසී ප්‍රවෘත්ති වෙත පැවසුවේ “ඇමරිකානු සමාගම් සමඟ සහ එක්සත් ජනපදයේ වෙසෙන කියුබානුවන් සහ ඔවුන්ගේ පරම්පරාවන් සමඟ ද නම්‍යශීලී වාණිජ සම්බන්ධතාවයක් පැවැත්වීමට කියුබාව විවෘත” බවයි.

මෙය ෆිදෙල් කැස්ත්‍රෝ විසින් පිටුවහල් ප්‍රාග්ධනය සඳහා දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ පනවා තිබූ තහනමේ ඓතිහාසික ආපසු හැරීමකි. ආක්‍රමණ, ත්‍රස්තවාදී බෝම්බ ප්‍රහාර සහ ඝාතන උත්සාහයන් හරහා අර්ධ යටත් විජිත යුගය නැවත ඇති කිරීමට උත්සාහ කළ ස්ථරවලට එරෙහිව ආරක්ෂාවක් ලෙස මෙය යුක්ති සහගත කරන ලදී.

එහෙත් මෙය පාලන තන්ත්‍ර වෙනසක් සඳහා ධවල මන්දිර බල කිරීම් සන්සුන් කිරීමට කිසිවක් කර නැත. අඟහරුවාදා ඕවල් කාර්යාලයේ ට්‍රම්ප් අසල වාඩි වී සිටි රාජ්‍ය ලේකම් මාර්කෝ රුබියෝ, හවානාහි ව්‍යාපාරික-ගැති පියවර ප්‍රමාණවත් නොවන බව පවසා ප්‍රතික්ෂේප කළේය: “ඔවුන්ට එය නිවැරදි කළ නොහැක. එබැවින් ඔවුන් බරපතල ලෙස වෙනස් විය යුතුය. ඔවුන් ඊයේ නිවේදනය කළ දෙය ප්‍රමාණවත් තරම් නාටකාකාර නොවේ. එය එය නිවැරදි කිරීමට සමත් නැත.”

කැස්ත්‍රෝ පවුල දිවයිනේ අඛණ්ඩව රැඳී සිටීම ගැනත්, ඩයස්-කැනල්  සම්බන්ධයෙන් “ඉවත් කිරීමේ” පියවරක් ගැනීම සහ “වරාය, බලශක්තිය සහ සංචාරක ව්‍යාපාරය සම්බන්ධ ගණුදෙනු” – වෙනත් වචන වලින් කිවහොත්, එකඟතාවයට එළඹුණු නැවත-යටත්විජිතකරණ පැකේජයක්– පිළිබඳව ට්‍රම්ප්ගේ කණ්ඩායම සාකච්ඡා කරමින් සිටින බව USA Today වාර්තා කර ඇත.

එක්සත් ජනපදය කියුබාව වටලෑම, අර්ධගෝලයේ සෑම රටකම ඉරණම සෘජුවම නියම කිරීමට සහ ඔවුන්ගේ සියලු සම්පත් අත්පත් කර ගැනීමට වොෂින්ටනයට ඇති අයිතිය තහවුරු කරන මොන්රෝ මූලධර්මයේ ට්‍රම්ප්ගේ “ට්‍රම්ප් අනුෂංගය” (Trump Corollary) යටතේ වන පුළුල් අධිරාජ්‍යවාදී ප්‍රහාරයක සංරචකයකි.

ඇමරිකානු මහජනතාවට එය අලෙවි කරන ආකාරය පිළිබඳ විවාදවලට අමතරව, පාලන තන්ත්‍රයන් වෙනස් කිරීමේ ජන සංහාරක මෙහෙයුමට පක්ෂ දෙකම සහ සංගත (large company) මාධ්‍ය සහාය දක්වයි. පක්ෂයේ “ප්‍රගතිශීලී” පාර්ශ්වයේ කොටසක් ලෙස සැලකෙන ඩිමොක්‍රටික් කොන්ග්‍රස් සභික රෝ ඛන්නා, X සමාජ මාධ්‍යය තුළ එයට අනුමැතිය දෙමින් “(එවැනි) ගිවිසුමක් ඇමරිකානු සහ කියුබානු ව්‍යවසායකයින්ට කියුබාවේ ආයෝජනය කිරීමට සහ කියුබාව ආර්ථික වශයෙන් යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමට සහ නවීකරණය කිරීමට උපකාරී වනු ඇත,” යනුවෙන් ලිව්වේය.

මේ මස මුලදී මියාමි හි පැවති ෂීල්ඩ් ඔෆ් ද ඇමරිකාස් (Shield of the Americas) සමුළුවේදී, ට්‍රම්ප් විසින් ආර්ජන්ටිනාව, ඉක්වදෝරය, පැරගුවේ, චිලී සහ අර්ධගෝලයේ වෙනත් තැන්වල අන්ත දක්ෂිණාංශික පාලන තන්ත්‍ර සහ සහචරයින් පොදු වැඩසටහනක් සඳහා එක් කරන ලදී. එමගින් හමුදාකරණය, මහජන මර්දනය සහ ජීවන තත්වයන්ට සහ සමාජ වැඩසටහන් වලට දැවැන්ත ප්‍රහාරයක් එල්ල කිරීම අරමුණු කර ගෙන ඇත. 

ට්‍රම්ප් ෆැසිස්ට්වාදී කලාපීය නායකයින්ට පැවසුවේ “කියුබාව එහි ජීවිතයේ අවසාන මොහොතේ පසුවෙන,” බවයි. ඊට ඔවුහු අත්පොළසන් දෙමින් ප්‍රතිචාර දැක්වූහ. 

“මත්ද්‍රව්‍ය-ත්‍රස්තවාදීන්ට” එරෙහිව සටන් කරන බව පවසමින්, “සම්පූර්ණ සමූලඝාතන මෙහෙයුම” යටතේ එක්සත් ජනපදය ඉක්වදෝරයට හමුදා යොදවා FBI සහ හමුදා කාර්යාල විවෘත කර ඇත. මෙම ඒකාබද්ධ ප්‍රහාරයෙන් ගොවීන්ගේ නිවාස ගිනි තැබීම, ග්‍රාමීය ප්‍රදේශවලට බෝම්බ හෙලීම සහ කම්කරුවන්ට වධහිංසා පැමිණවීම පමණක් නොව, ඉක්වදෝරයෙන් දියත් කරන ලද ගුවන් ප්‍රහාරයකින් තම භූමියේ පුද්ගලයින් 27 දෙනෙකු ඝාතනය වීම කොලොම්බියාව විසින් හෙළා දැකීමද සිදුවුණි. මේ අතර, ඉක්වදෝර අධිකරණ විසින් ප්‍රධාන ධනේශ්වර විරුද්ධ පක්ෂය වන රෆායෙල් කොරියාගේ “ පුරවැසි විප්ලවය ව්‍යාපාරය” අත්හිටුවා තිබේ.

පෙන්ටගනයේ දක්ෂිණ අධිකාරිය   කලාපය පුරා තම  කඳවුරු පිහිටුවා ගැනීමේ අයිතිවාසිකම් ආක්‍රමණශීලී ලෙස අත්කර ගනිමින් ද, කැරිබියන් සහ පැසිෆික් කලාපයේ නාවික මෙහෙයුම් පුළුල් කරමින් ද සිටී.  මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරම පිළිබඳ සාක්ෂි නොමැතිව චෝදනා කරනු ලැබූ  ධීවරයින් 157 දෙනෙකුගේ ජීවිත බිලිගත් දැනුදු කෙරීගෙන යන අඛණ්ඩ බෝම්බ හෙලීමේ ව්‍යාපාරයක් ද ඊට ඇතුළත් ය.

පැනමා ඇළ සහ ග්‍රීන්ලන්තය මිලිටරිමය වශයෙන් අත්පත් කර ගන්නා බවට ට්‍රම්ප් නැවත නැවතත් තර්ජනය කර ඇති අතර, මෙක්සිකෝව ආක්‍රමණය කර බෝම්බ  හෙලීම සඳහා නිතර කැඳවුම් කරයි.

වෙනිසියුලාව යටත් කරගත් භූමියක් ලෙස සලකමින්, කැනඩාව පිළිබඳ ඒ හා සමාන ප්‍රකාශයන් අනුගමනය කරමින්, ට්‍රම්ප් මෑතකදී සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ යෝජනා කළේ, වෙනිසියුලාව එක්සත් ජනපදයේ 51 වන රාජ්‍යය බවට පත්විය හැකි බවයි. කැරකස් හි බෝම්බ හෙලීමේ ව්‍යාපාරයක් අතරතුර ජනාධිපති නිකොලස් මධුරෝ සහ ඔහුගේ බිරිඳ පැහැර ගැනීම, සීඅයිඒ සංවිධානයට රට විවෘත කර ඇති අතර, එහි තෙල් හා ඛනිජ සම්පත් කොල්ලකෑම සඳහා සංගතවලට විවෘත කර තිබේ.

ට්‍රම්ප්ගේ භාණ්ඩාගාර ලේකම්වරයා ආර්ජන්ටිනාව කලාපයේ ඇමරිකානු මූලෝපායික මාර්ගයේ “කේන්ද්‍රස්ථානය” ලෙස ප්‍රකාශ කිරීමත් සමඟ, හාවියර් මිලී, චීන ධීවර මෙහෙයුම්වලට එරෙහි වීමේ මුවාවෙන් දකුණු අත්ලාන්තික් සාගරයේ පාලනය පෙන්ටගනයට පවරා දී, වසර 100 කට වැඩි කාලයක් තිස්සේ කම්කරුවන්ගේ ජයග්‍රහණ මකා දැමීම අරමුණු කරගත් කම්කරු “ප්‍රතිසංස්කරණයක්” ක්‍රියාත්මක කර, එක්සත් ජනපද පිටුබලය ලත් අවසන් මිලිටරි ආඥාදායකත්වයේ අපරාධ ආරක්ෂා කර ඇත.

ආර්ජන්ටිනා, හොන්ඩුරාස් සහ කොස්ටාරිකාවේ අන්ත දක්ෂිණාංශික අපේක්ෂකයින් සදහා සිදුකල  සමාන ආකාරයේ බලහත්කාරී අනුමත කිරීම් වලින් පසුව, මිලීගේ ප්‍රතිපත්ති අනුගමනය කරමින් ආර්ථික කම්පන-චිකිත්සක (shock therapy) වැඩසටහනක් දැනටමත් දියත් කරමින් සිටින, ඔගස්ටෝ පිනෝචෙට් ඒකාධිපතිත්වයේ විවෘත රසිකයෙකු වන හොසෙ ඇන්ටෝනියෝ කස්ට්ගේ චිලී මැතිවරණ ව්‍යාපාරයට ට්‍රම්ප් සහාය දැක්වීය.

මෙය හුදෙක් භූ දේශපාලනය නොවේ; එය පන්ති යුද්ධය යි. 20 වන සියවස පුරා මුළු ඇමරිකානු කලාපයේම කම්කරුවන් දිනා ගන්නා ලද සමාජ හා ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජයග්‍රහණ අතුගා දැමීම මෙහි අරමුණයි. එය පසුගිය සියවසේ මිලිටරි ඒකාධිපතිත්වයන් විසින් උත්සාහ කරන ලද සමාජ ප්‍රතිවිප්ලවය සම්පූර්ණ කිරීමකි. මෙය දේශීයව ෆැසිස්ට් තන්ත්‍රයක් ගොඩනැගීමට ට්‍රම්ප් දරන උත්සාහයන්ගෙන් වෙන් කළ නොහැකිය.

කියුබාවට සාමූහිකව දඬුවම් කිරීම

දිවයිනට එකදු මිසයිලයක් වත් එල්ල නොකර වුවද, කියුබාවේ ආර්ථික ගෙල සිර කිරීම මගින් සිදු කරන විනාශයේ  පරිමාණය යුද්ධයේ විනාශයට සමාන වේ.  2026 මුල් භාගයේදී මදුරෝ ඉවත් කිරීමෙන් පසුව, එක්සත් ජනපදය විසින් කියුබාව වෙනිසියුලානු තෙල් නැව්ගත කිරීම් කපා හැර ඇති අතර කියුබාවට ඉන්ධන අපනයනය කළහොත් මෙක්සිකෝව සහ අනෙකුත් සැපයුම්කරුවන්ට ආර්ථික අඩපණ කෙරෙන තීරුබදු පැනවීමට තර්ජනය කළේය. මෙක්සිකෝවේ ජනාධිපති ක්ලෝඩියා ෂයින්බෝම් ජනවාරි මාසයේදී තෙල් නැව්ගත කිරීම් නැවැත්වූවාය. “වාම” නායකයින් සහ ප්‍රධාන තෙල් අපනයනකරුවන් විසින් පාලනය කරනු ලබන බ්‍රසීලය සහ කොලොම්බියාව ද සම්බාධක බිඳ දැමීම ප්‍රතික්ෂේප කර ඇත.

මෙය හුදෙක් යටත් වීමක් නොව, අර්ධගෝලය කපා කොටස් කිරීමේ වොෂින්ටනයේ නව යටත් විජිතවාදී ප්‍රතිපත්තියේ කනිෂ්ඨ හවුල්කරුවන් ලෙස තමන්ව ස්ථානගත කිරීමට උත්සාහ කරන දේශීය ධනේශ්වර අවශ්‍යතා ආරක්ෂා කිරීමට සහාය වීමකි.

කියුබාවේ හුදකලාව තියුණු ය. ඉක්වදෝරය කියුබානු රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයින් නෙරපා හැරියේය; නිකරගුවාව කියුබානුවන් සඳහා වීසා රහිත ගමන් සීමා කළේය; එසේම, සහ ග්වාතමාලාව, හොන්ඩුරාස් සහ ජැමෙයිකාව,  ඩොලර ඇතුලු ප්‍රධාන විදේශ මුදල් සැපයූ වෛද්‍ය සහයෝගීතා ගිවිසුම් අවසන් කිරීමට පියවර ගෙන තිබේ.

බර බොරතෙල් දහනය කරන පැරණි සෝවියට් යුගයේ තාප බලාගාර සහ ඩීසල් ජනක යන්ත්‍ර ජාලයක් මත යැපෙන කියුබානු විදුලිබල ජාලය බිඳවැටීමේ ලක්ෂ්‍යයෙන් ඔබ්බට තල්ලු කර දමා ඇත. මාර්තු 16 වන දින, මුළු ජාතික විදුලිබල පද්ධතියම බිඳ වැටීමෙන් මුලු දිවයිනම අන්ධකාරයට ඇද වැටුණි . ඉන් පැය 29 කට පසුව, විදුලිය අර්ධ වශයෙන් පමණක් යථා තත්ත්වයට පත් කරන ලදී.

මැටන්සාස් හි සේවිකාවක් WSWS වෙත පැවසුවේ ඇගේ අසල්වැසි ප්‍රදේශයේ විදුලිය නොමැතිව දින ගණනක් ගෙවී ගොස් ඇති බවයි. පානීය ජලය සීමිත වුවද, ඉවුම් පිහුම් සඳහා අවශ්‍ය වන ගෑස් සොයා ගැනීමට නැත. සෞඛ්‍ය සේවා පද්ධතියේ බිඳවැටීමේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස දැනටමත් ගණන් කළ නොහැකි ජීවිත ප්‍රමාණයක් අහිමි කරමින් පවතීම නිසා සමීප ඥාතියෙකු මෑතකදී මිය ගිය බව ඇය විස්තර කළාය.

වෛද්‍ය පද්ධතියෙ හි “හදිසි නොවන” ක්‍රියා පටිපාටි 100,000 කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක පොරොත්තු ලේඛනයක් ඇති අතර, එයට ළමුන් 11,000 කට වඩා ඇතුළත් වේ. බොහෝ අවස්ථාවලදී, “හදිසි නොවන” යන්නෙහි සරල තේරුම “තවමත් මිය ගොස් නැත” යන්නයි.

බලශක්ති විශ්ලේෂක ජෝර්ජ් පිනෝන් අනතුරු අඟවා ඇත්තේ: “ඉන්ධනවලින් සියයට සියයක්ම අතුරුදහන් වන රටක් මම කිසි දිනෙක දැක හෝ අධ්‍යයනය කර නැත.”යනුවෙනි. 

මෙම තත්වයන් යටතේ, කුඩා නමුත් සැලකිය යුතු විරෝධතා පැන නැගී ඇත: බිඳ වැටෙන අධ්‍යාපනයට එරෙහිව විශ්ව විද්‍යාල සිසුන් වාඩිලා ගැනීම, කම්කරු පන්ති නිවහන් ප්‍රදේශ වල භාජන වලට ගසමින්, විදුලිය සහ ආහාර ඉල්ලා සිටීම, මෑතකදී විරෝධතාකරුවන් විසින් කොමියුනිස්ට් පක්ෂ කාර්යාලයක ගෘහ භාණ්ඩ ගිනි තැබූ මොරොන්හි ඇති වූ කෝලාහල වැනි දේ සදහන් කල හැක. 

20 වන සියවස අහෝසි කිරීමේ ගාමකයේ පෙරමුණක්    

කියුබාවට එරෙහි අධිරාජ්‍යවාදී ප්‍රහාරය සුවිශේෂී ලෙස පළිගැනීමේ ස්වභාවයක් ගනී. වොෂින්ටනය හුදෙක් සංගත වල  හා මූල්‍ය අවශ්‍යතා පසුපස හඹා යනවා පමණක් නොව, ඇමරිකානු රූකඩ පාලන තන්ත්‍ර පෙරලා දැමූ 1959 කියුබාවේ සහ 1979 ඉරානයේ විප්ලව දෙකකට එරෙහිව එකවර ඓතිහාසික පළිගැනීමේ ව්‍යාපාරයක් දියත් කරමින් සිටී.

හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව අවධාරනය කළ පරිදි, කියුබානු විප්ලවය කම්කරු පන්තියේ සවිඥානික නායකත්වය යටතේ ධනේශ්වර දේපළ සබඳතා සමාජවාදී ලෙස පෙරළා දැමීමක් නියෝජනය කළේ නැත. ඒ වෙනුවට, එක්සත් ජනපද සංගත වල දේපළ අත්පත් කර ගැනීම, ඉඩම් ප්‍රතිසංස්කරණ සහ සෞඛ්‍ය හා අධ්‍යාපනයේ සමාජ පියවර ක්‍රියාවට දැමිණි. ඒවා 20 වන සියවසේ ලොව බොහෝ ප්‍රදේශවල බලයට පත් වූ ධනේශ්වර ජාතිකවාදී සහ යටත් විජිත විරෝධී ව්‍යාපාරවල රැඩිකල් ප්‍රභේදයක් වූ අතර අවසාන විග්‍රහයේදී 1917 රුසියානු විප්ලවයෙන් ආභාෂය ලැබීය.

අද, ගෝලීය ධනේශ්වර අර්බුදයේ සහ යුද ධාවනයේ කස පහර යටතේ, පාලක පන්ති “20 වන සියවස අහෝසි කිරීමට” අධිෂ්ඨාන කරගෙන සිටී. එනම්, නග්න සූරාකෑම, යටත් විජිතකරණය සහ සීමා නොකළ පොලිස් මිලිටරි පාලනයන් පිහිටුවීම ආදීය මගින් මානව වර්ගයා 19 වන  සියවසේ පැවැති තත්වයන්ට නැවත ගෙන ඒමයි. 

ජනවාරි මාසයේ වාර්තාවක එක්සත් ජනපද චින්තන පර්ෂදයක් වන ජේම්ස්ටවුන් පදනම (Jamestown Foundation) සඳහන් කළේ, කියුබාවේ ඇද වැටීම “ රුසියාවට, චීනයට හෝ වෙනත් කිසිවෙකුට විකල්ප බල මධ්‍යස්ථානයක් ලෙස ක්‍රියා කිරීමට ඇති නොහැකියාව පිළිබඳ අවසාන සාක්ෂියක් ලෙස ගෝලීය දකුණ විසින් සැලකෙනු ඇති ” බවයි.

කියුබාවේ දුක්ඛිත තත්ත්වයට, ලතින් ඇමරිකාවේ ඊනියා “රෝස රැල්ලේ” (pink tide) රජයන් හා රුසියාව සහ චීනය දක්වන ප්‍රතිචාරය, ඔවුන්ගේ බංකොලොත්භාවය සහ ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයට ප්‍රතිවිරුද්ධ බලයක් ලෙස “කලාපීය ඒකාබද්ධතාවයෙ” නැතහොත් BRICS හි වංචාව හෙළිදරව් කරයි.

නමුත් කියුබාවට එරෙහි දරුණු ප්‍රහාරය සහ ලතින් ඇමරිකාවේ අන්ත දක්ෂිණාංශික පාලන තන්ත්‍රයන්ගේ ප්‍රති-විප්ලවවාදී අක්ෂයක් ගොඩනැගීමට දරන උත්සාහය, ඇමරිකානු අධිරාජ්‍යවාදයේ ශක්තියේ සලකුණු නොව එහි ගැඹුරු දුර්වලතාවයේ සලකුණු වේ. 

කියුබාවේ කටුක වේදනාව, එක්සත් ජනපද ආර්ථික හා මිලිටරි ආධිපත්‍යය මත රැදුනු  1945 න් පසු ලෝක පර්යායේ පුළුල් බිඳවැටීම සහ බහු ධ්‍රැවීයතාව ඇතුළු වෙනත් කිසිදු ධනේශ්වර පදනමක් මත මෙම පර්යාය ප්‍රතිනිර්මාණය කිරීමේ නොහැකියාව සමඟ බැඳී ඇත.

ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තික ප්‍රහාරයක් දෙසට

කියුබාවේ ගෙල සිර කිරීම, ඊට අනුබල දෙන ධනේශ්වර-ජාතිකවාදී ආණ්ඩුවලට ආයාචනා කිරීමෙන් නැවැත්විය නොහැකි නම්, එයට විරුද්ධ විය හැක්කේ කුමන සමාජ පදනමක් මතද?

පිළිතුර පවතින්නේ ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තිය සතුවය. කියුබාව වටලෑම එක්සත් ජනපදය ඇතුළු සෑම තැනකම කම්කරුවන්ට එල්ල කරන ප්‍රහාරයෙන් වෙන් කළ නොහැකි ය. ඉරානයට එරෙහි සාපරාධී යුද්ධයෙන් මෙහෙයවනු ලබන තෙල් මිල ඉහළ යාම දැනටමත් උද්ධමනයට සහ කප්පාදුවලට ඉන්ධන සපයන අතර එය 1970 ගණන්වල සිදුවීම් සිහිපත් කරයි. එහි දී ඇති වූ තෙල් කම්පන මගින් ලතින් ඇමරිකාව සහ ඉන් ඔබ්බට දැවැන්ත පන්ති අරගල පුපුරුවා හැරියේය. 

කියුබාවට සිදු කරනු ලබන වධහිංසාවට එරෙහිව පන්ති ප්‍රතිචාරය අධිරාජ්‍යවාදී යුද්ධයට සහ සමාජ ප්‍රතිවිප්ලවයට එරෙහි පුළුල් අරගලයක කොටසක් ලෙස සංවිධානය කළ යුතුය. කියුබානු කම්කරු පන්තියේ සාගින්න අවසන් කිරීම සඳහා එක්සත් ජනපදය, කැනඩාව, ලතින් ඇමරිකාව  ඇතුළු ජාත්‍යන්තර කම්කරු පන්තිය විසින් සම්බාධක සහ සියලු අවහිර කිරීම් වහාම සහ කොන්දේසි විරහිතව අවසන් කරන ලෙස ඉල්ලා සිටිය යුතු අතර එමඟින් එයට (කම්කරු පන්තියට) තමන්ගේ පාලක ප්‍රභූව සමඟ ගණුදෙනු බේරා ගැනීමට ඉඩ සැලැසෙනු ඇත.

කියුබාව සුරැකීම ස්ටැලින්වාදී සහ ව්‍යාජ වාම සංවිධාන විසින් දිගු කලක් තිස්සේ ඔසවා ආරක්ෂා කරන ලද අර්ථයෙන් “ජාතික” ප්‍රශ්නයක් නොවේ.

ඩේවිඩ් නෝර්ත් ඔහුගේ 1993 “නොනවතින විප්ලවය සහ අද දින ජාතික ප්‍රශ්නය” දේශනයේදී පැහැදිලි කළ පරිදි, අධිරාජ්‍යවාදය “ජාතික රාජ්‍යයේම මළ බෙරය වැයූ බව”  ට්‍රොට්ස්කි  පෙන්වා දුන්නේය. එපමණක් නොව, “අධිරාජ්‍යවාදයේ යුගයේ දී, ජාතික පදනමක් මත මානව වර්ගයාගේ කිසිදු මූලික ගැටලුවක් විසඳීමේ නොහැකියාව”, ස්වදේශික ධනේශ්වර නායකත්වයක් යටතේ “ජාතික විමුක්තිය” පිළිබඳ ඉදිරිදර්ශනය ප්‍රතිගාමී යුතෝපියාවක් බවට පත් කර ඇත. කැස්ත්‍රෝ සහ අසංඛ්‍ය සංඛ්‍යාත  “ජාතික විමුක්ති” සංකේතවල වාර්තාව මෙය සනාථ කර ඇත: ඔවුන් සියල්ල ජාතික-රාජ්‍ය රාමුවක් මත රඳා පැවතුනි; අධිරාජ්‍යවාදය සහ ස්ටැලින්වාදය අතර සමතුලිතතාවය සදහා උත්සාහ කළ අතර, ඔවුන්ගේ මතුපිට ජයග්‍රහණ බිඳ වැටුණු විට  ඒ සදහා මිල ගෙවීම කම්කරු පන්තිය මත පැටවුනි.

කියුබාවේ සහ වෙනිසියුලාවේ රජයන් සමඟ “රෝස රැල්ලේ” ඉතිරි රටවල් වල වත්මන් යටත් වීමේ රැල්ල, ට්‍රොට්ස්කිගේ නොනවතින විප්ලව න්‍යාය නිශේධනීය ලෙස  සනාථ කරයි: එනම්, අධිරාජ්‍යවාදී යුගයේ දී, පීඩිත රටවල් මුහුණ දෙන මූලික ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සහ සමාජීය කාර්යයන් කිසිවක්, ධනේශ්වර හෝ සුලු ධනේශ්වර නායකත්වයන් යටතේ ජාතික පදනමක් මත විසඳා ගත නොහැක. කියුබාව ආරක්ෂා කිරීම සඳහා සහ 20 වන සියවසේ කම්කරුවන් විසින් දිනා ගන්නා ලද සියලු ජයග්‍රහණ ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ඇති ඇති එකම ශක්‍ය පදනම නම්, ලෝක සමාජවාදී විප්ලවයේ කොටසක් ලෙස බලය සඳහා කම්කරු පන්තිය ස්වාධීනව, ජාත්‍යන්තරව බලමුලු ගැන්වීමයි.

මෙහි තේරුම නම්, ඉදිරියේදී ඇතිවන පන්ති අරගලයට අවශ්‍ය දැනුවත් සමාජවාදී නායකත්වය ලබා දීම සඳහා කියුබාව තුළ සහ ලතින් ඇමරිකාව පුරා හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ කොටස් ලෙස සැබෑ විප්ලවවාදී පක්ෂ ගොඩනැගීමයි.

(අවධාරණය පරිවර්තනයේදී එක් කෙරුණි)

කියුබාවට සහ ලතින් ඇමරිකාවට එරෙහි වොෂින්ටනයේ ප්‍රහාරය: 20 වන සියවස අහෝසි කිරීමේ ධනවාදී ධාවනයේ මුඛ්‍ය පෙරමුණක් Read More »

Aragalaya

ජෙන්-Z නැගිටීම් සහ නායකත්වයේ අර්බුදය: ‘නායකත්වයක් නොමැති’ ව්‍යාපාර සහ ‘වාම ජනතාවාදයට’ එරෙහිව නොනවතින විප්ලවය – 4 කොටස

සංජය ජයසේකර විසිනි.

ජෙන්-Z විරෝධතාවල ගෝලීය රැල්ල, විප්ලවවාදී නායකත්වයේ ගැඹුරු වන අර්බුදය සහ ලියොන් ට්‍රොට්ස්කිගේ නොනවතින විප්ලව න්‍යායේ පදනම මත සමාජවාදී ජාත්‍යන්තරවාදයේ වැඩපිළිවෙල සඳහා සටන් කිරීමේ අවශ්‍යතාවය විමර්ශනය කරන ලිපි මාලාවක 4 වන සහ අවසාන කොටසෙහි සිංහල පරිවර්තනය අපි මෙහි පළ කරමු. 1 වන කොටස ඉංග්‍රීසි බසින් 2025 නොවැම්බර් 6 වන දින ද සිංහල බසින් 2025 නොවැම්බර් 10 දින ද thesocialist.lk හි ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. 2 වන කොටස ඉංග්‍රීසි බසින් 2025 නොවැම්බර් 14 වන දින ද සිංහල බසින් 2025 නොවැම්බර් 14 දින ද එහි පළ කෙරුණි. 3 වන කොටස ඉංග්‍රීසි බසින් 2026 පෙබරවාරි 27 වන දින ද සිංහල බසින් 2025 පෙබරවාරි 28  දින ද පළ කෙරුණි. 4 වන කොටස ඉංග්‍රීසි බසින් 2026 මාර්තු 7 වන දින ද වෙබ් අඩවියේ පළ කෙරුණි. ලිපි මාලාවේ 1 හා 2 කොටස් The Socialist සඟරාවේ 2025 නොවැම්බර් කලාපයේද, 3 කොටස සඟරාවේ 2026 පෙබරවාරි කලාපයෙ ද පළ කෙරුණි. 

ජෙන්-Z කැරලිවල පෙළපත: අරාබි වසන්තය, වෝල් වීදිය වඩිලෑම සහ කහ කබා උද්ඝෝෂණ—දේශපාලනය, උපායමාර්ග, වැඩ පිළිවෙළ සහ කම්කරු පන්තිය සඳහා පාඩම් (පෙර ලිපියෙන්)

උපායමාර්ග: සෘජු ක්‍රියාකාරිත්වය, ඩිජිටල් සංවිධානයවීම සහ විප්ලවවාදී නායකත්වයේ ප්‍රතිස්ථාපනය කළ නොහැකි කාර්යභාරය

මෙම අරගල මාලා තුන, ඒවා විසින් ඉල්ලා සිටින මූලික දේශපාලන අවශ්‍යතාවන්හි  වෙනසක් නොමැතිව, මහජන අරගලයේ වෙනස්වන තාක්ෂණික පරිසරය පිළිබිඹු කරන උපායමාර්ගික (tactical) ආකාරවල ප්‍රගතියක් පෙන්නුම් කරයි.

දේශපාලන පැවැත්මේ ආකාරයක් ලෙස පොදු අවකාශයේ තිරසාර අත්පත් කර ගැනීම සඳහා Occupy පුරෝගාමී වූ අතර, එය තාහ්රීර් චතුරශ්‍රයේ සංකල්පරූපය මත සවිඥානිකව නිර්මාණය කෙරුණි. “ජනතා මයික්‍රෆෝනය (people’s microphone)”, තිරස් තීරණ ගැනීම (horizontal decision-making) සහ රැස්වීම් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය (assembly democracy), ධනේශ්වර නියෝජිත දේශපාලනයේ දූරස්ථ භාවය ජය ගැනීමේ සැබෑ අභිලාෂයක් ප්‍රකාශ කළේය. නමුත් සංකේතාත්මක වාඩිලෑම ධනේශ්වර නිෂ්පාදනයට හෝ රාජ්‍ය බලයට තර්ජනයක් විය නොහැක. එය ඉවසා සිටිනු ඇත්තේ අපහසුතාවයට පත් වන අවස්ථාව දක්වා පමණි, එම අවස්ථාව පැමිණි කල සම්බන්ධීකරණය කරන ලද ෆෙඩරල් රජයේ නියෝග මත එය  ඉවත් කරන ලදී.

කහ කබාකරුවන් ආර්ථික වශයෙන් අඩි වශයෙන් වැඩ අඩාල කිරීමේ (distruptive) උපාය මාර්ගවල එකතුවක් වර්ධනය කළහ: භාණ්ඩ සංසරණ ස්ථාන අවහිර කිරීම, සතිපතා රිද්ම දුන් ජාතික බලමුලු ගැන්වීම්, සංකේතාත්මක හා සැලකිය යුතු කඩාකප්පල් කිරීම් වල සංයෝජන ආදිය ඒ අතර වේ. ප්‍රංශයේ සටන්කාමී කාර්මික ක්‍රියාමාර්ග සම්ප්‍රදාය, වීදි විරෝධතා  පොදු වැඩ වර්ජන බවට පරිවර්තනය කිරීම සඳහා සැබෑ–සාක්ෂාත් කර නොගත් වුවද–හැකියාවන් නිර්මාණය කළේය. උපායමාර්ගික  නවෝත්පාදනය තාත්වික විය; දේශපාලන සීමාව එක සමානවම පැවතුණි. ආර්ථිකයේ අංශ සහ කලාප හරහා වැඩ වර්ජන සම්බන්ධීකරණය කළ හැකි ස්වාධීන  ක්‍රියාකාරී කමිටු සහ  නිවහන් පෙදෙස් කමිටු නොමැතිව, වැඩ අඩාල කිරීමේ ශක්තිය රාජ්‍ය බලයට සැබෑ අභියෝගයක් එල්ල කළ හැකි තිරසාර සංවිධානාත්මක කාර්මික ක්‍රියාමාර්ගයක් බවට පරිවර්තනය කළ නොහැකි විය. වෘත්තීය සමිති නිලධරයෙන් ස්වාධීන වූ එවැනි කමිටු, දේශීය අරගල විප්ලවවාදී ව්‍යාපාරයක් බවට ඔසවා තැබීම සඳහා සංවිධානාත්මක පූර්ව කොන්දේසියයි.[17]

ජෙන්-Z ව්‍යාපාර, සමාජ මාධ්‍ය වේදිකාවල වේගවත් බලමුලු ගැන්වීමේ  හැකියාව එකතු කළ අතර, වේගයෙන් විශාල භූගෝලීය ප්‍රදේශ හරහා මහජන ක්‍රියා සම්බන්ධීකරණය කිරීමට හැකියාව ඇති කළේය. එය සාම්ප්‍රදායික ආයතනික ප්‍රතිචාර මන්දගාමී බව පෙනෙන්නට සැලැස්වීය. මෙම ඩිජිටල් මානය නව හැකියාවන් සහ නව අවදානම් හඳුන්වා දුන්නේය. වේගවත් බලමුලු ගැන්වීම බල ගැන්වූ එම වේදිකා, රාජ්‍ය නිරීක්ෂණය, බුද්ධි අංශවල විනිවිදීම සහ දේශපාලන අන්තර්ගතයේ ඇල්ගොරිතමය හැසිරවීම (manipulation) ද සක්‍රීය කළේය. වඩාත් මූලික වශයෙන්, දේශපාලන සංවිධානය  වෙනුවට සමාජ මාධ්‍ය සම්බන්ධීකරණය ආදේශ කිරීම–වැඩසටහනේ පැහැදිලිකම  වෙනුවට වෛරල් හැෂ් ටැග්, න්‍යායාත්මක සංවර්ධනය  වෙනුවට ප්‍රවණතා මාතෘකා (trending topics)–එහි ව්‍යුහාත්මක දුර්වලතාවය, ඒවාට තිබෙන බව පෙනී ගිය  තාක්ෂණික ශක්තිය මගින් ආවරණය කළ ව්‍යාපාර ඇති කළේය. එකී දුර්වලතාවය නම්: වීදි බලය, කම්කරු පන්තිය එහි තීරණාත්මක සමාජ ලීවරය ක්‍රියාත්මක කරන ආකාරය වූ, තිරසාර කාර්මික ක්‍රියාමාර්ගයක් (industrial action) බවට පරිවර්තනය කිරීමට ඇති නොහැකියාවයි.

සෙයිනෙප් ටුෆෙක්සි (Zeynep Tufekci) සහ පාවුලෝ ගර්බෝඩෝ (Paolo Gerbaudo) වැනි න්‍යායාචාර්‍යවරුන් විසින් ප්‍රවර්ධනය කරන ලද “නායකත්වයක් නොමැති” රාමුව, ෂන්තාල් මූෆ් ගේ වාම ජනතාවාදයේ ප්‍රතිගාමී න්‍යායට නෑකම් කියන දෘෂ්ටිවාදාත්මක කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. තිරස් රැස්වීම්, සමාජ මාධ්‍ය සම්බන්ධීකරණය, විධිමත් නායකත්වයක් නොමැතිකම වැනි ජාලගත විරෝධතාවල සංවිධානාත්මක ආකාර  උත්කර්ෂයට නැංවීමෙන්, මෙම න්‍යායාචාර්‍යවරුන් වෛෂයිකව දේශපාලන ඌනතාවයක් වන දෙයක් දේශපාලන ගුණධර්මයක් බවට උසස් කරයි. “නායකත්වයක් නොමැති” ව්‍යාපාරවල න්‍යායාචාර්‍යවරුන් විසින් සමරනු ලබන ස්වයංසිද්ධවාදයට (spontaneism) එරෙහිව ලෙනින්ගේ විශ්ලේෂණය එහි සම්පූර්ණ බලය රඳවා ගනී: ස්වයංසිද්ධ කම්කරු පන්ති කෝපය, කෙතරම් සටන්කාමී වුවත්, සමාජවාදී විඥානය ජනනය නොකරයි; එය විප්ලවවාදී දේශපාලන නායකත්වය සංවිධානය කර මෙහෙයවිය යුතු අමුද්‍රව්‍යය වේ. [18] “නායකත්වයක් නොමැති” දෘෂ්ටිවාදය, ව්‍යාපාරයන් නායකත්වයෙන් නිදහස් නොකරයි; එය සැබවින්ම ක්‍රියාත්මක වන නායකත්වය–එනම් රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන අරමුදල් සපයන සම්බන්ධීකාරකවරුන්, ප්‍රතිසංස්කරණවාදී මාර්ගවලට ශක්තිය යොමු කරවන ව්‍යාජ-වාම ශාස්ත්‍රාලිකයන් හෝ අවසානයේ මහජන කැරැල්ලේ දේශපාලන ඵල නෙළා ගන්නා ධනේශ්වර දේශපාලනඥයන්–සඟවයි.

වැඩපිළිවෙළ: ප්‍රතිසංස්කරණවාදී ක්ෂිතිජය සහ එහි අත්‍යවශ්‍ය අතික්‍රමණය

මෙම ව්‍යාපාර තුනම, “වැඩපිළිවෙළ පිළිබඳ” සංයුක්ත ඉල්ලීම් සමඟ අව්‍යාජ සහ සුජාත දුක්ගැනවිලි ප්‍රකාශ කළේය. එහෙත්, විප්ලවවාදී නායකත්වයක් නොමැති විට, නිෂ්පාදන මාධ්‍යයන් පාලනය කරන්නේ කවුද සහ ඒ කාගේ අවශ්‍යතා සඳහාද යන මූලික ප්‍රශ්නය ක්‍රමානුකූලව නොසලකා හරින ලද ප්‍රතිසංස්කරණවාදී දේශපාලන ක්ෂිතිජයක් තුළ මෙම ව්‍යාපාර තුනම රැඳී ගත්තේය.

වාඩිලෑමේ ඉල්ලීම් (ආදායම්) යලි බෙදාහැරීම, සමාගම්වල වගවීම සහ ආර්ථික අසමානතාවය අඩු කිරීම මත කේන්ද්‍රගත විය. කහ කබාකරුවන්, අඩු ඉන්ධන බදු, ඉහළ අවම වැටුප්, මහජන සේවා ප්‍රතිෂ්ඨාපනය සහ විවිධ ආකාරයේ සෘජු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය ඉල්ලා සිටියහ. ජෙන්-Z ව්‍යාපාර ඉල්ලා සිටියේ, IMF විසින් නියම කරන ලද නිශ්චිත බදු පියවර ඉවත් කර ගැනීම, දූෂණය අවසන් කිරීම සහ රාජ්‍ය නායකයින් පුද්ගල වශයෙන් ඉවත් කිරීම ය. මෙම සියලු ඉල්ලීම් අව්‍යාජ ද්‍රව්‍යමය අවශ්‍යතා ප්‍රකාශ කළේය. කම්කරු පන්තියේ දේශපාලන බලය සඳහා වූ වැඩසටහනක් නොමැති විට, ඒවායින් කිසිවක් ධනේශ්වර පාලනයේ රාමුවෙන් ඔබ්බට යොමු නොවීය.

For a Left Populism (Verso, 2018) හි මූෆ් විසින් විස්තාරණය කරන ලද සහ ස්පාඤ්ඤයේ පොඩෙමොස් (Podemos) සහ ප්‍රංශයේ Insoumise විසින් සංවිධානාත්මක ප්‍රකාශනයක් ලබා දුන් න්‍යායික රාමුව මත පදනම්ව, සෑම ව්‍යාපාරයක් තුළම පැවති වාම-ජනතාවාදී ප්‍රවණතා මෙම ඉල්ලීම් “කතිපයාධිකාරයට” එරෙහිව “ජනතාවගේ” අරගලයක් ලෙස රාමුගත කරන ලදී. එය කම්කරු පන්තියේ දේශපාලන ස්වාධීනත්වය සහ සමාජවාදී අත්පත් කර ගැනීමේ ඉදිරිදර්ශනය බැහැර කරමින් ධනේශ්වරයේ කොටස් පන්ති හරහා (cross-class) “ප්‍රගතිශීලී” කන්ඩායමකට ඇතුළත් කිරීමට හිතාමතාම නිර්මාණය කරන ලද සූත්‍රගත කිරීමකි.

ග්‍රීසියේ සිරිසා (Syriza) සහ පොඩෙමොස් අත්දැකීම් පිළිබඳ පුළුල් ආවරණයක් හරහා WSWS මෙම රාමුවේ බංකොලොත්භාවය විශ්ලේෂණය කළේය. 2015 ජනවාරි මැතිවරණ ජයග්‍රහණයෙන් මාස කිහිපයක් ඇතුළත සිරිසා, EU-IMF(යුරෝපා සංගමය-ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල) ත්‍රිත්වයට (එනම්, EC-යුරෝපීය කොමිසම, ECB-යුරෝපීය මහ බැංකුව, IMF-ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල) යටත් වීම සහ තමන් විරුද්ධ වීමට පොරොන්දු වූ කප්පාදුම ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා පොඩෙමොස්, PSOE සමඟ සභාග රජයට ඇතුළු වීම[20], වාම-ජනතාවාදය සදහා ව්‍යතිරේකයක් නොව එහි වඩාත්ම පරිපූර්ණ ප්‍රකාශනයන් වේ. ඉතිහාසය එහි තීන්දුව ලබා දී ඇත: සිරිසාවේ 2015 පාවාදීමෙන් වසර දහයකට පසුව, ග්‍රීසිය තවමත් තීව්‍ර සූරාකෑම සමඟ දරිද්‍රතාවයේ ගිලී සිටී; පොඩෙමොස් රජයට ඇතුළු වී වසර හතරකට පසු, අන්ත දක්ෂිනාංශික වොක්ස් (Vox) පක්ෂය ස්පාඤ්ඤ දේශපාලනයේ ප්‍රධාන බලවේගයක් ලෙස මතු වී ඇත. සමාජවාදයට යාමට පෙර කම්කරුවන් මෙම පක්ෂවල “අත්දැකීම් හරහා යා යුතු” බවට වන ව්‍යාජ-වාම ප්‍රකාශය, කම්කරු පන්තියට විනාශකාරී ප්‍රතිවිපාක ගෙන දී ඇති  මාරාන්තික බොරුවක් ලෙස හෙළිදරව් වී ඇත. [21]

සැබවින්ම විප්ලවවාදී  ක්‍රියාමාර්ගය වන්නේ නොනවතින විප්ලවයේ  ක්‍රියාමාර්ගයයි–අධිරාජ්‍යවාදී යුගයේ කම්කරු පන්තියේ වෛෂයික අවශ්‍යතාවලට අනුරූප වන එකම  ක්‍රියාමාර්ගය එයයි. කම්කරු පන්තිය විසින් රාජ්‍ය බලය අත්පත් කර ගැනීමෙන්, ධනේශ්වර පන්තිය   අස්වාමික කිරීමෙන්  සහ ජාතික දේශසීමා ඉක්මවා සමාජවාදී විප්ලවය ව්‍යාප්ත කිරීමෙන් තොරව කිසිදු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී කාර්යයක්, කම්කරු පන්තියේ ද්‍රව්‍යමය තත්වයන්හි මූලික දියුණුවක් කල් පවතින පදනමක් මත සුරක්ෂිත කළ නොහැක. Occupy, Yellow Vests සහ Gen-Z ව්‍යාපාරවල  පාර්ශ්වීය ඉල්ලීම්,  සංක්‍රමණ ඉල්ලීම්–මහජන බලමුලු ගැන්වීම සඳහා ආරම්භක ලක්ෂ්‍ය–ලෙස සේවය කළ හැකිය. ඒ, ICFI හි පදනම්  වැඩ පිළිවෙළ පිළිබඳ ලේඛනවල විස්තර කර ඇති පරිදි,  ධනවාදය තම සතුරා ලෙස හඳුනා ගන්නා සහ කේන්ද්‍රයේ කම්කරු බලය පිළිබඳ ප්‍රශ්නය මතු කරන  වැඩ පිළිවෙළ රාමුවකට ඒවා ඇතුළත් කර ඇත්නම් පමණි. [22]

සැලකිල්ලට යොමුවන වෙනස්කම්: සමාජ සංයුතිය, භූගෝලය සහ විප්ලවීය තීව්‍රතාවය

අරගල මාලා ත්‍රිත්වයෙහි මූලික  දේශපාලන සමජාතීයභාවය–ඒවායේ පොදු දෘෂ්ටිවාදාත්මක සීමාවන් සහ  වැඩ පිළිවෙළ පිළිබඳ ඌනතාවයන්–ස්ථාපිත කිරීමෙන් පසු,  මූලෝපායික ඇඟවුම් ගෙන දෙන වෙනස්කම්  සඳහන් කර ගැනීම  අවශ්‍ය වේ.

සමාජ සංයුතිය: වාඩිලෑම තුළ ආධිපත්‍යය දැරුවේ නාගරික, බොහෝ විට උගත්, නාගරික මධ්‍යස්ථානවල සංකේන්ද්‍රණය වූ අඩමාන මධ්‍යම පන්තියේ ස්ථර විසිනි. එය සැබෑ මහජන අතෘප්තිය පිළිබිඹු කළ නමුත් එය සංවිධානය කර මෙහෙයවනු ලැබුවේ පුළුල් “99%” ඇතුලත සමාජීය වශයෙන් වරප්‍රසාද ලත් ස්ථර විසිනි. “සියයට 99” යන සටන් පාඨය කම්කරු පන්තිය සහ තම පන්ති අවශ්‍යතා කම්කරුවන්ගේ අවශ්‍යතාවලින් තියුණු ලෙස වෙනස් වූ ඉහළ මධ්‍යම පන්ති ස්ථරයන් අතර එම සියයට 99 තුළ පැවති බෙදීම් ඉවත් කළේය. කහ කබාකරුවන් භූගෝලීය වශයෙන් සහ සමාජීය වශයෙන්  පුළුල් පදනමක්–පළාත්බද කම්කරුවන්, මගීන්, විශ්‍රාමිකයන්, කුඩා ව්‍යාපාර හිමිකරුවන් –නාගරික සමාජ පරිසරයෙන් පිටත සැබෑ කම්කරු පන්තියේ ගැඹුරට ළඟා විය. ජෙන්-Z ව්‍යාපාර, වාඩිලෑම හෝ කහ කබාකරුවන් අත්පත් කර නොගත් පරිමාණයකින් සැබෑ  කම්කරු පන්ති සහභාගීත්වයක් සමඟ ශිෂ්‍ය සහ තරුණ පෙරටුගාමීන් ඒකාබද්ධ කළේය: ශ්‍රී ලංකාවේ මහා වැඩවර්ජන, කෙන්යාවේ අනුප්‍රාප්තික වැඩවර්ජන රැල්ල සහ වෘත්තීය සමිති-නිලධාරීවාදී ප්‍රති-බලමුලු ගැන්වීම නොතකා බංග්ලාදේශයේ ඇඟලුම් කම්කරු සහභාගීත්වය, ගුණාත්මකව ඉහළ තලයක අව්‍යාජ කම්කරු පන්ති සටන්කාමීත්වය ප්‍රකාශ කළේය.

භූගෝලය සහ නව යටත් විජිත මානය: වාඩිලෑම සහ කහ කබා අධිරාජ්‍යවාදී රටවල–පිළිවෙලින් එක්සත් ජනපදය සහ ප්‍රංශය–සිදු වූ අතර, එහිදී ක්ෂණික දේශපාලන ඉල්ලීම්වලට IMF ණය වහල් භාවය පෙරලා දැමීම හෝ නව යටත් විජිත සූරාකෑමෙන් නිදහස් වීම ඇතුළත් නොවීය. ජෙන්-Z ව්‍යාපාර අතිමහත් ලෙස සිදු වූයේ මෙම මානය කේන්ද්‍රීය වන පැරණි යටත් විජිත සහ අර්ධ යටත් විජිත රටවල ය: IMF, මහජන විරෝධතා අවුලුවාලූ නිශ්චිත බදු පියවර සහ කප්පාදු වැඩසටහන්වල සෘජුව පිටුපස සිටින අතර අධිරාජ්‍යවාදී ආධිපත්‍යය පිළිබඳ ප්‍රශ්නය දේශීය ධනේශ්වර සූරාකෑම පිළිබඳ ප්‍රශ්නයෙන් වෙන් කළ නොහැකි ය. මෙය ජෙන්-Z ව්‍යාපාරවලට, ජාතික ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී දුක්ගැනවිලි සෘජුවම ජාත්‍යන්තර සමාජවාදී විප්ලවය හා සම්බන්ධ කරන මානයක් එක්  කරන්නේ, ට්‍රොට්ස්කිගේ නොනවතින විප්ලව න්‍යාය එහි විසිඑක්වන සියවසේ යෙදුමෙන් සනාථ  කරමිණි.

විප්ලවීය තීව්‍රතාවය: පාලන තන්ත්‍ර වෙනසක් හෝ රාජ්‍ය බලයේ බරපතල බිඳීමක් කිසි විටෙකත් කිරීමට බලයක් නොවුණු, වාඩිලෑම කලලරූපී ස්වරූපයෙදීම මර්දනය කරන ලදී. කහ කබාකරුවන් ප්‍රංශ පාලක පන්තිය තිරසාර පීඩනයකට ලක් කළ නමුත් එහි දේශපාලන ආයතනවල මූලික ස්ථාවරත්වයට තර්ජනයක්  නොකළේය. ජෙන්-Z ව්‍යාපාර, ඊට වෙනස්ව, රාජ්‍ය නායකයින් තනතුරුවලින් පලවා හැර, ආණ්ඩු බිඳවැටීමට බල කළ අතර, ශ්‍රී ලංකාවේ ධනේශ්වර පාලනයේ සමස්ත ව්‍යුහයම සොලවාලීමේ විභවය පෙන්නුම් කළ මහා වැඩවර්ජන ගාමකයක් ජනනය කළේය. මෙම උග්‍ර වූ විප්ලවීය තීව්‍රතාවය ට්‍රොට්ස්කිවාදී නායකත්වයක් නොමැතිකම එහි ප්‍රතිවිපාක මගින් වඩාත් විනාශකාරී කරයි. වෛෂයික විප්ලවවාදී තත්වය සහ බලය ලබා ගැනීම සදහා කම්කරු පන්තිය සතු ආත්මීය ධාරිතාව අතර පරතරය–ජාත්‍යන්තර කමිටුව නිරන්තරයෙන් විප්ලවවාදී නායකත්වයේ අර්බුදය ලෙස හඳුනාගෙන ඇති දෙය–ජෙන්-Z අත්දැකීම තුළ විශේෂ තියුණු බවකින් ප්‍රකාශ වේ.

ව්‍යාජ වම: ප්‍රාදේශීය අහඹුවන්ගේ සමූහයක් නොව, ජාත්‍යන්තර දේශපාලන ධාරාවක්

අරගල මාලා තුන පිළිබඳ ඕනෑම බැරෑරුම් විශ්ලේෂණයක්, ව්‍යාජ-වාම සංවිධානවල භූමිකාවට අභිමුඛ විය යුත්තේ, ඒවා දේශීයව  විශේෂිත වූ  දේශපාලන උගුල් වල එකතුවක් ලෙස නොව–ඒවාට සහභාගිවන්නන්ගේ ආත්මීය අභිප්‍රායන් කුමක් වුවත්–ධනවාදයට පිළිගත හැකි සීමාවන් තුළ කම්කරු පන්තියේ විප්ලවවාදී ශක්තිය සීමා කිරීම යන කාර්යය ඉටු කරන, සුසංයෝගී ජාත්‍යන්තර දේශපාලන ධාරාවක ප්‍රකාශනයක් ලෙස ය.

එක්සත් ජනපදයේ ISO, යුරෝපය පුරා සිරිසා සහ පොඩෙමොස් ව්‍යාපාරයන් ප්‍රවර්ධනය කළ විවිධ පැබ්ලෝවාදී ජාලයන්, කෙන්යාවේ විප්ලවවාදී සමාජවාදී ලීගය, ස්ටැලින්වාදී කොමියුනිස්ට් පක්ෂය මාක්ස්වාදී-කෙන්යාව, පිලිපීනයේ BAYAN සහ Akbayan, ශ්‍රී ලංකාවේ පෙරටුගාමී සමාජවාදී පක්ෂය (Frontline Socialist Party)–මෙම සංවිධාන ඒවායේ නිශ්චිත ජාතික සන්දර්භයන්  නොතකා පොදු දේශපාලන ක්‍රමවේදයක් අන්තර්ගත කර ගනී. න්‍යායික පෙළපත පැහැදිලිය: ෂොන්ටල් මූෆ්, පොඩෙමොස් සහ මෙලෙන්චොන්ගේ (Mélenchon) ප්‍රංශ Insoumise යන දෙකටම සෘජුවම උපදෙස් දුන්නේය; ඇගේ සහකරු අර්නස්ටෝ ලැක්ලාව්ගේ (Ernesto Laclau) පශ්චාත්-මාක්ස්වාදී හෙජමොනි (ආධිපත්‍ය-hegemony) න්‍යාය පිළිබඳ විස්තාරණය මහාද්වීප තුනක් පුරා ව්‍යාජ-වාම කණ්ඩායම්වලට බලපෑම් කර ඇත; ජාත්‍යන්තර සමාජවාදී ප්‍රවණතාවය (International Socialist Tendency) සිරිසාවේ ගමන් පථයට බුද්ධිමය නීත්‍යානුකූලභාවයක් ලබා දුන් අතර එහි යටත් වීම (capitulation) පිළිබඳ මාක්ස්වාදී විවේචන අවහිර කළේය.

ව්‍යාජ-වම විසින් අරගල සීමා කිරීමේ  මූලෝපායන් පිළිබඳ විශ්ලේෂණයේ දී WSWS අනතුරු ඇඟවූ පරිදි, මෙම ප්‍රවණතා “‘වම’ තුළ ධනේශ්වර දෘෂ්ටිවාදය සඳහා සංචිතයක්” ලෙස සේවය කරන අතර, විප්ලවවාදී  ක්‍රියාමාර්ගයට නොව, වෘත්තීය සමිති නිලධරය සහ සමාජ-ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සම්මුතීන් ආරක්ෂා කරයි.[15] ඔවුන්ගේ මධ්‍යම පන්තික සංයුතිය, පදනම් සහ ලාභ නොලබන සංවිධාන මත ඔවුන්ගේ ද්‍රව්‍යමය යැපීම, කම්කරු පන්ති විප්ලවවාදී දේශපාලනය ප්‍රතික්ෂේප කිරීම සහ ස්වයංසිද්ධතාවය සහ “නායකත්වය නොමැතිකම” ප්‍රවර්ධනය කිරීම යන සියල්ල අව්‍යාජ සමාජවාදී නායකත්වයේ මතුවීම අවහිර කිරීමේ එකම කර්තව්‍යයට  සේවය කරයි. මහජන ව්‍යාපාරවලට සහභාගී වන කම්කරුවන් සහ තරුණයින් මෙම රටාව තේරුම් ගත යුත්තේ අහඹු සිදුවීම් මාලාවක් ලෙස නොව නිශ්චිත පන්ති අවශ්‍යතාවයක ප්‍රකාශනයක් ලෙස ය.

“අරගලය” පර්යාලෝකනය කිරීම: 2022 ශ්‍රී ලංකාව සහ ජෙන්-Z කැරැල්ලේ ගෝලීය රටාව

2022 අරගලය–අප්‍රේල් සිට ජූලි දක්වා ශ්‍රී ලංකාවේ පැවති මහජන නැගිටීම–මූලික වශයෙන් රාජපක්ෂ පවුලේ දූෂණයට හෝ වැරදි කළමනාකරණයට එරෙහි විරෝධතාවක් නොවූවත්, පාලන තන්ත්‍රයේ අපරාධකාරීත්වය කෙරෙහි මහජන කෝපය අව්‍යාජ හා පුපුරන සුලු විය. ගෝලීය ධනවාදී බිඳවැටීමේ තත්වයන් යටතේ ශ්‍රී ලංකා ධනවාදයේ ආන්තික අර්බුදයේ ප්‍රකාශනය එය විය. දශක ගණනාවක් විදේශ ණය මත යැපීම, ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ නියෝගවලට යටත් වීම සහ ශ්‍රී ලංකා පොදුජන පෙරමුණ, එක්සත් ජාතික පක්ෂය, ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂය සහ ඔවුන්ගේ විවිධ පාර්ලිමේන්තු සංයෝජන යන සෑම ධනේශ්වර දේශපාලන සැකැස්මකම දැඩි බංකොලොත්භාවය, ඉන්ධන, ඖෂධ සහ මූලික ආහාර ද්‍රව්‍ය රාක්කවලින් අතුරුදහන් වූ සමාජ ව්‍යසනයක් ඇති කර තිබුණි. COVID-19 වසංගතය සහ යුක්රේනය තුළ රුසියාවට එරෙහිව එක්සත් ජනපද-නේටෝ ප්‍රොක්සි යුද්ධය මගින් මුදා හරින ලද ආර්ථික අවහිර කිරීම, විදේශ විනිමය සංචිත බිඳවැටීම වේගවත් කළ අතර රජයට එහි ණය ගෙවීම පැහැර හැරීමට බල කෙරුණි. අප්‍රේල් සහ ජූලි අතර කාලය තුළ, ජනවාර්ගික රේඛා හරහා ලක්ෂ සංඛ්‍යාත ජනතාවක් වීදිවලට ​​එක්රොක් වූහ; මෙය දශක හතක් තිස්සේ සිංහල සහ දෙමළ ස්වෝත්තමවාදය මහජනයා බෙදීමේ ප්‍රධාන මෙවලම ලෙස ක්‍රමානුකූලව ගසාකෑ පාලක පන්තියක් සිටින රටක ප්‍රගාඩ දේශපාලන වැදගත්කමක් ඇති කරුණකි. අප්‍රේල් 28 සහ මැයි 6 යන දිනවල මිලියන ගණනක් සහභාගී වූ මහා වැඩවර්ජන දෙකක්, ස්වාධීන සමාජ බලවේගයක් ලෙස ගමන් ගන්නා  විට කම්කරු පන්තියේ විභව ශක්තිය ඉතා පැහැදිලි බලයකින් පෙන්නුම් කළේය. රාජපක්ෂ ධුරයෙන් පලවා හැරි අතර 2022 ජූලි 13 වන දින ඔහුට රටින් පලා යාමට සිදුවිය. ඒ  මොහොත වන විටත්, කම්කරු නිලධරය අරගලය හුදකලා කර තිබූ අතර කම්කරු පන්තියට නායකත්වයක්  නොපැවතිණි.

Aragalaya
ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂගේ ඉල්ලා අස්වීමට පෙර කොළඹ වීදි විරෝධතාකරුවන් පිරී ඉතිරී යයි. (ඡායාරූපය: සකුනා මියසිනාද ගමගේ |asiafoundation.org වෙතින්)

නැගිටීම ඇති කළ විප්ලවීය අනතුරට සමානුපාතික පැහැදිලිතාවයකින් ව්‍යාජ-වාම සංවිධාන සහ වෘත්තීය සමිති නිලධරයෝ තම කාර්යය තේරුම් ගත්හ. ඔවුන්ගේ තීරණාත්මක කාර්යය වූයේ ව්‍යාපාරය ඉදිරියට ගෙන යාම නොව එය පාලනය කිරීමයි: එනම්, පහළින් පුපුරා යන දැවැන්ත සමාජ ශක්තිය ධනේශ්වර පාලනය ආරක්ෂා කරන දේශපාලන රාමුවකට යොමු කිරීම සහතික කිරීමයි. ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන ව්‍යාජ-වාම සැකැස්ම වන පෙරටුගාමී සමාජවාදී පක්ෂය (FSP), ව්‍යාපාරයේ කේන්ද්‍රීය දේශපාලන අරමුණ ලෙස “අන්තර්කාලීන ආණ්ඩුවක්” සඳහා වූ ඉල්ලීම ප්‍රවර්ධනය කළේය. මෙම ඉල්ලීම, එය ඉදිරියට ගෙන යන අයගේ මුවින් කෙතරම් රැඩිකල් ලෙස ඇසුණත්, එය කම්කරුවන්ගේ බලය සඳහා වූ ඉල්ලීමක් නොව, මහජන පීඩනයේ කොන්දේසි යටතේ, අපකීර්තිමත් පාර්ලිමේන්තු සංස්ථාපිතයේ එක් කොටසක් ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමට තවත් කොටසකට කරන ආරාධනයක් විය. වෘත්තීය සමිති සම්මේලන මහා වැඩවර්ජන දෙක කැඳවා පාලනය කළේ ඒවා එක් දින ක්‍රියාමාර්ගවලට සීමා කරමින්, ගාලු මුවදොර පිටියේ ව්‍යාපාරයෙන් ප්‍රවේශමෙන් හුදකලා කරමින්, සහ කිසිදු අවස්ථාවක මූලික ධනේශ්වර පිළිවෙළට අභියෝග කළ හැකි ඉල්ලීම්–එනම්, IMF ණය ප්‍රතික්ෂේප කිරීම, කම්කරුවන්ගේ පාලනය යටතේ ආර්ථිකයේ  මෙහෙයුම්කාරක මුදුන් ජනසතු කිරීම හෝ කම්කරු පන්ති බලයේ ස්වාධීන අවයව පිහිටුවීම–ඉදිරිපත් නොකරමිනි. ගාලු මුවදොර පිටියේ සංකේන්ද්‍රණය වූ මධ්‍යම පන්තික විරෝධතා බලවේග, ඔවුන්ගේ පැත්තෙන්, වෝල් වීදිය වාඩිලෑමේ ව්‍යාපාරය සහ කහ කබාකරුවන් විසින් සංලක්ෂිත කළ, “දේශපාලනය එපා, නායකත්වයක් නැත” යන රාමුව ශ්‍රී ලංකාවේ තත්වයන් තුළ ප්‍රතිනිෂ්පාදනය කළ අතර, ධනේශ්වර රාජ්‍යයට සහ ව්‍යසනය ඇති කළ අධිරාජ්‍යවාදී ආධිපත්‍යයට වඩා රාජපක්ෂවරුන් වෙත මහජන කෝපය යොමු කළහ. මෙම කාල පරිච්ඡේදය පුරාම ජාත්‍යන්තර කමිටුව  නිවැරදිව අනතුරු ඇඟවීය: කම්කරු පන්තියේ විමුක්තිය අත්කර ගැනීම කම්කරුවන්ගේම කර්තව්‍යය වන අතර, අති දැවැන්ත සමාජ ගැටලුවලට පවතින සමාජ පර්යාය තුළ  විසඳුමක් නොමැත.

මෙම ඒකාබද්ධ පාවාදීමේ දේශපාලන ප්‍රතිවිපාක, ICFI විශ්ලේෂණය කලින් අනතුරු අඟවා නිශ්චිතව හඳුනාගෙන තිබූ නොවැළැක්විය හැකි තර්කනයකින් දිග හැරුණි. ව්‍යාජ වම්මුන් සහ වෘත්තීය සමිති නිලධරය විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද “අන්තර්කාලීන  ආණ්ඩුවේ” රාමුව තුළ කම්කරු පන්තිය දේශපාලනිකව නිරායුධ කර බලමුලු හරණය කිරීමත් සමඟ, පාලක පන්තිය වෙනුවෙන් ක්‍රියා කිරීමට පාර්ලිමේන්තුවට නිදහස ලැබුණි. හය වතාවක් අගමැති ධුරය දැරූ, මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනයේ සහ කොම්ප්‍රදෝරු ධනේශ්වරයේ ඓන්ද්‍රීය නියෝජිතයා සහ, ජනාධිපති ධුරය සඳහා එක ඡන්ද කොට්ඨාශයකින්වත් අනුමත නොකළ දේශපාලනඥයෙකු වූ රනිල් වික්‍රමසිංහ 2022 ජූලි 20 වන දින පාර්ලිමේන්තු ඡන්දයෙන් ජනාධිපති ධුරයට පත් කරන ලදී. ඔහුගේ වරම පැහැදිලි වූ අතර එය අපගමනයකින් තොරව ක්‍රියාත්මක කර ඇත: එනම්, IMF හි කප්පාදු වැඩසටහන ක්‍රියාත්මක කිරීම, ධනේශ්වර පිළිවෙළ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීම සහ කම්කරු පන්තියේ ප්‍රතිරෝධය මර්දනය කිරීමයි. අත්‍යවශ්‍ය මහජන සේවා පනත වැඩ වර්ජනය කරන කම්කරුවන්ට එරෙහිව ක්‍රියාත්මක විය. IMF කොන්දේසි වන පෞද්ගලීකරණය, ප්‍රතිගාමී බදුකරණය, රාජ්‍ය සේවාවන් කපා හැරීම ක්‍රියාත්මක කරන ලද්දේ කම්කරු අයිතිවාසිකම් ක්‍රමානුකූලව මර්දනය කිරීමේ කොන්දේසි යටතේ ය. ගාලු මුවදොර කඳවුරට පහරදීම, විරෝධතා අපරාධකරණය කිරීම සහ නැගිටීමට නායකත්වය දුන් ක්‍රියාකාරීන්ට ක්‍රමානුකූලව හිංසා කිරීම අනුපිළිවෙලින් අනුගමනය කරන ලදී. මහජනයා විප්ලවීය ස්වරූපයෙන් අත්කර ගත් දෙය–රාජ්‍ය නායකයෙකු ඉවත් කිරීම–ව්‍යාජ-වාම පාවාදීමේ යාන්ත්‍රණය හරහා එහි නිශ්චිත ප්‍රතිවිරුද්ධය බවට පරිවර්තනය විය: එනම්, නැගිටීම මගින් පෙරලා දැමීමට උත්සාහ කළ එම IMF වැඩසටහනේම වඩාත් විනයගරුක සහ වඩාත් අනුකම්පා විරහිත බලාත්මක කරන්නෙකු ස්ථාපනය කිරීම යි. “තීරණාත්මක කාරණය දේශපාලන නායකත්වය පිළිබඳ කාරණයයි” යන්නට සහ අරගලවල ස්වයංසිද්ධතාවයට (spontaneity) පමණක්–ඒවා කොතරම් සටන්කාමී වුවත්–මහජන විප්ලවවාදී ශක්තිය පාලනය කිරීමට සහ හරවා යැවීමට හැකි ධනේශ්වරයේ සහ එහි ව්‍යාජ-වාම සහායකයන්ගේ සංවිධානාත්මක දේශපාලන ධාරිතාව ජයගත නොහැකි බවට ජාත්‍යන්තර කමිටුව කළ තක්සේරුව අරගලය තහවුරු කළේය.

2022 ජූලි 09 දින ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂ ඉල්ලා අස්වන ලෙස ඉල්ලා සටන් පාඨ කියන ශ්‍රී ලංකාවේ “අරගලය” මහජන නැගිටීමේ විරෝධතාකරුවන්.

ශ්‍රී ලාංකික අත්දැකීම මෙම රචනාව පුරා විශ්ලේෂණය කරන ලද ජෙන්-Z නැගිටීම් වල ගෝලීය රටාව සුවිශේෂ පැහැදිලිකමකින් ආලෝකමත් කරන අතර, එය සුසමාදර්ශී (paradigmatic) අවස්ථාව ලෙස පිළිගැනීමට සුදුසුය–එනම්, WSWS විසින් ස්ථාපිත කරන ලද පරිදි, බංග්ලාදේශය, කෙන්යාව, පිලිපීනය සහ වෙනත් තැන්වල පසුව ඇති වූ නැගිටීම් ගලා ආ අච්චුවයි. ගෝලීය රටාවේ සෑම අත්‍යවශ්‍ය අංගයක්ම සංකේන්ද්‍රිත ස්වරූපයෙන් එහි පවතී: IMF ණය වහල්භාවයේ සහ අධිරාජ්‍යවාදී ආධිපත්‍යය විසින් ඇති කරන ලද වෛෂයික අර්බුදය; සමාජ හා වාර්ගික බෙදීම් හරහා තරුණයින් සහ කම්කරුවන්ගේ පුපුරන සුලු මැදිහත්වීම; අර්බුදය විසඳීමට හැකියාව ඇති සමාජ බලවේගය ලෙස කම්කරු පන්තිය හෙළිදරව් කිරීමේදී මහා වැඩ වර්ජන දෙකෙහි තීරණාත්මක කාර්යභාරය; මහජන ව්‍යාපාරය ධනේශ්වර ක්‍රමය ආරක්ෂා කරන “අන්තර්කාලීන ආණ්ඩුවක” රාමුවකට යොමු කිරීම සඳහා ව්‍යාජ-වාම සහ වෘත්තීය සමිති නිලධාරිවාදී බලවේගවල ක්‍රමානුකූල මැදිහත්වීම; ධනේශ්වර දේපළ සබඳතාවලට අභියෝග කළ හැකි ඉල්ලීම් හිතාමතාම මර්දනය කිරීම; සහ නැගිටීම විසින් ප්‍රතික්ෂේප කළ එම IMF වැඩසටහනම ක්‍රියාත්මක කිරීම මූලික කාර්යය කරගත්  නව ආණ්ඩුවක් ස්ථාපනය කිරීම. ව්‍යාජ වාම සහ ලිබරල් විවරණ මගින් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ස්වයංසිද්ධතාවය ලෙස සමරනු ලබන ගෝල්ෆේස් ව්‍යාපාරයේ “නායකත්වයක් නොමැති” සහ “දේශපාලනයක් නොමැති” ස්වභාවය, ටුෆෙක්සි, ගර්බෝඩෝ සහ මූෆ් ශාස්ත්‍රීය ලේඛනවල ඉටු කරන දෘෂ්ටිවාදාත්මක කාර්යයම ශ්‍රී ලංකාව තුළ ඉටු කළේය: එය මහජනතාවගේ සැබෑ විප්ලවවාදී ආවේගය සහ එය එහි අවශ්‍ය අවසානයට ගෙන යා හැකි එකම වැඩ පිළිවෙළ පිළිබඳ රාමුව–නොනවතින විප්ලවය, ස්වාධීන කම්කරු පන්තික දේශපාලන බලමුලු ගැන්වීම, ICFI ගොඩනැගීම–අතර සම්බන්ධතාවය බිඳ දැමීය. 

එබැවින්, අරගලය විසින් මතු කරන ලද ප්‍රශ්නය–නයිරෝබි සිට ඩකා දක්වා, කොළඹ සිට මැනිලා දක්වා සෑම ජෙන්-Z නැගිටීමක් විසින්ම සමාන හදිසිතාවයකින් මතු කරන ලද ප්‍රශ්නය–ජනතාවට විප්ලවවාදී ක්‍රියාමාර්ග ගැනීමට හැකියාව තිබේද යන්න නොවේ. 2022 අප්‍රේල් 28 සහ මැයි 6 මහා වැඩවර්ජන දෙක සහ ජූලි 9 වන දින ජනාධිපති මන්ධිරයට කඩා වැදීම, එම ප්‍රශ්නයට නිශ්චිත පිළිතුරක් ලබා දුන්නේය. ප්‍රශ්නය වන්නේ කම්කරු පන්තිය සතුව දේශපාලන මෙවලම–එනම්, හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ කොටසක් ලෙස සංවිධානය වූ සහ ජාත්‍යන්තර සමාජවාදී විප්ලවයේ ඉදිරිදර්ශනය සඳහා සටන් කරන, නොනවතින විප්ලව න්‍යායෙන් සන්නද්ධ විප්ලවවාදී මාක්ස්වාදී පක්ෂය–තිබෙන්නේ ද යන්නයි. එය නොමැතිව ජනතාවගේ වෛෂයික විප්ලවවාදී ධාරිතාව ව්‍යාජ-වාම පාවාදීමේ මැදිහත්වීම හරහා ක්‍රමානුකූලව එහි ප්‍රතිවිරුද්ධය බවට, එනම් ජනතාව පෙරලා දැමීමට උත්සාහ කළ ධනේශ්වර පිළිවෙලම තහවුරු කිරීම බවටම, පරිවර්තනය වේ.

පාඩම් සහ මූලෝපායික නිගමන

වෝල් වීදිය වාඩිලෑම, කහ කබා උද්ඝෝෂණ සහ පසුගාමී රටවල ජෙන්-Z නැගිටීම් පිළිබඳ සංසන්දනාත්මක විශ්ලේෂණය අතිශයින්ම වැදගත් මූලෝපායික නිගමන ගෙන දේ.

  1. පාර්ලිමේන්තුවෙන් පිටත කැරැලි ගැසීම සමාජ පරිවර්තනය සඳහා අත්‍යවශ්‍ය නමුත් මූලික වශයෙන් ප්‍රමාණවත් නොවන කොන්දේසියකි: මහජන අරගල මාලා තුන හරහාම පාලක පන්තිය පෙන්නුම් කර ඇත්තේ, ස්වයංසිද්ධ වීදි බලය සමාජ බලය බවට පරිවර්තනය කිරීමට කම්කරු පන්තියට දේශපාලන උපකරණ නොමැති නම්, වඩාත් දැවැන්ත හා අධිෂ්ඨානශීලී මහජන නැගිටීම් වලට එරෙහිව පවා එයට නොනැසී පැවතිය හැකි බවයි. 
  1. සේවා ස්ථානවල හා අසල්වැසි ප්‍රදේශවල ස්වාධීන කම්කරු ක්‍රියාකාරී කමිටු ගොඩනැගීම තීරණාත්මක සංවිධානාත්මක ඉදිරි ගමනයි: එවැනි කමිටුවලට කර්මාන්ත අංශ සහ කලාප හරහා වැඩ වර්ජන සම්බන්ධීකරණය කළ හැකිය, ක්ෂණික ආර්ථික ඉල්ලීම් පුළුල් දේශපාලන අරමුණු සමඟ සම්බන්ධ කළ හැකිය, සහ කම්කරු පන්තිය තම තීරණාත්මක සමාජ උත්තෝලනය (leverage) ක්‍රියාත්මක කරන ඒකාබද්ධ ව්‍යුහයන් නිර්මාණය කළ හැකිය. ICFI විසින් ගොඩනගන ලද ක්‍රියාකාරී කමිටුවල ජාත්‍යන්තර කම්කරු සන්ධානය (IWA-RFC), ජාත්‍යන්තර පරිමාණයෙන් මෙම උපාය මාර්ගයේ සංවිධානාත්මක ප්‍රකාශනය නියෝජනය කරයි.
  1. සියලු ධනේශ්වර පක්ෂ හා කන්ඩායම් වලින් කම්කරු පන්තියේ දේශපාලන ස්වාධීනත්වය ආරක්ෂා කිරීම හෙට්ටු කළ නොහැක: මෙහි තේරුම විවෘතව ධනේශ්වර ගැති පක්ෂ ප්‍රතික්ෂේප කිරීම පමණක් නොව, මහජන අතෘප්තිය නැවත ධනේශ්වර කළමනාකරණය වෙත තල්ලු කරන ව්‍යාජ-වාම සංවිධාන දේශපාලනිකව නිරාවරණය කිරීම සහ පරාජය කිරීමයි.
  1. අරගලය ජාත්‍යන්තරීකරණය කිරීම අතිරේක අභිලාෂයක් නොව මූලෝපායික අවශ්‍යතාවයකි: ජෙන්-Z රැල්ල තුළ රටවල් ගණනාවක් හරහා මහජන කැරැල්ල එකවර පුපුරා යාම මෙන්ම එම රටවල් පුරා එහි පාවාදීමේ පොදු යාන්ත්‍රණයන් ක්‍රියාත්මක වීම පෙන්නුම් කරන්නේ අර්බුදය ගෝලීය බවත් කම්කරු පන්තියේ ප්‍රතිචාරය එලෙසම ගෝලීය විය යුතු බවත්ය. ජාතික පාලක පන්තිවලට කැරලි හුදකලා කිරීමට ඇති හැකියාව බිඳ දැමීම සඳහා විවිධ රටවල ධනවාදයේ ආර්ථික හා දේශපාලන මර්මස්ථාන වලට එකවර පහර දීම සඳහා වැඩ වර්ජන ක්‍රියාමාර්ග සහ ආරක්ෂක පියවර සැලසුම් කළ යුතුය. ජාත්‍යන්තර කමිටුවේ කොටස් ලෙස සංවිධානය වූ අව්‍යාජ ජාත්‍යන්තරවාදී විප්ලවවාදී පක්ෂ ගොඩනැගීම, ජාතික පිපිරීම් ධනේශ්වර පාලනයට ගෝලීය අභියෝගයක් බවට පරිවර්තනය කිරීමේ පූර්ව කොන්දේසියයි.
  1. කම්කරු පන්තිය තුළ සහ විප්ලවවාදී තරුණයින් අතර සමාජවාදී විඥානය සඳහා අරගලය විප්ලවවාදී සාර්ථකත්වය සඳහා පූර්ව කොන්දේසියයි: ලෙනින් අවධාරනය කළ පරිදි සහ සියවසක් පුරා විප්ලවවාදී අත්දැකීම් සනාථ කර ඇති පරිදි, කම්කරු පන්තියට අවශ්‍ය වන්නේ දේශපාලන නායකත්වයක් නොමැතිකම නොව, දේශපාලන නායකත්වයේ ඉහළම ගුණාත්මකභාවයක්, එනම්, සමාජවාදී විප්ලවයේ ලෝක පක්ෂයේ කොටස් ලෙස සංවිධානය වූ, නොනවතින විප්ලවයේ වැඩ පිළිවෙළින් සන්නද්ධ වූ විනයගරුක විප්ලවවාදී පක්ෂ ය. “නායකත්වයක් නොමැති” දෘෂ්ටිවාදය මහජන ව්‍යාපාර නායකත්වයෙන් නිදහස් නොකරන අතර එය කම්කරු පන්තියේ අවශ්‍යතාවලට සතුරු වන බලවේගයන්ගේ ග්‍රහනයට ඒවා  නතු කර දමයි.

වාඩිලෑම, කහ කබා උද්ඝෝෂණ සහ ජෙන්-Z රැල්ල හරහා දිවෙන පොදු හුය පට වන්නේ වෛෂයික පන්ති අතෘප්තිය ගැඹුරු වීම සහ පාලක පන්තියට මර්දනය හෝ සංකේතාත්මක ප්‍රතිසංස්කරණ මගින් වසා දැමිය නොහැකි දේශපාලන අවකාශයන් නැවත නැවතත් විවෘත වීමයි. තීරණාත්මක ඓතිහාසික කර්තව්‍යය වන්නේ මෙම පුනරාවර්තන කැරැල්ල ස්වාධීන කම්කරු පන්ති නායකත්වය යටතේ සංවිධානාත්මක, සවිඥානික සමාජවාදී අරගලයක් බවට පරිවර්තනය කිරීමයි. එම කාර්යය, එනම් සමාජවාදී විප්ලවයේ ලෝක පක්ෂය ලෙස හතරවන ජාත්‍යන්තරයේ ජාත්‍යන්තර කමිටුව ගොඩනැගීම, අපගේ කාලයේ වඩාත්ම හදිසි දේශපාලන වගකීමයි.

සමාප්තයි.

යොමුව: 

[17] World Socialist Web Site, ‘What way forward in the struggle to bring down Macron?’ (5 April 2023) <https://www.wsws.org/en/articles/2023/04/06/pers-a06.html>   

[18] Lenin VI, What Is to Be Done? Burning Questions of Our Movement (1902) <https://www.marxists.org/archive/lenin/works/1901/witbd/> 

[19] World Socialist Web Site, ‘The capitulation of Syriza and the lessons for the working class’ (23 February 2015) <https://www.wsws.org/en/articles/2015/02/23/pers-f23.html>   

[20] World Socialist Web Site, ‘Podemos enters Spanish government: (8 January 2020) “On Tuesday, the Spanish Socialist Party (PSOE) of Prime Minister Pedro Sanchez officially formed a coalition government with the pseudo-left Podemos party, the Spanish ally of Greece’s pro-austerity Syriza (“Coalition of the Radical Left”).” <https://www.wsws.org/en/articles/2020/01/08/pode-j08.html> 

[21] World Socialist Web Site, ‘How Syriza’s betrayals strengthened the extreme political right in Greece’ (27 June 2023) <https://www.wsws.org/en/articles/2023/06/27/etlb-j27.html> ; International Committee of the Fourth International, ‘The Political Lessons of Syriza’s Betrayal in Greece’ (13 November 2015) <https://www.wsws.org/en/articles/2015/11/13/icfi-n13.html>  

[22] Trotsky L, The Transitional Programme: The Death Agony of Capitalism and the Tasks of the Fourth International (1938) <https://www.marxists.org/archive/trotsky/1938/tp/> ; International Committee of the Fourth International, The Historical and International Foundations of the Socialist Equality Party  (Mehring Books 2008) <https://www.wsws.org/en/special/library/foundations-us/00.html> 

ජෙන්-Z නැගිටීම් සහ නායකත්වයේ අර්බුදය: ‘නායකත්වයක් නොමැති’ ව්‍යාපාර සහ ‘වාම ජනතාවාදයට’ එරෙහිව නොනවතින විප්ලවය – 4 කොටස Read More »

Scroll to Top